Cơ sở lý luận về thanh toán bằng séc I. Sự cần thiết khách quan và vai trò của thanh toán bằng séc trong nền kinh tế: 1.Sự cần thiết khách quan của thanh toán séc: Xuất phát từ sơ đồ tổng quát của một chu kỳ sản xuất T-H-H’-T’ ta có thể thấy rằng thanh toán là khâu mở đầu của một chu kỳ sản xuất khi các doanh nghiệp, các nhà sản xuất thực hiện nhập các yếu tố máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu, lao động phục vụ cho quá trình sản xuất kinh doanh. Và nó cũng là khâu cuối cùng kết thúc một chu kỳ sản xuất, thu hồi vốn để thực hiện tái sản xuất tiếp theo. Bởi vậy khi thanh toán được tổ chức tốt sẽ có tác dụng rất lớn trong việc thúc đẩy sản xuất - lưu thông phát triển và ngược lại. Vì vậy thanh toán tiền tệ là sự cần thiết khách quan và đóng vai trò quan trọng đối với quá trình sản xuất của nền kinh tế hàng hoá. Nói cách khác nền kinh tế hàng hoá gắn với thanh toán và chu chuyển tiền tệ, kinh tế hàng hoá càng phát triển thì thanh toán chu chuyển tiền tệ càng mở rộng để có thể phục vụ đắc lực cho lưu thông hàng hoá. Sự ra đời và phát triển của tiền tệ gắn với sự ra đời và phát triển của sản xúât hàng hoá. Và quan hệ thanh toán giữa người mua và người bán cũng phát triển theo khi trình độ sản xuất và lưu thông hàng hóa còn ở mức độ thấp khối lượng hàng hoá sản xuất còn ít chưa đa dạng phong phú phạm vi tiêu dùng hàng hoá mới chỉ bó hẹp trong một khu vực một địa phương lúc này phạm vi thanh toán còn hẹp. Thanh toán trực tiếp bằng tiền mặt tỏ ra rất có hiệu quả, linh hoạt, giúp cho quan hệ giữa người mua và người bán diễn ra một cách nhanh chóng, thuận tiện. Nhưng khi sản xuất hàng hoá ngày càng phát triển khối lượng sản phẩm được sản xuất và tiêu thụ trên phạm vi rộng khắp không chỉ bó hẹp trong một quốc gia mà vượt ra khỏi phạm vi của một quốc gia làm cho quan hệ thanh toán ngày càng mở rộng và phức tạp vì không chỉ thanh toán nội địa mà cả thanh toán với nước ngoài. Như vậy nền kinh tế ngày càng phát triển thì yêu cầu đối với công tác tổ chức thanh toán ngày càng cao trong khi đó thanh toán bằng tiền mặt ngày càng bộc lộ nhiều hạn chế: Nó không thể đáp ứng linh hoạt kịp thời và đầy đủ mọi nhu cầu thanh toán. Việc thanh toán một khối lượng hàng hóa lớn cần một lượng tiền mặt lớn làm tăng chi phí vận chuyển, bảo quản và không an toàn; đồng thời thanh toán bằng tiền mặt nó còn làm tăng các chi phí xã hội như: Chi phí in ấn, phát hành, bảo quản, tiêu huỷ tiền nó không chỉ gây ra những bất lợi đối với việc tổ chức điều hành lưu thông tiền tệ của các nhà quản lý mà còn gây ra một sự lãng phí vốn lớn không được tập trung, tận dụng cho việc phát triển kinh tế do lượng vốn lớn của nền kinh tế nằm trôi nổi ngoài lưu thông. Thanh toán bằng tiền mặt đã trở thành vật cản trở cho tốc độ chu chuyển và tuần hoàn vốn của chu kỳ sản xuất. Hơn nữa, nó còn tạo ra những sơ hở khó kiểm soát nổi thuận lợi cho những hành vi tham ô, hối lộ, chiếm đoạt tài sản xã hội, tình trạng trốn thuế ngày càng gia tăng. Trước những thực trạng đó đòi hỏi phải có một phương thức thanh toán tiên tiến hơn, phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế. Và thanh toán không dùng tiền mặt ra đời đã phát huy tốt lợi thế của nó đó là sự nhanh chóng, tiện lợi an toàn và chính xác hơn nữa lại rất kinh tế: giúp giảm các chi phí vận chuyển, in ấn, phát hành, bảo quản và giúp NHNN thực hiện tốt chức năng quản lý của mình. Đây là phương thức thanh toán không có sự xuất hiện trực tiếp của tiền mặt mà thanh toán bằng cách trích chuyển tiền từ tài khoản của người chi trả và tài khoản của người thụ hướng mở tại ngân hàng hoặc bằng cách thanh toán bù trừ lẫn nhau thông qua vai trò trung gian của ngân hàng. Đây là hình thức thanh toán hiện đại, phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế thị trường và thể hiện sự hoàn thiện của tiền tệ với chức năng là phương tiện thanh toán. Trong quá trình thực hiện chức năng trung gian thanh toán của mình NHTM đã tự tạo ra được các công cụ tài chính thay thể tiền làm phương tiện thanh toán - đáng chú ý nhất là séc một trong những công cụ chủ yếu để tiền vận động qua ngân hàng. Vậy nên cũng có thể coi “séc là tiền” trong quan hệ trao đối hàng hoá. Thật vậy, ta biết rằng từ khi xuất hiện việc mua bán trao đối hàng hoá dịch vụ, tiền - là vật thể trung gian thực hiện thanh toán. Nhà kinh tế Mỹ Frederic S. Mishkin đã định nghĩa rất đơn giản dễ hiểu “tiền là bất cứ cái gì được chấp nhận chung trong việc thanh toán để nhận hàng hoá hoặc dịch vụ hoặc trong việc trả nợ”. Hay nói cách khác, tiền là một vật thể, nếu được mọi người nhận nó trong quá trình thanh toán hàng hoá dịch vụ. Chính từ khái niệm này mà từ thời xa xưa đến nay tiền đã trải qua rất nhiều loại từ vỏ sò, vỏ hến rồi đến kim loại quý như vàng, bạc và hiện nay là tiền giấy. Tiền giấy đang là công cụ thanh toán chủ yếu của hầu hết các quốc gia trên thế giới. Trong các công cụ thanh toán, séc cũng được coi “như một lọai tiền” nó hoạt động bền vững, hiệu quả bên cạnh tiền giấy. Thế mạnh của tiền giấy thì khỏi phải nói, hầu hết người dân trên toàn khắp thế giới đều rất quen thuộc và chắc chắn nó còn trường tồn trong nền kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, sự phát triển không ngừng của công nghệ mới và tiền - là đối tượng luôn có sự phát triển, thay thể vì nó luôn có hạn chế như mệnh giá hạn chế, các chi phí phát sinh xung quanh việc sử dụng tiền. Séc ra đời và là người đồng hành của tiền làm đa dạng môi trường thanh toán, bổ sung những điều “khiếm khuyết” của tiền, cho dù bản thân séc còn tồn tại nhiều vấn đề khó sửa. Việc đưa séc vào sử dụng trong thanh toán là một điểm mới, có tính chất làm thay đổi hoạt động thanh toán bằng tiền mặt trước đó và cải thiện hệ thống thanh toán. Người ta đã đưa ra 5 “ cái được” và “hai cái chưa được” của séc. - Thứ nhất: Mệnh giá của một tờ séc cao hơn rất nhiều so với một đồng tiền thực thụ. Do đó, khâu bảo quản, kiểm điếm đơn giản, các chi phí liên quan đến thanh toán séc thấp. - Thứ hai: Thông thường trong giao dịch có món thu, món chi (món đi và món về) séc có lợi thể hơn hẳn tiền mặt là khả năng bù trừ rất tốt. Điều này nếu thanh toán bằng tiền mặt sẽ phải chuyển một lượng tiền mặt khả lớn để thanh hàng hoá dịch vụ, đồng thời lại nhận được một lượng tiền mặt không nhỏ khi bán hàng hoá dịch vụ. - Thứ ba: Khi sử dụng séc, giảm thiểu chi phí hành chính, có lợi ích về kinh tế là khá rõ rệt. - Thứ tư: Một tiện lợi khác của séc mà tiền giấy không thể có được đó là khi thanh toán, séc chạy qua ngân hàng, làm tăng khả năng tập trung và vòng quay của vốn, giúp cho việc quản lý, phân tích và xây dựng tốt chính sách tiền tệ quốc gia. - Thứ năm: Séc có tính hơn hẳn hệ thống thanh toán điện tử là có chứng từ gốc. Ngày nay việc áp dụng các công nghệ mới trong thanh toán séc đã sử dụng mã khoá, lưu trử séc thông qua file ảnh, thông tin xử lý thông qua hệ thống truyền thông là những lợi thể không thể phủ nhận đựơc. Tuy nhiên hai cái không được của nó là: Người thụ hưởng séc không được sử dụng ngay số tiền mà khách hàng thanh toán hàng hoá dịch vụ, bởi nó phải chờ đợi sự xác nhận của ngân hàng phát hành séc. Thời gian chậm trể này có thể kéo dài 3-4 ngày có khi lâu hơn. Hạn chế này của séc đã được rút ngắn nhiều nhờ áp dụng công nghệ mới trong chu trình luân chuyển của tờ séc. Tuy vậy, nó vấn là trở ngại chính cho người nhận tiền bằng séc sơ với nhận bàng tiền mặt. Thứ hai, khi thanh toán bằng séc, người thụ hưởng luôn phải xuất trình những giấy tờ tuỳ thân để khẳng định nguồn gốc của séc khi có sự cố, đồng thời phải có một hệ thống pháp lý đầy đủ mới có thể “hợp thức hoá” sự tồn tại của séc, đây cũng là những khó khăn cho việc thanh toán bằng séc. Từ giữa thế kỷ XX séc đã được các nước phát triển sử dụng và mang lại hiệu quả kinh tế rất cao. Hiện nay ở các nước này người dân thích sử dụng séc hơn tiền mặt bởi tính an toàn của nó rất cao “mệnh giá” uyển chuyển và hệ thống thanh toán séc phát triển nhanh, độ trể của séc không làm người nhận khó chịu vì vậy việc sử dụng séc trong hệ thống thanh toán của Việt Nam sẽ là cầu nối thu hút các nhà đầu tư và du lịch nước ngoài. 2. Vai trò của thanh toán bằng séc: TTKDTM có vai trò hết sức quan trọng, có tác dụng hầu hết lên mọi lĩnh vực của nền kinh tế và có tác động không nhỏ đến việc ban hành và thực thi chính sách tiền tệ của NHNN. Hơn nữa nó là một nhân tố không thể thiếu trong việc ổn định và phát triển kinh tế. Séc là một trong những công cụ thanh toán không dùng tiền mặt rất hữu ích, có nhiều lợi thế hơn hẳn so với các công cụ thanh toán không dùng tiền mặt khác. Sử dụng séc trong thanh toán sẽ mang lại rất nhiều lợi ích cụ thể như sau: 2.1 Đối với khách hàng: -Việc sử dụng séc rất an toàn: Bởi vì nếu sử dụng tiền mặt trực tiếp trong thanh toán thì mức độ rủi ro rất cao: có thể bị mất do trộm, cướp, bị cháy, bị rách. Trong khi áp dụng phương thức thanh toán bằng séc, khách hàng có thể yên tâm trong việc bảo quản, đảm bảo an toàn về số tiền của mình trong ngân hàng. Khi thanh toán thì tiền được chuyển trong hệ thống ngân hàng bằng cách chuyển từ tài khoản này sang tài khoản khác . Nhờ vậy giảm được chi phí bảo quản, vận chuyển tiền; Giảm được mất mát và tổn thất tài sản của khách hàng; Hơn nữa khi đánh mất séc khách hàng có thể báo ngay với ngân hàng để dừng việc thanh toán tờ séc bị mất đó nên sự an toàn trong sử dụng séc là rất cao. - Tính kinh tế, hiệu quả của việc sử dụng séc: Đối với khách hàng mục tiêu cao nhất của họ là tối đa hoá lợi nhuận trong quá trình hoạt động kinh doanh.Việc sử dụng phương thức thanh toán bằng séc giúp họ giảm bớt được rất nhiều chi phí cho sử dụng tiền mặt gây ra nhiều chi vận chuyển, bảo quản .chỉ phải trả một khoản phí nhỏ cho ngân hàng khi thực hiên dịch vụ thanh toán. Giúp cho họ có thể tiết kiệm chi phí tăng lợi nhuận. Mặt khác thanh toán qua ngân hàng không bị giới hạn về mặt địa lý mà khách hàng có thể thực hiện thanh toán mọi lúc, mọi nơi, cả trong nước và quốc tế với tốc độ cực nhanh và chính xác. Điều này có ý nghĩa quan trong giúp cho khách hàng- đặc biệt là doanh nghiệp có thể tập trung hơn vào quá trình sản xuất kinh doanh, nâng cao hiệu quả hoạt động cho doanh nghiệp. - Sự thuận tiện, linh hoạt: Séc được xem là công cụ thanh toán linh hoạt. Thể hiện ở chổ khách hàng có thể thanh toán với bất cứ số tiền nào và có thể sử dụng các loại séc khác nhau tuỳ thuộc vào nhu cầu của mình. Séc chuyển khoản thì thủ tục phát hành đơn giản, đòi hỏi phải có sự tín nhiệm lẫn nhau, còn séc bảo chi đảm bảo an toàn hơn cho người bán, séc chuyển tiền giúp khách hàng chuyển tiền đến một địa điểm khác mà không phải mang theo một lượng tiền mặt lớn. Rất thuận tiện cho khách hàng khi sử dụng. 2.2 Đối với ngân hàng: Việc cung cấp dịch vụ thanh toán séc giúp ngân hàng mở rộng các hoạt động của mình nói chung và đa dạng hoá các dịch vụ của ngân hàng nói riêng. Nó vừa tạo thu nhập cho ngân hàng vừa giúp cho ngân hàng thực sự trở thành trung tâm thanh toán - là cầu nối giữa các khách hàng của mình. Mặt khác thông qua các tài khoản tiền gửi thanh toán mà khách hàng mở tại ngân hàng và số dư được duy trì trên tài khoản để đáp ứng nhu cầu thanh toán. Ngân hàng có thể tập trung một lượng vốn lớn nhàn rỗi tạm thời để cho vay, đầu tư đem lại lợi nhuận cho ngân hàng. Ngoài ra ngân hàng có thể nắm rõ hơn tình hình tài chính của khách hàng thông qua biến động số dư trên tài khoản tiền gửi của khách hàng. Là cơ sở đánh giá mức độ tin tưởng của ngân hàng đối với khách hàng khi cho vay và theo dỏi quá trình giải ngân, quá trình sử dụng vốn của khách hàng, giảm thiểu rủi ro tín dụng cho ngân hàng. 2.3 Đối với nền kinh tế: Thanh toán bằng séc đã giúp cho vốn luân chuyển nhanh. Từ đó thúc đẩy nhanh tốc độ lưu chuyển tiền tệ, thúc đẩy sản xuất - lưu thông phát triển. Đồng thời tạo điều kiện cho NHNN quản lý được một cách tổng thể quá trình sản xuất và lưu thông hàng hoá. Thông qua các công cụ TTKDTM đặc biệt là thanh toán séc NHNN có thể kiểm soát được một lượng tiền trong nền kinh tế cũng như mức tạo tiền của các NHTM, góp phần thực hiện tốt chính sách tiền tệ quốc gia và các chính sách kinh tế vĩ mô của nhà nước. Có thể nói rằng séc là một phương tiện thanh toán có vai trò rất lớn trong việc thúc đẩy sản xuất phát triển. Thế nên tạo cơ sở để cho séc phát huy hết tính ưu việt của nó và để cho séc đi vào trong hoạt động thanh toán của người dân cũng như các tổ chức kinh tế xã hội - như là một “sân chơi” hấp dẫn không chỉ có ý nghĩa về mặt kinh tế mà còn là một trong những nhân tố thúc đẩy quá trình hội nhập kinh tế đất nước với khu vực và quốc tế. II Một vài nét về séc theo luật séc quốc tế. Séc là một phương tiện thanh toán, đã xuất hiện từ lâu và được sử dụng rất phổ biến trên thế giới- Séc có giá trị thanh toán trực tiếp như tiền tệ, cho nên séc phải có những quy định về nội dung và hình thức theo luật định. Năm 1931 nhiều nước Tư Bản Chủ Nghĩa như: Đức, Pháp, ý, Đan Mach, Hà Lan, Na Uy, Thuỵ Điển, áo, Bồ Đào Nha đã họp ở Giơnevơ để ký một công ước quốc tế về séc. Công ước Giơnevơ về séc năm 1931 được nhiều nước tư bản chủ nghĩa áp dụng. Theo đó séc được định nghĩa như sau: Séc là một tờ mệnh lệnh trả tiền vô điều kiện do một khách hàng ký phát, ra lệnh cho ngân hàng phục vụ mình trích một số tiền nhất định từ tài khoản của mình để trả cho người thụ hưởng có tên trên séc hoặc cho người cầm séc. Như vậy các chủ thể tham gia thanh toán séc gồm: - Người ký séc: Đó là chủ tài khoản tiền gửi thanh toán ở ngân hàng. - Người thụ lệnh: Ngân hàng (thực hiện về trích tài khoản người phát hành trả cho người thụ hưởng) . - Người thụ hưởng: Người được hưởng số tiền ghi trên tờ séc. Những nội dung ghi chú bắt buộc trên tờ séc Séc phải được làm bằng văn bản và có một hình mẵu nhất định. ở các nước Tư Bản Chủ Nghĩa, ai cũng có quyền phát hành séc nên hình mẫu thế nào là do người phát hành séc quyết định còn ở các nước Xã Hội Chủ Nghĩa, NHNN in mẫu séc thống nhất trong toàn quốc. Các chủ tài khoản muốn phát hành séc thì phải đến ngân hàng xin nhượng séc theo thủ tục của ngân hàng nước sở tại. Nội dung ghi trên tờ séc phải ghi đầy đủ những yếu tố sau: - Phải có tiền đề “séc”: vì nếu không có tiền đề này ngân hàng sẽ từ chối việc thực hiện lệnh của người ký phát. - Lệnh trả tiền vô điều kiện - Số tiền ghi trên tờ séc: phải được ghi rõ ràng, đơn giản, dể nhận biết Số tiền ghi bằng chữ và bằng số phải thống nhất với nhau. Nếu có sự chênh lệch giữa số tiền ghi bằng số và số tiền ghi bằng chữ thì tờ séc vẫn được thanh toán nhưng thường căn cứ vào số tiền ghi bằng chữ hoặc số tiền nhỏ hơn. - Ngày tháng và địa điểm ký phát séc. - Tên người nhận và người trả tiền. - Địa điểm trả tiền. - Chữ ký của người ký phát. Những điều kiện phát hành séc * Người ký séc phải có tiền trên tài khoản mở tại ngân hàng. Số tiền trên tờ séc không vượt qua số dư có trên tài khoản tại ngân hàng Tuy nhiên theo ULC 1931, người ký phát séc có thể phát hành tờ séc mà tại thời điểm đó trên tài khoản của họ không còn đủ số dư, miễn sao vào thời điểm lúc thanh toán séc, trên tài khoản có đủ số tiền là được, nếu không tờ séc đã phát hành vẫn có giá trị thanh toán nhưng người ký phát séc phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. * Thời hạn xuất trình và thời hạn hiệu lực của séc: +Thời hạn xuất trình là thời hạn mà người thụ hưởng phải chuyển giao tờ séc cho ngân hàng theo lệnh để nhận tiền. Trong thời hạn này người phát hành séc phải duy trì số tiền bằng mệnh giá séc, trên tài khoản tiền gửi tại ngân hàng để đảm bảo việc thanh toán cho người hưởng lợi. Theo ULC 1931 thời gian xuất trình được quy định cụ thể: 8 ngày làm việc (nếu séc lưu thông trong phạm vi một quốc gia), 20 ngày làm việc (nếu séc lưu thông giữa các nước trên cùng một lục địa), 70 ngày làm việc (nếu séc lưu thông giữa các nước khác lục địa). Thời hạn xuất trình được tính từ ngày ký phát đến ngày xuất trình séc cho ngân hàng thụ lệnh. + Thời hạn hiệu lực: Là thời hạn mà trong đó ngân hàng vẫn đóng vai trò là người thụ lệnh, thực hiện việc chi trả cho người thụ hưởng. Thời hạn hiệu lực được quy định là 1 năm, kể từ ngày hết hạn xuất trình. Sau khi hết hạn hiệu lực của tờ séc, ngân hàng thụ lệnh không có nghĩa vụ thực hiện việc chi trả. Tuy nhiên, Người ký phát vẫn còn nguyên nghĩa vụ thanh toán tiền trên tờ séc cho người hưởng lợi vì tờ séc vẫn còn hiệu lực pháp lý của một hợp đồng dân sự. Một số loại séc thường sử dụng - Séc vô danh: Là loại séc không ghi tên người hưởng lợi, thường ghi “pay to bearer” ( trả cho người cầm séc). Với loại séc này, ai nắm giữ séc sẽ là người hưởng lợi. Do vậy loại séc này có thể chuyển nhượng dễ dàng bằng cách trao tay. - Séc đích danh: Là loại séc chỉ định cụ thể tên người hưởng lợi, do đó chỉ có người này mới lĩnh được tiền. Loại séc này không chuyển nhượng được. - Séc theo lệnh: Là loại séc có ghi “pay to the orther” (trả theo lệnh) loại séc này có thể chuyển nhượng được bằng thủ tục ký hậu. - Séc ghạch chéo: Là loại séc mà trên mặt trước của nó có hai gạch chéo song song chạy từ góc này sang góc kia của tờ séc.Với hai ghạch chéo này, người ký phát đã chỉ thị cho ngân hàng thụ lệnh chỉ thanh toán cho người thụ hưởng bằng chuyển khoản, không thanh toán bằng tiền mặt. Có hai loại séc gạch chéo: + Séc gạch chéo thông thường:giữa hai ghạch chéo không ghi tên ngân hàng nhận thanh toán. Do vậy, loại này ngân hàng nào cũng có thể thực hiện việc thanh toán. + Séc ghạch chéo đặc biệt: Giữa hai ghạch chéo có chỉ định cụ thể tên của ngân hàng nhận thanh toán cho người hưởng lợi - Séc chuyển khoản: Là loại séc chỉ chuyên dùng làm thanh toán bằng chuyển khoản, không lãnh bằng tiền mặt cũng không chuyển nhượng được. - Séc xác nhận: Là loại séc được ngân hàng xác nhận việc trả tiền. Mục đích của việc xác nhận nhằm đảm bảo khả năng thanh toán của tờ séc, ngăn chặn việc phát hành séc quá số dư trên tài khoản. - Séc du lịch: Là loại séc do ngân hàng phát hành và được trả tiền tại bất cứ chi nhánh hay đại lý nào của ngân hàng đó. Ngân hàng phát hành séc đồng thời là ngân hàng trả tiền. Người hưởng lợi là khách du lịch có tiền tại ngân hàng phát hành séc. Trên séc du lịch phải có chữ ký của người hưởng lợi khi lĩnh tiền tại ngân hàng được chỉ định, người hưởng lợi phải ký tại chổ để ngân hàng kiểm tra, nếu đúng ngân hàng mới trả tiền. Thời hạn hiệu lực của séc du lịch do ngân hàng phát hành và người hưởng lợi thoã thuận quy định Có thể nói rằng công ước Gơnevơ 1931 ra đời được coi là quy ước chung mang tính quốc tế, điều chỉnh các hành vi và các đối tượng cơ bản có liên quan đến việc sử dụng séc đồng thời nó cũng tạo ra những nền tảng cơ bản về mặt pháp lý để các quốc gia căn cứ vào khi xây dựng luật séc quốc gia. [...]... thanh toán không dùng tiền mặt ra đời gần như sớm nhất, từ lâu đã được sử dụng rộng rãi trong các giao dịch thanh toán - Séc được coi là một công cụ thanh toán truyền thống Sự lựa chọn séc ở mỗi quốc gia là khác nhau: Ở Canada thanh toán bằng séc chiếm 41% về số lượng và 97% giá trị giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt; ở Mỹ thanh toán bằng séc chiếm 71% về số lượng và 11% giá trị thanh toán không... tờ séc Nếu trên tài khoản tiền gửi không đủ số dư để thanh toán séc đã phát hành dẫn đến tờ séc bị từ chối thanh toán, người phát hành séc phải chịu trách nhiệm thanh toán tờ séc đó và những khoản tiền phạt, chi phí phát sinh liên quan đến việc khiếu nại và khởi kiện + Nếu làm mất séc phải thông báo ngay cho đơn vị thanh toán Nếu séc đã bị lợi dụng rút tiền tại đơn vị thanh toán trước khi đơn vị thanh. .. nộp séc ngay cho đơn vị thanh toán kèm theo xác nhận lý do bất khả kháng của uỷ ban nhân dân xã, phường nơi đơn vị thu hộ đóng trụ sở 1.6 Các quy định về thủ tục phát hành và thanh toán séc -Thủ tục phát hành séc: Chủ tài khoản khi có nhu cầu thanh toán bằng séc phải mua séc trắng từ ngân hàng nơi mình mở tài khoản mỗi lần mua tối đa là 3 quyển, khi muốn phát hành séc phải ghi đầy đủ các yếu tố trên séc. .. định séc thanh toán gồm 4 loại: Séc chuyển khoản, séc bảo chi, séc định mức, séc cá nhân Thì Nghị định 30/CP ngày 9/5/1996 và Thông tư số 07/TT-NH1 ngày 27/12/1996 có nhiều điểm tiến bộ hơn rất nhiều Cụ thể quy định séc thanh toán bao gồm séc chuyển khoản và séc bảo chi Trong quy định 22/QĐ-NH1 séc chỉ là séc ký danh và không được chuyển nhượng còn theo Nghị định 30/CP séc bao gồm cả séc ký danh và séc. .. tờ séc ký danh Đối với tờ séc hợp lệ đơn vị thanh toán phải có trách nhiệm thanh toán cho khách hàng nếu trên tài khoản của khách hàng đủ số dư, nếu thanh toán chậm gây thiệt hại cho người thụ hưởng đơn vị thanh toán phải bồi thường 1.5 Đối với đơn vị thu hộ: Đơn vị thu hộ có quyền thu phí dịch vu thanh toán séc theo quy định của NHNN và không phải hoàn trả các khoản này khi séc phải từ chối thanh toán. .. ghi trên séc hoặc người cầm séc Như vậy trong quan hệ thanh toán séc gồm có các chủ thể: - Người phát hành séc: Là chủ tài khoản hoặc người được chủ tài khoản uỷ quyền ký trên séc - Người thụ hưởng séc: Là người có quyền sở hữu số tiền ghi trên séc (đối với séc ký danh là người có tên trên séc, đối với séc vô danh là người cầm séc) - Người chuyển nhượng séc: Là người thụ hưởng chuyển quyền sở hưu số... séc để điều chỉnh các quan hệ phát sinh trong quá trình thanh toán Đối với Việt Nam việc sử dụng séc đã có từ rất lâu ngay từ thời kinh tế tập trung, tuy nhiên hình thức thanh toán này cho đến nay vẫn chưa được phổ biến lắm, chưa có một luật séc chính thức điều chỉnh các quan hệ trong thanh toán bằng séc Hiện nay việc thanh toán bằng séc thực hiện theo nghị định 30/CP của Chính phủ ngày 09/5/1996 về. .. có tham gia thanh toán bù trừ thì áp dụng quy trình thanh toán bù trừ theo quy định của NHNN 2 Các loại séc thanh toán ở Việt Nam hiện nay: 2.1 Séc chuyển khoản: Séc chuyển khoản là tờ séc do chủ tài khoản phát hành và trao trực tiếp cho người thụ hưởng khi nhân hàng hoá- dịch vụ Séc chuyển khoản là loại séc được sử dụng rộng rãi, có giá trị thanh toán trực tiếp như tiền tệ, do trên tờ séc phải có... séc riêng để điều chỉnh các hoạt động có liên quan đến thanh toán bằng séc, nhưng ở Việt Nam hiện nay séc chỉ mới được điều chỉnh bởi nghị định của Chính Phủ III Séc trong thanh toán ở Việt Nam hiện nay : 1 Những quy định chung mang tính nguyên tắc trong thanh toán bằng séc theo nghị định 30/CPngày 09/05/1996 của Chính Phủ và thông tư 07/TTNH1ngày 27/12/1996 của Thống Đốc NHNN: Séc là phương tiện thanh. .. lực cho cả hai loại séc chuyển khoản và séc bảo chi là 15 ngày theo lịch Tuy nhiên theo số liệu thống kê cho thấy tỷ trọng thanh toán bằng séc trong TTKDTM rất nhỏ chứng tỏ rằng thanh toán bằng séc ở nước ta chưa phải là một hình thức thanh toán được các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế và dân cư chấp nhận sử dụng một cách phổ biến và rộng rải 3 Những yếu tố tác động tới thanh toán séc 3.1 Yếu tố kinh . Cơ sở lý luận về thanh toán bằng séc I. Sự cần thiết khách quan và vai trò của thanh toán bằng séc trong nền kinh tế: 1.Sự cần thiết khách quan của thanh. cho lĩnh tiền mặt ở mặt sau của tờ séc. Thủ tục thanh toán séc: - Nếu séc thanh toán cùng hệ thống thì thủ tục thanh toán séc do tổng giám đốc các TCTD, tổng