phong cách ngô ngữ sinh hoạt

PHONG CÁCH NGÔN NGỮ SINH HOẠT I Ngôn ngữ sinh hoạt: 1 Khái niệm ngôn ngữ sinh hoạt: Từ đoạn hội thoại đó, em hiểu thế nào là ngôn ngữ sinh hoạt?... PHONG CÁCH NGÔN NGỮ SINH HOẠT I Ngôn

Trang 1

TẬP THỂ LỚP 10A8 KÍNH CHÀO

QUÍ THẦY CÔ GIÁO!

Trang 2

PHONG CÁCH NGÔN NGỮ SINH HOẠT

Trang 3

(Buổi trưa, tại khu tập thể X, hai bạn Lan và Hùng gọi bạn

Hương đi học.)

- Hương ơi! Đi học đi!

(im lặng)

-Hương ơi! Đi học đi! (Lan và Hùng gào lên)

-Gì mà ầm ầm lên thế chúng mày! Không cho ai ngủ ngáy nữa à! (tiếng một người đàn ông nói to)

-Các cháu ơi, khẽ chứ! Để cho các bác ngủ trưa với! Nhanh lên con, Hương! (tiếng mẹ Hương nhẹ nhàng ôn tồn)

-Đây rồi, ra đây rồi! (tiếng Hương nhỏ nhẹ)

-Gớm, chậm như rùa ấy! Cô phê bình chết thôi! (tiếng Lan càu nhàu)

-Hôm nào cũng chậm Lạch bà lạch bạch như vịt bầu!

(tiếng Hùng tiếp lời)

Trang 4

I) Ngôn ngữ sinh hoạt:

1) Khái niệm ngôn ngữ sinh hoạt:

Câu hỏi thảo luận :

1- Cuộc hội thoại diễn ra ở đâu? Khi nào? (Tổ 1)

2- Các nhân vật giao tiếp là những ai và họ có quan hệ gì?

Trang 5

- Hương ơi ! Đi học đi !

(im lặng)

-Hương ơi ! Đi học đi ! (Lan và Hùng gào lên)

-Gì mà ầm ầm lên thế chúng mày! Không cho ai ngủ ngáy nữa à ! (tiếng một người đàn ông nói to)

-Các cháu ơi , khẽ chứ ! Để cho các bác ngủ trưa với ! Nhanh lên con, Hương! (tiếng mẹ Hương nhẹ nhàng ôn tồn)

- Gớm, chậm như rùa ấy ! Cô phê bình chết thôi ! (tiếng Lan càu nhàu)

Trang 6

(im lặng)

- Gì mà ầm ầm lên thế chúng mày ! Không cho ai ngủ ngáy nữa à! (tiếng một người đàn ông nói to)

-Các cháu ơi, khẽ chứ ! Để cho các bác ngủ trưa với! Nhanh lên con, Hương! (tiếng mẹ Hương nhẹ nhàng ôn tồn)

- Gớm, chậm như rùa ấy! Cô phê bình chết thôi! (tiếng Lan càu nhàu)

Trang 7

(im lặng)

Trang 8

(im lặng)

- Đây rồi, ra đây rồi! (tiếng Hương nhỏ nhẹ)

Trang 9

PHONG CÁCH NGÔN NGỮ SINH HOẠT I) Ngôn ngữ sinh hoạt:

Từ đoạn hội thoại đó, em hiểu

thế nào là ngôn ngữ sinh hoạt?

Trang 10

PHONG CÁCH NGÔN NGỮ SINH HOẠT I) Ngôn ngữ sinh hoạt:

Ngôn ngữ sinh hoạt là lời ăn tiếng nói hằng ngày,

dùng để thông tin, trao đổi ý nghĩ, tình cảm,…đáp ứng những nhu cầu trong cuộc sống.

Trang 11

2) Các dạng biểu hiện của ngôn ngữ sinh hoạt:

Trang 12

Ví dụ :

Bố ơi, bố có khỏe không? Con lợn sề nhà ta nó

đẻ hôm tháng trước được gần chục con bố ạ.Bố ơi,

bố cho con cái thước mấy lị quản bút màu đỏ í Con lợn sề nó xuống được cái hầm xây bằng tường rồi bố

ạ Nó nghe kẻng là xuống, con không phải đùn vào đít nó như dạo hôm qua nữa Mấy lị em Dung

không đái dầm nữa Em không chơi với con thì con được phần kẹo của cô giáo cho, con để dành cho em

nó mới chơi với con để mẹ đi tát nước với cả đi bắc cầu nữa Thôi bố nhá!

Con Tạo hai- Bố Tiên.

(Lê Lựu)

Trang 13

Ví dụ :

Bố ơi , bố có khỏe không? Con lợn sề nhà ta nó

đẻ hôm tháng trước được gần chục con bố ạ Bố ơi,

bố cho con cái thước mấy lị quản bút màu đỏ í Con lợn sề nó xuống được cái hầm xây bằng tường rồi bố

ạ Nó nghe kẻng là xuống, con không phải đùn vào đít nó như dạo hôm qua nữa Mấy lị em Dung

không đái dầm nữa Em không chơi với con thì con được phần kẹo của cô giáo cho, con để dành cho em

nó mới chơi với con để mẹ đi tát nước với cả đi bắc cầu nữa Thôi bố nhá !

Con Tạo hai- Bố Tiên.

(Lê Lựu)

Trang 14

Ví dụ :

- Bẩm cụ, từ ngày cụ bắt đi ở tù, con lại sinh ra thích đi

ở tù; bẩm có thế, con có dám nói gian thì trời tru đất diệt, bẩm quả đi ở tù sướng quá Đi ở tù còn có cơm để mà ăn, bây giờ về làng về nước một thước cắm dùi không có, chả làm gì nên ăn Bẩm cụ, con lại đến kêu cụ, cụ lại cho con đi

ở tù…

Cụ Bá quát, bắt đầu bao giờ cụ cũng quát để thử dây

thần kinh của người:

- Anh này lại say khướt rồi!

Hắn xông lại gần, đảo ngược mắt, giơ cái tay lên nửa

chừng:

- Bẩm không ạ, bẩm thật là không say Con đến xin cụ cho

đi ở tù mà nếu không được thì…thì…thưa cụ…

( Nam Cao, Chí Phèo)

Trang 15

VÍ DỤ:

tù; bẩm có thế, con có dám nói gian thì trời tru đất diệt ,

bẩm quả đi ở tù sướng quá Đi ở tù còn có cơm để mà ăn, bây giờ về làng về nước một thước cắm dùi không có , chả làm gì nên ăn Bẩm cụ , con lại đến kêu cụ, cụ lại cho con đi

ở tù

Cụ Bá quát, bắt đầu bao giờ cụ cũng quát để thử dây

thần kinh của người:

Hắn xông lại gần, đảo ngược mắt, giơ cái tay lên nửa

chừng:

- Bẩm không ạ , bẩm thật là không say Con đến xin cụ cho

đi ở tù mà nếu không được thì…thì… thưa cụ …

( Nam Cao, Chí Phèo)

Trang 16

Ví dụ 1:

(Buổi trưa, tại khu tập thể X,

hai bạn Lan và Hùng gọi bạn

-Hương ơi! Đi học đi!

(im lặng)

-Hương ơi! Đi học đi! (Lan và

Hùng gào lên)

-Gì mà ầm ầm lên thế chúng

mày! Không cho ai ngủ ngáy

nữa à! (tiếng một người đàn

ông nói to)

-Các cháu ơi, khẽ chứ! Để cho

các bác ngủ trưa với! Nhanh

lên con, Hương! (tiếng mẹ

Hương nhẹ nhàng ôn tồn)

-Đây rồi, ra đây rồi! (tiếng

Hương nhỏ nhẹ)

-Gớm,chậm như rùa ấy! Cô

phê bình chết thôi! (tiếng Lan

càu nhàu)

-Hôm nào cũng chậm Lạch bà

lạch bạch như vịt bầu! (tiếng

Hùng tiếp lời)

Ví dụ 2:

Bố ơi, bố có khỏe không?

Con lợn sề nhà ta nó đẻ hôm tháng trước được gần chục con bố ạ Bố ơi bố cho con cái thước mấy lị quản bút màu đỏ í Con lợn sề nó xuống được cái hầm xây bằng tường rồi bố ạ Nó nghe kẻng là xuống, con không phải đùn vào đít nó như dạo hôm qua nữa Mấy

lị em Dung không đái dầm nữa Em không chơi với con thì con được phần kẹo của

cô giáo cho, con để dành cho

em nó mới chơi với con để

mẹ đi tát nước với cả đi bắc cầu nữa Thôi bố nhá!

Con Tạo hai-Bố Tiên

(Lê Lựu)

Ví dụ 3:

- Bẩm cụ, từ ngày cụ bắt đi

ở tù, con lại sinh ra thích đi

ở tù; bẩm có thế, con có dám nói gian thì trời tru đất diệt, bẩm quả đi ở tù sướng quá

Đi ở tù còn có cơm để mà

ăn, bây giờ về làng về nước một thước cắm dùi không

có, chả làm gì nên ăn Bẩm

cụ, con lại đến kêu cụ, cụ lại cho con đi ở tù…

Cụ Bá quát, bắt đầu bao giờ cụ cũng quát để thử dây thần kinh của người:

Hắn xông lại gần, đảo ngược mắt, giơ cái tay lên nửa chừng:

- Bẩm không ạ, bẩm thật

là không say Con đến xin

cụ cho đi ở tù mà nếu không được thì…thì…thưa cụ… (Nam Cao, Chí Phèo)

Trang 17

- Dạng nói (độc thoại, đối thoại).

- Dạng viết (nhật kí, hồi ức cá nhân, thư từ).

- Dạng lời nói tái hiện (lời thoại của nhân vật

trong kịch, tuồng, chèo, truyện, tiểu thuyết,…)

Trang 18

8-3-69

Đi thăm bệnh nhân về giữa đêm khuya Trở về phòng,

nằm thao thức không ngủ được Rừng khuya im lặng như

tờ, không một tiếng chim kêu, không một tiếng lá rụng

hoặc một ngọn gió nào đó khẽ rung cành cây Nghĩ gì đấy

Th Ơi? Nghĩ gì mà đôi mắt đăm đăm nhìn qua bóng đêm Qua ánh trăng mờ Th Thấy biết bao là viễn cảnh tươi

đẹp, cả những cận cảnh êm đềm của những ngày sống

giữa tình thương trên mảnh đất Đức Phổ này Rồi cảnh

chia li, cảnh đau buồn cũng đến nữa…Đáng trách quá

Th Ơi! Th Có nghe tiếng người thương binh khẽ rên và

tiếng súng vẫn nổ nơi xa Chiến trường vẫn đang mùa

chiến thắng.

(Nhật kí Đặng Thùy Trâm, NXB Hội Nhà văn, Hà Nội, 2005)

Trang 19

3) Luyện tập:

a)-Nói năng thận trọng và có văn hóa.

-Thông qua lời nói, chúng ta có thể hiểu được phần nào

trình độ, nhân cách,…của người đó.

b)-Cách nói trong sinh hoạt hằng ngày thể hiện sự thân

mật, gieo niềm tin cho dân làng: xong chuyện, gì hết, chẳng qua, có vậy thôi, bà con cứ tin tôi,…

-Từ ngữ địa phương: rượt, ghe, phú quới, ngặt,…

Văn bản mang đậm dấu ấn địa phương và khắc họa đặc

điểm riêng của con người ở đây qua nhân vật Năm Hên.

Trang 20

BÀI TẬP CỦNG CỐ:

Câu 1: Ngôn ngữ sinh hoạt còn được gọi là:

A Khẩu ngữ B Ngôn ngữ nói

C Ngôn ngữ hội thoại D Cả A, B ,C đúng.

Câu 2: Khoanh tròn chữ Đ ở cuối câu đúng, chữ S ở cuối câu sai.

A NNSH được dùng trong các bài luận văn, luận án, báo cáo khoa học

A Dạng nói B Dạng viết C Dạng lời nói tái hiện.

Câu 4: Nhật kí, hồi ức cá nhân, thư từ là biểu hiện của ngôn ngữ sinh hoạt ở dạng viết A Đúng B Sai.

Câu 5: Buổi sáng tại lớp học A:

Nam: Hùng ơi, cậu làm bài tập xong chưa?

Hùng: Chết cha rồi, tớ quên mất

Nam: Ối giời, chỉ có đi chơi là giỏi.

Đoạn đối thoại trên là biểu hiện của ngôn ngữ sinh hoạt ở dạng nào?

Trang 21

A NNSH được dùng trong các bài luận văn, luận án, báo cáo khoa học Đ S

B NNSH được dùng trong các bài bình luận, lời kêu gọi, báo cáo chính trị Đ S

C NNSH được dùng trong giao tiếp hằng ngày, mang tính chất tự nhiên, cảm xúc Đ S

Câu 3: Trong các tác phẩm văn học, lời thoại của nhân vật là biểu hiện của NNSH

ở dạng nào?

Hùng: Chết cha rồi, tớ quên mất.

Trang 22

Trang 23

Trang 24

Trang 25

Tiêu đề	Phong Cách Ngôn Ngữ Sinh Hoạt
Tác giả	Tập Thể Lớp 10A8
Trường học	Trường Trung Học Phổ Thông
Chuyên ngành	Ngôn Ngữ
Thể loại	Bài Tập

Định dạng
Số trang	26
Dung lượng	230 KB