Chủ đề oxit hóa học 9

Kiến thức - HS biết được những tính chất hoá học của oxit bazơ, oxit axit và dẫn ra được những PTHH tương ứng với mỗi tính chất.. Năng lực: - Hình thành cho hs năng lực: năng lực giải qu

Trang 1

Tuần: 2 đến 3 Tiết: 3 đến 5 CHỦ ĐỀ: OXIT

3 Tiết Tiết 2 Bài 1: TÍNH CHẤT HÓA HỌC CỦA OXIT KHÁI QUÁT VỀ SỰ PHÂN LOAI OXIT

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức

- HS biết được những tính chất hoá học của oxit bazơ, oxit axit và dẫn ra được những PTHH tương ứng với mỗi tính chất

- HS hiểu được cơ sở để phân loại oxit bazơ và oxit axit là dựa vào những tính chất hoá học của chúng

- Vận dụng được những hiểu biết về tính chất hoá học của oxit để giải các bài tập định tính và định lượng

2 Kĩ năng

- Quan sát thí nghiệm và rút ra tính chất hoá học của oxit bazơ, oxit axit

- Dự đoán, kiểm tra và kết luận được về tính chất hoá học của CaO, SO2

- Phân biệt được một số oxit cụ thể

3 Thái độ:

- Nghiêm túc học tập tìm hiểu môn học về T/c của oxit thông qua làm thí nghiệm

4 Năng lực – phẩm chất:

4.1 Năng lực:

- Hình thành cho hs năng lực: năng lực giải quyết vấn đề, năng lực quan sát, năng

lực hoạt động nhóm, năng lực tính toán

- Năng lực chuyên biệt: Năng lực vận dụng kiến thức hoá học vào cuộc sống

4.2 Phẩm chất:

- Hình thành phẩm chất: có trách nhiệm bảo vệ môi trường tự nhiên

II CHUẨN BỊ :

1 Giáo viên: SGK,SGV, GA,

* Dụng cụ: + Chuẩn bị các thí nghiệm1- Oxit bazơ tác dụng với dung dịch axit

2- Oxit axit tác dụng với bazơ + Giá ống nghiệm, ống nghiệm, kẹp, cốc thuỷ tinh, ống hút

* Hoá chất: CuO, H2O, dung dịch HCl, quỳ tím

2 Học Sinh :

- SGK, Vở ghi

- Nước rửa vệ sinh thí nghiệm

III TIẾN TRÌNH TIẾT HỌC

1 Ổn định tổ chức

* Kiểm tra sĩ số.

* Kiểm tra bài cũ

2 Tổ chức các hoạt động dạy học

2.1 Khởi động.

Hoạt động khởi động

Tổ chức cho hs khởi động qua trò chơi: Ai biết nhiều hơn

Luật chơi:

- Gv cho 3-4 hs tham gia

Trang 2

- Trong vòng 1 phút lần viết ác đáp án mà em biết

- Ai viết được đúng, nhiều hơn, nhanh hơn sẽ giành phần thắng

Câu hỏi: Viết tên các loại oxit mà em biết ?

Gv tổ chức hs thi, nhận xét kết quả thi của hs

Dùng kết quả thi để vào bài

Hoạt động 1: Tìm hi u tính ch t hoá h c c a oxit ểu tính chất hoá học của oxit ất hoá học của oxit ọc của oxit ủa oxit

- Phương pháp: vấn đáp gợi mở, quan sát tìm tòi,

hoạt động nhóm

- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, thảo luận nhóm, trình bày

1 phút

- Hình thức tổ chức: hđ cá nhân, nhóm cặp đôi,

nhóm

- Định hướng NL, PC: có trách nhiệm bảo vệ môi

trường tự nhiên

Yêu cầu hs hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi:

- Thế nào là oxit bazơ? ở lớp 8 ta đã được học tính

chất nào của oxit bzơ?

- Khi cho oxit bazơ tác dụng với nước thì ta thu

được sản phẩm nào?

- Viết PTHH xảy ra ?

GV: Thông báo một số oxit bazơ khác như : K2O ,

Na2O , CaO cũng có phản ứng tương tự

- Yêu cầu hs viết PTHH

Gv tổ chức hs làm thí nghiệm theo nhóm

TN1: Cho CuO tác dụng với HCl

- Các nhóm hs làm thí nghiệm theo hướng dẫn

+ Quan sát hiện tượng xảy ra

+ Giải thích hiện tượng

+ Viết PTHH minh họa

- Đại diện nhóm báo cáo kết quả Các nhóm khác

nhận xét, bổ sung

GV: Bằng thực nghiệm ,người ta cũng chứng

minh được rằng ; một số oxit bazơ như CaO,

Na2O, BaO tác dụng được với oxit axit

- Vậy sản phẩm của phản ứng đó sinh ra là gì?

Viết PTPƯ?

Hs lên bảng viết PTHH

- GV tổng kết các ý kiến của HS, nhận xét và chốt

kết luận

Yêu cầu hs n/c SGK hoạt động cá nhân trả lời

câu hỏi:

- Nhắc lại t/c hoá hoc của oxit axit đã học ở lớp 8

- Vậy khi oxit axit tác dụng với nước , sản phẩm

thu được là gì? Viết pthh ?

I Tính chất hoá học của oxit 1.Oxit bazơ có những tính chất hoá học nào ?

a Tác dụng với nước VD: BaO + H 2 O Ba(OH) 2

N/X : Một số oxít bazơ tác dụng với nước tạo thành dd bazơ (kiềm).

b Tác dụng với a xit

- Thí nghiệm: Cho CuO tác dụng với

dd HCl

- Hiện tượng:

- PTHH:

CuO + 2HCl CuCl 2 + H 2 O N/X: Oxit bazơ tác dụng với dd axit tạo thành muối và nước.

c Tác dụng với oxit axit

VD: CaO + CO 2 CaCO 3

N/X: Một số oxit bazơ tác dụng với oxit axit tạo ra muối.

2 Oxit axit có những tính chất hoá học nào ?

a Tác dụng với nước VD: P 2 O 5 + 3H 2 O 2H 3 PO 4

N/X: Nhiều oxit axit tác dụng với

Trang 3

Hs lên bảng viết PTHH

- GV nhận xét và chốt kết luận

TN2: thổi hơi thở vào cốc đựng nước vôi trong

-Các nhóm hs làm thí nghiệm theo hướng dẫn

- Đại diện nhóm báo cáo kết quả Các nhóm khác

KT trình bày 1 phút

- So sánh tính chất hoá học của oxit bazơ và oxit

axit?

Một số học sinh trình bày

GV: Nhận xét bổ xung.

nước tạo thành dd axit.

b.Tác dụng với bazơ tan (kiềm)

CO 2 + Ca(OH) 2  CaCO 3 +H 2 O

N/X: Oxit axit tác dụng với kiềm tạo thành muối và nước

c/ Tác dụng với oxit bazơ

O xit axit tac dụng với 1 số o xit bazơ tạo muối

VD: Na 2 O + SO 2  Na 2 SO 3

Hoạt động 2: Khái quát về sự phân loại oxit

- Phương pháp: vấn đáp gợi mở, hoạt động

nhóm, luyện tập

- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, thảo luận nhóm, khăn

trải bàn

- Hình thức tổ chức: hđ cá nhân, nhóm cặp

đôi, nhóm

- Định hướng NL, PC: Yêu gia đình, quê

hương , đất nước

- GV yêu cầu hs nghiên cứu thông tin mục

II SGK thảo luận nhóm ( khăn trải bàn) trả

lời câu hỏi:

- Theo em dựa trên cơ sở nào để phân loại

oxit?

- Oxit được phân thành những loại nào? Cho

vd mỗi loại?

- Hs thảo luận nhóm câu hỏi

- Đại diện nhóm trình bày Các nhóm khác

- Gv nhận xét và chốt kiến thức

II Khái quát về sự phân loại oxit

1 Oxit bazơ: Na 2 O, BaO,

2 Oxit axit: CO 2 , SO 2 , SO 3 ,

3 Oxit lưỡng tính: Al 2 O 3 , ZnO,

4 Oxit không tạo muối: NO, CO,

2.3 Hoạt động luyện tập.

- Phương pháp: vấn đáp gợi mở

- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, thảo luận nhóm, trình bày 1 phút

- Hình thức tổ chức: hđ cá nhân, nhóm nhỏ

- Định hướng NL, PC: năng lực giải quyết vấn đề PC tự tin

Yêu cầu hs hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi:

- Yêu cầu học sinh nhắc lại nội dung chính của bài.

- Hs làm BT1 - SGK trang 6

+ Hs1: làm a,c; Hs2 làm

Trang 4

- Gv chốt Khái quát về sự phân loại oxit bằng sơ đồ tư duy

4 Hoạt động vận dụng.

- Liên hệ vai trò của các oxit trong đời sống ?

-Viết PTHH thực hiện chuyển hóa sau : Fe → Fe2O3 → FeCl3 → Fe(OH)3

5 Hoạt động tìm tòi mở rộng.

- Về nhà làm BT: 2, 3, 4, 5, 6 SGK

- Tìm hiểu thêm về oxit và ứng dụng của oxit trên internet

- Gv hướng dẫn BT6 - T6: Đầu bài cho 2 chất tg tìm chất dư sau phản ứng (H2SO4) mdd = m dd axit + mCuO ; C% H2SO4 dư = ?; C% CuSO4 = ?

Hướng dẫn hs khá giỏi:

Al2O3 + NaOH  NaAlO2 + H2O

ZnO + NaOH  Na2ZnO2 + H2O

Trang 5

Ngày soạn 16 tháng 8 năm 2018 Ngày dạy 24 tháng 8 năm 2018

Tiết 3: Bài 2: MỘT SỐ OXIT QUAN TRỌNG

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức

- HS biết được những tính chất của CaO, SO2 và viết đúng các PTHH của mỗi tính chất

- Biết được những ứng dụng của CaO, SO2 trong đời sống và sản xuất, đồng thời cũng biết được tác hại của chúng đối với môi trường và sức khoả con người

- Biết các phương pháp điều chế CaO, SO2 trong PTN, trong công nghiệp và những PƯHH làm cơ sở cho phương pháp điều chế

2 Kĩ năng

- Biết vận dụng những kiến thức về CaO, SO2 để làm bài tập lí thuyết , bài tập thực

hành hoá học

3 Thái độ:

- Nghiêm túc học tập tìm hiểu môn học về T/c của oxit thông qua làm thí nghiệm

lực hoạt động nhóm, năng lực tính toán

- Năng lực chuyên biệt: Năng lực vận dụng kiến thức hoá học vào cuộc sống Năng

lực sử dụng ngôn ngữ hóa học

- Hình thành phẩm chất: có trách nhiệm bảo vệ môi trường tự nhiên.

Yêu gia đình, quê hương , đất nước

II CHUẨN BỊ:

1 Giáo viên:

- Phương tiện: SGK,SGV, GA, TN: CaO t/d với nước, CaO t/d với dd HCl

+Hoá chất : CaO, HCl

+Dụng cụ: ống nghiệm, có thuỷ tinh, đũa thuỷ tinh,tranh ảnh lò nung vôi trong công nghiệp và thủ công

2 Học sinh Nghiên cứu trước bài

HS1: Trình bày tính chất hoá học của oxit , bazơ?Viết PTPU

HS2: Trình bày tính chất hoá hoc của axit?Viết PTPU

Luật chơi:

Trang 6

Câu hỏi: Viết tên các loại oxit bazo mà em biết ?

Gv tổ chức hs thi, nhận xét kết quả thi của hs

Dùng kết quả thi để vào bài

2.2 Các hoạt động hình thành kiến thức.

Hôm nay chúng ta nghiên cứu oxit quan trọng đại diện cho oxit bazơ đó là CaO

Chúng có những ứng dụng và tính chất hoá học nào? và điều chế chúng ra sao? Bài

học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu

Hoạt động 1 : Tìm hiểu tính chất của canxi oxit

- Phương pháp: vấn đáp gợi mở, quan sát

tìm tòi, hoạt động nhóm

- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, thảo luận nhóm,

trình bày 1 phút, động não

đôi, nhóm nhỏ

- Định hướng NL, PC: Yêu gia đình, quê

hương , đất nước

Yêu cầu hs n/c SGK hoạt động cá nhân trả

- Hãy cho biết CTHH, NTK và PTK của

canxi oxit ?

- Tên thường gọi của canxi oxit là vôi sống

- Gv cho hs quan sát mẫu CaO

Yêu cầu hs n/c SGK hoạt động cặp đôi trả

+ Em hãy nhận xét về trạng thái, màu sắc ?

- Gv thông báo: CaO có nhiệt độ nóng chảy

rất cao khoảng 25850C

- Tính chất lí học của CaO ?

- Em hãy cho biết CaO thuộc loại oxit gì ?

- Em hãy dự đoán về tính chất hoá học của

CaO ?

Yêu cầu hs quan sát và giải thích thí nghiệm:

TN1: Cho mẫu nhỏ CaO vào ống nghiệm ,

sau đó nhỏ từ từ nước và nhỏ vài giọt dd

phenolphtalein vào dd tạo thành

- Các nhóm hs làm thí nghiệm theo hướng

dẫn

- Đại diện nhóm báo cáo kết quả Các nhóm

khác nhận xét, bổ sung

CTHH: CaO PTK : 40 đvC Tên thường gọi : Vôi sống

I Canxi ôxit có những tính chất nào ?

1 Tính chất vật lý :

- CaO là chất rắn, màu trắng

t nc = 2585 0 C

2 Tính chất hoá học :

a Tác dụng với nước :

- CaO tác dụng với nước   dd bazơ

CaO (r) + H 2 O (l)   Ca(OH) 2 (r)

Canxi hiđrôxit

- Ca(OH) 2 tan ít trong nước, phần tan tạo thành dd bazơ.

Trang 7

Giải thích việc dùng túi bột vôi sống trong

các túi đồ khô?

- TN2: Cho 1 mẫu CaO vào trong ống

nghiệm , nhỏ từ từ dung dịch HCl vào

- Các nhóm hs làm thí nghiệm theo hướng

dẫn

- Đại diện nhóm báo cáo kết quả Các nhóm

khác nhận xét, bổ sung

- Gv liên hệ đến việc khử chua đất trồng , sử

lí nước thải…

+ Gv : Ngoài 2 tính chất trên , canxi oxit còn

thể hiện tính chất nào nữa của một oxit

bazơ ?

Yêu cầu hs n/c SGK hoạt động cá nhân trả

+ Viết PTHH minh hoạ?

- Gv: nếu để CaO trong không khí lâu sẽ làm

giảm chất lượng của nó vì xảy ra phản ứng

với CO2 trong không khí tạo ra đá vôi

- Vậy cần phải làm gì để giữ chất lượng của

CaO ?

- Qua các thí nghiệm trên, em hãy nêu kết

luận về CaO ?

- GV tổng kết các ý kiến của HS, nhận xét và

chốt kết luận

b.Tác dụng với axit :

CaO+ 2HCl   CaCl 2 + H 2 O Canxi clorua

c Tác dụng với oxit axit :

CaO (r ) + CO 2(k) CaCO 3(r)

Canxi cacbonat

- Kết luận: CaO là oxit bazơ

Hoạt động 2: Ứng dụng và sản xuất CaO

- Phương pháp: vấn đáp gợi mở, quan sát tìm

tòi, hoạt động nhóm, thực hành

- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, thảo luận nhóm, trình

bày 1 phút, khăn trải bàn

đôi, nhóm nhỏ

- Định hướng NL, PC: có trách nhiệm bảo vệ

môi trường tự nhiên.

Yêu cầu hs n/c SGK hoạt động nhóm (khăn

trải bàn) trả lời câu hỏi:

- ở địa phương em CaO được dùng cho những

mục đích gì?

II Canxi oxit có những ứng dụng gì ?

- Dùng trong công nghiệp luyện kim, và làm nguyên liệu cho công nghiệp hóa học.

- Khử chua cho đất

Trang 8

- Trình bày các ứng dụng của CaO ?

GV: Tích hợp ứng phó BĐKH trong quá trình

sử dụng vôi sống

Yêu cầu hs n/c SGK hoạt động cặp đôi trả

- Em hãy cho biết nguyên liệu, nhiên liệu sản

xuất vôi sống ?

- Viết các PTPƯ xảy ra trong lò nung vôi ?

GV: Tích hợp ứng phó BĐKH trong các công

đoạn sản xuất vôi sống có thể gây ra ô nhiễm

môi trường

- Khử trùng diệt nấm

- Xử lí các nước thải công nghiệp

- Làm vật liệu trong xây dựng

III Sản xuất CaO như thế nào ?

1 Nguyên liệu

- Nguyên liậu : đá vôi CaCO 3

- Nhiên liệu : than đá, củi, dầu, khí thiên nhiên…

2 Các phản ứng xảy ra

C + O 2  t o CO 2

CaCO 3  t o CaO + CO 2

2.3 Hoạt động luyện tập.

- Phương pháp: vấn đáp gợi mở

- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, thảo luận nhóm, trình bày 1 phút

- Hình thức tổ chức: hđ cá nhân, nhóm nhỏ

- Định hướng NL, PC: năng lực giải quyết vấn đề PC tự tin

Yêu cầu hs hoạt động nhóm xây dựng sơ đồ tư duy tổng kết bài học:

Yêu cầu hs hoạt động cặp đôi trả lời câu hỏi:

- Bài tập 1: Viết PTPU thực hiện dãy biến

đổi sau: Bài tập 1: Các PTHH1/ CaCO3  to CaO + CO2

2/ CaO + H2O   Ca(OH)2

Trang 9

CaCO3 CaO 3/ CaO + 2HCl

  CaCl2 + H2O 4/CaO + 2HNO3   Ca(NO3)2 +H2O 5/ CaO + CO2   CaCO3

2.4 Hoạt động vận dụng.

Bài tập 2: Trình bày phương pháp hóa học để phân biệt các chất rắn sau: CaO,

P2O5, SiO2 Viết các PTPƯ xảy ra

Bài tập 3: Hòa tan hoàn toàn 20(g) hỗn hợp 2 oxit CaO và CuO vào 500 ml nước Sau phản ứng còn lại 8,8(g) một chất rắn không tan

a) Tính nồng độ mol của dung dịch thu được

b) Tính thành phần phần trăm theo khối lượng của mỗi oxit trong hỗn hợp đầu

Bài tập 2:

- Lấy mẫu thử, đánh STT, làm TN nhiều lần

- Hòa tan 3 mẫu thử vào nước vào nước

+ TH mẫu thử không tan -> mẫu thử đó là SiO 2

+ TH mẫu thử tan -> mẫu thử đó là CaO và P 2 O 5

- Nhúng quỳ tím vào 2 dung dịch thu được

+ Dung dịch nào làm quỳ tím chuyển xanh -> dung dịch là Ca(OH) 2 -> chất rắn

ban đầu là CaO

+ Dung dịch nào làm quỳ tím chuyển đỏ -> dung dịch là H 3 PO 4 -> chất rắn ban đầu là P 2 O 5

* Hoặc nhỏ dd phenolphtalein vào 2 dd thu được, dd nào làm dd phenolphtalein

chuyển màu hồng -> dd là Ca(OH) 2 ->chất rắn ban đầu là CaO

Bài tập 3

a) Ta có PTPƯ: CaO + H 2 O   Ca(OH) 2 (*)

2 , 11 8 , 8



CaO

2 , 0 56

2

,

11



2

)

5 , 0

2 , 0

2

)

Ca

20

2 , 11

% 44

% 56

%

100

2.5 Hoạt động tìm tòi mở rộng.

- Nghiên cứu trước nội dung bài tiêp: Một số oxit quan trọng – Lưu huỳnh đioxit

- Tìm hiểu qui trình sản xuất vôi qua internet

https://www.youtube.com/watch?v=O4ql2X5sXPc

Ngày soạn 20 tháng 8 năm 2018

Trang 10

Ngày dạy 28 tháng 8 năm 2018

Tiết 4: Bài 2: MỘT SỐ OXIT QUAN TRỌNG

I.MỤC TIÊU

1.Kiến thức

- Biết được những tính chất của lưu huỳnh đioxit và viết đúng PTHH cho mỗi tính chất

- Biết được những ứng dụng của SO2 trong đời sống và sản xuất, đồng thời cũng biết được những tác hại của chúng đối với môi trường và sức khoẻ con người

- Biết được pp điều chế SO2 trong PTN , trong công nghiệp và những PUHH làm cơ

sở cho PP điều chế

2 Kĩ năng

- Biết vận dụng kiến thức về SO2 để làm bài tập lí thuyết cũng như bài tập thực hành

3 Thái độ:

- Yêu thích môn học môn học

lực hoạt động nhóm, năng lực tính toán, năng lực sử dụng công nghệ thông tin

- Năng lực chuyên biệt: Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học Năng lực vận dụng

kiến thức hoá học vào cuộc sống

- Hình thành phẩm chất: có trách nhiệm bảo vệ môi trường tự nhiên

II CHUẨN BỊ

1 Giáo viên:

- Phương tiện: SGK,SGV, GA,Thí nghiệm điều chế SO2 trong PTN

+ Hóa chất: Na2SO3, dd: H2SO4, Ca(OH)2, nước cất, quì tím

+ Dụng cụ: Cốc thuỷ tinh, bộ dụng cụ điều chế khí SO2, ống dẫn khí

- Máy chiếu Bài soạn powerpoint

2 Học sinh Ôn tập về các tính chất của oxit

HS1: Nêu t/c hoá học của CaO Viết PTPU

HS2: Nêu tính chất hoá học của oxit axit Viết PTPU

GV: Y/c các hs khác nhận xét

Luật chơi:

Câu hỏi: Viết tên các loại oxit axit mà em biết ?

Định dạng
Số trang	14
Dung lượng	509 KB