PHƯƠNG PHÁP GIẢI TOÁN ĐỒ THỊ.PHƯƠNG PHÁP GIẢI TOÁN ĐỒ THỊ.PHƯƠNG PHÁP GIẢI TOÁN ĐỒ THỊ.
Trang 1TẠP CHÍ VÀ TƯ LIỆU TOÁN HỌC
Blog của Fanpage lovetoan.wordpress.com
Phone
0343763310
Contact tuangenk@gmail.com
NGUYỄN NAM TRUNG NGUYỄN MINH TUẤN NGUYỄN QUANG PHÁT NGUYỄN THỊ KIM ANH NGUYỄN TIẾN DŨNG
MA TRUNG HIẾU
Trang 3
Với kỳ thi THPT Quốc Gia hiện nay, các bài toán luôn có một chỗ đứng nhất định và ngày
càng biến hóa ra thành nhiều dạng, điều này làm cho nhiều bạn học sinh tỏ ra vô cùng lúng
túng khi đối mặt với các dạng toán này, một phần chưa có phương pháp làm và đồng thời
cũng chưa được tiếp xúc nhiều với dạng bài tập này Với tư cách là những người đã trải qua
kỳ thi THPT Quốc Gia và nhiều kỳ thi thử khác bọn mình quyết định viết nên cuốn ebook
này nhằm gửi tới cho các sĩ tử ôn thi THPT Quốc Gia năm nay có thể tổng ôn tập lại và tiếp
xúc với nhiều bài toán hơn để chuẩn bị cho kỳ thi THPT Quốc Gia đang đến rất gần Các
bài toán trong ebook này chủ yếu được trích từ các đề thi thử của các trường, một số bọn
mình tự sáng tác, một số sưu tầm từ các thầy cô trên mạng Xin gửi lời cảm ơn tới
1 Thầy Nguyễn Đăng Ái – Thuận Thành Bắc Ninh
2 Thầy Đào Văn Tiến – THPT A Nghĩa Hưng
3 Thầy Đỗ Văn Đức
4 Anh Phạm Minh Tuấn – ĐH Bách Khoa Đà Nẵng
5 Anh Nguyễn Quang Huy – ĐH Sư phạm Thái Nguyên
6 Bạn Ngô Nguyên Quỳnh – ĐH Sư Phạm Quy Nhơn
7 Thầy Nguyễn Chiến
8 Bạn Tạ Công Hoàng – THPT Chuyên Lê Khiết
Đã giúp mình đồng thời viết ra những tài liệu hay để bọn mình tham khảo Thay mặt nhóm
tác giả gồm
Nguyễn Minh Tuấn – ĐH FPT Hà Nội
Nguyễn Thị Kim Anh – THPT Chuyên Nguyễn Trãi
Nguyễn Quang Phát – THPT Chuyên Nguyễn Trãi
Nguyễn Nam Trung
Nguyễn Tiến Dũng – THPT Đô Lương 3 – Nghệ An
Ma Trung Hiếu – THPT Trịnh Hoài Đức
Cảm ơn mọi người đã theo dõi fanpage Chúc các bạn có một mùa thi thành công!
Mọi ý kiến đóng góp vui lòng gửi về địa chỉ
NGUYỄN MINH TUẤN – K14 ĐẠI HỌC FPT
Trang 4PHƯƠNG PHÁP GIẢI TOÁN ĐỒ THỊ
Tạp chí và tư liệu toán học
I LÝ THUYẾT
Trước khi vào các bài toán cụ thể chúng ta cần nắm chắc các kiến thức sau
Cách vẽ và tịnh tiến đồ thị đặc biệt – Thầy Nguyễn Chiến
+ Giữ nguyên phần đồ thị bên phải Oy của đồ thị y f x
+ Bỏ phần đồ thị bên trái Oy của y f x , lấy đối xứng phần đồ thị
được giữ qua Oy
+ Giữ nguyên phần đồ thị phía trên Ox của đồ thị y f x
+ Bỏ phần đồ thị phía dưới Ox của y f x , lấy đối xứng phần đồ
thị bị bỏ qua Ox
y f x Thực hiện liên hoàn biến đổi đồ thị y f x thành đồ thị y f x ,
sau đó biến đổi đồ thị y f x thành đồ thị y f x
y u x v x với
C y u x v x:
+ Giữ nguyên phần đồ thị trên miền u x 0 của đồ thị y f x
+ Bỏ phần đồ thị trên miền u x 0 của y f x , lấy đối xứng phần
Trang 5Tịnh tiến đồ thị qua trái, phải tùy theo m sau đó lấy đối xứng qua
trục Ox(Giữ nguyên phần trên Ox, bỏ phần dưới Ox, lấy đối xứng phần bị bỏ qua Ox)
Tịnh tiến đồ thị qua trái, phải tùy theo m sau đó lấy đối xứng qua
trục Oy(Giữ nguyên phần bên phải Oy, bỏ phần bên trái Oy, lấy đối xứng phần được giữ nguyên qua Oy)
y f x m Vẽ y f x trước sau đó tịnh tiến đồ thị sang trái hoặc phải tùy
theo m
Số điểm cực trị của hàm trị tuyệt đối – Thầy Nguyễn Chiến
Gọi m là số điểm cực trị của hàm số y f x và k là số giao điểm giữa đồ thị
Lưu ý: số giao điểm này không tính giao tại điểm cực trị của hàm y f x
Phương pháp giải toán đồ thị tìm khoảng đồng biến và nghịch biến
Đây là dạng toán vô cùng đơn giản, cách làm bài nào cũng như bài nào, ta sẽ có 3 bước là đạo hàm Tìm nghiệm Lập bảng biến thiên!
Khi vào ví dụ cụ thể ta sẽ hiểu được mấu chốt của bài toán này
Trang 6Phương pháp giải toán đồ thị chứa tham số
Ở đây ta sẽ xét dạng toán f u x f m trong đó u x là bất kì hàm gì đó liên quan tới
x và f m là hàm theo biến m và đề bài yêu cầu tìm giá trị của m để thỏa mãn điều kiện gì
đó Khi đó ta làm như sau:
Bước 1 Chặn giá trị x, u x f u x ,
Bước 2 Đặt t u x , lập bảng biến thiên cho hàm f t
Bước 3. Từ bảng biến thiên suy ra điều kiện của hàm f m , từ đó suy ra điều kiện
của m
Với những bạn nào cảm thấy khó hiểu thì có thể tham khảo các làm sau của bạn Sơn Hoàng Link https://www.youtube.com/channel/UCiduEKtcZZO8Yei-XBUq9lQ
Ví dụ đơn giản để hiểu, ta có thể lấy một đề bài kiểu như sau
Cho hàm số f x liên tục trên có đồ thị như hình vẽ, hỏi có bao nhiêu giá trị nguyên của tham
số m đề phương trình f 4x2m2 1 có 2 nghiệm phân biệt
Vậy ở đây ta sẽ làm theo 3 bước trên, dễ thấy u 4x2 0;2 , chuyển bài toán về tìm
giá trị nguyên của tham số M để phương trình f u M có 2 nghiệm phân biệt, đây là bài toán cơ bản!
Trang 7Câu 2 Cho hàm số f x liên tục trên và có đồ thị như hình vẽ dưới đây:
Số các giá trị nguyên của tham số m không vượt quá 5 để phương trình
Trang 8Câu 4 Cho hàm số f x liên tục trên và có đồ thị như hình vẽ
Tổng tất cả các giá trị của tham số m để bất phương trình
2
Trang 9Câu 7 Cho hàm số f x có đạo hàm f x' Hàm số y f x' liên tục trên tập số thực
và có đồ thị như hình vẽ Số nghiệm thuộc đoạn 1; 4 của phương trình f x f 0 là?
f x
y
Trang 10Câu 9 Cho hàm số f x có đạo hàm trên \ b và hàm số g x có đạo hàm trên Biết
đồ thị của hai hàm số y f x y g x' , ' như hình vẽ dưới Đặt h x f x g x và
O
Trang 11Câu 11 Cho hàm số f x có đạo hàm và xác định trên tập số thực và có đồ thị như hình
vẽ dưới Tính tổng tất cả các giá trị nguyên của tham số m 20; 20 để hàm số
Trang 12Câu 13 Giả sử hàm số y f x có đạo hàm là hàm số y f x' có đồ thị được cho như
hình vẽ dưới đây và f 0 f 1 2 2f f 4 f 3 Tìm giá trị nhỏ nhất m của hàm số
Trang 13Điều ta biết là giọt nước, điều ta chưa biết là đại dương – Newton
Câu 15 Cho hai hàm số y f x , y g x có đạo hàm là f x , g x Đồ thị hàm số
y f x và g x được cho như hình vẽ bên dưới
Biết rằng f 0 f 6 g 0 g 6 Giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất của hàm số
Câu 17 Cho hàm số y f x có đạo hàm trên và có đồ thị là đường cong trong hình vẽ dưới đây Đặt g x f f x 1 Tìm số nghiệm của phương trình g x' 0
f x
2
O
'
g x
y
Trang 14Câu 19 Cho hàm số f x có đồ thị như hình vẽ
Giá trị nguyên nhỏ nhất của tham số m để phương trình sau có nghiệm là bao nhiêu?
Trang 15Câu 21 Cho hàm số f x liên tục và có đồ thị như hình vẽ.
Các giá trị của tham số m để phương trình
y f x có đồ thị như hình vẽ, đạt cực trị tại điểm O 0;0 và cắt truc hoành tại A 3;0
Có bao nhiêu giá trị nguyên của m trên 5; 5 để phương trình f x2 2x m e có bốn nghiệm phân biệt
y
O
31
O
Trang 16Câu 25 Cho hàm số y f x liên tục trên đoạn 2; 2 và có đồ thị trên đoạn 2; 2 như hình vẽ dưới Hỏi phương trình 3 f x2 2f x 9 f x 23 có bao nhiêu nghiệm thực trên đoạn 2; 3?
2716
O
Trang 17Câu 28 Cho hàm số f x xác định, liên tục trên R và có đồ thị như hình vẽ Có bao nhiêu
giá trị nguyên của m để phương trình 2 3 4 6f x9x2 m 3 có nghiệm
Trang 18C y g x x mx nx pnhư hình vẽ Gọi B, D là hai điểm cực trị của C1 , A và
C lần lượt là hai điểm cực đại và cực tiểu của C2 , (A và C đối xứng nhau qua điểm
B
CD
3
4
1
1
5
53
Trang 19Điều ta biết là giọt nước, điều ta chưa biết là đại dương – Newton
Có bao nhiêu giá trị nguyên của n để phương trình f 16 cos2x6sin 2x8 f n n 1
có nghiệm x ?
Câu 31 Cho 2 số x y, thỏa mãn x25y2 1 4xy và hàm số bậc 3 y f x có đồ thị như
hình vẽ Gọi M, m lần lượt là giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của
Câu 32 Cho f x là một đa thức hệ số thực có đồ thị hàm số y f x' như hình vẽ bên dưới Hàm số g x 1m x m 2 3 m thỏa mãn tính chất : mọi tam giác có độ dài
là ba cạnh là a b c, , thì có các số g a g b g c , , là ba cạnh của một tam giác Khẳng định nào sau đây đúng về hàm số
Trang 20C Hàm số nghịch biến trên khoảng 1; 2 và đồng biến trên khoảng 4;9
D Hàm số nghịch biến trên khoảng 1; 4 và đồng biến trên khoảng 4;9
Câu 33 Cho f x liên tục trên và có đồ thị hàm số y f x như hình vẽ
Bất phương trình sau nghiệm đúng với mọi x 1; 2 khi và chỉ khi :
Trang 21Điều ta biết là giọt nước, điều ta chưa biết là đại dương – Newton
Phương trình f f f f x 0có tất cả bao nhiêu nghiệm thực phân biệt
f x x x x có đồ thị như hình vẽ
Có tất cả bao nhiêu giá trị nguyên của tham số m để phương trình sau đây có 4 nghiệm
phân biệt thuộc đoạn 0;2
Trang 22Câu 37 Cho hàm số f x có đồ thị như hình vẽ
Bất phương trình f e x m e3 x 2019 có nghiệm x 0;1 khi và chỉ khi
3 2019
f e m
y
x
Trang 23Câu 39 Cho hàm số y f x có đạo hàm trên và có đồ thị như hình vẽ
y
Trang 26Biết rằng trục hoành là tiệm cận ngang của đồ thị Tìm tất cả các giá trị thực của tham số m
để phương trình f x 4m 2log 4 2 có hai nghiệm dương phân biệt
2
y
Trang 27Điều ta biết là giọt nước, điều ta chưa biết là đại dương – Newton
Hàm số f x đồng biến trên khoảng có độ dài bằng k, hàm số g x đồng biến trên khoảng có độ dài bằng 2k Giá trị biểu thức 2m n là
Trang 28y
Trang 29Câu 53 Cho hàm số y f x liên tục trên và có đồ thị như hình vẽ Tập hợp tất cả các
giá trị thực của tham số m để phương trình f 4xmcó nghiệm thuộc nửa khoảng
Câu 54 Cho hàm số y f x liên tục trên có đồ thị như hình vẽ Phương trình
Trang 30Câu 55 Cho hàm số f x Đồ thị hàm số f x' trên 3; 2như hình vẽ (phần cong là 1
phần của Parabol y ax 2bx c ) Biếtf 3 0 Giá trị của f 1 f 1 bằng bao nhiêu?
Câu 56 Cho hàm số y f x lên tục trên và có f 0 0 và có đồ thị hàm số y f x'
như hình vẽ Hàm số y 3f x x3 đồng biến trên khoảng nào?
2
x
y
3
Trang 31Điều ta biết là giọt nước, điều ta chưa biết là đại dương – Newton
Câu 57 Cho hàm số y f x liên tục trên có đồ thị như hình vẽ Gọi Mvà m tương
ứng là GTLN và GTNN của hàm số y f1 cos x trên
30;
2 Giá trị của M m bằng :
32
Câu 58 Cho hàm số bậc ba f x ax3bx2cx d có đồ thị như hình vẽ Hỏi đồ thị hàm
y
Trang 33Câu 62 Cho hàm số y f x có đồ thị như hình vẽ Tổng các giá trị nguyên của tham số
m để phương trình f f x 1m có 3 nghiệm phân biệt bằng
Câu 64 Cho hàm số f x mx4 nx3px2 qx r r 0 có nghiệm Hàm số y f x' có
đồ thị như hình vẽ dưới Số nghiệm của phương trình f x r là?
Trang 34Câu 66 Cho f x liên tục trên có đồ thị hàm số như sau Tìm số điểm cực trị của
Trang 35Câu 68 Cho đồ thị hàm số là nguyên hàm của f x có dạng F x ax3bx25x d Tính diện tích tạo bởi f x và trục hoành ?
Câu 69 Cho đồ thị hàm số f x' như hình vẽ Biết diện tích 2 hình S S1, 2 lần lượt là 3,2,
y
4
Trang 36Câu 71 Cho hàm số f x có đạo hàm đến cấp 2 liên tục trên 1; 4 thỏa mãn và có đồ thị như hình vẽ dưới đây Tính giá trị của tích phân I15 f x x'' 1x5dx?
Câu 73 Cho hàm số f x có đạo hàm cấp hai f x'' liên tục trên và đồ thị hàm số
f x như hình vẽ bên dưới Biết rằng hàm số f x đạt cực đại tại điểm x1 Đường thẳng trong hình vẽ là tiếp tuyến của đồ thị hàm số f x tại điểm có hoành độ x2 Tính giá trị của tích phân
ln 3 0
1''
51
Trang 382 (lần lượt là các đoạn thẳng và nửa
Trang 39Câu 79 Cho hàm số f x ax4 bx3 cx2 dx4 Đồ thị của a f x' như hình vẽ Tính
Trang 40Câu 81 Cho đồ thị hàm số f x trên đoạn 3;13 như hình vẽ Có bao nhiêu giá trị m
nguyên không âm để phương trình
'
f x
'
Trang 41Điều ta biết là giọt nước, điều ta chưa biết là đại dương – Newton
Câu 85 Cho đồ thị hàm số f x như hình vẽ, đồ thị hàm số f x' và tiếp tuyến của f x
tạo với nhau một góc 450 Tính giá trị của tích phân 2
3
Trang 42f x
0
45
Trang 43y
Trang 44m
5
m
Trang 45Câu 92 Cho thiết diện mặt cắt một chiếc đĩa bay của người ngoài hành tính như hình vẽ
(phần tô đậm) Cho biết các đường cong trong hình vẽ đều là một phần của các Parabol
Tính diện tích thiết diện đó
Câu 93 Cho hàm số f x liên tục trên có dạng f x ax4bx21 Biết đồ thị hàm số
"
f x tiếp xúc đồ thị hàm số f x tại 1 điệm trên trục tung Gọi x1 là nghiệm của f x ,
x2 là nghiệm của f x" x x1, 2 0 Biết x1 3x2, tính diện tích phần tô đậm (hình vẽ)
y
22
5
2
112
12
Trang 46Câu 94 Cho diện tích phần tô đậm bằng a, f ' 1 b Biết 2f 1 f 1 f 3 và f x là
''
f x f x
Trang 47Câu 96 Cho đồ thị hàm số f x ax2 bx c như hình vẽ, d1 là đồ thị hàm số f x' Gọi
1, 2
S S là các diện tích tạo bởi d d1, 2 với đồ thị hàm số f x Tính gần đúng tỉ số 1
2
S S
2
d y
Trang 48Câu 98 Hàm số f x có dạng f x ax2b Đồ thị hàm số f f x được cho như hình
vẽ Gọi diện tích hình tạo bởi f f x và f x là S,t , t1 2 là hoành độ giao điểmf f x và
32
65.203
Câu 99 Cho đồ thị hàm số f x S S1, 2là diện tích hình phẳng được giới hạn như hình vẽ Tính giá trị lớn nhất của
Trang 49y
911
Trang 50f f x m có số tiệm cận đứng là lớn nhất là n ( với m,n nguyên
dương) Tính giá trị nhỏ nhất của S =m2n 2
Câu 103 Cho đồ thị hàm số f x' như hình vẽ Tổng các giá trị nguyên của m3; 20để
hàm số g x f x m có 4 cực trị Biết tử số của f x có hệ số tự do dương
265
f x
''
f x
d
Trang 513;1 8
3; .8
Câu 105 Cho hình vẽ của đồ thị các hàm số y x y x y x a; b; c có đồ thị như hình bên
Khi đó hãy tìm tổng của giá trị nhỏ nhất và giá trị lớn nhất của biểu thức
O
510
y
'
y h x
x
'
y f x
'
y g x
Trang 52Câu 108 Cho hàm sốy f x có đồ thị như hình vẽ Tìm tất cả giá trị thực của tham số m
để bất phương trình2f x x2 4x m có nghiệm đúng với mọix 1; 3
Trang 53Câu 111 Cho hàm sốy f x liên tục trênR và có đồ thị như hình vẽ Có bao nhiêu giá trị nguyên của m để phương trình f x 2 1 m 0 có 8 nghiệm phân biệt trong khoảng5;5
O
2
45
y
y
Trang 55Câu 114 Cho đồ thị hàm số y f x xác định và có đạo hàm trên Hàm số y f x có
đồ thị như hình vẽ Số nghiệm nhiều nhất của phương trình f x 2 m (m là tham số thực)
Trang 56Câu 117 Cho hàm số y f x có đồ thị như hình vẽ
Có bao nhiêu giá trị nguyên của m để phương trình f x 1mcó 4 nghiệm phân biệt
Câu 118 Cho hàm sốy f x có đạo hàm tại x R, hàm số f x' x3ax2bx c có đồ thị như hình vẽ Số điểm cực trị của hàm sốy f f x ' là?
Câu 119 Cho hàm số y f x ax3bx2cx d a b c, , ,a0 có đồ thị C Biết
rằng đồ thị C tiếp xúc với đường thẳng y 9 tại điểm có hoành độ dương và đồ thị
Trang 57Điều ta biết là giọt nước, điều ta chưa biết là đại dương – Newton
hàm số y f x cho bởi hình vẽ bên Phần nguyên của giá trị diện tích hình phẳng giới hạn bởi đồ thị C và trục hoành là?
Câu 120 Cho hàm số y f x ax3bx2 cx d a b c, , ,a0 có đồ thị C Biết rằng
đồ thị C tiếp xúc với đường thẳng 2
Trang 58Câu 123 Cho hàm số y f x có đồ thị như hình vẽ và cắt trục hoành tại 5 điểm như hình
vẽ sao cho điểm C là tâm đối xứng của đồ thị