Đối tượng điều chỉnh của Luật Hình sự: là quan hệ xã hội phát sinh khi có một tội phạm xảy ra giữa Nhà nước và người phạm tội hoặc pháp nhân thương mại phạm tội.. Hiệu lực của BLHS đối
Trang 1ÔN TẬP MÔN LUẬT HÌNH SỰ PHẦN CHUNG
BÀI 1 ĐỐI TƯỢNG ĐIỀU CHỈNH, PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU CHỈNH CỦA LHS
1 Đối tượng điều chỉnh của Luật Hình sự: là quan hệ xã hội phát sinh khi có một tội
phạm xảy ra giữa Nhà nước và người phạm tội hoặc pháp nhân thương mại phạm tội
2 Phương pháp đi ều chỉnh của Luật Hình sự: là “phương pháp quyền uy” Theo đó:
Nhà nước là người trực tiếp có quyền buộc người phạm tội, pháp nhân thương mại phạm tội phải chịu trách nhiệm hình sự mà họ đã gây ra
Người phạm tội, pháp nhân thương mại phạm tội phải chịu trách nhiệm trước Nhà nước, mà không được ủy thác trách nhiệm hình sự cho người khác, tổ chức khác
BÀI 2 QUY ĐỊNH, CHẾ TÀI CỦA QUY PHẠM PHÁP LUẬT HÌNH SỰ
1 Các loại quy định của quy phạm pháp luật hình sự:
Quy định giản đơn: chỉ nêu tên tội phạm, không mô tả các dấu hiệu của tội phạm đó
Ví dụ: Điều 173 BLHS
Quy định mô tả: nêu ra tội phạm và mô tả các dấu hiệu đặc trưng của tội phạm đó Ví dụ: Điều 168 BLHS
Quy định viện dẫn: nêu ra tội phạm nhưng muốn xác định các dấu hiệu của nó phải xem xét thêm các dấu hiệu khác của pháp luật Ví dụ: Điều 260 BLHS
2 Phân loại chế tài:
Chế tài tương đối dứt khoát: là chế tài mà luật quy định mức tối đa và mức tối thiểu hoặc chỉ quy định mức tối đa
Chế tài lựa chọn: là chế tài mà luật quy định nhiều hình phạt khác nhau
3 Các trường hợp mà hành vi được coi là phạm tội trên lãnh thổ Việt Nam:
Hành vi phạm tội thực hiện trọn vẹn trên lãnh thổ Việt Nam
Tội phạm được bắt đầu, hoặc diễn ra hoặc kết thúc trên lãnh thổ Việt Nam
4 Hiệu lực của BLHS đối với hành vi phạm tội ngoài lãnh thổ Việt Nam (Điều 6 BLHS)
Công dân Việt Nam/Pháp nhân thương mại Việt Nam + Phạm tội ở ngoài lãnh thổ Việt Nam Có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự tại Việt Nam theo BLHS Việt Nam
Người nước ngoài/Pháp nhân thương mại nước ngoài + Phạm tội ở ngoài lãnh thổ Việt Nam Có thể bị truy cứu TNHS sự tại Việt Nam theo BLHS Việt Nam nếu hành vi phạm tội xâm hại quyền, lợi ích hợp pháp của công dân Việt Nam hoặc xâm hại lợi ích của
Trang 2A/ Các nhận định sau đây đúng hay sai? Tại sao?
1 Đối tượng điều chỉnh của luật hình sự là tất cả cácquan hệ xã hội phát sinh khi có một tội phạm được thực hiện Sai - CSPL: Điều 1 và Khoản 1 Điều 8 BLHS.
2 Việc thực hiện hành vi phạm tội là sự kiện pháp lý làm phát sinh quan hệ pháp luật hình sự Đúng.
3 Người phạm tội và người bị hại có quyền thoả thuận với nhau về mức độ trách nhiệm
hình sự của người phạm tội Sai.
4 Bãi nại của người bị hại là căn cứ pháp lý có giá trị bắt buộc làm chấm dứt quan hệ
pháp luật hình sự Sai.
5 Trong Phần thứ hai (Các tội phạm) của Bộ luật hình sự năm 2015, mỗi điều luật chỉ
quy định một quy phạm pháp luật hình sự Sai Ví dụ: Điều 305 BLHS.
6 Phần quy định trong quy phạm pháp luật tại khoản 1 Điều 259 BLHS năm 2015 là
loại quy định viện dẫn Đúng.
7 Phần quy định trong quy phạm pháp luật hình sự tại khoản 1 Điều 108 năm 2015 BLHS là loại qui định mô tả Đúng.
8 Chế tài được quy định tại khoản 1 Điều 171 BLHS năm 2015 là loại chế tài tương đối dứt khoát Đúng.
nước Việt Nam hoặc theo quy định của điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên
Hành vi phạm tội hoặc hậu quả của hành vi phạm tội xảy ra trên tàu bay, tàu biển không mang quốc tịch Việt Nam đang ở tại biển cả hoặc tại giới hạn vùng trời nằm ngoài lãnh thổ Việt Nam người phạm tội có thể bị truy cứu TNHS theo BLHS Việt Nam trong trường hợp điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên có quy định
5 Hiệu lực của BLHS về thời gian (Điều 7 BLHS)
Hành vi phạm tội được thực hiện tại thời điểm điều luật đang có hiệu lực Điều luật đó được áp dụng
Điều luật không được áp dụng đối với hành vi phạm tội đã thực hiện trước khi điều
luật đó có hiệu lực thi hành, nếu điều luật đó định một tội phạm mới, một hình phạt nặng hơn, một tình tiết tăng nặng mới hoặc hạn chế phạm vi áp dụng án treo, miễn trách nhiệm hình sự, loại trừ trách nhiệm hình sự, miễn hình phạt, giảm hình phạt, xóa án tích và quy định khác không có lợi cho người phạm tội
Điều luật được áp dụng đối với hành vi phạm tội đã thực hiện trước khi điều luật đó
có hiệu lực thi hành, nếu điều luật đó xóa bỏ một tội phạm, một hình phạt, một tình tiết tăng nặng, quy định một hình phạt nhẹ hơn, một tình tiết giảm nhẹ mới hoặc mở rộng phạm vi áp dụng án treo, miễn trách nhiệm hình sự, loại trừ trách nhiệm hình sự, miễn hình phạt, giảm hình phạt, tha tù trước thời hạn có điều kiện, xóa án tích và quy định khác có lợi cho người phạm tội
Trang 39 Chế tài được quy định tại khoản 1 Điều 168 BLHS năm 2015 là loại chế tài lựa chọn
Sai.
10 BLHS Việt Nam chỉ có hiệu lực áp dụng đối với hành vi phạm tội thực hiện trên lãnh thổ Việt Nam Sai.
11 Một tội phạm chỉ được coi là thực hiện tại Việt Nam nếu tội phạm đó bắt đầu và kết thúc trên lãnh thổ Việt Nam Sai.
12 Một số điều luật của BLHS năm 2015 được áp dụng đối với hành vi phạm tội đã thực hiện trước khi điều luật đó có hiệu lực thi hành Đúng Khoản 3 Điều 7 BLHS.
13 BLHS năm 2015 không được áp dụng đối với hành vi phạm tội do người nước ngoài, pháp nhân thương mại nước ngoài phạm tội ở ngoài lãnh thổ Việt Nam Sai.
14 BLHS năm 2015 có thể được áp dụng đối với hành vi phạm tội xảy ra trên tàu bay,
tàu biển không mang quốc tịch Việt Nam đang ở tại biển cả hoặc giới hạn vùng trời nằm
ngoài lãnh thổ Việt Nam Đúng.
B/ Bài tập
Bài tập 1
A là học viên của một trường dạy nghề Vì có xích mích cá nhân với B là bạn cùng lớp nên đã đánh B bị thương tích với tỷ lệ thương tật 30% Vì thế, B phải điều trị tại bệnh viện 15 ngày và chi phí điều trị tại bệnh viện là 15.300.000 đồng Việc A cố ý gây thương
tích cho B đã làm phát sinh các quan hệ pháp luật sau:
- A bị Tòa án tuyên phạt 1 năm tù về việc gây thương tích cho B (Theo quy định tại Điều 134 BLHS)
- A phải bồi thường cho B toàn bộ số tiền chi phí điều trị tại bệnh viện
- A bị trường dạy nghề buộc thôi học vì có vi phạm nghiêm trọng quy chế của Nhà trường
Anh (chị) hãy xác định:
1 Quan hệ nào là quan hệ pháp luật hình sự? Tại sao? A bị Tòa án tuyên phạt 1 năm tù về tội gây thương tích cho B
2 Sự kiện pháp lý làm phát sinh quan hệ pháp luật hình sự trong vụ án này là gì? A đánh B bị thương tích với tỉ lệ 30%
3 A có thể nhờ người khác tham gia quan hệ pháp luật hình sự thay mình được không?
Tại sao? Không
4 Quyền và nghĩa vụ pháp lý của A trong quan hệ pháp luật hình sự?
Phải chấp hành các biện pháp cưỡng chế mà nhà nước áp dụng đối với họ
Yêu cầu cơ quan nhà nước áp dụng chế tài trong giới hạn luật định
Yêu cầu cơ quan nhà nước bảo vệ những quyền và lợi ích hợp pháp của mình
Trang 4Bài tập 2
Hãy xác định loại quy định của quy phạm pháp luật hình sự trong các điều luật sau:
Điều 157 BLHS Quy định giản đơn
Điều 168 BLHS Quy định mô tả
Điều 260 BLHS Quy định viện dẫn
Bài tập 3
Hãy xác định loại chế tài của quy phạm pháp luật hình sự trong các điều luật sau:
Khoản 1 Điều 169 BLHS Chế tài tương đối dứt khoát
Khoản 4 Điều 251 BLHS Chế tài lựa chọn
Khoản 1 Điều 134 BLHS Chế tài lựa chọn
Bài tập 4
A 30 tuổi, quốc tịch Lào Tại sân bay Tân Sơn Nhất của Việt Nam, A bị phát hiện mang 50.000 USD trái phép sang Lào Qua thẩm vấn tại cơ quan điều tra, A khai nhận trước
đó 3 tháng A đã bán hêrôin cho B là công dân Việt Nam và cho nợ 50.000 USD hẹn một tháng sau sẽ trả lại Việc mua bán được thực hiện tại Lào Quá hẹn không thấy B đem tiền đến trả nên A đã qua Việt Nam để đòi nợ Trên đường mang tiền thu nợ từ B là 50.000 USD, A đã bị
Hải quan Việt Nam phát hiện
Trong trường hợp trên có hai hành vi phạm tội được thực hiện: đó là hành vi mua bán trái phép chất ma túy và hành vi vận chuyển trái phép tiền tệ qua biên giới
1 Hành vi phạm tội của A có được coi là phạm tội trên lãnh thổ Việt Nam hay không? Tại sao? Có Khoản 1 Điều 5, Điều 189, 251 BLHS.
2 BLHS Việt Nam có hiệu lực áp dụng đối với hành vi phạm tội của A không? Tại
sao? Chỉ rõ căn cứ pháp lý? Có Khoản 1 Điều 5, Điều 189, 251 BLHS.
Bài tập 5
A là công dân Việt Nam thường xuyên sang Trung Quốc móc nối với B và C (đều là công dân Trung Quốc) để thực hiện việc buôn bán người A về Việt Nam dụ dỗ, hứa hẹn một số phụ nữ Việt Nam qua Trung Quốc kiếm việc làm với thu nhập cao A đã đưa một số
cô gái Việt Nam qua Trung Quốc và bán họ cho B và C Tại Trung Quốc, A cùng B và C đã hiếp dâm các cô gái này rồi sau đó bán họ cho những người Trung Quốc lấy về làm vợ Trong vụ án này, có hai hành vi được thực hiện: hành vi hiếp dâm và hành vi mua bán
người
1 BLHS Việt Nam có hiệu lực áp dụng đối với hành vi mua bán người không? Tại sao? Chỉ rõ căn cứ pháp lý? Có Khoản 1 Điều 5, Khoản 2 Điều 6, 119 BLHS.
Trang 52 BLHS Việt Nam có hiệu lực áp dụng đối với hành vi hiếp dâm không? Tại sao? Chỉ
rõ căn cứ pháp lý Có Khoản 1, 2 Điều 6, 141 BLHS.
Bài tập 6
Dựa vào quy định tại Điều 133 BLHS năm 1999 và Điều 168 BLHS năm 2015 về tội
“cướp tài sản” Biết rằng:
Khoản 1 Điều 133 BLHS 1999 là khoản có khung hình phạt nhẹ nhất của điều luật, quy
định: “Người nào dùng vũ lực, đe doạ dùng vũ lực ngay tức khắc hoặc có hành vi khác làm
cho người bị tấn công lâm vào tình trạng không thể chống cự được nhằm chiếm đoạt tài sản, thì bị phạt tù từ ba năm đến mười năm.”
Khoản 4 Điều 133 BLHS năm 1999 là khoản có khung hình phạt nặng nhất của điều
luật, quy định: “Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ mười
tám năm đến hai mươi năm, tù chung thân hoặc tử hình”
1 Điều luật nào quy định “hình phạt nặng hơn”? Tại sao? Điều 133 BLHS.
2 Điều luật nào được áp dụng đối với hành vi phạm tội xảy ra trước ngày BLHS 2015 có hiệu lực nhưng sau ngày BLHS 2015 có hiệu lực mới đem ra xét xử? Tại sao? Điều 168 BLHS (Khoản 3 Điều 7 BLHS)
C/ Câu hỏi tự luyện
Phần I Dựa vào quy định tại Điều 153 BLHS 1999 và Điều 188 BLHS 2015 về Tội buôn lậu Biết rằng: khoản 1 Điều 153 quy định: “Người nào buôn bán trái phép qua biên giới
thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ mười triệu đồng đến một trăm triệu đồng hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm” và khoản 4 Điều 153 quy định: “Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ mười hai năm đến hai mươi năm,
tù chung thân hoặc tử hình” Anh (chị) hãy xác định:
1 Điều luật nào quy định “hình phạt nhẹ hơn” Tại sao?
2 Điều luật nào được áp dụng đối với hành vi phạm tội xảy ra vào ngày 10.4.2016 nếu
người thực hiện hành vi này bị đưa ra xét xử sau ngày 1.7.2016? Tại sao?
Phần II Chọn các đáp án đúng
1 Chủ thể của quan hệ pháp luật hình sự là:
a Nhà nước;
b Người bị hại;
c Người phạm tội;
d Người bào chữa
Trang 62 Quy định của khoản 1 Điều 168 BLHS thuộc loại:
a Quy định giản đơn;
b Quy định mô tả;
c Quy định viện dẫn
3 Chế tài của quy pháp pháp luật theo khoản 1 Điều 168 BLHS thuộc loại:
a Chế tài tương đối dứt khoát;
b Chế tài lựa chọn;
c Chế tài xác định tuyệt đối
4 Các trường hợp nào sau đây được coi là phạm tội trên lãnh thổ Việt Nam:
a Tội phạm được thực hiện trọn vẹn trên lãnh thổ Việt Nam;
b Tội phạm bắt đầu trên lãnh thổ Việt Nam và kết thúc ở ngoài lãnh thổ Việt Nam;
c Tội phạm bắt đầu ở ngoài lãnh thổ Việt Nam và kết thúc trên lãnh thổ Việt Nam;
d Tội phạm được thực hiện trên tàu quân sự của nước ngoài đang neo đậu ở lãnh thổ Việt Nam
5 Đối tượng điều chỉnh của Luật hình sự Việt Nam là:
a Quan hệ xã hội phát đối tượnginh giữa người phạm tội và người bị hại;
b Quan hệ xã hội phát sinh giữa người phạm tội với Nhà nước khi có một tội phạm được thực hiện;
c Quan hệ pháp luật hình sự;
d Quan hệ xã hội phát sinh giữa cơ quan điều tra, viện kiểm sát, tòa án với nhau khi
có một tội phạm được thực hiện
………BắcBun………
Tài liệu mang tính chất tham khảo Trong quá trình thực hiện có thể có sai sót, rất mong nhận được sự phản hồi từ các bạn để kịp thời sửa chữa
Hy vọng tài liệu này có thể phục vụ tốt cho quá trình học tập của các bạn
“Love comes to those who still hope even though they’ve been disappointed, to those who still believe even though they’ve been betrayed, to those who still love even though they’ve been hurt before”./