Khái niệm:Quản lý hành chính-tư pháp là quá trình tổ chức, điều hành của hệ thống cơ quan hành chính nhà nước đối với hoạt động hành chính - tư pháp dựa trên quy luật khách quan của đời
Trang 1QUẢN LÝ HÀNH CHÍNH – TƯ PHÁP
Ở CƠ SỞ
GV: TRẦN THỊ QUỲNH NGHI
10:50 AM
Trang 21 Chức năng quản lý hành chính - tư pháp của
hệ thống cơ quan HCNN.
1.1 Cơ sở lý luận, chính trị, pháp
lý về chức năng HC-TP của hệ thống cơ quan HCNN.
Trang 3Điều 2 Hiến pháp năm 2013 rõ “… quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp”
Trang 4- NQ ĐH Đảng XII: “tiếp tục đẩy mạnh việc thực hiện Chiến lược cải cách tư pháp, xây dựng nền tư pháp trong sạch, vững mạnh, dân chủ, nghiêm minh, từng bước hiện đại…”.
Trang 5Xây dựng đội ngũ cán bộ tư pháp và bổ trợ tư pháp
Giám sát của các cơ quan dân cử và nhân dân với cơ quan tư pháp
Hợp tác quốc tế trong lĩnh vực tư pháp
Cơ sở vật chất của cơ quan tư pháp và bổ trợ
tư pháp
Sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động tư pháp và bổ trợ tư pháp
Trang 6Văn bản pháp luật
-Luật Hiến pháp quy định nhiệm vụ của Chính phủ “Thống nhất quản lý nền hành chính quốc gia”
- Luật tổ chức Chính phủ quy định nhiệm
vụ của Chính phủ “Lãnh đạo, chỉ đạo công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục Hiến pháp và pháp luật; thống nhất quản lý công tác hành chính – tư pháp
Trang 7Khái niệm:
Quản lý hành chính-tư pháp là quá trình tổ chức, điều hành của hệ thống cơ quan hành chính nhà nước đối với hoạt động hành chính - tư pháp dựa trên quy luật khách quan của đời sống kinh tế-xã hội nhằm phát triển kinh tế-xã hội, duy trì và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, bảo đảm thực hiện các quyền và lợi ích hợp pháp của nhân dân đồng thời góp phần hổ trợ tích cực cho hoạt động tư pháp
Trang 81.2 Khái quát công tác quản lý hành chính - tư pháp:
1.2.1 Hệ thống cơ quan quản lý
Chính phủ: là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện quyền hành pháp, là cơ quan chấp hành của Quốc hội Hoạt động hành chính - tư pháp do Chính phủ thống nhất quản lý trong phạm vi toàn quốc
Trang 91.2 Khái quát công tác quản lý hành chính - tư pháp:
1.2.1 Hệ thống cơ quan quản lý
Bộ là cơ quan của Chính phủ, được Chính phủ trao quyền giúp Chính phủ quản lý nhà nước về hành chính -
tư pháp
Trang 101.2 Khái quát công tác quản lý hành chính - tư pháp:
1.2.1 Hệ thống cơ quan quản lý
UBND các cấp giúp Chính phủ, bộ quản lý hành chính - tư pháp trong phạm vi địa phương mình, chịu trách nhiệm trước bộ chủ quản về lĩnh vực quản lý
Các cơ quan chuyên môn của UBND: Sở
Tư pháp, Phòng tư pháp, công chức Tư pháp –
Hộ tịch
Trang 11- Luật Luật sư; Luật Công chứng; Luật Giám định tư pháp
- Luật Thi hành án dân sự; Luật Thi hành án hình sự; Luật
Hộ tịch
- Nghị định số 23/2014/NĐ-CP của Chính phủ về cấp bản sao từ sổ gốc, chứng thực bản sao từ bản chính, chứng thực chữ ký và chứng thực hợp đồng giao dịch
Trang 121.2.2 Nội dung QLNN về HCTP:
1.2.2.2 Xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách, kế hoạch, định hướng hoạt động HC-TP.
- Chính sách nhằm giúp cơ quan, cán bộ trong cơ quan hành chính nhà nước thực hiện pháp luật, nhiệm vụ được phân công, công dân thực hiện quyền nghĩa vụ của mình triệt để, tự giác
- Kế hoạch là cách thức triển khai nhiệm vụ khoa học và có hiệu quả
- Định hướng: đặt ra mục tiêu và đảm bảo cho mục tiêu đó được thực hiện
Trang 13Đây là trách nhiệm của tất cả các cấp, các
ngành; trong đó các cơ quan tư pháp có vai trò chủ đạo.
Trang 141.2.2 Nội dung QLNN về HCTP:
1.2.2.4 Quản lý hệ thống tổ chức và hoạt động của
cơ quan
Các cơ quan có chức năng giúp quản lý nhà nước
và thực hiện nhiệm vụ quản lý hành chính – tư pháp bao gồm: Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Ngoại giao, Bộ Y tế, Cục Thi hành án dân sự, các trại giam, trại tạm giam, Ủy ban nhân dân các cấp và các cơ quan chuyên ngành (Sở Tư pháp, Phòng Tư pháp, Công an…), các phòng công chứng, văn phòng công chứng, văn phòng luật sư…
Trang 161.2.2 Nội dung QLNN về HCTP:
1.2.2.6 Kiểm tra, thanh tra
Thanh tra, kiểm tra là việc cơ quan có thẩm quyền tiến hành xem xét các hoạt động của cơ quan, cán bộ trong việc giải quyết công việc liên quan đến hành chính –
tư pháp nhằm kịp thời uốn nắn sai phạm nếu có và qua đó hướng dẫn thêm về chuyên môn, nghiệp vụ
Trang 171.2.2 Nội dung QLNN về HCTP:
1.2.2.7 Khen thưởng, xử lý vi phạm
Khen thưởng là việc động viên khuyến khích những cá nhân, tập thể có thành tích xuất sắc trong công tác hành chính – tư pháp, tạo khí thế để phấn đấu thi đua thực hiện tốt nhiệm
vụ được giao thúc đẩy sự vận động của công việc
Xử lý vi phạm thể hiện sự trừng phạt nghiêm khắc, răn đe, giáo dục người khác, bảo
vệ pháp luật, bảo vệ công dân
Trang 181.2.2 Nội dung QLNN về HCTP:
1.2.2.8 Hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo
Hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo là việc xem xét các quyết định hành chính, hành
vi hành chính trong hoạt động hành chính – tư pháp theo quy định pháp luật
Hoạt động hòa giải là hoạt động quản lý hành chính - tư pháp rất quan trọng ở các địa phương, được thực hiện bởi UBND cấp xã
Trang 201.2.2 Nội dung QLNN về HCTP:
1.2.2.10 Hợp tác quốc tế
Là việc tham gia vào các điều ước, hiệp ước, tham gia hoạt động phối hợp với các tổ chức quốc tế, các nước trong lĩnh vực hành chính – tư pháp Đây là một trong những hoạt động mang tính đối ngoại của nhà nước trong xu thế hội nhập và phát triển
Trang 21cơ quan cấp trên nắm tình hình tiếp tục chỉ đạo, báo cáo cơ quan thẩm quyền tổng hợp chung và có những điều chỉnh cho phù hợp thực tế
Trang 222 Nội dung quản lý hành chính tư
pháp trong một số lĩnh vực cụ thể
ở cơ sở
2.1 Quản lý nhà nước về thi hành án hình sự
Trang 23THAHS là tổ chức thi hành BA, QĐ của TA đã có hiệu lực pháp luật và đã
có QĐ thi hành của các cơ quan, tổ chức được nhà nước trao quyền theo thẩm quyền, trình tự, thủ tục do pháp luật quy định
Trang 24Các bản án được đưa ra thi hành bao gồm:
- Bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật và đã có quyết định thi hành:
+ Bản án, quyết định của Tòa án cấp sơ thẩm không bị kháng cáo kháng nghị.
+ Bản án, quyết định của Tòa án cấp phúc thẩm.
+ Những quyết định của Tòa án Giám đốc thẩm hoặc Tái thẩm.
Trang 25Các bản án được đưa ra thi hành bao gồm:
- Bản án, quyết định của Tòa án được thi hành
ngay
- Quyết định của Tòa án Việt Nam tiếp nhận người đang chấp hành án phạt tù ở nước ngoài về Việt Nam chấp hành án; quyết định chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù tại Việt Nam cho nước ngoài.
- Bản án, quyết định về áp dụng biện pháp tư pháp bắt buộc chữa bệnh, giáo dục tại xã, phường, thị trấn, đưa vào trường giáo dưỡng.
Trang 26Hệ thống cơ quan quản lý thi hành án hình sự:
Bộ Công an, Bộ Quốc phòng
Hệ thống cơ quan thi hành án hình sự: trại giam, cơ quan thi hành án công an tỉnh, cơ quan thi hành án hình sự công an huyện, cơ quan thi hành án hình sự quân khu và tương đương
Hệ thống cơ quan được giao một số nhiệm vụ thi hành án hình sự: Trại tạm giam, UBND cấp xã, đơn vị quân đội cấp trung đoàn
Trang 28Thẩm quyền chứng thực
- Thẩm quyền, trách nhiệm cấp bản sao từ sổ gốc: cơ quan tổ chức đang quản lý sổ gốc có thẩm quyền và trách nhiệm cấp bản sao từ sổ gốc
- Thẩm quyền và trách nhiệm chứng thực bản sao từ bản chính, chứng thực chữ ký được trao cho phòng tư pháp cấp huyện; UBND cấp xã;
cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự của Việt Nam ở nước ngoài; tổ chức hành nghề công chứng
Trang 29- Chứng thực chữ ký trong các giấy tờ, văn bản;
Trang 30Thẩm quyền chứng thực của phòng Tư pháp
- Chứng thực chữ ký của người dịch trong các giấy tờ, văn bản từ tiếng nước ngoài sang tiếng Việt, từ tiếng Việt sang tiếng nước ngoài;
- Chứng thực hợp đồng, giao dịch liên quan đến tài sản là động sản;
- Chứng thực văn bản thỏa thuận phân chia di sản, văn bản khai nhận di sản mà di sản là động sản
Trang 31Thẩm quyền chứng thực của Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn
- Chứng thực bản sao từ bản chính các giấy tờ, văn bản do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp hoặc chứng nhận
- Chứng thực chữ ký trong các giấy tờ, văn bản, trừ việc chứng thực chữ ký người dịch
- Chứng thực hợp đồng, giao dịch liên quan đến tài sản là động sản
Trang 32Thẩm quyền chứng thực của Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn
- Chứng thực hợp đồng, giao dịch liên quan đến thực hiện các quyền của người sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai
- Chứng thực hợp đồng, giao dịch về nhà ở theo quy định của Luật Nhà ở
- Chứng thực di chúc
Trang 33Thẩm quyền chứng thực của Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn
- Chứng thực văn bản từ chối nhận di sản
- Chứng thực văn bản thỏa thuận phân chia di sản, văn bản khai nhận di sản mà di sản là động sản, quyền sử dụng đất, nhà ở theo quy định của pháp luật
Trang 34Thẩm quyền chứng thực của cơ quan
đại diện ngoại giao, Cơ quan đại diện lãnh sự của Việt Nam ở nước ngoài
- Chứng thực bản sao từ bản chính các giấy
tờ, văn bản do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của Việt Nam; cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của nước ngoài; cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của Việt Nam liên kết với cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của nước ngoài cấp hoặc chứng nhận
Trang 35Thẩm quyền chứng thực của cơ quan
đại diện ngoại giao, Cơ quan đại diện lãnh sự của Việt Nam ở nước ngoài
- Chứng thực chữ ký trong các giấy tờ, văn bản
- Chứng thực chữ ký của người dịch trong các giấy tờ, văn bản từ tiếng nước ngoài sang tiếng Việt, từ tiếng Việt sang tiếng nước ngoài
Trang 36Thẩm quyền tổ chức hành nghề công chứng
- Chứng thực bản sao từ bản chính các giấy tờ, văn bản do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của Việt Nam; cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của nước ngoài; cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của Việt Nam liên kết với cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của nước ngoài cấp hoặc chứng nhận;
- Chứng thực chữ ký trong các giấy tờ, văn bản, trừ việc chứng thực chữ ký người dịch
Trang 372.2.3 Chủ thể quản lý nhà nước về cấp bản sao từ sổ gốc, chứng thực bản sao từ bản chính, chứng thực chữ ký
- Bộ Tư pháp giúp Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về chứng thực trong phạm
vi cả nước
- Bộ Ngoại giao phối hợp với Bộ Tư pháp thực hiện quản lý nhà nước về chứng thực đối với các Cơ quan đại diện ngoại giao
Trang 382.2.3 Chủ thể quản lý nhà nước về cấp bản sao từ sổ gốc, chứng thực bản sao từ bản chính, chứng thực chữ ký
- Cơ quan đại diện ngoại giao thực hiện quản
lý nhà nước về chứng thực trong phạm vi địa bàn
- Ủy ban nhân dân các cấp thực hiện quản lý nhà nước về chứng thực trong địa phương
Trang 392.3 QLNN về hộ tịch, hộ khẩu
QLNN về hộ tịch, hộ khẩu là hoạt động quản lý nhà nước cụ thể trong lĩnh vực hộ tịch, hộ khẩu do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện nhằm tác động, tổ chức, điều chỉnh, giải quyết các vấn đề hộ tịch, hộ khẩu theo quy định pháp luật
Trang 402.3.1.Soạn thảo các dự án pháp luật, pháp lệnh về
hộ tịch, hộ khẩu.
Là việc của các cơ quan hành chính nhà nước theo thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật có chứa các quy tắc xử sự chung thực hiện quản
lý và phục vụ trong các hoạt động hành chính – tư pháp theo quy định pháp luật
Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về lĩnh vực hộ tịch, hộ khẩu bao gồm:
- Luật Hộ tịch
- Luật Cư trú
- Luật Hôn nhân và gia đình
Trang 412.3.2 Tổ chức tuyên truyền phổ biến, vận động nhân dân chấp hành các quy định pháp luật về hộ tịch, hộ khẩu
Đây là nhiệm vụ của cán bộ, cơ quan nhà nước nói chung, cơ quan, cán bộ làm công tác hộ tịch, hộ khẩu nói riêng, là trách nhiệm của tất cả các cấp, các ngành
Tuyên truyền, vận động bằng các hình thức nhằm chuyển tải các quy định của pháp luật, hộ khẩu tới mọi người dân để họ biết, hiểu và thực hiện
Trang 422.3.3 Hướng dẫn, chỉ đạo chuyên môn nghiệp
vụ về hộ tịch, hộ khẩu
- Bộ Tư pháp giúp Chính phủ hướng dẫn, chỉ đạo chung việc thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật về đăng ký hộ tịch, hộ khẩu
- Bộ Ngoại giao phối hợp với Bộ Tư pháp trong việc hướng dẫn, chỉ đạo thực hiện đăng ký và quản lý hộ tịch hộ khẩu của các
cơ quan ngoại giao, lãnh sự Việt Nam
Trang 432.3.3 Hướng dẫn, chỉ đạo chuyên môn nghiệp
vụ về hộ tịch, hộ khẩu
- UBND cấp tỉnh quản lý nhà nước về hộ tịch ở địa phương mình, hướng dẫn, chỉ đạo việc thực hiện công tác đăng ký và quản lý
hộ tịch, hộ khẩu đối với UBND cấp huyện, xã
- UBND cấp huyện chỉ đạo việc tổ chức thực hiện công tác đăng ký và quản lý hộ tịch, hộ khẩu đối với UBND cấp xã
Trang 442.3.4 Ban hành, quản lý, hướng dẫn việc sử dụng thống nhất các sổ sách, biểu mẫu để đăng ký, quản lý về hộ tịch, hộ khẩu
- Bộ Tư pháp giúp Chính phủ ban hành, hướng dẫn việc sử dụng thống nhất các loại
sổ hộ tịch, hộ khẩu, biểu mẫu, sổ sách để đăng ký, quản lý về hộ tịch, hộ khẩu
- UBND các cấp quản lý, sử dụng các loại
sổ sách hộ tịch, hộ khẩu, biểu mẫu theo quy định của Bộ Tư pháp, lưu giữ sổ hộ tịch, giấy tờ hộ tịch
Trang 452.3.4 Ban hành, quản lý, hướng dẫn việc sử dụng thống nhất các sổ sách, biểu mẫu để đăng ký, quản lý về hộ tịch, hộ khẩu
- Cơ quan lãnh sự, ngoại giao Việt Nam quản lý,
sử dụng các loại sổ hộ tịch, biểu mẫu theo quy định của Bộ Tư pháp, lưu giữ sổ hộ tịch, giấy tờ
hộ tịch.
- Xây dựng hệ thống tổ chức bộ máy, đào tạo bồi dưỡng cán bộ chuyên trách quản lý hộ tịch, hộ khẩu nắm vững hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về hộ tịch, hộ khẩu; trang bị những kỹ năng
Trang 462.3.5 Đăng ký, thống kê, báo cáo, lưu trữ
hộ khẩu
Trang 472.3.5 Đăng ký, thống kê, báo cáo, lưu trữ
sổ sách, hồ sơ về hộ tịch, hộ khẩu
- Lưu trữ sổ sách, hồ sơ là việc cơ quan quản lý nhà nước về hộ tịch, hộ khẩu thực hiện việc sắp xếp, bảo quản, lưu giữ sổ sách,
hồ sơ về đăng ký, quản lý hộ tịch, hộ khẩu phục vụ cho công tác quản lý nhà nước, công tác thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và các việc khác thuộc lĩnh vực quản lý nhà nước về hộ tịch, hộ khẩu
Trang 482.3.6 Giải quyết khiếu nại, tố cáo về hộ tịch, hộ khẩu theo thẩm quyền.
Là việc xem xét các quyết định hành chính, hành vi hành chính trong hoạt động đăng
ký, quản lý hộ tịch, hộ khẩu theo quy định pháp luật nhằm đảm bảo quyền lợi ích hợp pháp của công dân, cán bộ, cơ quan, tổ chức
Trang 492.3.7 Thanh tra, kiểm tra, thực hiện khen thưởng và xử lý vi phạm về công tác hộ tịch, hộ khẩu
- Thanh tra, kiểm tra là việc cơ quan có thẩm quyền tiến hành xem xét các hoạt động của các cơ quan, cán bộ trong việc giải quyết công việc liên quan đến hộ tịch,
hộ khẩu nhằm kịp thời uốn nắn sai phạm, hướng dẫn về chuyên môn, nghiệp vụ
Trang 502.3.7 Thanh tra, kiểm tra, thực hiện khen thưởng và xử lý vi phạm về công tác hộ tịch, hộ khẩu
- Khen thưởng là việc động viên bằng vật chất hoặc tinh thần đối với những cá nhân,
tổ chức có thành tích xuất sắc trong công tác quản lý, đăng ký hộ tịch, hộ khẩu
- Xử lý vi phạm là xử phạt các hành vi vi phạm pháp luật được phát hiện sau khi tiến hành thanh tra, kiểm tra