- Biết được 1 số loại phân bón thường dung.- Biết được tác dụng của phân bón đối với đất, năng suất cây trồng, chất lượng nông sản.. - GV nhận xét và nêu kết luận: Phân bón là thức ăn củ
Trang 1- Biết cách xác định thành phần cơ giới của đất bằng phương pháp vê tay.
- Biết cách xác định độ pH của đất bằng phương pháp so màu
- Các mẫu đất theo điều kiện của SGK
- Dụng cụ thực hành: 5 ống hút, 5 lọ đựng nước, 5 thìa nhựa, 5 thang màu pH chuẩn, 1 lọ chất chỉ thị màu
- Bảng chuẩn phân cấp đất
- Nghiên cứu SGK, SGV
2 Chuẩn bị của HS:
- Các mẫu đất theo yêu cầu SGK
- Nghiên cứu nội dung TH
III Phương pháp dạy học: thực hành, trình bày trực quan, nêu vấn đề, giải thích.
IV Tiến trình bài dạy:
1 Ổn định lớp:.
2 Kiểm tra bài cũ: (1 HS)
Câu hỏi: Vì sao phải sử dụng đất hợp lý? Nêu các biện pháp cải tạo và bảo vệ đất
3 Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1: GV hướng dẫn thực hành
- GV chia nhóm (mỗi tổ một nhóm)
- Kiểm tra phần chuẩn bị của các nhóm
- Nhận xét các mẫu đất đã đạt yêu cầu hay
chưa?
* - Gọi 1 HS đọc phần chuẩn bị của bài
thực hành xác định thành phần cơ giới của
đất SGK/10
- Gọi 2 HS đọc quy trình thực hành
SGK/11
- Yêu cầu HS quan sát chuẩn phân cấp đất,
GV treo mẫu chuẩn phân cấp đất đã phóng
to trên bảng giải thích: sau khi thực hành
xong các bước chúng ta sẽ dựa vào bảng
I Chuẩn bị: SGK
II Quy trình TH: 4 bước.III Thực hành
B TH: xác định độ pH của đất
I Chuẩn bị: SGK
II Quy trình TH: 3 bướcIII Thực hành
Trang 2- GV thao tác mẫu theo 4 bước trong quy
trình, GV lưu ý HS cách nhỏ nước cho đất
đủ ẩm
- Hướng dẫn HS ghi kết quả thực hành
*- Gọi 1 HS đọc phần chuẩn bị của bài
giọt và nhỏ từ từ cho tới khi dư một giọt, 1
phút sau mới nghiêng thìa để chất chỉ thị
màu chảy ra rồi so sánh với thang màu pH
chuẩn
- Hướng dẫn HS ghi kết quả TH, mỗi mẫu
đất HS thực hành 3 lần lấy kết quả trung
- Gv yêu cầu HS bỏ hết sách, vở vào cặp
để đảm bảo vệ sinh khi thực hành
- Yêu cầu nhóm trưởng các nhóm lên nhận
- Lưu ý HS chất chỉ thị màu chỉ có 1 lọ nên
HS phải sử dụng tiết kiệm, tránh lãng phí
- GV quan sát, hướng dẫn các nhóm TH
- Làm theo yêu cầu của GV
- Nhóm trưởng nhận dụng cụ TH
- Các nhóm HS thực hành, ghi kết quả vào giấy
Trang 3- Biết được 1 số loại phân bón thường dung.
- Biết được tác dụng của phân bón đối với đất, năng suất cây trồng, chất lượng nông sản
2 Kỹ năng:
- Phân loại được phân bón thường dùng trong sản xuất nông nghiệp ở địa phương
- Bón phân hợp lý để đạt được kết quả tốt trong sản xuất nông nghiệp
Nghiên cứu nội dung SGK
III Phương pháp dạy học: Thảo luận nhóm, nêu vấn đề, giảng giải, vấn đáp, trình bày trực quan.
IV Tiến trình bài dạy:
1 Ổn định lớp
2 Bài mới:
Giới thiệu bài: Trải qua quá trình sản xuất nông nghiệp, ông cha ta đã đúc kết kinh nghiệm trongcâu tục ngữ: “Nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống” Câu tục ngữ này đã phần nào nói lên được tácdụng của phân bón trong sản xuất nông nghiệp Vậy phân bón có tác dụng gì? Chúng ta tìm hiểu bài hômnay, bài 7: Tác dụng của phân bón trong trồng trọt
Hoạt động 1: Tìm hiểu phân bón là gì?
- Yêu cầu HS đóng Sgk lại
- Yêu cầu HS cho ví dụ về phân bón thường
dùng trong sản xuất nông nghiệp ở địa
phương
- GV ghi câu trả lời của HS trên bảng (áp
dụng cho phần phân loại)
- GV nêu vấn đề để HS rút ra được khái niệm
phân bón
+ Những loại phân này bón cho cây để làm
gì?
+ GV giải thích: Con người sử dụng thức ăn
để cung cấp chất dinh dưỡng phục vụ cho nhu
cầu sống của mình Phân bón cung cấp chất
dinh dưỡng để cây trồng sinh trưởng và phát
triển, vậy có thể nối phân bón là thức ăn của
cây trồng (GV ghi ý: “thức ăn của cây” lên
trên bảng dưới phần cho ví dụ của HS)
+ Hỏi: phân bón có phải tự nhiên có sẵn hay
do ai cung cấp cho cây trồng?
+ GV ghi ý: “do con người cung cấp” trên
+ Trả lời: do con người cung cấp
1 Phân bón là gì?
- Phân bón là thức ăn của cây trồng
- Có 3 nhóm phân bón chính:
+ phân hữư cơ
+ phân hoá học
+ phân vi sinh
Trang 4bảng dưới ý “thức ăn của cây”.
- Qua tìm hiểu, GV yêu cầu HS nêu khái niệm
về phân bón
- Gọi HS khác nhận xét
- GV nhận xét và nêu kết luận: Phân bón là
thức ăn của cây trồng
- Ghi bảng
- Yêu cầu HS mở SGK ra
- Yêu cầu HS nghiên cứu SGK, cho biết có
những nhóm phân bón nào?
- Gọi HS khác nhận xét
- GV nhận xét
- Yêu cầu HS nêu các loại phân trong nhóm
phân hữu cơ
- Gọi HS khác nhận xét
- GV yêu cầu HS nêu khái niệm các loại phân
chuồng, phân rác, phân xanh, khô dầu
- GV gọi HS khác nhận xét
- GV nhận xét
- Yêu cầu HS quan sát các ví dụ HS cho lúc
nãy, hỏi loại phân nào là phân hữu cơ?
- GV nhận xét, yêu cầu HS quan sát ví dụ trên
bảng cho biết phân nào là phân hoá học
- Yêu cầu HS khác nhận xét và cho ví dụ về
phân đa nguyên tố
- GV chia nhóm (mỗi nhóm 1 tổ) yêu cầu HS
thảo luận, ghi kết quả vào giấy, thời gian 5
- Nhận xét
- Trả lời: phân chuồng, phân bắc, phân rác, phân xanh, than bùn, khô dầu
Hoạt động 2: Tìm hiểu tác dụng của phân bón.
- GV treo hình 6 phóng to trên bảng, yêu cầu - Quan sát hình 2 Tác dụng của phân
Trang 5HS quan sát hình 6.
- Yêu cầu HS lên bảng giải thích tác dụng của
phân bón theo hình
- Gọi HS nhận xét phần trình bày của bạn
- GV nhận xét, giải thích lại nội dung hình
- Yêu cầu HS nêu tác dụng của phân bón
- Gọi HS khác nhận xét
- GV nhận xét, ghi bảng
- GV yêu cầu HS quan sát hình 6, chú ý HS
nên bón phân hợp lý, đây là điều kiện để nâng
cao chất lượng và tác dụng cảu phân bón
- Hỏi: bón phân hợp lý nghĩa là gì?
- Yêu cầu HS đọc phần ghi nhớ cuối bài và phần “có thể em chưa biết.”
- Trả lời các câu hỏi cuối bài
- Làm phần bài tập trong bảng phụ GV chuẩn bị
* Bài tập:
1 Chọn câu đúng nhất:
a Phân bón là chất thải của gia súc, gia cầm và chất độn chuồng
b Phân bón là thức ăn của cây trồng
c Phân bón là phân NPK, kali, phân chuồng
2 Chọn câu đúng nhất:
a Phân bón gồm 3 nhóm: phân chuồng, phân hữu cơ, phân vi sinh,
b Phân bón gồm 3 nhóm: phân bắc, phân hữu cơ, phân hoá học
c Phân bón gồm 3 nhóm: phân vi sinh, phân lân, phân đạm
3 Câu nào đúng nhất:
a Bón phân làm cho đất thoáng khí
b Bón phân nhiều năng suất cây trồng cao
c Bón phân đạm hoá học chất lượng sản phẩm mới tốt
d Bón phân hợp lý cây trồng mới cho năng suất cao, phẩm chất tốt
* Đáp án:
1b, 2a, 3d
5 Hướng dẫn về nhà:
- Yêu cầu HS học bài
- Nghiên cứu nội dung bài 9: cách sử dụng, bảo quản các loại phân bón thông thường
Trang 6- Biết được các cách bón phân.
-Biết được cách sử dụng các loại phân bón thông thường
- Biết được cách bảo quản các loại phân bón
2 Kỹ năng:
- Thực hiện được việc bón phân cho các cây trồng ở gia đình
- Thực hiện được việc bảo quản và sử dụng các loại phân bón ở gia đình
Nghiên cứu nội dung bài 9 SGK
III Phương pháp dạy học: Thảo luận nhóm, nêu vấn đề, giảng giải, vấn đáp, trình bày trực quan.
IV Tiến trình bài dạy:
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ: (2 HS)
- Phân bón là gì? Có mấy nhóm phân bón chính? Cho ví dụ?
- Nêu tác dụng của phân bón? Nêu điều kiện để nâng cao hiệu quả của phân bón trong việc cải tạođất và nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm?
3 Bài mới:
Giới thiệu bài: Ơ tiết trước, chúng ta đã làm quen với một số loại phân bón thường dùng trong sảnxuất nông nghiệp hiện nay Bài này chúng ta sẽ học cách sử dụng và bảo quản các loại phân bón đó
Hoạt động 1: Tìm hiểu cách bón phân
- Nêu vấn đề: bón phân để cung cấp chất dinh
dưỡng cho cây trồng sinh trưởng và phát triển,
vậy bón phân theo cách nào? Người ta căn cứ
vào thời kì bón và hình thức bón để phân loại
+ Bón thúc: Cung cấp chất dinh dưỡng đáp
ứng nhu cầu dinh dưỡng của cây
- Căn cứ vào thời lì bón người ta chia ra các
- Cách bón: bón vải, bóntheo hốc, bón theo hàng,phun trên lá
Trang 7- GV nhận xét, nêu kết luận: h7- bón theo hốc,
h8 – bón theo hàng, h9 – bón vải, h9 – phun
trên lá
- GV giảng giải: Bón phân trực tiếp vào đất
thì có thể bón được lượng phân bón lớn, tuy
nhiên cách bón này phân bón có thể bị đất giữ
chặt hoặc bị chuyển hoá thành dạng khó tan
cây trồng không hấp thụ được, hoặc bị nước
mưa rửa trôi gây lãng phí phân bón Bón phân
tập trung theo hàng, theo hốc hoặc phun trên
lá, cây trồng dễ sử dụng hơn so với bón vải
- Yêu cầu HS đọc yêu cầu BT/20SGK
- GV chia nhóm yêu cầu HS thảo luận nhóm
ghi vào giấy ưu, nhược điểm của từng cách
bón (thời gian thảo luận 5’)
- Gọi đại diện từng nhóm trình bày kết quả
thảo luận của từng cách bón
- Yêu cầu các nhóm khác theo dõi câu trả lời
và nhận xét
- GV nhận xét chung kết quả thảo luận của
các nhóm
- GV yêu cầu HS nêu lại các cách bón phân
chia theo thời kì, chia theo hình thức
- Nhận xét
- Nêu lại
- Ghi bài
Hoạt động 2: Tìm hiểu cách sử dụng các loại phân bón thông thường.
- Nêu vấn đề: Mỗi loại phân bón có những
đặc điểm khác nhau, dựa vào đặc điểm đó
- GV nhận xét, giải thích: Những loại phân
bón hữu cơ cần có thời gian để chất dinh
dưỡng phân huỷ, chuyển hoá thành dạng hoà
- Phân hữu cơ: bón lót
- Phân đạm, kali, hỗnhợp: bón thúc
- Phân lân: bón lót
- Phân VS: cách sử dụng tuỳ theo mục đích
Trang 8- Yêu cầu HS khác nhận xét.
- Nhận xét và yêu cầu HS nêu cách bón
- Nhận xét
- Yêu cầu HS nêu đặc điểm phân lân
- Yêu cầu HS nêu cách bón
- Nhận xét và yêu cầu HS nêu cách bón của
từng loại phân đã học
- Nhận xét, ghi bảng
- Yêu cầu HS nhắc lại kiến thức về phân vi
sinh đã học ở tiết trước
- Đối với phân vi sinh nên sử dụng cách bón
Hoạt động 3: Tìm hiểu cách bảo quản các loại phân bón thông thường
- Yêu cầu HS liên hệ thực tế nêu cách bảo
quản phân bón ở gia đình
- Hỏi: vì sao không để lận lộn các loại phân
hoá học với nhau
- Nhận xét, giải thích vì xảy ra phản ứng hoá
học làm giảm chất lượng của phân
- Đối với phân chuồng nên bảo quản như thế
nào?
- Gọi Hs khác nhận xét, và nhận xét chung
- Hỏi: vì sao phải dùng bùn ao trét kín bên
ngoài
- Gv nhận xét, giải thích nhằm tạo điều kiện
VSV hoạt động, hạn chế đạm bay đi, giữu vệ
sinh môi trường
- GV yêu cầu Hs tổng kết lại cách bảo quản
- Phân hoá học: để trongchum vại sành, túi nilong,đặt ở nơi khô ráo thoángmát, không để lẫn lộn cácloại phân
- Phân hữu cơ: ủ thành đống, dùng bùn ao trát kínbên ngoài
4 Củng cố:
- Yêu cầu HS đọc phần ghi nhớ cuối bài
- Trả lời các câu hỏi cuối bài
5 Hướng dẫn về nhà:
- Yêu cầu HS học bài
- Nghiên cứu nội dung bài 10: Vai trò của giống và phương pháp chọn tạo giống cây trồng
Trang 9Tuần 7 Ngày soạn: 1/10/2010 Ngày dạy: 5/10/2010
GIỐNG CÂY TRỒNG
I Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- Biết được vai trò và các tiêu chí của giống cây trồng
- Biết được một số phương pháp chọn tạo giống cây trồng
2 Kỹ năng: Thực hiện được một số phương pháp chọn giống đơn giản.
3 Thái độ:Có ý thức quý trọng và bảo vệ các giống cây trồng quý hiếm trong sản xuất của địa phương.
Nghiên cứu nội dung bài 10 SGK
III Phương pháp dạy học: Thảo luận nhóm, nêu vấn đề, giảng giải, vấn đáp, trình bày trực quan.
IV Tiến trình bài dạy:
Hoạt động 1: Tìm hiểu vai trò của giống
- Treo hình 11 phóng to trên bảng, yêu cầu HS
quan sát
- Yêu cầu HS đọc các câu hỏi cuối trang 23
- Yêu cầu HS quan sát hình thảo luận nhóm
trả lời các câu hỏi cuối trang 23 (thời gian:
5’)
- Gọi đại diện mỗi nhóm trả lời từng câu hỏi,
các nhóm khác n hận xét, sửa chữa
- Nhận xét chung phần trình bày của các
nhóm, kết luận vai trò của giống theo hình 11
phóng to (ví dụ theo hình): tăng năng suất,
tăng vụ, thay đổi cơ cấu cây trồng
- Nêu vấn đề: Ở địa phương A, trước đây cây
lúa cho gạo ăn không thơm, không dẻo Ngày
nay, cấy giống lúa khác cho gạo ăn thơm, dẻo
Vậy có thể kết luận, giống đã có vai trò như
thế nào trong trồng trọt
- GV nhận xét và kết luận: giống còn có vai
trò tăng chất lượng nông sản
- Gọi HS nêu lại các vai trò của giống
I Vai trò của giống:
- Tăng năng suất cây trồng
- Tăng chất lượng nông sản
- Tăng vụ
- Thay đổi cơ cấu cây trồng
Hoạt động 2: Tìm hiểu các tiêu chí của giống cây trồng tốt
- Gọi 1 HS đọc nội dung phần II SGK/24 - Đọc SGK
Trang 10- Yêu cầu HS suy nghĩ và lựa chọn các tiêu
chí để đánh giá một giống tốt
- Gọi HS khác nhận xét
- Nhận xét, các tiêu chí đúng là 1, 3, 4, 5
- Giảng giải: Giống có năng suất cao chưa hẳn
là giống tốt, ví dụ 1 giống lúa đạt năm suất là
4tấn/ha/vụ nhưng vụ sau chỉ đạt 2.5tấn/ha/vụ,
giống lúa như vậy không phải là giống tốt
Vậy giống tốt là giống có năng suất cao và ổn
Hoạt động 3: Tìm hiếu các phương pháp chọn tạo giống cây trồng
- Treo hình 12, 13, 14 phóng to trên bảng yêu
cầu HS quan sát
- Yêu cầu HS quan sát tranh nêu tên các
phương pháp chọn tạo giống?
- Nhận xét
- Yêu cầu HS quan sát tranh, kết hợp với
thông tin SGK thảo luận nhóm trả lời câu hỏi:
Nêu đặc điểm của các phương pháp chọn tạo
giống cây trồng? (thời gian: 4phút)
- Gọi đại diện mỗi nhóm trả lời câu hỏi, nhóm
khác nhận xét
- Nhận xét thảo luận của học sinh
- Gọi HS nêu lại các phương pháp chọn tạo
- Phương pháp gây dột biến:
- Phương pháp nuôi cấy mô:
Trang 11Tuần 8 Ngày soạn: 9/10/2010 Ngày dạy: 12/10/2010
I Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- Biết được quy trình sản xuất giống cây trồng bằng hạt
- Biết được kỹ thuật nhân giống bằng phương pháp giâm cành, ghép mắt, chiết cành
- Biết được cách bảo quản hạt giống
2 Kỹ năng:
- Thực hiện được một số phương pháp nhân giống vô tính như: giâm cành, ghép mắt, chiết cành.
- Bảo quản được hạt giống cây lương thực, thực phẩm trong gia đình
3 Thái độ:
- Có ý thức áp dụng kỹ thuật vào việc nâng cao chất lượng của giống để tạo được giống tốt.
- Có ý thức cùng gia đình bảo quản hạt giống đảm bảo chất lượng, số lượng hạt giống cho sản xuất
Nghiên cứu nội dung bài 11 SGK
III Phương pháp dạy học: Thảo luận nhóm, thuyết trình, giảng giải, vấn đáp, trình bày trực quan.
IV Tiến trình bài dạy:
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ: (2 HS)
- Nêu vai trò của giống cây trồng Nêu các phương pháp chọn tạo giống cây trồng
- Nêu các phương pháp chọn tạo giống cây trồng Trình bày phương pháp chọn lọc
3 Bài mới:
Giới thiệu bài: Ở tiết trước, chúng ta đã biết giống cây trồng là yếu tố quan trọng quyết định năngsuất và chất lượng nông sản Vậy phải làm thế nào để tạo ra nhiều hạt giống, cây giống tốt phục vụ sảnxuất đại trà? Và phải làm cách nào để bảo quản tốt những hạt giống đó Để hiểu rõ vấn đề này, chúng tatìm hiểu bài 11: Sản xuất và bảo quản giống cây trồng
Hoạt động 1: Tìm hiểu quy trình sản xuất giống cây trồng bằng hạt.
- Giải thích: mục đích của chọn tạo giống là
tạo ra những giống mới, vậy mục đích của sản
xuất giống là gi?
- Gọi HS khác nhận xét, GV nhận xét ghi
bảng
- Treo hình vẽ phóng to của sơ đồ 3, giới
thiệu đây là sơ đồ sản xuất giống cây trồng
bằng hạt giống đã được phục tráng
- Giải thích: Trong quá trình gieo trồng, do
những nguyên nhân khác nhau mà nhiều đặc
tính tốt của giống dần bị mất đi Vì vậy chúng
ta cần phải phục tráng, duy trì đặc tính tốt của
giống
- Yêu cầu HS quan sát sơ đồ và cho biết để
tạo ra được hạt giống sản xuất đại trà từ hạt
giống phục tráng cần qua những bước nào?
- Yêu cầu vài HS lên bảng giải thích sơ đồ3
Sơ đồ 3/ 26
Trang 12- Yêu cầu HS nêu điểm khác nhau giữa các
bước
- Nhận xét, giải thích
- Ghi bảng sơ đồ 3
- Trả lời
Hoạt động 2: Tìm hiểu kỹ thuật sản xuất cây trồng bằng nhân giống vô tính
- Treo hình 15, 16, 17 phóng to trên bảng, yêu
cầu HS nêu các phương pháp nhân giống vô
tính
- Nhận xét
- Yêu cầu HS quan sát tranh, thảo luận nhóm
nêu kỹ thuật thực hiện các phương pháp nói
trên.(thời gian: 5’)
- Yêu cầu đại diện mỗi nhóm trả lời, các
nhóm khác nhận xét
- Nhận xét rút ra kết luận
- Hỏi thêm: vì sao khi giâm cành cần cắt bớt
lá?, vì sao khi chiết cành dùng túi nilon bó kín
lại?
- Nhận xét, kết luận: giảm thoát hơi nước; giữ
ẩm cho bầu đất, hạn chế xâm nhập sâu, bệnh
- Gọi HS nêu ví dụ về các cây phù hợp với
- Thảo luận nhóm theo yêucầu
- Trả lời và nhận xét
- Trả lời
- Trả lời
- Nêu ví dụ
- Nêu lại, ghi bảng
2 Sản xuất giống cây trồng bằng nhân giống vô tính:
- Giâm cành: từ một đoạncành cắt rời khỏi thân mẹ,đem giâm vào cát ẩm, saumột thời gian từ cành hìnhthành rễ, vd: khoai lang, raungót…
- Ghép mắt: lấy mắt ghépghép vào một cây khác (gốcghép), vd: bưởi, chanh
- Chiết cành: bóc mộtkhoanh vỏ của cành, sau đó
bó bầu đất Khi cành đã ra rễthì cắt khỏi cây mẹ và trồngxuống đất, vd: chanh, táo
Hoạt động 3: Tìm hiếu các cách bảo quản hạt giống
- Giải thích: Nguyên nhân gây ra hao hụt về
chất lượng, số lượng hạt giống trong quá trình
bảo quản là do hô hấp của hạt, sâu, mọt và bị
chim chuột ăn Hô hấp của hạt phụ thuộc vào
độ ẩm của hạt, độ ẩm và nhiệt độ nơi bảo
quản Nhiệt độ, độ ẩm càng cao thì hô hấp hạt
càng mạnh nên hao hụt càng lớn, ảnh hưởng
đến chất lượng hạt giống
- Bảo quản hạt giống nhằm mục đích gì?
- Nhận xét
- Yêu cầu HS liên hệ thực tế khi bố, mẹ muốn
chọn hạt lúa làm giống thì hạt lúa đó phải như
thế nào?
- Nhận xét và kết luận đó là điều kiện để bảo
quản hạt giống, hạt giống đó phải bảo quản ở
mội trường đảm bảo
- Liên hệ thực tế, bố mẹ bảo quản hạt giống
II Bảo quản hạt giống:
Mục tiêu: duy trì chất lượnghạt giống
1 Điều kiện bảo quản:
- Chất lượng hạt giống phảiđạt chuẩn
- Môi trường bảo quản phảiđảm bảo, nhiệt độ, độ ẩmthấp
2 Phương pháp bảo quản:bảo quản trong chum, vại,bao, túi kín hoặc các khođông lạnh, phải thườngxuyên kiểm tra
