Tiết 23: Vệ sinh hô hấp

Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại:... Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân - Các chất, khí độc như: Nitơ ôxit, lưu huỳnh ôxit, cacbon ôxit, nicôtin,… - Các vi sinh vật

Trường thcs

Nga nhân

Khoang mũi

2 3

6 4

5 7

KIỂM TRA BÀI CŨ

Hệ hô hấp gồm có những cơ quan nào?

Tác nhân Nguồn gốc tác nhân Tác hại

Bụi Từ các cơn lốc, núi lửa phun, đám

cháy rừng, khai thác than đá, khí thải các máy móc động cơ sử dụng than hay dầu,…

Khi nhiều quá(> 100.000 hạt/ml, cm3

không khí) sẽ quá khả năng lọc sạch của đường dẫn khí  gây bệnh bụi phổi

Nitơ ôxit Khí thải ôtô, xe máy,… Gây viêm, sưng lớp niêm mạc, cản trở trao

đổi khí, có thể gây chết ở liều cao

Lưu huỳnh ôxit Khí thải sinh hoạt và công nghiệp Làm cho các bệnh hô hấp thêm trầm

trọng

Cacbon ôxit Khí thải sinh hoạt và công nghiệp,

khói thuốc lá,… Chiếm chỗ của oxi trong máu (hồng cầu) làm giảm hiệu quả hô hấp, có thể gây

chết

Các chất độc hại

(Nicôtin,

nitrozamin,…)

Khói thuốc lá Làm tê liệt lớp lông rung phế quản,giảm

hiệu quả làm sạch không khí, có thể gây ung thư phổi

Các vi sinh vật gây

Bảng 22 Các tác nhân gây hại đường hô hấp

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại:

• Tiết 23 - Bài 22: VỆ SINH HÔ HẤP

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân

- Các chất, khí độc như: Nitơ ôxit, lưu

huỳnh ôxit, cacbon ôxit, nicôtin,…

- Các vi sinh vật gây bệnh

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân

có hại

Nitơ ôxit

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân

có hại

Cacbon ôxit và lưu huỳnh ôxit

CÁC CHẤT KHÍ ĐỘC

Trong khĩi thuốc lá chứa hơn 4000 loại hố chất Trong đĩ cĩ hơn 200 loại cĩ hại cho sức khoẻ, bao gồm chất gây nghiện và các chất gây độc Người ta chia ra 4 nhĩm chính:

1- Nicotine 2 - Monoxit carbon (khí CO) 3 - Các phân tử nhỏ trong khĩi thuốc lá 4 - Các chất gây ung thư  Khi hút thuốc, chất nhựa trong khĩi thuốc lá sẽ bám vào phổi như bồ hĩng bám vào ống khĩi nếu hút 10 điếu thuốc lá một ngày thì cơ thể của bạn sẽ phải hít vào 105g nhựa mỗi năm.

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân

Các vi sinh vật gây bệnh

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân

có hại

H×nh ¶nh mét sè bÖnh vÒ h« hÊp

• Tiết 23 - Bài 22: VỆ SINH HÔ HẤP

* Các tác nhân có hại cho đường hô hấp

- Bụi.

- Các chất khí độc như : Nitơ ôxit, lưu huỳnh ôxit, cacbon ôxit, nicôtin,…

- Các vi sinh vật gây bệnh.

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

Hãy đề ra các biện pháp bảo vệ hệ hô hấp nhằm hạn chế và tránh các tác nhân có hại?

Trồng nhiều cây xanh

Biện pháp bảo vệ hệ hô hấp tránh tác nhân bụi

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

Biện pháp bảo vệ hệ hô hấp tránh các chất khí độc hại

- Hạn chế sử dụng các thiết

bị có thải ra các khí độc hại.

- Không hút thuốc và vận động mọi người không nên hút thuốc

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

Biện pháp bảo vệ hệ hô hấp tránh các vi sinh vật gây hại

- Thường xuyên dọn vệ sinh

- Không khạc nhổ bừa bãi.

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

• Để góp phần tham gia bảo vệ hệ hô hấp của cộng

đồng tránh các tác nhân có hại thì mỗi học sinh chúng ta cần phải làm gì?

• Trả lời

• - Không vức rác, xé giấy, khạc nhỗ bừa bãi

• - không hút thuốc lá

• - Tham gia trồng cây xanh, làm vệ sinh…

• - Tuyên truyền cho các bạn khác cùng tham gia.

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

Tiết 23 - Bài 22: VỆ SINH HÔ HẤP

I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

* Các tác nhân có hại cho đường hô hấp

- Bụi

- Các chất khí độc như : Nitơ ôxit, lưu huỳnh ôxit, cacbon ôxit,

nicôtin,…

- Các vi sinh vật gây bệnh

* Các biện pháp bảo vệ hệ hô hấp:

- Cần tích cực xây dựng môi trường sống và làm việc có bầu không khí trong sạch, ít bị ô nhiễm bằng các biện pháp như:

+ Trồng nhiều cây xanh

+ Không xả rác bừa bãi

+ Không hút thuốc lá

+ Đeo khẩu trang chống bụi khi làm vệ sinh và khi hoạt động ở môi

trường có nhiều bụi.

• Tiết 23 - Bài 22: VỆ SINH HÔ HẤP

I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

II Cần tập luyện để có một hệ hô hấp khoẻ mạnh

THẢO LUẬN

1 Giải thích vì sao khi tập thể dục thể thao đúng cách, đều đặn từ

bé có thể có được dung tích sống lí tưởng?

2 Giải thích vì sao sau khi thở sâu và giảm số nhịp thở trong mỗi

phút sẽ làm tăng hiệu quả hô hấp?

3 Hãy đề ra các biện pháp luyện tập để có thể có một hệ hô hấp

khoẻ mạnh?

Lượng khí lưu thông

500 ml

150 ml nằm trong

đường dẫn khí (khí vô ích)

350 ml nằm trong phế nang (khí hữu ích)

Lượng khí đưa vào qua một lần hít thở bình thường ở người

• Dung tích sống là thể tích không khí lớn nhất mà một cơ

thể có thể hít vào và thở ra.

• Dung tích sống phụ thuộc vào dung tích phổi và dung tích

khí cặn Dung tích phổi phụ thuộcvào dung tích lồng ngực,

mà dung tích lồng ngực phụ thuộc vào sự phát triển của

khung xương sườn trong độ tuổi phát triển (< 25 tuổâi ở

nam, và < 20 tuổi ở nữ) Sau độ tuổi phát triển sẽ không

phát triển thêm nữa Dung tích khí cặn phụ thuộc vào khả

năng co tối đa của các cơ thở ra, các cơ này cần luyện tập

đều từ bé

THẢO LUẬN

1 Giải thích vì sao khi tập thể dục thể thao đúng cách, đều đặn từ

bé có thể có được dung tích sống lí tưởng?

2 Giải thích vì sao sau khi thở sâu và giảm số nhịp thở trong mỗi

phút sẽ làm tăng hiệu quả hô hấp?

3 Hãy đề ra các biện pháp luyện tập để có thể có một hệ hô hấp

khoẻ mạnh?

• Tiết 23 - Bài 22: VỆ SINH HÔ HẤP

I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

II Cần tập luyện để có một hệ hô hấp khoẻ mạnh

THẢO LUẬN

2 Giải thích vì sao sau khi thở sâu và giảm số nhịp thở trong mỗi

phút sẽ làm tăng hiệu quả hô hấp?

* Vídụ:

- Một người thở ra 18 nhịp/phút, mỗi nhịp hít vào 400 ml không khí:

+ khí lưu thông/phút: 400ml x 18 = 7200 ml

+ khí vô ích ở khoảng chết: 150 ml x18 = 2700 ml

+ Khí hữu ích vào tới phế nang: 7200 ml - 2700 ml =4500 ml

- Nếu người đó thở sâu: 12 nhịp/phút, mỗi nhịp hít vào 600 ml không

khí

+ khí lưu thông/phút: 600ml x 12 = 7200 ml

+ khí vô ích ở khoảng chết: 150 ml x12 = 1800 ml

+ Khí hữu ích vào tới phế nang: 7200 ml – 1800 ml = 5400 ml

=> Khi thở sâu và giảm nhịp thở trong mỗi phút sẽ tăng hiệu quả

hô hấp

3 Hãy đề ra các biện pháp luyện tập để có thể có một hệ hô hấp

khoẻ mạnh?

Tích cực tập thể dục thể thao phối hợp tập thở sâu và giảm nhịp

thở thường xuyên, từ bé

•I Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại.

II Cần tập luyện để có một hệ hô hấp khoẻ mạnh:

Cần làm gì để cĩ một hệ hơ hấp khỏe mạnh?

- Cần luyện tập TDTT, phối hợp với tập thở sâu và giảm nhịp thở thường xuyên từ bé thì sẽ cĩ hệ hơ hấp khỏe mạnh.

Luyện tập TDTT phải đảm bảo yêu cầu gì?

- Luyện tập thể thao phải vừa sức, rèn luyện từ từ.

Kiểm tra, đánh giá:

* Chọn câu trả lời đúng nhất:

Caõu 1: Các biện pháp bảo vệ đường hô hấp là:

a Trồng nhiều cây xanh trên đường phố, nơi công sở, trường học, bệnh viện.

b Đeo khẩu trang khi dọn vệ sinh.

c Không hút thuốc lá và vận động mọi người cùng không hút thuốc lá

d Không khạc nhổ bừa bãi.

e Tất cả trường hợp trên.

Kiểm tra, đánh giá:

*Chọn câu trả lời đúng nhất:

Caõu 2: Chaỏt naứo dửụựi ủaõy coự nhieàu trong khoựi thuoỏc laự?

A Lửu huyứnh oõxit.

B Nitụ oõxit.

C Nicoõtin.

D Amoõniac.

DẶN DÒ VỀ NHÀ

- Học bài, trả lời câu hỏi 1, 2, 3, 4 tr73 SGK

- Làm bài tập trong VBT.

- Đọc “Mục em có biết”

- Xem trước bài 23 “Tiêu hóa và các cơ quan tiêu hóa”

Hô hấp là gì?

KIỂM TRA BÀI CŨ