- Phỏt hiện đỳng và hiểu được chủ đề của truyện trong quan hệ, từ đú hiểu được niềm hạnhphỳc của con người trong lao động - Rốn kỹ năng cảm thụ và phõn tớch cỏc yếu tố của tỏc phẩm truyệ
Trang 1- Phỏt hiện đỳng và hiểu được chủ đề của truyện trong quan hệ, từ đú hiểu được niềm hạnhphỳc của con người trong lao động
- Rốn kỹ năng cảm thụ và phõn tớch cỏc yếu tố của tỏc phẩm truyện : Miờu tả nhõn vật, -Tán thành lối sống hy sinh mình vì mọi ngời của các nhân vật trong truyện
*Trọng tâm:Hình ảnh anh thanh niên
B Chu ẩ n b ị :
- Thầy:soạn b i lờn là ớp
-Vẽ 1 bức tranh về phong cảnh Sa Pa,su tầm ảnh về SaPa
-Cuốn VHTT số 6/2003(những thông tin mới về nv anh thanh niên)
-Chân dung và thông tin về t/g
- Trũ ụn bài cũ ,xem bài mới
C.Tiến trình lên lớp:
1/Ôn định tổ chức:
2/- Ki ể m tra b i c à ũ :Sự chuẩn bị bài ở nhà của hs
- Yờu cầu đọc phần đầu
văn bản
? Ta biết về nhõn vật này
thụng qua lời núi và tỡnh
huống nào ?
?Chi tiết xe dừng đột ngột
và bác lái xe nói “Tôi sắp
giới thiệu với bác một
trong những ngời cô độc
-1 hs đọc đoạn đầu vbCả lớp theo dõi
->có định hớng câu chuyện đồngthời mở ra TG nghệ thuật diễn biến trong (t) 30p
II Đọc-Hiểu văn bản 1.
Nhõn vật anh thanh niờn
* Hoàn cảnh sống :
Trang 2nhất thế gian” có ý nghĩa
gì?
? Qua lời giới thiệu của
bỏc lỏi xe, em biết gỡ về
h/c sống của nhõn vật này
? Biểu hiện qua chi tiết
nào ?
? Chi tiết nào về anh thanh
niờn khiến em thấy thỳ
vị ? Vỡ sao ?
?Trong cuộc gặp gỡ thì
sao?
? Qua phần đầu n y emà
thấy được đặc điểm n oà
trong sống của anh ?
?NX nghệ thuật miêu tả
của t/g trong đoạn này?
+ Hai mươi bẩy tuổi , sống trờn đỉnh yờn sơn cao 2600 m ,bốn
bề chỉ có cây cỏ và mây mù lạnh lẽo
-Rất thốm người(dùng cây ngáng
đờng ->khát khao gặp trò chuyện với con ngời), -Cô độc nhất thế gian - thèm nghe chuyện dới xuôi
-Tầm vóc bé nhỏ,nét mặt rạng rỡ/đỏ mặt luống cống
-hs khái quát về h/c sống của anhthanh niên
-NTMT: gián tiếp vừa trực tiếp
+ Hai mươi bẩy tuổi ,sống trờn đỉnh yờn sơn cao 2600 m ,bốn
bề chỉ có cây cỏ và mây mù lạnh lẽo
=>Cách mt nv vừagián tiếp vừa trực tiếpcho thấy h/c sốngthiếu thốn t/c cô đơncủa anh TN
Gv: Ngay sau lời giới thiệu của bỏc lỏi xe anh đó xuất hiện " Người con trai tầm vúc bộ nhỏ, nột mặt rạng rỡ " Ta hiểu rừ hơn về anh qua cuộc gặp gỡ với ụng hoạ sỹ và cụ kỹ sư tr-
-Chi tiết anh TN mừng
quýnh cầm cuốn sách cho
thấy điều gì?Chi tiết tặng
hoa?
? Từ đú nờu cảm nhận của
em về anh ?
-Hái hoa tặng cô kỹ s,có đủloại hoa
-hs nêu theo sự hiểu biết (mát
mẻ quanh năm ,lạnh nh Đà Lạt thích hợp trồng các loại hoa )
-Yờu đời, thỳ vui đọc sỏch
- Anh thanh niờn biết cỏch tổ chức, sắp xếp cuộc sống ngăn nắp ( Trồng hoa, nuụi gà ), lấycụng việc làm niềm vui, tỡm niềm vui ngay trong cuộc sống
*Cuộc sống:
- Yờu đời, yờu cuộc sống , ham học hỏi
-> Sống cú lớ tưởng caođẹp
Trang 3Gôi hs §ôc ®o¹n truyÖn
“c«ng viÖc chiÕn ®Íu”
? Qua cđu chuyện anh kể ,
em hêy hình dung công
độc , biết vượt lín sự khắc
nghiệt của thời tiết để lăm
việc đúng giờ
? Theo em, những điều
anh đê trải qua , điều năo
lă khó nhất ?
? Điều gì đê giúp anh vượt
lín hoăn cảnh ấy ? Tìm
- Đ o că ủ tam thất -> vợ bâc lâixe
- Gửi trứng g cho ă cô gâi vẵng hoạ sỹ
- pha trµ míi kh¸ch-> Quan t©m ®Õn ngíi kh¸c
-hs dôc ®o¹n “RÐt;Nöa ®ªm
®ang n»m trong ch¨n vøt lung tung”
- Thời tiết khắc nghiệt :Mưa,giê tuyết, rĩt, vắng vẻ, côđơn
- Công việc nhẹ nhăng nhưng đòi hỏi phải tỷ mỷ chính xâc
vă có tinh thần trâchnhiệmcao,đồng thời cũng không kĩm phần gian khổ
-§· nÕm tr¶i vµ vît qua gian khư ®Ó hoµn thµnh c«ng viÖc ®-
îc giao
-Ho¹t ®ĩng nhêm
=> ch©n thµnh, cịi
mị, quý trông t×nh c¶m
* Công việc
Công tâc khí tượngkiím vật lí địa cầu
- Đo gió, đo mưa, đo nắng, tính mđy, đo chấn động mặt đất
=>§ßi hâi ph¶i tØ mØ,chÝnh x¸c vµ cê tinhthÌn tr¸ch nhiÖm cao
Trang 4- Suy nghĩ đỳng đắn, nghiờm tỳc về cụng việc của mỡnh cũng như mối quan hệ của mỡnh với cụng việc của bao người " Khi ta làm việc , ta vớicông việc là đụi "
-HS bộc lộ
-Tìm đợc niềm vui trong công việc,yêu nghề
Khi ta hiểu và yêu thích công việc,thì công việc đem cho ta niềm vui Là con ngời ,ai cũng
phải làm việc vì sự sống của bản thân và vì cộng đồng- Là ngời có suy nghĩ đỳng đắn, nghiờm tỳc về cụng việc của mỡnh.
: -Khi ông hoạ sĩ vẽ anh ,
anh thể hiện thái độ nh thế
nào ? Thái độ đó thể hiện
đức tính nào?
? Qua lời kể của anh, em
biột thờm về nhõn vật nào
khỏc , về thế giới những
con người như anh ?
?Thái độ của anh khi nói về
-Bố của anh:1 chiến sĩ
->am hiểu ,ngỡng mộ ,ngợica
- Ca ngợi lao động , tụn vinhnhững con người lao độngchõn chớnh
- HS khái quát
- Tỡnh cảm , cởi mở, chõnthành,khiờmtốn,lạc quan,yêu
đời
-Chân thật tận tuỵ với con
ng-ời và công việc,đầy lòng tinyêu cs
-Có 1 cách sống tích cực,tốt
đẹp và mới mẻ-Là tấm gơng sáng cho mọi ngời noi theo
- Ca ngợi lao động , tụn vinh những con người lao động chõn chớnh
-Tính khiêm tốn,quí trọng lđ sáng tạo
Trang 5Gv: Chỉ bằng một số chi tiết trong một khoảng khắc ngắn ngủi ( Cuộc gặp gỡ chỉ cú 30 phỳt ) người thanh niờn đó để lại trong lũng người đọc những tỡnh cảm đẹp đẽ bởi vẻ đẹp tinh thần , tỡnh cảm , cỏch sống , suy nghĩ về cụng việc của anh,kịp để cho cỏc nv khỏc kịp ghi nhận một ấn tượng “kớ hoạ chõn dung”về anh rồi dường như lại khuất lấp vào trong mõy
mự bạt ngàn và cỏi lặng lẽ muụn thuở của nỳi cao Sa Pa NV ấy hiện ra đủ để mọi người cảm nhận rằng “Trong cỏi lặng im của SP dưới những dinh thự cũ kĩ của SP,SP mà chỉ nghe tờn,người ta nghĩ đến chuyện nghỉ ngơi,cú những con người làm việc và lo nghĩ như vậy cho đất nước.”
? Cảnh sắc Sa Pa hiện lờn qua
cảm nhận của hoạ sỹ , điều n yà
cú ý nghĩa gỡ ?
Hs đọc “Nắng bây giờ ”.Lúc
bấy giờ
(- Một tõm hồn tha thiết với vẻ
đẹp của Sa Pa , (của đất nước )
của cuộc đời
Nêu vị trí của nhân vật hoạ sĩ
nhọc quá” khi kí hoạ và
suy nghĩ về những điều anh
thanh niên nói ?
? Tại sao ụng cho rằng gặp
được người thanh niờn là "
- Bằng sự từng trải của nghệnghiệp và niềm khát khao củangời nghệ sĩ đi tìm đối tợngnghệ thuật, ông cảm nhận anhthanh niên chính là đối tợng
ông cần tìm -> Đó là niềmsay mê lao động và vẻ hồnnhiên của anh - ngời lao độngmới
- Vỡ tất cả những gỡ ở ngườithanh niên này khơi dậy biết
-Là ngời có năng lựcquan sát,giàu cảm xúc
- Thiết tha với vẻ đẹpcủa Sa Pa , của đất nước
-> Khát khao NT chân chính
Trang 6Một cơ hội hón hữu cho
sỏng tỏc " ? Từ những suy
nghĩ của hoạ sỹ, em thấy
tỏc giả muốn núi gỡ về mối
quan hệ giữa nghệ thuật và
đối với người thanh niờn
núi riờng v thà ế hệ trẻ thời
đú núi chung?
-Những cảm xúc và suy t
của ông hoạ sĩ có tác dụng
gì ?
? Được thăm nh v ngheà à
cõu chuyện của anh thanh
-Suy nghĩ của cô gái trẻ để
lại cho ngời đọc ấn tợng
gì ?
-Vì sao nhà văn đa nhân
vật cô kĩ s vào trong tác
phẩm ?
? Theo em, sự xuất hiện
của cụ gỏi cú ý nghĩa gỡ ?
bao cảm xỳc và suy nghĩtrong người hoạ sỹ già Anh
là nguyờn mẫu cho sỏng tạonghệ thuật ->cs là nguyờnmẫu cho sỏng tạo nghệthuật
-dùng nhiều PT NL-nói lên những suy ngẫm trải nghiệm
về cuộc đời
-> Làm cho chân dung nhân vật chính thêm sáng đẹp và chứa chiều sâu t tởng
đẹp, dũng cảm của anh và thếgiới những con ngời nh anh
- Hiểu về con đờng cô đã lựachọn
- Sự bừng dậy của những tình cảm lớn lao, cao đẹp
-> Tự bộc lộ, đánh giá
-> Góp phần làm nổi bật nhânvật chính
- ý nghĩa của cuộc sốngkhiến ta yờu đời hơn
-Đang trên đờng nhậncông tác nơi vùng cao,trẻtrung ,giàu ớc mơ
-Có những suy nghĩ mới
mẻ về cuộc đời,tự tin
- Đú là sự bừng dậy của những tỡnh cảm lớn lao cao đẹp khi người ta gặp được những ỏnh sỏng đẹp đẽ toả sỏng từ cuộc sống , từ tõm hồn của người khỏc Cựng với cảm giỏc bàng hoàng là sự hàm ơn.
c, Người lỏi xe
Trang 7? Mối quan hệ giữa người
lỏi xe và anh thanh niờn
như thế nào ?
? Theo em, sự xuất hiện
của nhõn vật phụ này cú
tỏc dụng gỡ ?
-> Đây là ngời trung gian, tạo ra sự gặp gỡ giữa các nhân vật
-> Làm nổi bật nhân vật chính
- Vui tớnh, nhiệt tỡnh, cởi
mở ,thân thiện
GV : Qua những cảm xúc, suy nghĩ của những nhân vật phụ, nhân vật chính đợc hiện ra rõ
nét -> chủ đề của tác phẩm đợc mở rộng thêm Đây là thủ pháp NT mà tác giả sử dụng thành công trong việc xây dựng nhân vật chính Qua cảm xỳc, suy nghĩ, sự cảm mến của họ khiến hỡnh ảnh anh thanh niờn hiện ra rừ nột và đẹp hơn là hỡnh ảnh tự nhiờn được lọc qua thứ ỏnh sỏng tõm hồn trong trẻo rực rỡ khiến hỡnh ảnh rạng rỡ hơn, ỏnh lờn nhiều sắc màu hơn
? Nờu ý nghĩa của văn bản
nghệ thuật của truyện ?
- HS khái quát kiến thức
- Thảo luận, trả lời
-> Những con ngời sống vàlàm việc lặng lẽ nhngkhông hề cô độc bởi họ gắn
bó với đất nớc, với con ời
ng Phát hiện , đánh giá
-> chất trữ tình : bức tranhthiên nhiên Sa Pa và vẻ đẹpcủa những con ngời thầmlặng, cuộc gặp gỡ giữa 3nhân vật…
- Chõn thực trong cỏch kể,
tả
- Cỏch xõy dựng nhõn vật
- Truyện gi u chà ất trữ tỡnh Đọc ghi nhớ trong SGK
trong cuộc sống của mỡnh đồng thời cũng giỳp ta thấy được quan niệm về nghệ thuật
GV:Đọc t liệu trong báo VHTT số 6/2003
? Nờu những suy nghĩ của em về nhõn vật mà em thấy thớch thỳ nhất ?
?NX cách dùng DT chung đặt tên cho nv?
(- Các nhân vật chỉ gọi chung chung -> khắc hoạ chủ đề của truyện : Họ là những con ngờibình thờng, giản dị,đại diện nhiều nghề,nhiều lứa tuổi,ở nhiều nơIkhác nhau, không tên tuổinhng cùng mục đích…họ cống hiến thầm lặng cho đất nớc.)
?Đặt tên khác cho truyện?(Ngời không cô độc,Chàng trai trên đỉnh núi,Bức chân dung bấtchợt )
Trang 85/Dặn dũ :
Viết bài văn phát biểu cảm nghĩ về nv anh TN
- Về nh à ụn lại b i, hà ọc thuộc ghi nhớ
- Rốn luyện kỹ năng diễn đạt, trỡnh b y à
-Tuân thủ bố cục 3 phần của 1 bài văn,khuyến khích cách viết sáng tạo độc lập
*Trọng tâm:Rèn kỹ năng viết bài
B/ Chuẩn bị :
- Thầy soạn bài lờn lớp
- Trũ ụn bài cũ xem bài mới
Hãy tởng tợng mình gặp gỡ và trò truyện với ngời lính lái xe trong tác phẩm Bài “
thơ về tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật Viết bài văn kể lại cuộc gặp gỡ và trò ”
truyện đó.
* Đáp án và biểu điểm :
A Yêu cầu.
- Thể loại : tự sự ( có sử dụng các yếu tố miêu tả nội tâm và nghị luận )
- Nội dung : Cuộc trò truyện giữa em và anh bộ đội lái xe trong bài thơ “ Bài thơ về tiểu
Diễn biến của cuộc gặp gỡ
1 Khắc hoạ hình ảnh ngời lính lái xe sau nhiều năm khi chiến tranh kết thúc
- Giọng nói : khoẻ, vang…
- Tiếng cời : sảng khoái …
Trang 9- Khuôn mặt : thể hiện vẻ già dặn, từng trải nhng vẫn có nét hóm hỉnh, yêu đời ( Yếu tố miêu tả nội tâm : miêu tả những suy nghĩ tình cảm của em khi gặp gỡ ngời chiến sĩ )
2 Cuộc trò truyện giữa em với ngời chiến sĩ.
- Ngời lính Trờng Sơn kể lại cuộc sống chiến đấu, những năm tháng đánh Mĩ gian khổ
ác liệt ( Dựa vào nội dung bài “ Bài thơ về tiểu đội xe không kính” Khắc hoạ hình ợng ngời chiến sĩ lái xe : tình cảm, những đặc điểm phẩm chất của anh bộ đội trong chiến tranh )
t Bày tỏ những suy nghĩ của em về chiến tranh, về quá khứ hào hùng của cha anh là trang sử vẻ vang chói lọi ( yếu tố miêu tả nội tâm, nghị luận )
- Trách nhiệm gìn giữ hoà bình ( yếu tố nghị luận )
Trang 10- Trũ ụn bài cũ xem bài mới
C.Tiến trình lên lớp:
1/Ôn định tổ chức:
2/- Ki ể m tra b i c à ũ :
? Phõn biệt lời đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tõm ?
* Ngôi kể là gì ? Trong truyện “ Lặng lẽ Sa Pa” ngôi kể là ngôi thứ mấy ? Tác giả nhìn sựviệc ở góc độ nào ? Ngời kể và ngôi kể có quan hệ gì không ?
? Những dấu hiệu nào cho
ta biết ở đõy cỏc nhõn vật
khụng phải là người kể
- Kể về giõy phỳt chia taygiữa cỏc nhõn vật anhthanh niờn, ụng hoạ sỹ, cụ
kỹ sư
- Người kể giấu mặt,khụng xuất hiện trong cõuchuyện
- Cỏc nhõn vật trongtruỵện đều trở thành đốitượng miờu tả một cỏchkhỏch quan Nếu người kể
là một trong ba nhõn vậttrờn thỡ ngụi kể và lời vănphải thay đổi , xưng "tụi
"hay xưng tờn
- Là nhận xột của người kểchuyện về anh thanh niờn
và suy nghĩ của anh ta
- Cõu nhận xột thứ hai,người kể chuyện như nhậpvào nhõn vật anh thanhniờn để núi hộ suy nghĩ vàtỡnh cảm của anh ta, nhưngvẫn là cõu trần thuật củangười kể chuyện cõu núi
đú khụng chỉ núi hộ anhthanh niờn mà là tronglũng của rất nhiều ngườitrong tỡnh huống đú ( Nếu
đú là cõu núi trực tiếp củaanh thanh niờn thỡ tớnhkhỏi quỏt sẽ bị hạn chếnhiều )
I - Vai trũ c ủ a ng ườ i k ể chuy ệ n trong v ă n t ự s ự 1.Bài tập:
2.Nhận xét:
-Ngôi thứ 3:Có tính khách
quan
-Ngôi 1:Có tính chủ quan
Trang 11chuyện ở đõy dường như
thấy hết, biết hết mọi việc,
mọi hành động, tõm tư,
tỡnh cảm của cỏc nhõn
vật ?
- Qua việc tìm hiểu đoạn
văn trên, em có nhận xét gì
về ngời kể chuyện và vai
trò của ngời kể chuyện
- Kể lại đoạn trớch trong
vai của một trong ba nhõn
- HS đọc Ghi nhớ
-1 em đọc Nhõn vật xưng "tụi " ->
chỳ bộ Hồng
- Kể lại cuộc gặp gỡ cảmđộng với người mẹ củamỡnh sau những ngày xacỏch
-> Miờu tả được diễn biếntõm lớ sõu sắc, phức tạp,những tỡnh cảm tinh tế,sinh động của nhõn vật
"tụi "
- Khụng miờu tả đượcnhững diễn biến nội tõmcủa nhõn vật người mẹ ->
Tớnh khỏi quỏt khụng cao,lời văn trần thuật dễ nhàmchỏn, đơn điệu
- Đọc yêu cầu BT 2
- Nhóm 1 : nhân vật anh thanh niên
- Nhóm 2 : nhân vật ông hoạ sĩ
- Nhóm 3 : nhân vật cô kĩ s
-> Thảo luận, trình bày, nhận xét
- HS tự l m theo nhóm-àtrình bày
- Người kể chuyện khụngxuất hiện trong đoạn văntức là đứng ở bờn ngoàiquan sỏt, miờu tả suy nghĩ,liờn tưởng, tưởng tượng đểhoỏ thõn vào từng nhõnvật
Trang 125/Dặn dũ :
- Về nhà ụn bài và chuẩn bị bài tiết sau
- Học ghi nhớ / sgk
- Làm BT / b ( những phần còn lại )
- Xác định trong các văn bản “ Làng”, “ Chiếc lợc ngà”, “ chuyện ngời con gái Nam
X-ơng”, ngời kể thờng đợc đứng ở vị trí nào ? Vai trò ?
Trang 13*Trọng tâm:Tóm tắt truyện- tình huống truyện
*B/Chuẩn bị :
- Thầy : Soạn bài, lờn lớp
- Trũ : ễn bài cũ, soạn bài mới
C.Tiến trình lên lớp:
1/Ôn định tổ chức:
2/- Kiểm tra bài cũ :
? Phỏt biểu suy nghĩ của em về nhõn vật anh thanh niờn trong truyện ngắn " Lặng lẽ
Sa Pa " - Nguyễn Thành Long
3/Bài mới: Trong cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước của DT ta cú biết bao nhiờu tỡnh
huống ộo le xảy ra khi vợ xa chồng,cha xa con và từ một tỡnh huống cụ thể nhà văn Nguyễn Quang Sỏng đó viết lờn một cõu chuyện cảm động về tỡnh cảm cha con qua truyện ngắn
Quê : xã Mỹ Luông, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang.
Hiện sống tại thành phố Hồ Chí Minh,
Từ năm 1946, Nguyễn Quang Sáng vào bộ đội, làm liênlạc viên, đến năm 1948 đợc đi học thêm văn hoá Năm
1950, về công tác tại phòng chính trị Bộ T lệnh phânkhu miền Tây Nam Bộ 1955 theo đơn vị tập kết ra Bắc
Từ năm 1958, công tác ở Hội Nhà văn Việt Nam Năm
1966 vào chiến t rờng miền Nam, làm cán bộ sáng táccủa Hội văn nghệ giải phóng Năm 1972, trở ra Hà Nội,tiếp tục làm việc ở Hội nhà văn Sau ngày giải phóng(4-1975) trở lại thành phố Hồ Chí Minh, giữ chức Tổng
th ký Hội Nhà văn thành phố
Tác phẩm chính: Văn xuôi: N gời quê hơng (1958);
Đất lửa (1963); Câu chuyện bên trận địa pháo (1966);Chiếc lợc ngà (1968); Kịch bản phim: Mùa gió chớng(1977); Cánh đồng hoang (1978); Pho
t ợng (1981); Cho đến bao giờ (1982); Mùa nớc nổi(1986); Dòng sông hát (1988); Câu nói dối đầu tiên(1988); Thời thơ ấu (1995); Giữa dòng (1995); Nh mộthuyền thoại (1995)
Trang 14? Chủ đề của truyện cú gỡ
đỏng núi khi truyện ra đời
trong thời kỳ ấy ?
ứng với mỗi tình huống
đó là đoạn nào trong văn
- 2 tình huống
+) Anh Sáu về phép thămnhà gần 3 ngày Bé Thukhông nhận anh là ba nó
Đến lúc hiểu ra sự thật thì
chan con lại phải chia taynhau
• Tình trạng cha conanh Sáu trớc buổichia tay
• Buổi chia tay đầy
n-ớc mắt
+) Anh Sáu ở chiến khulàm chiếc Lợc Ngà và hisinh
-HS tóm tắt văn bản
3.
Đọc –tìm hiểu chú thích 4.
Thể loại và bố cục:
-Thể loại:Truyện ngắn
*Đoạn trớch thuộc phần giữa cõu chuyện
-Bố cục:2 phần
Sau nhiều năm xa cỏch vợ con, ụng Sỏu được về nhà nghỉ phộp Thế nhưng, con gỏi ụng là
bộ Thu lại khụng nhận ra cha mỡnh do cú vết sẹo mới trờn mặt khiến ụng khụng giống như trong ảnh Trong ba ngày nghỉ phộp ngắn ngủi đú, ụng ở nhà suốt để vỗ về con và cho con cỏi cảm giỏc cú cha ở bờn Thế nhưng bộ Thu khụng chịu nhận cha, càng ngày càng ương bướng, thậm chớ lỳc được cha gắp cho cỏi trứng cỏ, bộ đó hất ra ễng Sỏu nổi giận, đỏnh cho Bộ buồn chạy sang nhà bà, kể hết mọi chuyện cho bà Được bà giải thớch, bộ hiểu ra và trong giõy phỳt cuối cựng trước khi cha trở lại chiến trường, bộ đó nhận cha trong sự xỳc động của mọi người và bộ đó vũi cha mua cho mỡnh một chiếc lược Xa con, ụng Sỏu nhớ mói lời dặn của con Tỡnh cờ một lần cả tiểu đội săn được con voi, anh cưa lấy khỳc ngà, và ngày ngày tỉ mẩn làm cho con gỏi cõy lược Ngày ngày, ụng đem chiếc lược ra ngắm cho đỡ nhớ Trước lỳc hy sinh, ụng Sỏu và giao lại cõy lược cho một người đồng đội nhờ chuyển
Trang 15cho Thu Chiếc lược ngà được người đồng đội ấy trao lại cho Thu một cỏch tỡnh cờ, khi cụ làm giao liờn dẫn đường cho đồng chớ ấy trong khỏng chiến chống Mĩ.
?Tờn truyện cú liờn quan
gỡ đến nd?
- Như vậy, trong văn bản
này mọi chuyện xoay
quanh hai nhõn vật : ễng
Sỏu và bộ Thu Ta sẽ tỡm
hiểu ý nghĩa của truyện
thụng qua hai nhõn vật
này.
- Chỳ ý vào đoạn truyện
kể về ba ngày ụng Sỏu về
thăm nhà
?Trong đoạn diễn biến nv
Thu chia mấy giai đoạn?
? Khi thấy cú người gọi
mỡnh là "con " xưng "ba ",
bộ Thu đó cú những phản
ứng nào ?
? Tất cả những biểu hiện
đú cho thấy trạng thỏi tõm
lý nào của bộ Thu ? Theo
nữa đối với ụng Sỏu ?
Chi tiết có thể coi là đắt gía
nhất trong sự phản ứng cuả
Thu ở đây là gì?
- Qua tất cả những hành
động đó, điều nổi bật ở bé
->Chiếc lược là cầu nối t/c
2 cha con,là kỷ vật của người cha
-Trước buổi chia tay vàtrong buổi chia tay
- Giật mỡnh, trợn trũn mắt nhỡn, ngơ ngỏc lạ lựng, tỏi mặt đi, vụt chạy đi và kờu thột lờn
- Bất ngờ, ngạc nhiờn, lolắng, sợ hói
- Tinh tế trong cỏch thể hịờn tõm lý trẻ
- Khụng gọi một tiếng "ba
"
- Núi trổng với ba
-hs tiếp tục tìm chi tiết:
- Bé Thu hất tung cái trứng cá ra khỏi bát cơm khi ông Sáu gắp cho nó → bị đánh – không khóc.bỏ về bên
bà Ngoại (khi xuống xuồng còn cố ý khua dây cột xuồng kêu rổn rảng thậtto)
-> Thể hiện sự xa cỏch ,tỏ thỏi độ khụng thừa nhận
Trang 16Với ý nghĩ, người đàn ụng
ấy khụng phải là cha mỡnh,
Thu đó bỏ qua những lời
núi, cử chỉ õu yếm, làm
thõn, vỗ về tỡnh cảm của
anh Sỏu
? Qua đấy ta thấy được
bản lĩnh nào của bộ Thu ?
- Không đáng trách vì:
+) Trong hoàn cảnh xacách và trắc trở của chiếntranh, bé Thu còn quá nhỏ
để hiểu đợc những tình thếkhắc nghiệt, éo le của đờisống
+) Bé Thu phải đón nhận sựviệc quá bất ngờ mà ngời lớn không ai kịp chuẩn bị trớc cho nó
- Cỏ tớnh ( cứng cỏi, ương ngạnh ) cú tỡnh cảm sõu sắc, mạnh mẽ và cũng rất hồn nhiờn ngõy thơ của trẻcon
ụng Sỏu là cha mỡnh
4 Củng cố :
Cảm nhận ban đầu của em về bé Thu?
5 H ớng dẫn học ở nhà
o Tóm tắt đoạn trích “Chiếc lợc ngà” của Nguyễn Quang Sáng
o Soạn tiếp bài: “Chiếc Lợc Ngà” (Nguyễn Quang Sáng)
-Giáo dục HS trân trọng tình cảm cho con
*Trọng tâm:Diễn biến tâm trạng bé Thu và tình cảm cha con sâu nặng của ông Sáu
B/Chuẩn bị :
Trang 17- Thầy : Soạn bài, lờn lớp
- Trũ : ễn bài cũ, soạn bài mới
C.Tiến trình lên lớp:
1/Ôn định tổ chức:
2/- Kiểm tra bài cũ :
Kiểm tra bài cũ:
* Câu hỏi: Hãy phân tích hành động và thái độ của bé Thu trớc khi nhận ông Sáu là cha?
* Đáp án:
Cần bám v o chi tiết hình ảnh sau để thấy đà ợc trớc khi nhận ông Sáu là cha: Bé Thu đã
tỏ ra ngờ vực lảng tránh và lạnh nhạt xa cách
- Nghe nói: Giật mình, mắt tròn xoe, ngơ ngác, lạ lùng
- Anh Sáu đến gần: Bé thu bỗng tái mặt đi, kêu thét lên
khiến sau này Thu trở
thành cụ giao liờn thụng
minh, dũng cảm
?Em có nhận xét gì về
năng lực MT của nhà văn?
( Theo dừi đoạn trớch kể về
cuộc chia tay )
- GV: Đã đến lúc hết hạn
nghỉ phép, anh Sáu phải lên
đờng làm nhiệm vụ
-Trớc khi lên đờng điều bất
ngờ đối với anh là gì?
+) Chạy xô tới – nhanh
nh 1 con sóc- chạy thót lên– ôm chặt lấy cổ ba nó
+) hôn ba khắp vùng: hôn
- NQS đó miờu tả chõn thực, sinh động tõm lý trẻ thơ thể hiện bé Thucú cỏ tớnh mạnh mẽ
*Trong bu ổi chia tay
Trang 18? Sau khi nghe anh Sỏu
núi : Thụi ba đi nghe con ,
bộ Thu cú phản ứng như
thế nào ?
? Tiếng kờu " ba " của bộ
Thu diễn tả điều gỡ ? Em
cú đồng ý với lời bỡnh luận
của người kể khụng ?
? Trong giõy phỳt ấy, Thu
núi với ba điều gỡ ?
? Qua cõu núi của Thu, em
nhận thấy mong ước gỡ
+) Hai tay xiết chặt lấy cổ…dang cả hai chân rồi
ôm chặt lấy ba nó…đôi vai nhỏ bé run run
-> Yêu mến cha sâu sắc, xuất phát, từ chính cõi lòngbấy lâu bị dồn nén, nay có
đợc dịp bứt phá
Cả lớp theo dừi sgk
- Đụi mi dài, cong, đụi mắt
nú như to hơn, cỏi nhỡn của nú khụng ngơ ngỏc, khụng lạ lựng Nú nhỡn với
vẻ nghĩ ngợi sõu xa
- Thột lờn : Ba ! ễm ba,hụn ba
( Đọc lời bỡnh )
- Thỏi độ, tỡnh cảm thayđổi một cỏch đột ngột, kỳ
lạ đến khú hiểu và rất cảmđộng
- Vẫn là tiếng kờu thột lờn nhưng khụng phải là gọi
mỏ , mà gọi ba Khụng cũn là tiếng kờu biểu lộ sự
sợ hói mà là tiếng núi của tỡnh yờu thương ruột thịt
-Thảo luận nhóm
- Tất cả mọi nghi ngờ chỉ
- Khụng cũn lo lắng, sợhói, giận hờn nữa
-Tiếng núi của tỡnh yờu thương ruột thịt
Trang 19? Tại sao bé Thu lại có thái
độ và hành động thay đổi
đến nh vậy
? Vỡ sao nhà văn lại để bà
ngoại lý giải nguyờn nhõn
thỏi độ của bộ Thu ?
GV bổ sung cho hs hiểu
vỡ cỏi thẹo Bõy giờ nghi ngờ đó được giải toả Nú
đó trả lời được cõu hỏi vỡ sao mặt ba nú thay đổi đếnvậy
- Cỏch giải thớch lý do của tỏc giả thật hợp lý và khộo lộo Trong trường hợp này Thu khụng thể giói bầy những uẩt ức với mỏ vỡ nú đang giận mỏ, khụng thể núi.với bỏc Ba vỡ bỏc là khỏch ; chỉ cú thể tõm sự với bà ngoại trong đờm hai
bà chỏu ngủ cựng nhau
- Khi đó hiểu ra tất cả bộ Thu thấy õn hận, hối tiếc, vỡ vậy trong giõy phỳt chia tay, nỗi nhớ của bộ Thu bị đồn nộn bấy lõu nay bỗng bựng ra mạnh mẽ, hối hả, cuống quýt, mónh liệt
GV :y/c hd treo tranh vẽ
cảnh chia tay –bình
như thế nào đối với những
người chứng kiến ? Người
kể chuỵờn cú tõm trạng
nào?
? Với em, em cú cảm nhận
gỡ về cuộc chia tay này ?
? Em nhõn thấy tài năng
nào của tỏc giả được thể
hiện qua đoạn trớch này ?
hs phát biểu
A.Xỳc động nghẹn ngào
B Đau đớn tột cựngC.Sung sướng khú tảD.Giận giữ phẫn uất
hs nêu cảm nhận của cá
nhân( Học sinh tự bộc lộ )
- Am hiểu tõm lý trẻ thơ,diễn tả tõm lý một cỏchsinh động
- Tấm lũng yờu mến, trõn trọng tỡnh cảm trẻ thơ
-cú tỡnh cảm chõn thật, sõunặng đối với cha
->nt mt dỏng vẻ lời núi cửchỉ bộc lộ nội tõm nv
Trang 20.? Tỡnh cảm, niềm khao
khỏt được gặp mặt con của
ụng biểu hiện qua những
chi tiết nào ?
? Bị con từ chối, ụng Sỏu
cú tõm trạng như thế nào ?
cười cho ta thấy điều gỡ ?
? Khi chia tay, tại sao anh
chỉ khẽ núi ? Đụi mắt nhỡn
con trong lỳc chia tay gợi
em suy nghĩ gỡ?
? Theo em, tõm trạng ụng
Sỏu như thế nào trước
- Bước những bước dài vộivàng
- Thất vọng, hụt hẫng,buồn bó
- Khụng nộn được giận giữ, anh Sỏu đỏnh con
Điều đú chứng tỏ tỡnh yờu thương đối với con trở thành bất lực - Buồn đau đớn, xút xa
- Sợ con phản ứng mạnhnhư hụm trước
-Đụi mắt người cha giàu tỡnh thương yờu độ lượng
( Học sinh tự bộc lộ )
2 - Nhõn vật ụng Sỏu
-Vụ cựng thương nhớ con
-Buồn nhưng sằn lũng thathứ
-Sung sướng, cảm động, hạnh phỳc nghẹn ngào được nõng niu, gỡn giữ tỡnh phụ tử
- GV chuyển ý: Tình cảm mà ông Sáu mong ớc bấy lâu rồi cũng đợc đáp ứng.Đó là tình cảm mà ông giành cho con bấy lâu nhng biểu hiện tập trung và sâu sắc vẫn là ở phần cuối truyện.
- GV nhắc lại một vài nét về tình cảm hoàn cảnh và tâm trạng của anh Sáu trong chuyến về phép 3 ngày:
+) Đầu tiên: ngạc nhiên,hụt hẫng,buồn khi thấy đứa con sợ hãi bỏ chạy.
+) Hai ngày sau: tìm mọi cách làm thân,vỗ về mong đợc con gọi là ba “ ”
+) Không nén bực->đánh con.
+) Trong buổi chia tay,bất lực chào con ra đi.
+) Sung sớng,cảm động,hạnh phúc nghẹn ngào khi con gái yêu đột ngột thay đổi.
-> cho dù trải qua thử thách,ông Sáu vẫn là ngời cha hạnh phúc Tỡnh cảm của anh cũn được bộc lộ rừ hơn khi anh ở chiến khu
? Sau cuộc chia tay, trở lại
với khỏng chiến, ụng Sỏu
mang tõm trạng như thế
nào ?
? Cõu chuyện về chiếc
lược ngà diễn ra như thế
( Đọc đoạn cuối )
- Rất nhớ con, xen lẫn sự
õn hận cứ giày vũ anh
- ễng rất nhớ và chỳ tõm vào lời dặn của con nờn
Trang 21nào ?
? Theo em, việc làm chiếc
lược cú ý nghĩa đối với
ụng như thế nào ?
- Nhưng tỡnh cảnh đau
thư-ơng lại đến với cha con
anh Anh Sỏu đó hy sinh
khi cha kịp hoàn thành
tõm nguyện
? Chi tiết trước khi nhắm
mắt anh Sỏu cú gửi chiếc
lược cho bỏc Ba với lời
dặn trao tận tay con gỏi
.đó núi lờn điều gỡ ?
? Biểu hiện nào của ụng
Sỏu khiến ụng Ba cảm
động nhất ? Vỡ sao ?
? Từ những biểu hiện trờn,
em thấy Thu cú một người
cha như thế nào ?
- Có ý kiến cho rằng đây là
- Chiếc lược nhỏ bộ mà thiờng liờng đó làm dịu nỗi
õn hận và ỏnh lờn niềm hy vọng khắc khoải sẽ cú ngày anh được gặp lại con,trao tận tay con quà kỷ niệm
- Lỳc nào anh cũng nhớ tớicon Đõy là một người cha yờu thương con vụ cựng
* Thảo luận, trả lời.
- Đoạn văn thể hiện tìnhcảm của ngời cha tronghoàn cảnh chiến tranh ngặtnghèo, nhiều éo le, giankhổ
- Chiến tranh luôn đồngnghĩa với đau thơng, mấtmát nhng điều quý giá nhấttrong cái mất mát đó là tìnhcảm cha con sâu nặngkhông gì chia cắt
- Tạo dựng những tỡnhhuống chuyện bất ngờ gõyxỳc động
-Gửi hết tỡnh yờu thương
hy vọng về con vào chiếclược
- Một người cha yờu con sâu nặng Đú là một người cha đỏng để cho Thu kớnh yờu và tự hào
III - Tổng kết
Trang 22? Nờu ý nghĩa của văn bản
?
Gọi hs đọc ghi nhớ
- Cỏch kể chuyện sinhđộng hấp dẫn , xỳc độngnhờ ngụi kể
- Tinh tế khi thể hiện diễn biến tõm lý nhõn vật
- Ca ngợi tỡnh cha conthắm thiết và sõu nặng ởngười cỏn bộ cỏch mạngtrong cảnh ngộ ộo le củachiến tranh
- Lờn ỏn kẻ thự đó gõy baođau thương mất mỏt cho bao gia đỡnh Việt Nam
* Ghi nhớ SGK
4/ C ủ ng c ố ,
? Chi tiết nào trong truyện khiến em xỳc động ? Vỡ sao ?
? Vì sao tác giả không đặt tên nhau đề của truyện là:
+ Cuộc gặp gỡ cuối cùng
+ Tình cha con + Câu truyện cảm động về tình cha con
+ Chuyện kể của tôi
GV :giới thiệu thờm về nv bộ Thu sau n yà
Tiết 73 Tiếng Việt :
ễn tập tiếng Việt
- Thầy soạn bài lờn lớp,bảng phụ,phiếu học tập
- Trũ ụn bài cũ xem bài mới
C.Tiến trình lên lớp:
1/Ôn định tổ chức:
Trang 232/- Ki ể m tra b i c à ũ :
3/Bài mới
- Nội dung ụn tập :
HS nhắc lại những đơn vị kiến thức đó học trong chương trỡnh học kỳ 1, cỏc nội dung
đó ụn trong phần tổng kết từ vựng khụng ụn lại trong tiết này
? Hóy nờu cỏc phương
chõm hội thoại đó học ?
Lập sơ đồ?
? Nờu đặc điểm của mỗi
phương chõm hội thoại ?
VD:a/ A.Anh đó ăn cơm chưa?
B.Tụi đó ăn cơm rồi.( đỳng
PC về lượng) C.Từ lỳc mặc chiếc ỏo mớinày tụi vẫn chưa ăn cơm.(thừathụng tin)
b/ A.Con bũ to gần bằngcon trõu
B.Con bũ to bằng convoi(chất)
Nhóm các từ x-
ng hô.
Từ ngữ
cụ thể Cách dùng.
1 Đại từxng hô - tôi, tớ,chúng
tôi
- cậu,bạn…
- nó,hắn…
- ngôi thứnhất,ngôi thứ
2, ngôithứ 3 ( số
ít và sốnhiều )
2 Dùngchỉ quan
hệ họhàng,chứcvụ…
- em,anh, bác,cô, ông
- thủ ởng, cô
tr-giáo…
Dùngtheo vaiquan hệtrên dớihoặcnghềnghiệp
3 Danh - Hồng, - Dùng để
I - Cỏc phương chõm hội thoại :
Trang 24? Lấy ví dụ minh hoạ ?
? Em hiểu như thế nào về
phương châm " Xưng
khiêm, hô tôn " trong giao
tiếp ?
( Đây là phương châm
xưng hô không chỉ trong
tiếng Việt mà còn của
nhiều ngôn ngữ khác ở
phương đông
? Vì sao trong tiếng Việt,
khi giao tiếp người nói
Hoa,Dung,Hµ…
xng tªn
-hs nhËn xÐt
- Căn cứ vào đặc điểm của tìnhhuống giao tiếp để xưng hô chothích hợp
Ví dụ đối với người trên : Bác Cháu ; anh - em
-Đối với bạn bè : bạn - tôi ; cậu - tớTrong hội nghị : Quý vị - tôi
- Khi xưng hô người nói tự xưngmình một cách khiêm tốn và gọingười đối thoại một cách tôn kính
( HS lấy ví dụ minh hoạ )
-hs th¶o luËn nhãm
- Từ ngữ xưng hô trong tiếng Việtrất tinh tế và giàu sắc thái biểucảm Từ để xưng hô không chỉ làcác đại từ xưng hô, mà còn có thểdùng các danh từ chỉ quan hệ thânthuộc, danh từ chỉ chức vụ, nghềnghiệp, tên riêng Mỗi phươngtiện đều sử dụng tính chất của tìnhhuống giao tiếp ( Thân mật, xãgiao ) và mối quan hÖ giữa ngườinói với người nghe ( Thân, sơ,khinh, trọng ) hầu như không có từngữ xưng hô trung hoà vì thế nếukhông chú ý để lựa chọn được từngữ xưng hô thích hợp với tìnhhuống và quan hệ thì người nói sẽkhông đạt được kết quả giao tiếpnhư mong muốn Thậm chí trongnhiều trường hợp giao tiếp khôngtiến triển được nữa
Trang 25? Hãy chuyển những lời
đối thoại thành những lời
dẫn gián tiếp ?
nhận xét -> sửa sai
? Nhân xét sự khác biệt
giữa đoạn trích nguyên
văn với đoạn văn em vừa
- Là thuật lại lời nói hay ý nghĩcủa người hoặc vật, có điều chỉnhcho thích hợp, lời dẫn gián tiếpkhông đặt trong ngoặc kép
- HS : Thưa thầy sóng là bài thơ của Xuân Quỳnh ạ !
?Hãy cho biết câu trả lời của em hs đã vi phạm PC nào?
5/ Dặn dò :
- Yêu cầu hs nhắc lại kiến thức đã ôn- Về nhà ôn bài, tiết sau kiểm tra
*****************************************************************Ngày soạn :9/12/2009
Ngày dạy:12/12/2009
Tiết 7 4 :
Trang 26Kiểm tra tiếng việt
A Mục tiêu cần đạt :
- Hệ thống hoá các kiến thức về tiếng Việt đã học trong học kỳ 1
- Rèn luyện kỹ năng sử dụng Tiếng Việt trong việc viết văn bản và trong giao tiếp xãhội
*Träng t©m:Häc sinh lµm bµi
B Chuẩn bị :
- Thầy : Ra đề kiểm tra ,phô tô đề
- Trò : Ôn tập, chuẩn bị giấy bút chuẩn bị kiểm tra
A.Tr ắ c nghi ệ m (2 đ) Khoanh tròn vào chữ cái trước câu trả lời đúng(0,25®/1 ý)
C âu 1:C©u v¨n nµo sau ®©y sö dông lêi dÉn gi¸n tiÕp?
A.B¸c l¸i xe bao lÇn dõng,bãp cßi toe toe,mÆc,cháu gan lì nhất định không xuống
B.Người con trai ấy đáng yêu thật,nhưng làm ông nhọc quá
C.Anh hạ giọng,nửa tâm sự,nửa đọc lại một điều rõ ràng đã ngẫm nghĩ nhiều
D.Sao người ta bảo anh là người cô độc nhất thế gian?
Câu 2:Từ ngọn trong câu thơ nào sau đây được dùng với nghĩa gốc?
A.Lá bàng đang đỏ ngọn cây.(Tố Hữu)
B.Gìơ cháu đã đi xa.Có ngọn khói trăm tàu(Bằng Việt)
C.Một ngọn lửa chứa niềm tin dai dẳng(Bằng Việt)
D.Nghe ngọn gió phương này thổi sang phương ấy(Chính Hữu)
C
âu 3: Trong các câu sau,câu nào sai về cách dùng từ?
A.Khủng long là loại động vật bị tuyệt tự
B.Truyện Kiều là một tuyệt tác văn học bằng chữ Nôm của Nguyễn Du
C.Ba tôi là người chuyên nghiên cứu những hồ sơ tuyệt mật
D.Cô ấy có vẻ đẹp tuyệt trần
C©u 4: N ối nội dung ở cột A với nội dung thích hợp ở cột B để có được những nhận
đ ịnh đúng về các phương châm hội thoại.
Trang 274 Phơng châm quan hệ
5 Phơng châm lịch s ự
tin là đúng sự thật hoặc không có bằngchứng xác thực
d.Nội dung của lời nói phải đáp ứng đúngyêu cầu của cuộc giao tiếp,không thiếu,không thừa
đ.Khi nói cần diễn đạt một mạch,nói khinào hết ý của mình,kể cả dài dòng mớithôi
e.Cần nói vào đúng đề tài giao tiếp,tránhnói lạc đề
( Truyện Kiều-Nguyễn Du)
Câu 6.Đặt 1 tình huống giao tiếp trong đó có tuân thủ phơng châm,lịch sự(3đ) Câu 7 - Đọc lại đoạn trớch " Mó Giỏm Sinh mua Kiều " , tỡm lời dẫn trực tiếp , cho biết đú
là lời của ai ? Nhận xột về cỏch núi của Mó Giỏm Sinh ? (2đ)
5 - Những từ lỏy : “ Nao nao, nho nhỏ, số số, rầu rầu” trong đoạn thơ vừa tả hỡnh dỏng của
sự vật vừa thể hiện tõm trạng con người : Buồn ( 3 điểm )
6-Đặt đúng cuộc hội thoại có tuân thủ PC lịch sự (3d)
VD: Cháu ăn cơm cha?
Dạ tha bác cháu ăn rồi ạ
7 - Trong đoạn trớch này lời dẫn trực tiếp được bỏo trớc bằng từ “rằng”và đặt trong dấungoặc kộp
- Đú là cỏch xưng hụ của bà mối - người chuyờn nghề mối lỏi : Đa đẩy, vũng vo, nhỳn ờng : “Đáng giá nghìn vàng
như Cỏch xưng hụ núi năng của Mó Giỏm Sinh là cỏch núi vừa trịch thượng, vụ lễ ( trảlời cộc lốc ) , vừa lươn lẹo khi mặc cả : Rằng : " Mua ngọc cho tường ? " ( 2điểm )
4/Củng cố:
Trang 28-GV thu bài,đếm bài
Qua tiết kt, học sinh có đợc:
- Trờn cơ sở tự ụn tập, học sinh nắm vững cỏc bài thơ, truyện hiện đaị đó học từ bài10-15 Làm tốt bài kiểm tra tại lớp
- Qua bài kiểm tra, giỏo viờn đỏnh giỏ được kết quả học tập của học sinh về trithức, kỹ năng, thỏi độ để cú định hướng giỳp học sinh khắc phục những điểm cũn yếu
*Trọng tâm:HS làm bài kiểm tra
A.Tr ắc nghiệm (2 đ) Khoanh trũn vào chữ cỏi trước cõu trả lời đỳng (0,25 đ /1 ý)
Cõu 1:Bài thơ “Đồng chí” và văn bản “Làng”đợc sáng tác vào thời gian nào?
A.1947 C.1954
B.1948 D.1945
Câu 2:Chủ đề bài thơ Đồng chí là gì?“ ”
A.Ca ngợi tình đồng chí,đồng đội keo sơn gắn bó
B.Tình đoàn kết gắn bó giữa 2 anh bộ đội cụ Hồ
C.Sự nghèo túng vất vả của những ngời nông dân mặc áo lính
D.Vẻ đẹp của hình ảnh “Đầu súng trăng treo”
Câu 3:Những biện pháp nghệ thuật nào đợc sử dụng trong 2 câu thơ sau:
Mặt trời xuống biển nh hòn lửa
Trang 29Sóng đã cài then đêm sập cửa
A.So sánh C.Hoán dụ
B.So sánh và nhân hoá D.Phóng đại và tợng trng
Câu 4: B i th “ à ơ về tiểu đội xe khụng kớnh có sự kết hợp giữa các ph” ơng thức biểu đạt nào?
A.Biểu cảm,thuyết minh,miêu tả C Miêu tả ,tựsự,thuyết minh
B Biểu cảm, tựsự, miêu tả D Biểu cảm, miêu tả ,thuyết minh
Câu 5:Nối tên tác giả và tên tác phẩm cho chính xác:
3.Đoàn thuyền đánh cá
4.Làng5.Lặng lẽ Sa Pa
c.Nguyễn Duyd.Kim Lân
đ.Huy Cậne.Chính HữuB/Tự luận:(8đ)
Cõu 1(3đ) - Túm tắt truyện ngắn “Làng” của nhà văn Kim Lân trong khoảng 10 dòng
Câu 2(5 đ):Phân tích vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên trong truyện ngắn" Lặng lẽ Sa Pa "
của Nguyễn Th nh Long bằng bài văn ngắn.à
II-Đáp án,biểu điểm
Cõu 1(3đ) - Túm tắt truyện ngắn “Làng” của nhà văn Kim Lân trong khoảng 10 dòng:
-Nội dung:Tóm tắt đợc những ND chính của t/p(1,5đ)
-Hình thức:Viết đúng kiểu đoạn văn tóm tắt văn bản tự sự(khoảng 10 dòng)đoạn vănviết liền mạch,ý lu loát,không mắc lỗi diễn đạt dùng từ
Câu 2(5 đ):Y/C:Bài viết đủ bố cục 3 phần
-Diễn đạt tốt ,chữ viết ít mắc lỗi chính tả
-Dàn bài:
+/Mở bài:Giới thiệu ngắn gọn về t/p,nhân vật chính anh thanh niên(1đ)
+/Thân bài:Phân tích các đặc điểm,phẩm chất của nv(3đ)
-Say mê nghề nghiệp,có tinh thần trách nhiệm
-Vợt lên hoàn cảnh để sống có ích cho đời
-Khao khát học hỏi,giàu lý tởng
Trang 30-Ngày dạy:14/12/2009
Tiết76-Văn bản: Cố hơng
(Lỗ Tấn)
A M ụ c tiờu c ầ n đạ t : Học xong bài này, học sinh có đợc:
- Thấy được tinh thần phờ phỏn sõu sắc xó hội cũ và niềm tin trong sỏng v o sà ự xuấthiện tất yếu của cuộc sống mới, xó hội mới
- Thấy được m u sà ắc trữ tỡnh đậm đ cà ủa tỏc phẩm " Cố hương " Việc sử dụng
th nh à cụng cỏc biện phỏp nghệ thuật so sỏnh v à đối chiếu , việc kết hợp nhuần nhuyễnnhiều phương thức biểu đạt trong tỏc phẩm
-Có sự đồng cảm với cảnh sống khốn khó của ngời nông dân
*Trọng tâm:Đọc –tìm hiểu chung
B Chu ẩ n b ị :
- Thầy soạn b i, à lờn lớp,Tìm chân dung t/g
-Tuyển tập truyện ngắn Lỗ Tấn
- Trũ ụn b i cà ũ, soạn b i mà ới
-Trong phần vh nớc ngoài em đã học t/p nào của TQ ?(Hạ Tri Chơng,Đỗ Phủ )
(Trẻ đi già trở lại nhà/Giọng quờ khụng đổi sương pha mỏi đầu/Gặp nhau mà chẳng biết nhau/Trẻ cười hỏi:khỏch từ đõu đến làng)-Hạ Tri Chương
3/ B i m à ớ i : Ngoài những t/p trờn núi về vh TQ chỳng ta khụng thể khụng núi đến nhà văn Lỗ Tấn với những truyện ngắn vụ cựng hấp dẫn cú ý nghĩa thõm trầm sõu sắc về cuộc đời như Cố hương là bức tranh thu nhỏ về xó hội TQ những năm đầu TK XX Sau nhiều năm xa quê nhân vật tôi trở về quê nhà tuy không đến nỗi bẽ bàng nh nhà thơ Hạ Tri Chơng không ai nhận ra nhng cũng bùi ngùi một nỗi buồn tê tái về cảnh quê, ngời quê Và tâm trạng ngời về không chỉ có thể
? Nờu những hiểu biết cả em
về tỏc giả Lỗ Tấn ?
- Lỗ Tấn ( 1881-1936 ) Lànhà văn nổi tiếng Trung
I.Tỡm hi ểu chung 1.Tỏc giả
Trang 31Treo chân dung t/g
? Nêu xuất xứ của truyện
? Truyện ngắn có sự đan xen
những kỷ niệm trong hồi ức
Vậy có thể coi đây là tác
phẩm hồi ký không ?
- Phương thức biểu đạt chính
là g×?
?Em hiểu gì về tên truyện?
Tên truyện gợi đến t/c quen
( 1923 )
- " Cố hương " viết năm
1921 -Nêu y/c đọc:chú ý giọngđiệu trầm buồn,hơi bùi ngùikhi kể tả;giọng chao chát củathím Hai Dương;giọng suyngẫm triết lý ở một số câuđoạn
Gv đọc đoạn từ đầu->làm
ăn ,sinh sống”-gọi hs đọctiếp
Tóm tắt :Truyện kể về chuyến thăm quê lần cuối sau 20 năm xa cách của nv
“tôi” để bán nhà đưa gia đình lên nơi tp sinh sống,so với trước cảnh vật và con người nơi quê thật tàn tạ Mang nỗi buồn thương,nv
“tôi”rời cố hương ra đi với ước vọng cs nơi quê mình sẽ được đổi thay.
- Không, mà truyện cónhững yểu tố hồi ký chứkhông phải là hồi ký
-tự sự có xen biểu cảm, miêutả
C
ố hương :quê cũ-nơi sinh ra
lớn lên từng gắn bó với cs mỗi con người=>gợi tình cảm quê hương làng xóm,giađình
-PTB§: TS+BC+MT
- Bố cục: 3 phần
Trang 32- Với bố cục đú thỡ nhõn vật
nào là nhõn vật trung tõm ?
Nhõn vật nào là nhõn vật
(chũ Hai Dửụng,meù ,Thuỷy Sinh,Hoàng )
- Tụi cũng là tờn t/g “anh Tấn”,cũngquờTriếtGiang,bờn
bờ biển nhưng tụi vẫn là nv văn học keỏt quỷa sỏng tạo của nhà văn
-Ngày dạy:15/12/2009
Tiết77-Văn bản: Cố hơng
(Lỗ Tấn)
A M ụ c tiờu c ầ n đạ t : Học xong bài này, học sinh có đợc:
- Thấy được tinh thần phờ phỏn sõu sắc xó hội cũ và niềm tin trong sỏng v o sà ự xuấthiện tất yếu của cuộc sống mới, xó hội mới
- Thấy được m u sà ắc trữ tỡnh đậm đ cà ủa tỏc phẩm " Cố hương " Việc sử dụng
th nh à cụng cỏc biện phỏp nghệ thuật so sỏnh v à đối chiếu , việc kết hợp nhuần nhuyễnnhiều phương thức biểu đạt trong tỏc phẩm
-Có sự đồng cảm với cảnh sống khốn khó của ngời nông dân
*Trọng tâm:Cảnh vật và con ngời quê hơng qua cái nhìn của nv “tôi”
B Chu ẩ n b ị :
- Thầy soạn b i, à lờn lớp,
-Tuyển tập truyện ngắn Lỗ Tấn
- Trũ ụn b i cà ũ, soạn b i mà ới
C.Tiến trình lên lớp:
1/Ôn định tổ chức:
Trang 332/- Ki ể m tra b i c à ũ :?
Nêu những hiểu biết của em về tác giả Lỗ Tấn?
3/ B i m à ớ i :Tiết học trớc các em đang dừng lại ở việc đọc và tìm hiểu tác giả, tác phẩm và
thể loại của văn bản Cố H” ơng vậy nội dung cụ thể mà tác giả biểu đạt qua tác phẩm là ”
gì? tiết học ngày hôm nay cô trò ta cùng vào tìm hiểu tiếp.
- Hướng dẫn tỡm hiểu văn
trong hoàn cảnh nào ? Vào
thời điểm nào ?
?Cảnh vật trước mắt tụi được
miờu tả ntn?Cũn trong hồi ức
thỡ sao?
?Cảm xỳc tõm trạng nv Tụi
ntn?
-Thời tiết đang độ giữa đông, trời âm u, giá lạnh
Cảnh quờ tiờu điều xơ xỏc
- Thấp thoáng mấythôn xóm tiêu điều
-> cảnh vật thê
l-ơng.,tieõuủieàu,xụ xaực
- đẹp khôngngôn ngữ nàodiễn tả đợc -> cảnh đẹp ấn tợng
-> Tâm trạng buồn, xót xa, nuốitiếc.hẫng
hụt,thấtvọng,ngạcnhiên,chua xót-Hóy đọc những cõu văn diễn
tả tõm trạng của nhõn vật
(tiếng nói nào vang lên trong
lòng nv?)
? Với Tấn, chuyến về quờ này
cú gỡ đặc biệt ? ẹieàu ủoự núi
lờn thực trạng gỡ ở nụng thụn
TQ? gụùi moọt cuoọc soỏng ntn
nụi coỏ hửụng?
-Em có nhận xét gì về biện
-hs đọc “A! Đõy thật cú phải ”
- Về quờ lần cuối .chuyển giađỡnh đi nơi khỏc sinh sống
->-Cuoọc soỏng ngheứo khoự khieỏn ngửụứi daõn phaỷi rụứi laứng ủi nụi khaực sinh soỏng
--Dựng lời kể +bỡnh,so sỏnh đối -Cỏch dựng lời kể +bỡnh,so sỏnh đối
Trang 34pháp NT của tác giả đã sử dụng
trong đoạn văn ?
-Theo em đó là tâm trạng gì ?
chiếu 2 cảnh -bộc lộ tõm trạng
-Tâm trạng xót xa, tê tái của tác giả
trớc cảnh vật điêu tàn của quê
h-ơng
chiếu 2 cảnh -bộc lộ tõm trạng
-Xót xa, tê tái của tác giả trớc cảnh vật điêutàn của quê hơng
GV:NV Tụi cảm thấy thất vọng hẫng hụt vỡ so với cỏi làng trong kớ ức mà mỡnh vẫn tưởng nhớ,thương yờu thỡ nú đẹp hơn nhiều nhưng đẹp ntn thỡ lại khụng hỡnh dung được vỡ đú là cỏi đẹp trong tõm tưởng ,cỏi đẹp cú thời gian tụ vẽ.Bởi thế khi nhỡn tận mắt mấy cọng tranh khụ phất phơ trờn mỏi ngúi thỡ nỗi buồn càng tăng cựng với mục đớch chuyến trở về
-> gián tiếp nói đến cuộc sống nghèo khổ, tối tăm -> gián tiếp phê phán chế độ phong kiến ở Trung Quốc, nó là nguyên nhân dẫn đến cảnh sống điêu tàn của ngời dân lao động
(bắt buộc thay đổi mụi trường sống ,a/h đến nhiều mặt cuộc sống)
nào trong nhân vật “ tôi” ?
- hiu quạnh -> Cảm giác buồn
- ở quê nhân vật “ tôi” đã gặp
những ai ?
-Moỏi quan heọ cuỷa nv “toõi”
vụựi Nhuaọn Thoồ ủửụùc keồ
trong nhửừng thụứi ủieồm naứo?
- Về quờ, trong cõu chuyện với mẹ bàn về việc bỏn nhà, ngửời mẹ nhắc tới Nhuận Thổ - người bạn thời niờn thiếu Ngay lập tức trong tõm trớ của Tấn là hỡnh ảnh Nhuận Thổ.
-Thụứi quaự khửự vaứ hieọn taùi
* Con ngời quê hơng.
-Dùng nt hồi ức đối chiếu
a/ NV Nhuận Thổ
Hỡnh ảnh Nhuận Thổ hiện
lờn cựng cảnh tượng nào ?
Nhõn vật "tụi " gọi cảnh
tượng đú như thế nào ?
?Trái ngợc cảnh hiện tại ntn?
? Sau đú hỡnh ảnh Nhuận
Thổ hiện lờn một cỏch cụ thể
*Trong quá khứ:
+Cảnh: - Một cảnh tợng thần tiờn, kỳ dị -> Đú là một cảnh tượng sỏng sủa, dấu hiệu của cuộc sốngthanhbỡnh hạnh phỳc
+ Hỡnh dỏng : Khuôn mặt
*Trong hiện tại:
-Cảnh: trong hoàn cảnh của làng quờ nghốo khú->dấu hiệu cuộc sống tối tăm
Trang 35như thế nào ?vềhình
dáng,tínhtình,trangphục,hiểu
biết?
? Trờn đõy là Nhuận Thổ
trong ký ức, cũn giờ đõy
hỡnh ảnh Nhuận Thổ hiện lờn
? Mối quan hệ giữa Tấn và
Nhuận Thổ khi ấy và hiện
tại?
?Em hóy tỡm cỏc chi tiết
Biểu hiện tỡnh cảm của nv
tụi với NThổ thời thơ ấu ?
( Cú lẽ vỡ vậy nờn giờ đõy
nghe nhắc tới Nhuận Thổ,
Tấn tựa hồ như tỡm ra quờ
hương đẹp ở chỗ nào rồi)
-Gặp Nhuận Thổ hiện tại,
+ Hiểu biết : Bẫy chim rất tài, biết nhiều chuyện lạ lựng
=> Khụi ngụ khoẻ mạnh, hồn nhiờn, nhanh nhẹn, hiểu biết, giàu tỡnh cảm
=>MQH gắn bú, thõn thiện, bỡnh đẳng
+ Tấn mong chờ được gặpNhuận Thổ
+ Chưa đầy nửa ngày đóthõn nhau, kể cho nhau nghemọi chuyện
+ Khi chia tay thỡ khúc khụng muốn xa -> gửi quà cho nhau
- Lời chào : “Bẩm ụng !”
- Hỡnh dỏng:giànua,xấuxíốm yếu
-Trang phục :đội mũ rách,áomỏng ->cũ rỏch
- Điệu bộ : ngời co ro cỳm rỳm, cung kính, sợ sệt
- Hiểu biết: thể hiện sự hốnkộm, đần độn
=>1 con ngời già nua,lạc hậu,nghèo khổ hèn kém
=>Sự xa cỏch,cung kớnh
- Mừng rỡ, nghĩ là sẽ núi vớinhau nhiều thứ chuyện như-
ng cú cỏi gỡ cứ chẹn lại, khụng thốt ra thành lời
- Nếu sự thay đổi về diện maọ chỉ làm cho Tấn thấy xỳc động, ngậm ngựi, tỡnh cảm thỡ sự thay đổi về diện mạo tinh thần nơi Nhuận Thổ làm anh" điếng" ngời một sự bất ngờ đến đau buồn, bi đỏt.
- Nhận xột về sự thay đổi
của Nhuận Thổ ?
- Sự thay đổi ở con người
cho thấy điều gỡ ?
- Trong cõu chuyện của hai
người em thấy được nguyờn
nhõn nào dẫn đến thực trạng
đỏng buồn ấy ?
( Nguyờn nhõn chủ quan-
khỏch quan )
- em nhận thấy thỏi độ nào
của tỏc giả qua đoạn truyện
- Vỡ mờ tớn, vỡ quan niệm cũ
kỹ về đẳng cấp, sự tự ti
-Lờn ỏn cỏc thế lực tàn bạo gõy ra thực trạng sa sỳt đỏngbuồn về mọi mặt của xó hội Trung Quốc đầu thế kỷ xx
-Thay đổi toàn diện kể cả tớnh cỏch lẫn diện mạo theo chiều hướng xấu => Bộ mặt
xó hội : Lạc hậu, đi xuống
=> Do hiện thực đen tối của
xó hội ỏp bức
=> Do cỏch sống, nghĩ lạc hậu của người dõn
-Tâm trạng của nv tôi càng buồn,càng đau xót
Trang 36GV: Nh vậy bằng nghệ thuật đối chiếu giữa hồi ức với hiện tại nói lên sự thay đổi rừ nột toàn diện trong con ngời qua nv Nhuận Thổ ( cũng là xó hội ) từ hình dáng,lời nói,cử chỉ quathời gian từ 1 chú bé hồn nhiên khoẻ mạnh có t/c trong sáng nh 1 thiên thần nay trở thành 1 nông dân nghèo túng,đần đồn mụ mị rụt rè nhút nhát Ngo i ra, à tỏc giả cũn cú dụng ý khụng
để cho Tấn gặp Nhuận Thổ ngay ( Phải 3-4 ng y sau à ), càng hóm, khao khỏt gặp bạn càng mónh liệt , nhưng khụng được bộc lộ lại càng chua xút
-Ngoài ra, Tấn cũn gặp gỡ
những ai?
-Gọi hs đọc đoạn “Mẹ tôi
đứng dậy đi ra ngoài mất ba
bốn ngày”
-Nhân vật thím Hai Dơng đợc
tác giả miêu tả qua những chi
tiết nào? ? Trong ký ức Hai
Dương là nàng " Tõy Thi
đậu phụ " , cỏch gọi ấy cú ý
nghĩa gỡ ?
- Vậy mà hai mươi năm sau,
người ấy xuất hiện trớc mắt
*Trong hồi ức:
- Nàng Tây Thi đậu phụ cỏchgọi thể hiện tỡnh cảm thõnthiện
-> Một phụ nữ đẹp người, đẹp nết bỏn đậu phụ
b/ Nhõn vật Hai Dư ơng:
*Trong hiện tại:
- Ngời đàn bà trên 50 tuổi, ỡng quyền nhô ra.mụi mỏngdớnh, hai tay chống nạnh,chõn đứng dạng ra , núi thethộ
l Lời núi : đốp chỏt chỏnglỏn
- Hành động : Miệng lẩmbẩm,tay giật
-> Ngời đàn bà tiều tuỵ, xấu
xí, đanh đá, tham lam, ích kỉ.
- Thay đổi cả hỡnh thức lần tớnh cỏch, Tất cả đều xấu đi
=>thể hiện sự suy thoỏi của lối sống và đạo đức ở làng quờ: xấu xa, tham lam, trơ trẽn
Gv; Sự thay đổi về tớnh cỏch Nếu Nhuận Thổ mụ mỵ ngu đần đi thỡ Hai Dương thể hiện sự suy thoỏi của lối sống và đạo đỳc ở làng quờ: xấu xa, tham lam, trơ trẽn.
- Ngoài ra cũn một số người
khỏc gúp phần tụ đậm bức
tranh thay đổi ở " Cố hương
" ( Nhiều ngời lấy cớ đến
tiễn chõn nhưng thực ra là để
lấy đồ đạc )
- Tất cả nhằm khắc hoạ điều
gỡ ?
? Thỏi độ của nhà văn ?
?Từ sự thay đổi của 2 nv em
có nhận xét gì về mối quan
hệ giữa môi tr ờng xã hội và
sự thay đổi của con ng ời?
- Cuộc sống quanh quẩn, bế tắc, nghốo khổ khiến làng quờ ngày một tàn tạ, con người ngày một khổ sở, hốn kộm, bất lương
-Căm ghột,xút thương, bấtlực
-Môi trờng sống có t/đ đến sựthay đổi tâm tính con ngời
-Căm ghột,xút thương, bất lực
Trang 37Gv:Trong bài tạp văn Vì sao tôi viết tiểu thuyết Lỗ Tấn nói rõ ông hay chọn những ng“ ’ ời bất hạnh làm đề tài nh vậy trong đk lịch sử đơng đại có thể vừa vạch trần ung nhọt của xh bệnh tật,vừa có thể có ĐK lôi hết bệnh của mọi ngời lao động để chạy chữa.
4.Củng cố:
Từ thực trạng xã hội, tác giả đã đặt ra vấn đề gì?
(xây dựng một cuộc đời mới)
5.H ớng dẫn học ở nhà:
-Phân tích diễn biến tâm lí của “Tôi” trong những ngày ở quê?
-Chuẩn bị cho tiết 3_bài “Cố Hơng”
Ngày soạn :12/12/2009
-Ngày dạy:15/12/2009
Tiết78-Văn bản: Cố hơng
-Lỗ
Tấn-A M ụ c tiờu c ầ n đạ t : Học xong bài này, học sinh có đợc:
- Thấy được tinh thần phờ phỏn sõu sắc xó hội cũ và niềm tin trong sỏng v o sà ự xuấthiện tất yếu của cuộc sống mới, xó hội mới
- Thấy được m u sà ắc trữ tỡnh đậm đ cà ủa tỏc phẩm " Cố hương " Việc sử dụng
th nh à cụng cỏc biện phỏp nghệ thuật so sỏnh v à đối chiếu , việc kết hợp nhuần nhuyễnnhiều phương thức biểu đạt trong tỏc phẩm
-Có sự đồng cảm với cảnh sống khốn khó của ngời nông dân
*Trọng tâm:Diễn biến tâm trạng nv “tôi"
B Chu ẩ n b ị :
- Thầy soạn b i, à lờn lớp,
-Tuyển tập truyện ngắn Lỗ Tấn
- Trũ ụn b i cà ũ, soạn b i mà ới
3.Bài mới:Nh vậy ở các tiết học trớc các em đã đợc biết những cảm xúc tâm trạng của
nhân vật Tôi trên đ“ ” ờng trở về quê và trong những ngày ở quê đó là: sự háo hức, bồi hồi, ngạc nhiên mà đợm buồn, bàng hoàng, đau xót cô đơn vì sự đổi thay của làng quê, đặc biệt
là sự đổi thay của con ngời…sau những ngày ở quê đó, …Tôi… đã có những suy ngẫm gì về cuộc đời và con ngời? Tiết học ngày hôm nay cô trò ta cùng nhau tìm hiểu tiếp.
Trang 383 - Trờn đ ường xa quờ
Đọc đoạn cuối
?Chi tiết nv Tôi về quê trong
khung cảnh u ám và rời quê
lúc hoàng hôn có ý nghĩa gì?
-Việc lựa chọn thời điểm là dụng ý NT, bố cục “ đầu cuối
t-ơng ứng”. *Nhằm nhấn mạnh tô đậm chủ đề:p/a 1 thời kì tămtối của ND TQ
? Chứng kiến những thay đổi
về vật chất, con người ở cố
hương , Tấn cú những suy
nghĩ gỡ ?
? Theo em vỡ sao ?
? Núi về mối quan hệ giữa
Hoàng và Thuỷ Sinh Nhõn
vật mong muốn điều gỡ ?
(đọc đoạn “tôi nghĩ
bụng đ-ợc sống” Chỉ ra PTBĐ?
? Theo em, một cuộc đời
mới là như thế nào ?
? Ước muốn như vậy và Tấn
cú hy vọng khụng ? Chi tiết
nào chứng tỏ điều đú ?
- Rời làng quờ mà lũngkhụng cảm thấy một chỳt lư-
u luyến nào, thấy lẻ loi, ngộtngạt
-Cố hơng bây giờ chỉ còn xơ
xác nghèo hèn và xa lạ,từ cảnh vật đến con ngời
- Mong ớc : + Chỳng sẽ khụng giốngchỳng tụi , khụng bao giờphải cỏch bức nhau cả
+Khụng bao giờ phải vất vảchạy vạy như tụi
+ Khụng phải khốn khổ màđần độn như Nhuận Thổ + Khụng phải khốn khổ màtàn nhẫn như bao ngườikhỏc
+Chúng cú một cuộc đời mới
mà chỳng tụi cha từng được sống
- Cảnh vật tơi đẹp, cuộcsống ấm no
- Con người lương thiện giàutỡnh cảm, thõn thiện khụng cỏch bức
-hs đọc
" Trước mắt tụi hiện ra cảnh tượng một cỏnh đồng cỏt màu xanh biếc cạnh bờ biển,
-Tâm trạng thấy lẻ loi, ngộtngạt
-> Niềm hi vọng đặt vào thế
hệ trẻ
Dùng PTBĐ NL nói lên mong ớc :1 cuộc sống ấm
no ,Con người lương thiện giàu tỡnh cảm, thõn thiện khụng cỏch bức
Trang 39? Trong truyện cú những
hỡnh ảnh " con đường" nào ?
-Phân tích ý nghĩa các h/a?
?h/a con đờng tiếp theo đợc
nói đến là h/a nào?ý nghĩa
của nó?
trờn vũm trời xanh đậm, treo
lơ lửng một vầng trăng trũn vàng thắm "
*Con đờng mà t/g đã đi (con
đờng theo nghĩa đen): con đường thuỷ, đường sụng đuanhõn vật tụi về quờ và đưa gia đỡnh rời quờ Hỡnh ảnh con đường sụng nước này cũng phần nào cú ý nghĩa khỏi quỏt biểu trưng cho sự thay đổi luõn chuyển của cuộc sống, con người như n-ước, như dũng chảy khụng ngừng của sụng
“biết là con đờng tôi đang đi theo con đờng của tôi”-> -
Đú là hỡnh ảnh con đường trong suy nghĩ, liờn tưởng của nhõn vật tụi
* Hỡnh ảnh con đư ờng :
-Cú ý nghĩa khỏi quỏt biểutrưng cho sự thay đổi luõnchuyển của cuộc sống
-ý nghĩa khỏi quỏt triết lý vềcuộc sống con người, hiệntại đến tương lai
đờng.Ngời ta đi mãi thì
thành đờng thôi.”Em hiểu ý
nghĩ này ntn?
HS thảo luận nhóm-trả lời
-Con đường khụng tự nhiờn
mà cú, khụng do thần linhhay chỳa trời ban tặng mà dochớnh con người, nhiều người đi mói, đi nhiều, gúpphần tạo dựng nờn
- Đú là con đường đến tự do,hạnh phỳc của con người, =>Con đờng tự do hạnh phúc
cho con ngời
Trang 40con đường của tự thõn hành động, xõy dựng và hy vọng của con người
Gv:cũng nh những con đờng trên mặt đất,mọi thứ trong cs này không tự sẵn có mà phải do
sự cố gắng,tính kiên trì con ngời sẽ có tất cả-> Con đờng là niềm hi vọng của nhà văn về một ngày mai tơi sáng với cả dân tộc.
? Nhà văn Lỗ Tấn muốn núi
điều gỡ qua văn bản này ?
-hs nêu suy nghĩ
- -> “ Cố hơng” không chỉ làmột nơi chôn rau cắt rốn màcòn là hỡnh ảnh thu nhỏ của
xó hội, đất nước
- Sự thay đổi của Cố hươngphản ỏnh điển hỡnh sự biếnđổi của xó hội Trung Hoahai nươi năm đầu thế kỷ 20
- Vấn đề xó hội bỳc thiết được đặt ra : cần thiết phải xõy dựng những cuộc đơỡ mới, những con đường mới, khỏc trước, tốt đẹp hơn trướccho cỏc thế hệ tương lai ->BC+NL
- So sỏnh đối chiếu giữa hiệntại và quỏ khứ
- Sỏng tạo những hỡnh ảnh biểu tượng, biểu trưng giàu ýnghĩa triết lý ( Con đường,
cố hơng)
- Lờn ỏn tội ỏc của chế độ, lễgiỏo phong kiến đối vốinụng dõn ở nhũng làng quờ,
từ đú đặt ra vấn đề con đường giải phúng cho nụngđõn khỏi " khốn khổ và đầnđộn "
- Truyện ngắn đậm chất hồi
ký, đậm chất trữ tỡnh, giọngbuồn man mỏc ;
- Nhõn vật tụi quan sỏt và rung cảm, và suy ngẫm trong
* Hỡnh ảnh "Cố h ương "
- Hỡnh ảnh thu nhỏ của xóhội, đất nước phản ỏnh điểnhỡnh sự biến đổi của xó hộiTrung Hoa hai nươi năm đầuthế kỷ 20
->Cách sử dụng Chủ yếu là phương thức lập luận , do đútruyện cú ý nghĩa sõu sắc, giàu chất triết lý
III - Tổng kết