tiếp cận hội chứng màng não

Bài giảng dành cho sinh viên y khoa, bác sĩ đa khoa, sau đại học. ĐH Y Dược TP Hồ Chí Minh. 1 đại cương. 2 nguyên nhân hội chứng màng não 3 phân loại 4 biểu hiện lâm sàng viêm màng não 5 phân tích dịch não tuỷ 6 chẩn đoán xác định

HỘI CHỨNG MÀNG NÃO

NGUYỄN VĂN HẢO

Giải phẩu học màng não

Kh dưới nhện

DNT

Đại cương

Một số thuật ngữ sử dụng

não

tượng viêm ảnh hưởng đồng thời nhiều vị trí

Hội chứng não cấp : Bệnh nhân đột ngột

co giật, hôn mê chưa chẩn đoán được nguyên nhân lúc cấp cứu.

Nguyên nhân Hội chứng màng não

Xuất huyết

U bướu

Viêm nhiễm

Hóa chất, thuốc

Viêm màng não

khi có hiện tượng viêm của màng

nhện, màng nuôi, và khoang dưới

nhện, dẫn đến xuất hiện tế bào viêm trong DNT

Biểu hiện lâm sàng của

VMN

Tình trạng nhiễm trùng

Hội chứng não

Hội chứng màng não

Tình trạng nhiễm trùng

Cấp tính: Sốt cao ± lạnh run, đau nhức toàn

thân, Mạch ↑, thở nhanh, mệt mỏi, chán ăn, rối loạn tiêu hoá^

Bán cấp, mãn: sốt nhẹ, Lừ đừ, mệt mỏi, chán

ăn, sụt ký^

Hội chứng não

 Não bị ức chế: Lừ đừ, tiếp xúc chậm, lơ mơ, hôn mê

 Não bị kích thích: Vật vả, bứt rứt, lăn lộn, có thể co

giật toàn thân hay khu trú

 Khám: Có thể có yếu liệt, tăng phản xạ gân xương,

dấu Babinski(+), liệt các dây TK sọ não

Hội chứng màng não (triệu chứng cơ năng)

 Nhức đầu : ở vùng gáy, tăng khi có kích thích, đáp ứng kém với thuốc giảm đau

 Nôn ói : ói vọt (có tăng áp lực nội sọ đi kèm)

 Táo bón

 Sợ ánh sáng

Hội chứng màng não (Triệu chứng thực thể)

Lâm sàng VMN

Sốt

Triệu chứng: nhức đầu, ói, táo bón

Dấu màng não: cổ cứng, Kernig, Brudzinski

Một số cơ địa đặc biệt

Người già nhất là người suy kiệt: có thể không sốt, dấu màng não (-)

Trẻ sơ sinh có thể không sốt, DMN (-)

Trẻ dưới 2 tuổi có thể không có dấu hiệu cổ

gượng

Nhiễm HIV/AIDS: Triệu chứng đôi khi kín đáo, chỉ có dấu hiệu nhức đầu kéo dài

Chống chỉ định

- Tăng áp lực nội sọ (TALNS):

thay đổi tri giác

21 September 2012 18

Chọc dò tủy sống

Cột sống

VMN nước trong đường/DNT giảm

NGUYÊN NHÂN

Lao

Nấm

VMN nước trong Đường/DNT bình thường

21 September 2012 44

Sốt + nhức đầu +cổ gượng ± rối loạn tri giác

Soi đáy mắt

Cấy máu Kháng sinh

Phù gai thị

Cấy máu Chọc dò DNT

Yếu tố dịch tể

Chạm thương

Protein cao

Bilirubin Tăng caroten

Lao Nấm Siêu vi KST

TIẾP CẬN CHẨN ĐOÁN

θ

θ KHÁNG

SINH NGAY

Phân biệt: XHMN – chạm thương

Màu sắc (3 lọ DNT)

Đông máu

Quay ly tâm DNT

Tỉ lệ HC răng cưa