tiết 45 canh khuya

Nêu các lỗi thường gặp khi sử dụng quan hệ từ??. Đặt câu có sử dụng quan hệ từ?. Trả lời: - Thiếu quan hệ từ - Dùng quan hệ từ không thích hợp về nghĩa - Thừa quan hệ từ - Dùng quan hệ t

? Nêu các lỗi thường gặp khi sử dụng quan hệ từ?

? Đặt câu có sử dụng quan hệ từ?

Trả lời:

- Thiếu quan hệ từ

- Dùng quan hệ từ không thích hợp về nghĩa

- Thừa quan hệ từ

- Dùng quan hệ từ không có tác dụng liên kết

VD: Nếu trời mưa thì đường lầy lội.

KIỂM TRA BÀI CŨ

Tieát: 35

I Thế nào là từ đồng nghĩa?

• Nắng rọi Hương Lô khói tía bay,

• Xa trông dòng thác nước sông này.

• Nước bay thẳng xuống ba nghìn thước,

• Tưởng dải Ngân Hà tuột khỏi mây

Tiết 35: TỪ ĐỒNG NGHĨA

1 Rọi, trông có nghĩa là gì?

- Rọi: chiếu ánh sáng vào một vật nào đó

- Trông : nhìn để nhận biết

? Tìm từ đồng nghĩa với mỗi từ: rọi, trông

trong bài thơ trên -> Rọi :chiếu, soi, toả

-> Trông : nhìn, ngó, dòm, liếc.

2 Từ trông trong bài thơ có nghĩa là “ nhìn để nhận biết” Ngoài nghĩa đó ra, từ trông còn có những nghĩa sau:

a Trông : coi sóc, giữ gìn cho yên ổn

b Trông: mong

? Tìm các từ đồng nghĩa với mỗi nghĩa trên của từ trông?

-> Trông coi, chăm sóc, coi sóc

-> Hi vọng, trong mong, mong đợi

* Ghi nhớ: SGK/114

II Các loại từ đồng nghĩa:

1 So sánh nghĩa của từ quả và từ trái trong

hai ví dụ sau:

- Rủ nhau xuống bể mò cua,

Đem về nấu quả mơ chua trên rừng.

- Chim xanh ăn trái xoài xanh,

Ăn no tắm mát đậu cành cây đa

-> Quả – trái : thay thế được

Vì: nghĩa giống nhau hoàn toàn

2 Nghĩa của hai từ bỏ mạng và hi sinh có chổ

nào giống và khác nhau?

- Trước sức tấn công như vũ bão và tinh thần

chiến đấu dũng cảm tuyệt vời của quân

Tây Sơn, hàng vạn quân Thanh đã bỏ mạng

- Công chúa Ha-ba-na đã hi sinh anh dũng,

thanh kiếm vẫn cầm tay

-> Giống: điều có nghĩa là chết

-> Khác: - Bỏ mạng mang sắc thái khinh bỉ

- Hi sinh: mang sắc thái kính trọng

Vì: đồng nghĩa không hoàn toàn

* Ghi nhớ: SGK/115

III Sử dụng từ đồng nghĩa:

* HS THẢO LUẬN NHÓM

? Trái- quả, hi sinh- bỏ mạng cóp thể thay thế cho nhau được không? Vì sao?

• - Trái – quả : thay thế cho nhau

-> Vì: ý nghĩa sắc thái chung trung hoà

- Bỏ mạng – hi sinh: không thể thay thế cho nhau

-> Vì: sắc thái ý nghĩa khác nhau

* Ghi nhớ: (sgk/ 115)

IV Luyện tập:

1 Tìm từ Hán Việt đồng nghĩa với các từ

sau:

- Gan dạ Nhà thơ Chó biển

dũng cảm Thi sĩ Hải cẩu

2 Tìm từ có gốc ẤN-ÂU đồng nghĩa với các

từ sau đây?

Máy thu thanh Sinh tố Xe hơi

Ra- đi-ô Vitamin Ô tô

3 Tìm một số từ địa phương đồng nghĩa với từ toàn dân?

- Nón – Mũ

- Bắp – Ngô

- Muỗng – Thìa

- Chén - Bát

4 Tìm từ thay thế?

- Đưa- trao

- Đưa- tiễn

- Kêu- than

-Nói- phê bình

- Đi- mất

6.Điền từ thích hợp vào câu dưới đây:

a - Thành quả

- Thành tích

b - Ngoan cố

- Ngoan cường

c - Nghĩa vụ

- Nhiệm vụ

d - Giữ gìn

- Bảo vệ

8 Đặt câu với từ đã cho: bình thường, kết quả…

- Nắng mưa là chuyện bình thường

- Mong em đạt kết quả cao trong học tập

• * Hướng dẫn tự học:

- Xem lại phần nội dung bài học

- Làm bài tập còn lại (sgk)

- chuẩn bị bài mới: Từ trái nghĩa