- Luyện tập thêm cách viết văn nghị luận qua việc lĩnh hội bài Bàn về đọc sách GV: cho HS đọc theo 3 đoạn ?Hãy khái quát lại nội dung của từng đoạn ?Chỉ ra hệ thống luận điểm của VB GV;
Trang 1Tuần 19 Bài 18: Tiết 91+92 Văn bản
Bàn về đọc sách
(Chu quang tiềm)
A/.Mục tiêu cần đạt
Giúp học sinh :
- Hiểu đợc sự cần thiết của việc đọc sách và phơng pháp đọc sách
- Luyện tập thêm cách viết văn nghị luận qua việc lĩnh hội bài Bàn về đọc sách
GV: cho HS đọc theo 3 đoạn
?Hãy khái quát lại nội dung của từng đoạn
?Chỉ ra hệ thống luận điểm của VB
GV; Mỗi đoạn ứng với một luận điểm
Theo dõi đoan 1
?Trên con đờng học vấn của mỗi ngời đọc
sách có tầm quan trọng nh thế nào ?
Hoạt động của trò
I/ Đọc chú thích văn bản
1,Tác giả (1897-1986) là nhà mĩ học nổi tiếng Trung Quốc
2, Tác phẩm -Là những lời tâm huyết của tác giả về việc
đọc sách ,cùng nhng kinh nghiệm mà ông muốn truyền lại cho thế hệ sau
II/.Đọc hiểu văn bản 1,Cấu trúc
3 phần Phần 1:Tầm quan trọng của việc đọc sách Phần2: Những khó khăn gặp phải trong việc
đọc sáchPhần 3: Phơng pháp đọc
2,Nội dung a,Tầm quan trọng của việc đọc sách
-Muốn có học vấn không thể không đọc sách
Trang 2GV: học vấn tích luỹ từ nhiều mặt trong đó
đọc sách là một mặt quan trọng
?Học vấn thu đợc những gì qua đọc sách ?
?Vậy những cuốn sách mà em đang học có
phả là di sản văn hoá tinh thần không Tại
sao ?
? Vậy để nói nên tầm quan trọng của việc
đọc sách tác giả đã dùng phép nghị luận gì
để trình bày rõ điều đó ?
? Hãy nêu VD cụ thể
? Vậy qua lí lẽ trên em thấy tác giả đã đem
lại cho em hiểu biết gì về sách và lợi ích của
việc đọc sách
Theo dõi đoạn 2
?Tác giả đã lí giải vấn đề này ntn (hay đó là
?Cái hại của đọc lạc hớng là gì
?Qua đó tác giả báo động với chúng ta về
-Cũng là di sản văn hoá tinh thần của nhân
loại Vì đó là 1 phần tinh hoa của học vấn
mà ngày nay chúng ta đợc tiếp nhận
- Phép nghị luận phân tích + tổng hợp
- Đầu tiên tg nêu luận điểm sau dùng lí lẽ đểgiải thích và phân tích… Cuối cùng là tổng hợp lại bằng một lời bàn
HS trao đổi thảo luận
- Sách là vốn quí của nhân loại
- Do sách vở ngày một nhiều … +Do ngời đọc tham nhiều
- Lãng phí thời gian và sức lực trên nhữngcuốn sách vô thởng vô phạt ,bỏ lỡ mất dịp
đọc những cuốn sách quan trọng cơ bản -Cách đọc tràn lan thiếu mục đích -Kết hợp phân tích bằng lí lẽ với liên hệ thực
tế
Trang 3?Từ đó em rút ra đợc lời khuyên nào cho bản
thân trong việc đọc sách
Theo dõi đoạn còn lại
?Hãy tóm tắt những quan điểm của tác giả
?Theo tác giả kiến thức phổ thông và kiến
thức chuyên môn có mối quan hệ ntn
?Từ đó em nhận đợc lời khuyên nào qua lời
bàn về phơng pháp đọc sách
?Nhận xét ntn về cách trình bày lí lẽ của tác
giả về vấn đề đó
GV khái quát lại toàn bộ vấn đề
?Văn bản cho ta lời khuyên bổ ích nào về
sách và việc đọc sách
?Qua đó hiểu gì về tác giả
?Em học tập đợc gì qua cách viết của tác giả
GV: Gọi HS đọc ghi nhớ
-Đọc sách không đọc tràn lan mà cần cómục đích cụ thể
c,Phơng pháp đọc sách
Đọc sách không cốt lấy nhiều
-Đọc ít mà kĩ -Phê phán .Vì cách đó thể hiên phẩmchất tầm thờng thấp kém
Đọc sách ít mà kĩ và tinh còn hơn lànhiều mà dối
-Mỗi môn học chọn từ 3-5 quyển xem kĩ
-Vì đây là yêu cầu bắt buộc đối với HS.-Vì các môn học đều liên quan tớinhau ,không có học vấn nào cô lập cả
-Không biết rộng thì không thể chuyên sâu -Không thông thái thì không thể nắm gọn Hãy biết rông rồi mới nắm chắc ,đó là trình
tự để nắm vững bất cứ môn học nào -Đọc sách cần chuyên sâu và cần cả đọcrộng nữa
-Có hiểu rộng nhiều lĩnh vực mới hiểu sâumột lĩnh vực
-Phân tích kết hợp với lí lẽ có liên hệ so sánh,dễ đọc dễ hiểu
3,ý nghĩa văn bản
-HS thảo luận nhóm
-Là ngời yêu quí sách-Là ngời có học vấn -Là nhà khoa học -Tác giả có thái độ khên chê rõ ràng -Lí lẽ phân tích cụ thể … .dễ thuyết phục
*Ghi nhớ (SGK)
Trang 4?Nếu chọn một lời bàn về đọc sách em chọn
câu nào
- Chỉ ra hệ thống luận điểm của vb
Về nhà soạn vb Tiếng nói văn nghệ
Trang 5Xét 2 VD VDa, Còn anh , anh không ghìm nổi xúc
động VDb, Giàu, tôi cũng giàu rồi VDc, Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ ,chúng ta có thể tin ở tiếng ta ,ta không sợ nó thiếu giàu và đẹp
Bài 1(8) yêu cầu tìm khởi ngữ
Đáp án :VDa là : Điều này VDb.là :Đối với chúng mình VDc,là :Một mình
Trang 6_ GV ,kiểm tra ,đánh giá kết quả
Bài 2(8) yêu cầu viết lại các câu bằng cách chuyển phần in đậm thành khởi ngữ Có thểthêm trợ từ thì và qht vào
Đáp án :VD: có thể thêm nh sau :_ Với việc làm bài thì anh ấy cẩn thận lắm
_ Hiểu thì tôi hiểu nhng tôi cha giải đợc
Trang 7?Để xác lập 2 luận điểm trên ,tác giả đã dùng
phép lập luận nào ,
?Mỗi luận điểm đợc phân tích cụ thể bằng
những luận cứ nào
?.Và để chốt lại vấn đề tác giả đã dùng phép
lập luận nào Hãy chỉ ra cụ thể trong luận
điểm 1
.?Cuối cùng để chốt lại vấn đề chung của VB
tác giả đã dùng phép lập luận nào
cảnh ,tức là tuân thủ những qui tắc ngầm ,mang tính văn hoá xã hội _LĐ2: Trang phục phải phù hợp với đạo
đức ,tức là giản dị và hài hoà với môi ờng xung quanh
tr Tác giả sử dụng phép lập luận phân tích
-Cụ thể là: Ví dụ+LĐ1:Ăn cho mình mặc cho ngời Gồm 4luận cứ (Đó là 4 dẫn chứng)
*Cô gái một mình trong hang sâu chắc không váy xoè váy ngắn…
*Anh thanh niên đi tát nớc ngoài đồng
*Đi đám cới không thể mặc lôi thôi …
*Đi dự đám tang không thể mặc áo quần loè loẹt, nói cời oang oang …
- Để chốt lại vấn đề trên tác giả đã dùng phép lập luận tổng hợp ; chỉ ra 1 qui tắc ngầm chi phối cách ăn mặc của con ng-ời,đó là văn hoá xã hội
+LĐ2:Y phục xứng kì đức.Gồm 2luận cứ (Đó là 2 nhận định)
*Dù mặc đẹp đến đâu ,sang đến đâu mà không phù hợp thì cũng chỉ làm trò cời cho thiên hạ, làm mình tự xấu đi mà thôi.
*Xa nay cái đẹp bao giờ cũng đi với cái giản dị ,nhất là phù hợp với môi trờng
- Cuối cùng để khẳng định cho nhận định
trên tác giả đã chốt lại vấn đề là: Ăn mặc
ra sao cũng phải phù hợp với hoàn cảnh riêng của mình và hoàn cảnh chung nơi công cộng hay toàn xã hội
- Dùng phép lập luận tổng hợp
Đứng ở cuối câu Đó là 1kếtluận ở cuối
Trang 8GV: Khái quát lại toàn bộ vấn đề …
? Qua VB hiểu thế nào là phép phân tích
?Thế nào là phép tổng hợp
?Phép lập luận này thờng đứng ở vị trí nào
trong VB Hãy chỉ ra cụ thể
_* Phân tích là phép lập luận chia nhỏ đối
t ợng ra để xem xét và chỉ ra mối liên hệ giữa các sự vật với nhau.Hay nói cách khác ,phân tích là trình bày từng bộ phận ,ph ơng diện của một vấn đề nhằm chỉ ra nội dung của một sự vật ,hiện t - ợng
_* Tổng hợp là phép lập luận rút ra cái chung từ những điều đã phân tích Không
có phân tích thí không có tổng hợp
*Lập luận tổng hợp thờng đặt ở cuối câu
II Luyện tập
HS: Làm theo nhómHS:Tìm các dẫn chứng có trong VB để phân tích
_Thứ nhất,học vấn là thành quả tích luỹ của nhân loại đợc lu giữ và truyền lại cho
đời sau
_ Thứ hai ;Bất kì ai muốn phát triển học thuật cũng phải bắt đầu từ “kho tàng quí báu” đợc lu giữ trong sách : nếu không mọi sự bắt đầu sẽ là con số không ,thậm trí là lạc hậu giật lùi
_ Thứ ba :Đọc sách là “ hởng thụ”thành quả về tri thức và kinh nghiệm hàng nghìn năm của nhân loại ,đó là tiền đề cho sự phát triển học thuật của mỗi ngời +Gồm các lí do sau :
_Thứ nhất ,bất cứ lĩnh vực học vấn nào cũng có sách chất đầy th viện ,do đó phải biết chọn sách mà đọc
Trang 9? Phân tích là một thao tác bắt buộc hay không
bắt buộc trong văn nghị luận
?Có nhiệm vụ ntn với luận điểm nêu ra
ch công việc và cuộc sống của mình HS:Tìm các dẫn chứng có trong VB để phân tích
VD :_Không tham đọc nhiều … .-Đọc ít mà kĩ …
-Có hai loại sách cần đọc …
HS trao đổi thảo luận
- Là 1 thao tác bắt buộc mang tính tất yếu
- Làm sáng tỏ luận điểm đã nêu và thuyếtphục ngời đọc ngời nghe
- Làm cho ngời đọc ngời nghe nhận thức
Trang 10*GV gọi HS đọc VBa,cho biết
?Tác giả đã sử dụng phép lập luận nào
?Nêu yêu cầu của đề bài
GV:dẫn dắt vào vấn đề ,sau đó nêu vấn đề
-HS đọc VB a,và trả lời câu hỏi -Phép lập luận phân tích
-Từ cái hay của bài Thu điếu ,thể hiện ở : +ở các điệu xanh ; xanh ao ,xanh sóng xanh bờ
+ở những cử động : lá đa ,tầng mây lơ lửng ,con cá động thuyền nhích
+ở các vần thơ :tử vận hiểm hóc ,kết hợp với từ với nghĩa chữ tự nhiên ,không non ép…
-Tác giả đã chỉ ra từng cái hay của từng từng ý hợp thành cái hay của cả bài -Tác giả lập luận bằng phép phân tích
-Câu :Mấu chốt của thành đạt là ở
đâu ?
-Trình tự phân tích ;+Đoạn mở đầu nêu các nguyên nhân kháchquan ;gặp thời ,hoàn cảnh điều kiện học tậpthuận lợi ,tài năng trời phú …
+Đoạn 2 nêu nguyên nhân chủ quan ;tinh thần kiên trì phấn đấu ,học tập không mệt mỏi cà không ngừng trau dồi phẩm chất
đạo đức tốt đẹp …
-Phân tích bản chất của việc học
đối phó và tác hại của nó
Trang 11yêu cầu HS trao đổi thảo luận
?Thế nào là học qua loa đối phó
?Phân tích bản chất của lối học đối phó và
nêu những tác hại của nó
-HS:nghe
-*Học qua loa có các biểu hiện sau
học không có đầu có đuôi ,không đến nơi
đến chốn ;cái gì cũng biết một tí nhng không có kiến thức cơ bản ,không hệ thống,không sâu sắc
+Học cốt chỉ để khoe mẽ là đã có bằng nọ bằng kia ,nhng thợc ra đầu óc trống
rỗng;chỉ quen nghe lỏm học mót ,nói dựa
ăn theo ngời khác ,không dám bày tỏ chínhkiến của mình về các vấn đề có liên quan
đến học thuật
-*Học đối phó có những biểu hiện sau ;
+Học chỉ cốt để thầy cô không quở trách ,cha mẹ không rầy la ;chỉ lo giải quyết việc trớc mắt nh thi cử ,kiểm tra ,không bị điểm kém
+Học đối phó thì kiến thức nông cạn hời hợt … ời học ngày càng trở nên dốt ngnát ,trí trá h hỏng ,vừa lừa dối ngời khác vừa tự huyễn mình ,đây là một trong nhữngnguyên nhân gây ra hiện tợng’ tiến sĩ giấy
“mà xã hội lên án gay gắt
-*Bản chất của lối học đối phó ;
+Có hình thức của học tập nh; cũng đến lớp,cũng đọc sách ,cũng có điểm thi ,cũng có bằng cấp
+Không có thực chất ;đầu óc rỗng tuếch
đến nỗi “ăn không nên đọi nói không nên lời “, hỏi cái gì cũng không biết làm việc gìcũng hỏng …
-*Tác hại ;+Đối với xã hội ;những kể học đối phó sẽ trở thành gánh nặng lâu dài cho xã hội về
Trang 12*Bài tập 3
?Nêu yêu cầu của bài tập 3
?Hãy ;phân tích
HS đọc trớc lớp bài viết của mình
GV chữa chung cho cả lớp
Bài tập 4; Thực hành tổng hợp (Làm thêm)
*?GV nêu yêu cầu của bài tập
(Yêu cầu làm tiếp bài tập 2)
-Viết một đoạn văn tổng hợp tác hại của
lối học qua loa đối phó
nhiều mặt nh ;kinh tế ,t tởng ,đạo đức,lối sống…
+Đối với bản thân ;những kẻ học đối phó sẽkhông có hứng thú học tập ,do đó hiệu quả học tập ngày càng thấp
-Phân tích lí do khiến mọi ng ời phải đọc sách ?
1,Sách là kho tri thức đợc tích luỹ từ hàng ngàn năm của nhân loại ;ì vậy bất kì ai muốn có hiểu biết đều phải đọc sách 2,Tri thức trong sách bao gồm những kiến thức khoa học và kinh nghiệm thực tiễn đã
đợc đúc kết ,nó đợc coi là cái mặt bằng xuất phát của mọi ngời có nhu cầu học tập ,hiểu biết do đó nếu không đọc sách sẽ
bị lạc hậu ,không thể tiến bộ đợc 3,Càng đọc sách chúng ta càng thấy kiến thức của nhân loại thì mênh mông nh đại d-
ơng ,còn hiểu biết của chúng ta thì chỉ là vài ba giọt nớc vô cùng nhỏ bé ;từ đó chúng ta mới có thái độ khiêm tốn và ý chí cao trong học tập
-*Viết một đoạn văn tổng hợp tác hại của lối học qua loa đối phó
Vd;Học đối phó là lối học bị động ,hình thức không lấy việc học làm mục đích chính Lối học đó chẳng những làm cho ng-
ời học mệt mỏi ,mà còn không tạo ra đợc những nhân tài đích thực cho đất
*_Viết đoạn văn tổng hợp những
điều đã phân tích về việc đọc sách phân tích về việc đọc sách việc đọc sách.
VD;Tóm lại muốn đọc sách có hiệu quả
Trang 13(Yêu cầu làm tiếp bài tập 4)
_Viết đoạn văn tổng hợp những điều đã
phân tích về việc đọc sách phân tích về việc
đọc sách việc đọc sách
phải chọn những sách quan trọng nhất mà
đọc cho kĩ ,đồng thời cũng chú trọng đọc rộng thích đáng ,để hỗ trợ cho việc nghiên cứu chuyên sâu
Trang 14Giúp HS hiểu đợc nội dung của văn nghệ và sức mạnh kì diệu của nó đối với đời sống con ngời
-Hiểu thêm về cách viết bài nghị luận qua tác phẩm nghị luận ngắn gọn chặt chẽ và giàu hình ảnh của Nguyễn Đình Thi
B,Chuẩn bị bài học
1,GV : Soạn bài ,đọc kĩ những điều cần lu ý SGV-16
Dự kiến tích hợp b ài ; nghị luận về một sự việc hiện tợng đời sống , bài ;cách làm bài văn nghị luận , bài :chơng trình địa phơng 9phần (TLV)
2,HS:soạn bài theo yêu cầu SGK
C,Tiến trình dạy học
Kiểm tra bài cũ
? VB:”Bàn về đọc sách cho ta những lời khuyên bổ ích nào
?VB thuyết phục hấp dẫn em ở chỗ nào
Bài mới: GV dẫn dắt nêu tình huống :Tại sao con ngời cần đến văn nghệ
2, Tác phẩm :tiểu luận “Tiếng nói văn nghệ
“ viết năm 1948-(Trong thời kì đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp, in trong cuốn “Mấy vấn đề văn học “ (Xuất bản 1956)
nghệ tới tâm hồn con ngời bằng mấy luận
điểm ?Đó là những luận điểm nào
?Hãy tách VB theo 2 luận điểm trên
2 HS đọc văn bản Văn nghệ có tác động nh thế nào tới tâm hồn con ngời
-Phân tích bằng 2 luận điểm Đó là;
+Sức mạnh kì diệu của văn nghệ +Tiếng nói chính của văn nghệ
2 phần ;_ Phần 1:Từ đầu đến : là sự sống _Phần 2; còn lại
Trang 152,Nội dung văn bản
a, Sức mạnh của văn nghệ
HS hãy theo dõi phần đầu VB
GV nói : Theo tác giả, trong tp văn nghệ ,có
những cái đợc ghi lại ,đồng thời có những
điều mới mẻ nghệ sĩ muốn nói
?Trong tác phẩm của Nguyễn Du và Tôn –
xtôi những cái đã có đợc ghi lại là gì
?Những điều đó đã giúp gì đợc cho con
? ở đây sức mạnh của nghệ thuật đợc tác giả
HS theo dõi và nghe ,
HS trả lời :
*Là cảnh mùa xuân trong câu thơ “ Cỏ non xanh tận chân trời –cành lê trắng điểm một vài bông hoa “
*Là cuộc đời nàng Kiều mời lăm năm chìm nổi
*Là cái chết thảm khốc của An-na Ca –rê-nhi-na…
*Là mấy bài học luân lí về cái tài, chữ tâm ,về triết lí bác ái
-Làm cho trí tò mò hiểu biết của con ngời
cỏ ,một tiếng chim ,bao nhiêu bộ mặt con ngời …
*Là bao nhiêu vấn đề mà ta ngạc nhiên tìm
ra ngay trong tâm hồn chúng ta
Tác động đến cảm xúc ,tâm hồn ,t ởng,cách nhìn đời sống của con ngời
t Tác động đến đời sống tâm hồn của con ngời (Đây là sự tác động đặc biệt của VN) -Hs đọc
- Những ngời đàn bà nhà quê lam lũ ngày
Trang 16phân tích qua những VD điển hình nào
? Em hiểu nghệ thuật đã tác động ntn đến
con ngời từ những lời phân tích sau đây của
tác giả : Câu ca dao từ bao đời truyền lại
(… )Rỏ giấu một giọt nớc mắt
?Em có nhận xét gì về nghệ thuật nghị luận
của tác giả trong phần văn bản này
? Từ đó, tác giả muốn ta hiểu sức mạnh kì
diệu nào của văn nghệ
trớc suốt đời làm lụng khổ sở đã ru con hát ghẹo ,hay say mê xem một buổi chèo Văn nghệ đem lại niềm vui sống cho nhữngkiếp ng ời nghèo khổ
- Lập luận từ những luận cứ cụ thể trong tác phẩm văn nghệ đến trong đời sống thực
tế -Kết hợp nghị luận với miêu tả cà tự sự
*Văn nghệ đem lại niềm vui sống ,tình
yêu cuộc sống cho tâm hồn con ngời
b, Tiếng nói chính của văn nghệ
? Luận điểm này đợc trình bày ở phần thứ 2
của VB với sự liên kết của 3 ý ,đó là những
ý nào ứng với những đoạn nào
?Hãy đọc đoạn văn ứng với tứng đó
?Hãy đọc đoạn văn ứng vứi ý 1
?Tác giả đã phân tích vấn đề :Văn nghệ nói
nhiều nhất tới cảm xúc ntn
?Từ đó ,tác giả muốn nhấn mạnh đặc điểm
nào trong nội dung phản ánh và tác động
của văn nghệ ,
?Theo em giữa nội dung và hình thức của
văn nghệ thì yếu tố nào là tác động
chính ,tại sao
?Hãy đọc đoạn văn ứng với ý 2
HS thảo luận –trả lời
*Đó là những ý sau ;
-Văn nghệ nói nhiều nhất với cảm xúc (từ
Có lẽ văn nghệ … đến Nghệ thuật là tiếng nói của tình cảm )
-Văn nghệ nói nhiều nhất với t tởng (từ Nghệ thuật nói nhiều với t tởng … đến mắt rời trang giấy )
-Văn nghệ mợn sự việc để tuyên truyền (từ Tác phẩm … đến đời sống tâm hồn cho xã hội )
*HS dựa vào SGKcuối trang 14 để trả lời
*Phản ánh các cảm xúc của lòng ngời và tác động tới đời sống tình cảm con ngời là
đặc điểm nổi bật của văn nghệ
-Nội dung phản ánh là tác động chính Vì ND chính là chỗ đứng và chiến khu chính của VN
*HS đọc SGK đoạn :Nghệ sĩ không đến mởcuộc … … … tởng láu mình yên lặng t
Trang 17?Cách thể hiện và tác động t tởng của VN
có gì đặc biệt
?Những tác động này đem đến cho ngời
đọc điều gì
?Hãy đọc doạn văn ứng với ý 3
?Cách tuyên truyền của văn nghệ có gì đặc
biệt
?Yếu tố nào nổi lên trong sự tác động này
?Nhận xét gì về nghệ thuật nghị luận trong
-Nghệ thuật làm lan toả t tởng thông qua cảm xúc tâm hồn của con ngời
-Giàu nhiệt tình và lí lẽ
* Văn nghệ phản ánh và tác động nhiều mặt của đời sống xã hội và con ngời ,nhất
là đời sống tâm hồn tình cảm
3,ý nghĩa văn bản
?Qua văn bản tác giả đã cho ta thấy quan
niệm nào về nghệ thuật của tác giả
?So sánh cách viết văn nghị luận qua 2
VB:Tiếng nói văn nghệ và bàn về đọc sách
?Điều đó đã đem lại giá trị riêng nh thế nào
cho VB :Tiếng nói của VN
GV khái quát lại toàn bài
*HS thảo luận nhóm -Văn nghệ có khả năng kì diệu trong phản
ánh và tác động đến đời sống tâm hồn con ngời
-Văn nghệ làm giàu đời sống tâm hồn cho mọi ngời … không thể thiếu trong đời sống xã hội và con ngời …
*HS thảo luận nhóm -Giống :Lập luận từ các luận cứ ,giàu lí
lẽ ,dẫn chứng và nhiệt tình của ngời viết -Khác :Tiếng nói của VN là bài văn nghị luận văn học nên có sự tinh tế trong phân tích ,sắc sảo trong tổng hợp ,lời văn giàu hình ảnh và gợi cảm
-Giàu tính VH hấp dẫn ngời đọc
- Kết hợp cả cảm xúc với trí tuệ nên mở rộng cả trí tuệ và tâm hồn ngời
*Ghi nhớ(17)
HS đọc –học thuộc
Trang 18*Củng cố
?Đã từng tiếp xúc với văn nghệ ( Đọc một TP,xem một bức tranh ,nghe một bài
hát vv)Em cảm nhận tác động của VN tới bản thân ntn.?
*Về nhà : soạn : Vb :Chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới
GV giới thiệu bài
Hoạt động của thầy
GV treo bảng phụ ghi VD :
*Với lòng mong nhớ của anh ,chắc anh nghĩ
rằng ,con anh sẽ chạy xô vào lòng anh
*Trời ơi, chỉ còn có năm phút !
?Các cụm từ gạch chân có nằm trong cấu
trúc ngữ pháp của câu không Tại sao
?Vậy các cụm từ đó dùng để làm gì
Hoạt động của trò I/ Thành phần biệt lập.
HS :đọc VD
HS trả lời :
*Không nằm trong cấu trúc ngữ pháp của câu
*Vì nó không phải là bộ phận trực tiếp diễn
đạt sự việc (Không có các từ đó sự việc câu vẫn không thay đổi )
*các cụm từ đó dùng để nêu thái độ của ngờinói đối với ngời nghe ,hoặc sự việc đợc nói
Trang 19GV khái quát : các cụm từ đó chính là thành
thán ,gọi đáp phụ chú Vậy cụ thể các thành
phần đó ntn ,chúng ta cùng tìm hiểu tiếp bài
hôm nay
đến trong câu
HS thảo luận ,trả lời
*Là thành phần không nằm trong cấu trúc ngữ pháp của câu dùng để nêu thái độ của ngời nói đối với ngời nghe ,hoặc sự việc đợc nói đến trong câu
II Thành phần tình thái
GV tiếp tục treo bảng phụ ghi VD –trang
18 –SGK
?Từ nào thể hiện thái độ tin cậy cao
? Từ nào thể hiện thái độ tin cậy thấp
GV treo bảng phụ ghi các loại tình thái
*Thành phần tình thái thể hiện thái độ tin
cậy đối với sự việc
-Tin cậy cao thờng dùng các từ : chắc
chắn ,chắc hẳn ,chắc là …
HS Theo dõi VD
*Từ : Chắc anh nghĩ rằng – Thể hiện thái độ tin cậy cao
*Từ :Có lẽ - Thể hiện thái độ tin cậy thấp
*Dùng để thể hiện cách nhìn của ngời nói
đối với sự việc trong câu (hoặc với ngời nghe )
*ở đầu câu ,giữa câu , hoặc cuối câu
HS nghe
HS theo dõi , lấy VD minh hoạ Yêu cầu làm theo nhóm