BỐN CHUYÊN đề bài tập ANKEN

Cuộc sống là vô vàn những câu chuyện: Câu chuyện dài, câu chuyện ngắn, chuyện vui, chuyện buồn… Trong đó có những câu chuyện ẩn giấu những bài học, những triết lý cuộc sống giúp bạn sống

Cuộc sống là vô vàn những câu chuyện: Câu chuyện dài, câu chuyện ngắn, chuyện vui, chuyện buồn… Trong đó có những câu chuyện ẩn giấu những bài học, những triết lý cuộc sống giúp bạn sống tốt và ý nghĩa hơn trong cuộc đời.

Câu chuyện 1.

Một em bé nói với mẹ: “Mẹ ơi, hôm nay mẹ rất đẹp!”

Bà mẹ hỏi: “Ơ, sao con lại khen mẹ như thế?”

Em bé trả lời: “Bởi vì hôm nay mẹ… không nổi giận!”.

Bài học làm người rút ra:

Vẻ đẹp ngoại hình phụ thuộc vào tâm tính của chúng ta Nếu một tâm tính nổi giận, tức tối sẽ làm cho khuôn mặt của bạn cũng ít thiện cảm đi Vì thế người xưa mới khẳng định rằng: “Tâm sinh tướng” Bởi vậy muốn để trở nên đẹp hơn thì bạn hãy rèn luyện tâm hồn của mình luôn thánh thiện nhé.

Câu chuyện 2.

Có ông chủ bắt con trai làm việc vất vả ngoài đồng.

Bạn bè nói với ông ta: “Ông không cần phải bắt con trai khó nhọc như thế, giống cây này tự nhiên cũng phát triển.” Ông chủ nói: “Tôi dạy dỗ con cái chứ đâu phải tôi chăm cây công nghiệp”.

Bài học làm người rút ra:

Cách dạy con nên người tốt nhất là để chúng tham gia lao động, để chúng hiểu được giá trị lao động và thông cảm với sự vất

vả của cha mẹ chúng

Câu chuyện 3.

Một người đi tìm việc làm, trên hành lang đến phòng phỏng vấn thuận tay nhặt mấy tờ giấy rác dưới đất và bỏ vào thùng Vị phụ trách phỏng vấn vô tình nhìn thấy, bèn quyết định nhận anh vào làm việc.

Bài học làm người rút ra:

Nhiều hành động có vẻ nhỏ nhặt nhưng nó lại phản ánh giá trị tốt của một con người và đem lại sự nể trọng của những người xung quanh.

Câu chuyện 4.

Cậu bé nọ học việc trong một tiệm sửa xe đạp Một ngày, có người khách đem đến một chiếc xe đạp hư Cậu không những sửa lại cho thật tốt, mà còn lau chùi cho chiếc xe cho sạch đẹp.

Những người học việc khác cười nhạo cậu bé dại dột, đã chẳng được thêm chút tiền công nào lại còn tốn sức.

Hai ngày sau, người khách trở lại, thấy chiếc xe đạp vừa tốt vừa đẹp như mới mua, liền đưa cậu bé về hãng của ông ta để làm việc với mức lương cao.

Bài học làm người rút ra:

Có những hành động không vụ lợi mang cái tâm trong sáng, đôi khi sẽ đem lại những điều may mắn trong cuộc sống

Câu chuyện 5.

Một huấn luyện viên quần vợt nói với học sinh: “Làm thế nào tìm được quả bóng rơi vào đám cỏ?

Một người nói: “Bắt đầu tìm từ trung tâm đám cỏ”.

Người khác nói: “Bắt đầu tìm từ nơi chỗ trũng nhất”.

Kẻ khác lại nói: “Bắt đầu tìm từ điểm cao nhất”.

Đáp án huấn luyện viên đưa ra là: “Làm từng bước, từ đám cỏ đầu này đến đầu kia”.

Bài học làm người rút ra:

Hóa ra phương pháp để đạt mục đích trong cuộc sống thật đơn giản, cứ tuần tự, từng bước, đừng nhảy vọt từ số 1 đến số 10.

Câu chuyện 6.

Có một con gà nhỏ đang tìm cách phá vỏ trứng để chui ra, nó chần chừ e ngại thò đầu ra ngoài ngó nghiêng xem xét sự đời Đúng lúc đó, 1 con rùa đi ngang qua, gánh trên mình chiếc mai nặng nề Thấy thế, con gà nhỏ quyết định rời bỏ cái vỏ trứng ngay lập tức.

Bài học làm người rút ra:

Muốn thoát ly gánh nặng trên vai trong cuộc sống đừng có chần chừ mà nên dứt khoát ngay như chú gà trong câu chuyện này.

Câu chuyện 7.

Có mấy em bé rất muốn làm thiên thần; Thượng Đế cho mỗi em một chân đèn và dặn trong lúc chờ Ngài trở lại, hãy giữ cho mấy cái chân đèn luôn sáng bóng.

Một ngày, hai ngày, rồi 1 tuần trôi qua, không thấy Thượng Đế quay trở lại Tất cả các bé đều bỏ cuộc.

Chỉ có một em bé vẫn lau chùi chân đèn sáng bóng dù cho Thượng Đế không đến Mọi người đều chê em dại.

Kết quả, chỉ có em được trở thành thiên thần

Bài học làm người rút ra:

Hãy luôn có tấm lòng thật thà và làm việc tận tụy vì Ông trời có mắt và rất công bằng.

Câu chuyện 8.

Con nhái ở bên ruộng nói với con nhái ở bên vệ đường: “Anh ở đây quá nguy hiểm, dọn qua chỗ tôi mà ở”.

Con nhái ở bên đường trả lời: “Tôi quen rồi, dọn nhà làm chi cho vất vả”.

Mấy ngày sau nhái ở bên ruộng đi thăm nhái bên đường, nó đã bị xe cán chết, xác nằm bẹp dí.

Bài học làm người rút ra:

Hãy thực hiện theo những lời góp ý chân thành, đừng để tính lười biếng của bạn làm hại bản thân mình.

Câu chuyện 9

Chàng thanh niên đến xin làm môn đệ một vị thần.

Đúng lúc ấy, 1 con nghé chui lên từ vũng lầy, toàn thân lấm đầy bùn dơ bẩn.

Vị thần nói với chàng thanh niên: “Con tắm rửa cho nó dùm ta”.

Chàng kinh ngạc: “Con đi học chứ đâu đi chăn trâu?”.

Vị thần nói: “Con không chăm chỉ vâng lời, thì làm môn đệ của ta thế nào được.”

Bài học làm người rút ra:

Hãy biết làm cả những công việc lấm lem, bùn đất rây bẩn chứ không chỉ là lý thuyết suông Đó chính là cách để bạn “Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn” như cách dạy của vị thần trên.

Câu chuyện 10

Một cửa hàng đèn thường sáng trưng, có người hỏi: “Tiệm của anh dùng loại đèn nào vậy, dùng rất bền”.

Chủ cửa hàng nói: “Đèn bị hư hoài đấy chứ, chẳng qua là chúng tôi thay ngay khi nó bị hư thôi”.

Bài học làm người rút ra:

Cái mà bạn nhìn thấy tận mắt chưa chắc đã là phải thế Sự thật nó hoàn toàn khác so với suy nghĩ của bạn.

Lí THUYẾT CƠ BẢN VỀ ANKEN

ĐN: Anken là hiđrocacbon khụng no, mạch hở cú một liờn kết C = C trong phõn tử.

Trong liờn kết: C = C(liờn kết đụi) gồm 1 liờn kết  và 1 liờn kết 

I ĐỒNG ĐẲNG VÀ DANH PHÁP

1 Dóy đồng đẳng và tờn thụng thường của anken:

Bài toỏn: Tỡm cụng thức phõn tử của anken:

- CTPT Hiđrocacbon là:

n 2n+2-2k

CTPT Anken

n 2n

C H k(độ bất bão hòa) = số liên kết + số vòng

Theo định nghĩa anken: k = 1

C H (n 2)



2 4

3 6

n 2n

4 8

C H : Etilen

C H : Propilen

C H : Butilen

C H : PT có 1 liên kết

Dãy ĐĐ của Etile n

đôi

















Tờn của một số anken đơn giản:

Tờn ankan tương ứng nhưng đổi đuụi an thảnh ilen:

ANKAN → ANKILEN

Vớ dụ:

CH2= CH - CH3

Propilen (Propan Propilen)

CH2 = CH - CH2 - CH3    δ

 - butilen

CH3 - CH = CH - CH3

   δ

 - butilen

CH2= C - CH3

CH3 Isobutilen

2 Tờn thay thế

Bước 1: Chọn mạch cacbon làm mạch chớnh phải cú liờn kết đụi, dài nhất và cú nhiều nhỏnh nhất

Bước 2: Đỏnh số C mạch chớnh bắt đầu từ phớa gần liờn kết đụi hơn(Số chỉ vị trớ LK đụi nhỏ nhất) Bước 3: Gọi tờn theo cụng thức:

Số chỉ vị trớ nhỏnh

(1, 2, 3… ) Tờn nhỏnh(Gốc ankyl) CH3- : Metyl

C2H5 - : Etyl

Tờn mạch chớnh – số chỉ vị trớ liờn kết đụi – en

Ank + (1,2,3 ) + en

Vớ dụ:

Bỏ đuôi an thay bằng đuôi en

Không có đồng phân mạch C và vị trí LK đôi

Propen





      













Anken khỏc:

CTPT: C4H8:

CH2 = CH - CH2 - CH3

But -1 - en

1CH3 - CH = CH - CH2 3 4 3

But -2 - en

CH2= C - CH3

CH3

CH2= C - CH3

CH3

2 – metyl propen

Đúng

CH2= C - CH3

CH3

2 – metyl prop-2-en

Sai

II CẤU TRÚC VÀ ĐỒNG PHÂN

1 Cấu trúc:

Xét cấu tạo phân tử: CH2 = CH2 Liên kết C = Cgồm 1 liên kết  và 1 liên kết  Liên kết  tạo thành

do sự xen phủ trục nên bền vững Liên kết tạo thành do sự xen phủ bên nên kém bền so với liên kết  Hai nhóm nguyên tử liên kết với nhau bởi liên kết đôi C = C không tự do quay được quanh trục liên kết (Bị chắn bởi liên kết Hai nguyên tử C và 4 nguyên tử H cùng nằm trên 1 mặt phẳng (Gọi là mặt phẳng phân tử) Góc liên kết hầu như bằng nhau và bằng 120 o

2 Đồng phân:

a Đồng phân cấu tạo:

VD: Viết đồng phân cấu tạo anken C4H8

CH2 = CH - CH2 - CH3

CH3 - CH = CH - CH3 C

C

C C

CH2 = C - CH3

CH3

VD: Viết đồng phân cấu tạo anken C5H10

CH2 = CH - CH2 - CH2-CH3

CH3 - CH = CH - CH2-CH3

C

C

C

CH2 = C - CH2-CH3

CH3

2 – metyl but -1- en

CH3 - CH - CH = CH2

CH3 3- metyl but -1 - en

CH3 - C = CH-CH3

CH3

2 – metyl but -2- en

3 – metyl but -2 - en (Sai)

C

C C

C

C

C

C C

C

Sai vì C vượt quá hóa trị IV Anken từ C4 trở đi có đồng phân cấu tạo: ĐP mạch C (mạch thẳng và mạch nhánh) và ĐP vị trí LK đôi

b Đồng phân hình học

C = C

R1

R2

R3

R4

Điều kiện để có đồng phân hình học:

- Có nối đôi C = C

- R1 ≠ R2 và R3 ≠ R4

Cis: mạch chính nằm cùng 1 phía của nối đôi

C = C Trans: mạch chính nằm khác phía của nối đôi

C = C VD: Tìm đồng phân hình học của but – 1– en, but – 2 – en, 2 – metyl propen

CH2 = CH - CH2 - CH3

C = C H

H

C2H5

H Không có đồng phân hình học

CH3 - CH = CH - CH3

Cis – but – 2 – en

C = C

CH 3

H

CH 3

H

C = C

CH 3

H

C = C

CH 3

H Trans – but – 2 - en

Câu hỏi: C4H8 có bao nhiêu đồng phân cấu tạo anken: 3 đồng phân

CH2 = CH - CH2 - CH3

CH3 - CH = CH - CH3 C

C

C C

CH2 = C - CH3

CH3

Câu hỏi: C4H8 có bao nhiêu đồng phân anken: 1 + 2(cis + trans) +1 = 4 đồng phân

CHUYÊN ĐỀ 1 : PHẢN ỨNG CỘNG CỦA ANKEN PHẦN 1 : MỘT SỐ CHÚ Ý KHI GIẢI BÀI TẬP

- Do trong phân tử anken có liên kết C=C gồm 1 liên kết  và 1 liên kết , trong đó liên kết  kém

ứng cộng vào liên kết C=C tạo thành hợp chất no tương ứng.

1 Phản ứng cộng

a Cộng hiđro tạo ankan

CnH2n + H2

o

t , Ni

   CnH2n+2

b Cộng halogen X 2 (Cl 2 , Br 2 )

CnH2n + X2  CnH2nX2

CH2=CH2 + Br2 (dd)  CH2Br–CH2Br

(màu nâu đỏ) (không màu)

● Do anken làm mất màu dung dịch Brom nên người ta dùng dung dịch Brom làm thuốc thử để nhận biết ra anken.

c Cộng axit HX (HCl, HBr, HOH)

CnH2n + HX  CnH2n+1X

CnH2n + HOH  CnH2n+1OH

CH2=CH2 + HOH

+

H

  CH3–CH2–OH

CH2=CH2 + HBr   CH3–CH2–Br

- Các anken có cấu tạo phân tử không đối xứng khi cộng HX có thể cho hỗn hợp hai sản phẩm.

● Quy tắc Maccopnhicop : Trong phản ứng cộng HX vào liên kết đôi, nguyên tử H (phần mang điện dương) chủ yếu cộng vào nguyên tử C bậc thấp hơn (có nhiều H hơn), còn nguyên hay nhóm

BÀI TOÁN

o

Ni t 2

Sè mol khÝ gi¶m sau ph¶n øng

khÝ gi¶m tr

Anken Hçn hîp tr íc ph¶n øng gåm Hçn hîp khÝ lóc sau

H



 





       

2

BT liªn kÕt

liªn kÕt (tr íc) H ph¶n øng Br ph¶n øng liªn kÕt thùc hiÖn c¸c ph¶n øng kh¸c(d )

- n = n ph¶n øng = n ph¶n øng

L îng ph¶n ø

+n ng

L îng ® a vµo



   

0% (TÝnh theo chÊt ® a vµo cã sè mol bÐ h¬n)

PHƯƠNG PHÁP ĐƯỜNG CHÉO

Cn

Cm

n

m n

m - n

n - n

a mol

b mol

m - n a

a mol

b mol

M1

M2 M

M2

M

M

M1 2

1

M - M a

=

  

CH3-CH=CH2 + HBr

CH3–CH2–CH2Br(spp) 1-brompropan

CH3–CHBr–CH3(spc) 2-brompropan

Chú ý: Sau phản ứng cộng hiđro vào hiđrocacbon không no(NỐI ĐÔI) mà khối lượng mol trung bình

của hỗn hợp thu được nhỏ hơn 28 thì trong hỗn hợp sau phản ứng có hiđro dư.

PHẦN 2: BÀI TẬP MINH HỌA

Câu 1: Cho 2,8 gam anken A làm mất màu vừa đủ dung dịch chứa 8 gam Brom Hiđrat hóa A chỉ thu được một ancol duy nhất A có tên là:

A Etilen B But - 2-en C But -1 - en D 2,3- Đimetyl but-2-en.

2

2

+Br

Anken

8

160

2,8

0,05 14*n = 56 n = 4(C H )

  

 

 

CnH2n + X2  CnH2nX2

But –1 – en

CH2 = CH - CH2 - CH3

SP Chính

CH 2 = CH - CH 2 - CH 3 + H-OH CH 3 - CH - CH 2 - CH 3

OH

SP phụ

CH 2 = CH - CH 2 - CH 3 + H- OH CH 2 - CH 2 - CH 2 - CH 3

OH

But –2 – en

CH3 - CH = CH - CH3

+ H-OH CH 3 - CH - CH 2 - CH 3

OH

CH3 - CH = CH - CH3

100%

2 – metyl propen

CH2= C - CH3

CH3

+ H-OH

OH

CH3- C - CH3

CH3

OH

CH2- CH - CH3

CH 3

Câu 2: 0,05 mol hiđrocacbon X làm mất màu vừa đủ dung dịch chứa 8 gam brom cho

ra sản phẩm có hàm lượng brom đạt 69,56% Công thức phân tử của X là :

A C3H6. B C4H8 C C5H10 D C5H8

2

2

+Br

0,05 (mol) Hidrocacbon X DÉn xuÊt

8

n = = 0,05 = n X lµ anken DÉn xuÊt : C H Br

160

% m = *100% 69,56 = *100 n = 5 (C H )

X

  

Câu 3: Hỗn hợp khí X gồm H2 và một anken có khả năng cộng HBr cho sản phẩm hữu cơ duy nhất Tỉ khối của X so với H2 bằng 9,1 Đun nóng X có xúc tác Ni, sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn, thu được hỗn hợp khí Y không làm mất màu nước brom; tỉ khối của Y so với H2 bằng 13 Công thức cấu tạo của anken là:

A CH3CH=CHCH3 B CH2=C(CH3)2 C CH2=CHCH2CH3 D CH2=CH2

2 2

X BTKL

Y

Số mol khí giảm sau phản ứng

khí gi

C H (anken đối xứng) C H

X (d =9,1) Y(d =13) (do Y không làm mất màu n ớc Br )

Chọn n = 1 18,2*n =26*n

n = 0,7 n

o

t

  



 



       

2

2

2

2

H

H (d )

3

= n phản ứng = 1 - 0,7 = 0,3

n = n phản ứng = 1 - 0,7 = 0,3(Do anken hết H d )

n = 1- 0,3 = 0,7

n = 0,7 - 0,3 = 0,4

14n*0,3+0,7*2

M = = 18,2 n = 4(C H )

0,3+0,7

CH C

- -



  



  H=CH-CH3      

Cõu 4: Cho 8960 ml (đktc) anken X qua dung dịch brom dư Sau phản ứng thấy khối lượng bỡnh brom tăng 22,4 gam. Biết X cú đồng phõn hỡnh học CTCT của X là

A CH2 = CH - CH2 - CH3 B CH3 - CH = CH - CH3

C CH2 = CH - CH - CH2 - CH3 D (CH3)2C=CH2

2

n 2n

+Br

2

C

C H Br 0,4 (mol) C H m = 22,4(g)

Br (d )

22, 4

m = m 14n = = 56 n = 4

0, 4 anken có đồng phân hình học: CH  - CH = CH - CH    



   



Cõu 5: Dẫn 3,36 lớt (đktc) hỗn hợp X gồm 2 anken là đồng đẳng kế tiếp vào bỡnh nước brom dư, thấy

khối lượng bỡnh tăng thờm 7,7 gam

a CTPT của 2 anken là :

A C2H4 và C3H6 B C3H6 và C4H8 C C4H8 và C5H10 D C5H10 và C6H12

b Thành phần phần % về thể tớch của hai anken là :

A 25% và 75% B 33,33% và 66,67%.C 40% và 60% D 35% và 65%.

2

n 2 n

PT theo số

2

bình tăng

n 2 n

2

bình tăng

mol

3 6 Hai anke

H

n

4 C

8

C H Br 0,15 (mol) C H m = 7,7(g)

Br (d ) 7,7

m = m 14n = = 51,33 n = 3,6

0,1

C H : a (mol) a + b = 0,1

C H : b (

5

mol)

    





   











3 6

4 8

PT theo khối l ợng

C H

C H

5

  42a + 56b = 7,7

0, 05

%V = = 33,33%

a = 0,05

0,15

b = 0,1

%V = 66,67%





     





    



PP 2: Sử dụng đường chộo tỡm %

Cn

Cm

n

m n

m - n

n - n

a mol

b mol

a 4 3, 66 1

b 3, 66 3 2





Cõu 6: Cho H2 và 1 olefin(anken) cú thể tớch bằng nhau qua niken đun núng ta được hỗn hợp A Biết tỉ khối hơi của A đối với H2 là 23,2 Hiệu suất phản ứng hiđro hoỏ là 75% Cụng thức phõn tử olefin là:

A C2H4 B C3H6 C C5H10 D C4H8

2

n 2n + 2

t

H 2

n 2n

Sè mol hçn hîp sau:

C H (a mol)

C H (1 mol)

X A H (d ) (1 -a mol) d = 23,2

H (1 mol)

C H (1 -a mol) a

H = 75% = *100% a = 0,75 (mol)

1

2 - 0,75 = 1,25(mol) hoÆc tÝnh theo



 



 

     

BTKL

Theo CT tÝnh hçn hîp

X

(a + 1 - a + 1 - a)

m = m 2*M = 1,25*23,2*2 = 58 M = 29

14n*1 + 2*1

M = = 29 n = 4

2

M

CHUYÊN ĐỀ 2 : PHẢN ỨNG TRÙNG HỢP CỦA ANKEN PHẦN 1 : MỘT SỐ CHÚ Ý KHI GIẢI BÀI TẬP

Khái niệm: Phản ứng trùng hợp là quá trình kết hợp liên tiếp nhiều phân tử nhỏ giống nhau hoặc tương tự nhau tạo thành những phân tử rất lớn gọi là polime.

PT:

n

to

xúc tác, áp suât

- n gọi là hệ số trùng hợp

- Phần trong ngoặc gọi là mắt xích

- X: monome X

n Polime

CH2 CH2 n

Peoxit, to

CH2

CH2

100atm

áp suât

n

CH3

CH2

CH2

CH3 n

Điều kiện để monome tham gia phản ứng trùng hợp là phân tử phải có liên kết 

BẢO TOÀN NGUYÊN TỐ:

n

t o

xúc tác, áp suât

BTNT

  

t o

xúc tác, áp suât

nY

+

BTNT

X Y M¾t xÝch

n = n = n

  

L îng ph¶n øng

L îng ® a vµo

Polime

M¾t xÝch

M

HÖ sè trïng hîp (n)=

M

Bài toán thường gặp

Tính số mắt xích Hiệu suất tổng hợp Các phản ứng thế, cộng của polime…

BẢO TOÀN KHỐI LƯỢNG:

PHẦN 2 : BÀI TẬP MINH HỌA

Bài 1: Một phân tử polietilen có phân tử khối là 840000 đvC Hệ số polime hóa của phân tử này là

A 3000 B 280000 C 28000 D 30000

CH2 CH2 n

Peoxit, to

CH2

CH2

100atm

n

Polime M¾t xÝch

HÖ sè trïng hîp (n)= = 30000

Bài 2: Trùng hợp 60 kg propilen thu được m kg polime, biết H = 70% Giá trị của m là

A: 42 B 43 C 44 D 45

xúc tác, to

CH

CH2

áp suât

n

CH3

CH2

CH2

CH3 n

3 6

3 6

3 6

C H

C H

BTKL

C H Polipropilen

m

L îng ph¶n øng

Bài 3: Thể tích monome (đktc) cần dùng để sản xuất 70 tấn PE (H = 80%) là

A: 70000m3 B 80000m3 C 90000 m3 D 60000m3

Peoxit, to

CH2

CH2

100atm

n

2 4

2 4

2 4

2 4

2 4

BTKL

C H ph¶n øng PoliEilen

C H ph¶n øng

C H ® a vµo

6

C H ® a vµo

C H ® a vµo

m

L îng ph¶n øng

70*100

80 87,5*10 n

  

 

 

6

= 3,125*10 (mol) V = 3,125*10 * 22, 4 = 70000 m

Bài 4: Trùng hợp hoàn toàn 56 lít khí CH3-CH=CH2 (đktc) thì thu được m gam polipropilen (nhựa PP) Giá trị của m là

A: 105 B 110 C 115 D 120

xúc tác, to

CH

CH2

áp suât

n

CH3

CH2

CH2

CH3 n

3 6

3 6

3 6

C H

C H

BTKL

P.P C H

56

22,4

m = 2,5*42 = 105(g)

 

Bài 5: Tiến hành trùng hợp 1 mol etilen ở điều kiện thích hợp, đem sản phẩm sau trùng hợp tác dụng

với dung dịch brom dư thì lượng brom phản ứng là 36 gam Hiệu suất phản ứng trùng hợp và khối lượng polietilen (PE) thu được là

A: 70% và 23,8 B 77,5% và 21,7 C 77,5% và 22,4 D 70% và

23,8