Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

Đọc - tìm hiểu chungTiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng Hồ Chí Minh Hồ Chí Minh Văn chớnh luận : Bản ỏn chế độ thực dõn Phỏp, Tuyờn ngụn Độc lập, Lời kờu gọi toàn quốc khỏng chiến …

Trên bàn Bác chúng con không thắp nến Đã có vầng trăng ôm ấp quanh Ng ời Bác yêu trăng nh yêu một cuộc

đời Trong thơ Bác trăng với hoa là bạn…

I Đọc - tìm hiểu chung

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

( Hồ Chí Minh)

Hồ Chí Minh

Văn chớnh luận : Bản ỏn chế độ thực dõn

Phỏp, Tuyờn ngụn Độc lập, Lời kờu gọi

toàn quốc khỏng chiến …

Truyện ký : Những trũ lố hay là Varen và

Phan Bội Chõu, Vi hành…

Thơ : Nhật kớ trong tự, Thơ Hồ Chớ Minh …

Thơ : Nhật kớ trong tự, Thơ Hồ Chớ Minh …

Phong cách thơ: giản dị mà hàm súc,

cổ điển mà hiện đại

Tiết 45: C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng

( Hå ChÝ Minh)

2 T¸c

phÈm:

S«ng xu©n, n íc xu©n tiÕp gi¸p víi trêi xu©n;

N¬i s©u th¼m mÞt mï khãi sãng bµn viÖc

xu©n; Gi÷a dßng bµn b¹c viÖc

qu©n, Khuya vÒ b¸t ng¸t tr¨ng ng©n ®Çy

thuyÒn (Xu©n Thuû dÞch)

Tiết 45: C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng

( Hå ChÝ Minh)

ViÕt ë chiÕn khu ViÖt B¾c,

trong nh÷ng n¨m ®Çu cña

cuéc kh¸ng chiÕn chèng Ph¸p.- C¶nh khuya

(1947)

- R»m th¸ng giªng

(1948)

ViÖt B¾c

Suèi Lª - nin (Cao

B»ng) B¸c Hå lµm viÖc ë chiÕn khu ViÖt B¾c Hang P¾c Bã (Cao B»ng)

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

( Hồ Chí Minh)

Viết ở chiến khu Việt Bắc,

trong những năm đầu của

Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên,

Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên;

Yên ba thâm xứ đàm quân sự,

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền

Phiên

âm:

Dịch thơ:

Rằm xuân lồng lộng trăng soi,

Sông xuân n ớc lẫn màu trời thêm xuân; Giữa dòng bàn bạc

Tiết 45: C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng

( Hå ChÝ Minh)

- CÊu tróc: khai, thõa, chuyÓn, hîp.

- NhÞp th¬:

nhÞp 4/3.

2 phÇn

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

( Hồ Chí Minh)

a Hai câu thơ

đầu.

Tiếng suối

Trăng, cổ thụ, hoa

So sánh

nh

Trong trẻo, gần gũi,

ấm áp

Điệp từTiểu

đối

Quấn quýt, lung linh, huyền ảo

Gần gũi, huyền ảo, sống

Tiết 45: C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng

( Hå ChÝ Minh)

T©m hån thi sÜ Tinh thÇn chiÕn sÜ

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

( Hồ Chí Minh)

Bức tranh cảnh khuya ở núi rừng

Việt Bắc gần gũi, huyền ảo, sống

Ch a ngủ vì lo nỗi n ớc nhà

+ Vẽ nên bức tranh cảnh khuya

núi rừng Việt Bắc sống động,

nên thơ.+ Thể hiện tâm hồn yêu thiên

nhiên và tấm lòng thiết tha với

đất n ớc Nghệ

thuật

Sử dụng biện pháp nghệ thuật

đặc sắc: so sánh, tiểu đối, điệp

từ Ngôn từ bình dị, gợi cảm

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

( Hồ Chí Minh)

đi kiểm tra chiến dịch trên một con thuyền Cùng đi có nhà thơ Xuân Thuỷ và một số cán bộ Công việc xong, khi trở về trời

đã khuya, trăng rằm vẫn toả sáng vằng vặc trên bầu trời Mọi

ng ời đề nghị Bác làm thơ Bác không từ chối và đọc một bài thơ tứ tuyệt chữ Hán tên là

Nguyên tiêu Mọi ng ời th ởng thức

chất nhạc của thơ nh ng không hiểu nghĩa Bác Hồ bảo: “Có Xuân Thuỷ đây, Xuân Thuỷ dịch đi” Nhà thơ Xuân Thuỷ vâng lời Bác đã dịch nhanh bài thơ Bác khen Xuân Thuỷ dịch l

u loát nh ng thiếu của Bác một

chữ xuân…

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

( Hồ Chí Minh)

Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên,

Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên;

Yên ba thâm xứ đàm quân sự,

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền

Phiên

âm:

Dịch thơ:

Rằm xuân lồng lộng trăng soi,

Sông xuân n ớc lẫn màu trời thêm xuân; Giữa dòng bàn bạc

Tiết 45: C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng

( Hå ChÝ Minh)

C¶nh s«ng n íc tr¨ng

xu©n cao réng, b¸t

ng¸t, trµn ®Çy s¾c

xu©n.

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

( Hồ Chí Minh)

Dạ bán quy lai

đàm quân sự, nguyệt mãn thuyền.

Con ng ời

đầy trăng

Con ng ời ung dung, lạc

quan.

Tiết 45: C¶nh khuya & R»m th¸ng giªng

( Hå ChÝ Minh)

- Bøc tranh tr¨ng trªn s«ng n íc b¸t ng¸t, trµn

®Çy s¾c xu©n

- T©m hån réng më tr íc thiªn nhiªn vµ

phong th¸i ung dung, l¹c quan

BiÖn ph¸p ®iÖp tõ; ng«n tõ giµu nh¹c

®iÖu, gîi c¶m

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng

( Hồ Chí Minh)

Hãy nêu những điểm giống nhau về nội dung và nghệ thuật của hai bài thơ?

iii Tổng kết

* Nội dung:

- Cảnh trăng ở chiến khu Việt Bắc huyền ảo, tràn đầy sức sống

- Thể hiện tâm hồn yêu thiên nhiên, yêu n ớc và phong thái ung dung, lạc quan

* Nghệ thuật:

- Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt

- Sử dụng hiệu quả biện pháp

điệp từ

- Ngôn từ bình dị, gợi cảm

Đáp án:

Vẻ đẹp vừa cổ điển vừa hiện đại

Tiết 45: Cảnh khuya & Rằm tháng giêng( Hồ Chí

Minh)

Luyện tập

Rằm tháng giêng

Cảnh khuya Rừng núi, trăng khuyaSông n ớc, trăng xuân

Yêu thiên nhiên

Yêu n ớc

Nỗi lo n ớc nhà Bàn bạc việc quân

Bút pháp cổ điển, hiện đại Tâm hồn thi sĩ và tinh thần chiến sĩ

C¶nh khuya

TiÕng suèi trong

nh tiÕng h¸t xa

Tr¨ng lång cæ thô bãng lång hoa

C¶nh khuya nh vÏ ng

êi ch a ngñ

Ch a ngñ v× lo nçi n íc nhµ

R»m xu©n lång léng tr¨ng soi,

S«ng xu©n n íc lÉn mµu trêi thªm xu©n; Gi÷a dßng bµn

b¹c viÖc qu©n,

Khuya vÒ b¸t ng¸t tr¨ng ng©n ®Çy thuyÒn.

Nguyªn tiªu

Xin ch©n thµnh c¶m ¬n

c¸c thÇy c« gi¸o vµ c¸c em

häc sinh líp 7A1 !