Thiểu ối, đa ối

ê• Nguyên nhân dẫn tới thiêu ôi bao gồm ôi vỡ sớm, ôi vỡ non, bất thường cấu trúc thai nhi, thai quá ngày sinh, thai kém phát triên trong tử cung.... • Thiêu ôi xay ra trong giai đoạn s

THIỂU ỐI

TS Nguyễn Mạnh Thắng

Bộ môn Phụ Sản – ĐHYHN Phó trưởng khoa Đẻ – Bv Phụ sản TW Trung tâm Chẩn đoán trước sinh – Bv Phụ sản TW Tel 090.798.5688 / 0969.886.658 thang@live.jp

Mục tiêu học tập

1 Định nghĩa được thiểu ối

2 Kể được các nguyên nhân của thiểu ối trong các giai đoạn của thai ky

3 Phân bi t thiểu ối sơm của thai ky va thiểu ối trong giai đoạn cuối thai ky ê

4 Xác định được các vấn đề cơ bản trong điều trị thiểu ối

ĐA ỐI

THIỂU ỐI Thiểu ối là khi lượng nước ối giảm so với lượng nước ối bình thường tính theo tuổi thai và ở dưới đường bách phân (percentile) thứ 5

• Ty l thiêu ôi khoang 0,4 - 3,9% ê

• Nguyên nhân dẫn tới thiêu ôi bao gồm ôi vỡ sớm, ôi vỡ non, bất thường cấu trúc thai nhi, thai quá ngày sinh, thai kém phát triên trong tử cung Tuy nhiên, có nhiều trường hợp thiêu ôi không xác định được nguyên nhân.

• Thiêu ôi xay ra trong giai đoạn sớm của thai kỳ thường có tiên lượng xấu, trong khi thiêu ôi ở thai quá ngày sinh thường có tiên lượng tôt hơn.

• Thiêu ôi có nguy cơ gây chèn ép dây rôn và đưa đến suy thai, nguy cơ này càng tăng lên trong chuyên dạ.

THIỂU ỐI

• Nguyên nhân do mẹ

thai gây thai kém phát triên và chức năng tái tạo nước ôi như: bệnh cao huyết áp, tiền san giật, bệnh về lý về gan, thận

NGUYÊN NHÂN THIỂU ỐI

Nguyên nhân do thai

Thường có bất thường bẩm sinh kèm theo:

- H thân kinh: ê

+ Thai vô so + Não úng thuy + Thoát vị não màng não

-NGUYÊN NHÂN THIỂU ỐI

Nguyên nhân do thai

Thường có bất thường bẩm sinh kèm theo:

H têu hoá ê : hiếm gặp, thường thì tắc nghẽn đường tiêu hoá là nguyên nhân gây đa ôi

+ Thoát vị rôn, Dò thực quan - khí quan, Teo hành tá tràng

- H hô hấp ê : Giam san phổi

- H têt ni u ê ê : Tắc nghẽn đường tiết ni u ho c không có th n: bất san th n, nghịch san th n, ê ă â â â

th n đa nang.â

NGUYÊN NHÂN THIỂU ỐI

- Cao TC nhỏ hơn so với tuổi thai

- Thai thường cử động yếu Khi thực hiện 4 thủ thuật của Leopol có cam giác thấy rõ các phần thai nằm sát dưới bàn tay mà không cam thấy có nước ôi, khó làm động tác di động đầu thai nhi

- Siêu âm có chỉ sô nước ôi thấp, thường dưới đường percentile thứ 5 so với tuổi thai hoặc khi tuổi thai sau 35 tuần có chỉ sô nước ôi (AFI) ≤5, hoặc là buồng ôi lớn nhất có độ sâu ≤ 2 cm

TRIỆU CHỨNG VÀ CHẨN ĐOÁN

- Cần phai chẩn đoán phân bi t thiêu ôi với ôi vỡ non.ê

- Chưa có phương pháp điều trị và phòng ngừa thiêu ôi nào thật sự hữu hiệu

- Thiêu ôi hầu như không gây biến chứng gì cho mẹ, vấn đề điều trị thay đổi tuỳ thu c vào ô tình trạng thai

ĐIỀU TRỊ

•Không có dị dạng bẩm sinh lớn:

Cho đến nay chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu

Nằm nghiêng trái

Kiêm soát các bệnh lý đi kèm

Đam bao chế độ dinh dưỡng đầy đủ nhằm cai thiện tuần hoàn tử cung - rau thai

=> cô gắng giữ thai phát triên đến trên 35 tuần

ĐIỀU TRỊ

Khi thai chưa đủ tháng

•Trong trường hợp có các dị dạng cấu trúc thai nhi:

- Cần làm thêm các xét nghiệm đê xác định các bất thường đó có kha năng điều trị hay không, cũng như có bất thường về nhiễm sắc thê hay không đê có quyết định điều trị giữ thai hay đình chỉ thai nghén

ĐIỀU TRỊ

Khi thai chưa đủ tháng

•Trường hợp thai ch m phát triên trong TC mà không tìm được nguyên nhân:â

- Thái đ xử trí tuỳ thu c vào sự diễn tiến của tình trạng suy thai trong tử cung ô ô

- Thai ở quý ba và có thiêu ôi là dấu hi u n ng của tình trạng ch m tăng trưởng thai => Cần ê ă â cân nhắc kha năng chấm dứt thai kỳ được khi có tình trạng suy thai và/ho c phổi thai nhi ă đã trưởng thành

ĐIỀU TRỊ

Khi thai chưa đủ tháng

•Cần theo dõi bằng monitoring

•Nếu khi không làm test đa kích hoặc trong khi làm test đa kích có xuất hiện tim thai chậm hay Dip biến đổi => chỉ định mổ lấy thai đê chấm dứt thai kỳ

•Nếu làm test đa kích mà nhịp tim thai vẫn trong giới hạn bình thường => đánh giá thêm chỉ

sô Bishop đê có chỉ định khởi phát chuyên dạ

ĐIỀU TRỊ

Khi thai đủ tháng

•Thiêu ôi làm tăng nguy cơ suy thai và đẻ khó vì chèn ép dây rôn và thai khó bình chỉnh tôt trong chuyên dạ => theo dõi sát các yếu tô chuyên dạ đê có tiên lượng và xử trí kịp thời

ĐIỀU TRỊ

Trong chuyển dạ

•Tiên lượng thai thường xấu với ty l chết cao với những trường hợp thiêu ôi ở giai đoạn ê sớm của thai kỳ

BIẾN CHỨNG