Phương châm xây dựng Đảng: Đảng Cộng sản Việt Nam được xây dựng vững mạnh về chính trị, tưtưởng và tổ chức, thường xuyên tự đổi mới, tự chỉnh đốn, không ngừng nâng caochất lượng đội ngũ
Trang 1Họ tên Học viên: TRẦN QUỐC TÚ
Đơn vị: Văn phòng Sở Tư pháp TP.HCM
Lớp: TC100 (Sở Tư pháp TP.HCM)
Số thứ tự Học viên: 86
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT
Môn: Những vấn đề cơ bản về Đảng cộng sản và Nghiệp vụ công tác Đảng
**********
Câu 1: Đảng Cộng sản Việt Nam đã vận dụng chủ nghĩa Mác – Lênin,
đề ra những vấn đề cơ bản về Đảng và xây dựng Đảng trong Điều lệ Đảng Đại hội XI như thế nào? Có những điểm nào sáng tạo?
I Khái niệm:
Đảng Cộng sản Việt Nam là đội tiên phong của giai cấp công nhân, đồngthời là đội tiên phong của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam; đại biểutrung thành lợi ích của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động và của dântộc Đảng ta được thành lập vào ngày 03/2/1930
II Những nội dung cơ bản trong tổ chức và hoạt động của Đảng Cộng sản Việt Nam và những điểm sáng tạo độc đáo của Hồ Chí Minh
1 Tính tất yếu của sự ra đời Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ tịch
Hồ Chí Minh sang lập và rèn luyện:
Đảng Cộng sản ra đời khi cuộc đấu tranh của dân tộc Việt Nam với thựcdân Pháp đô hộ đã lên đến đỉnh điểm, sự đấu tranh quyết liệt của giai cấp côngnhân Việt Nam bị bóc lột bởi thực dân và giai cấp tư sản cùng với sự kìm kẹpcủa các thế lực phong kiến phản động Đảng ra đời khi phong trào yêu nước pháttriển mạnh mẽ như lại bế tắc về đường lối
Đảng ta ra đời là kết quả và sản phẩm của sự kết hợp giữa Chủ nghĩa
Mác-Lenin, tư tưởng Hồ Chí Minh với phong trào công nhận và phong trào yêu nước Việt Nam, sự vận dụng sang tạo chủ nghĩa Mác-Lê nin vào Việt Nam của
Bác Hồ Đảng ta ra đời là tất yếu của xu thế phát triển xã hội Việt Nam đó là xuthế độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội, Đảng ra đời phù hợp với xu thế củathời đại, là một bộ phận của cách mạng vô sản thế giới
Như vậy, Đảng ta là sản phẩm của sự kết hợp giữa chủ nghĩa Mác-Leninvới phong trào công nhân là phong trào yêu nước Điểm sang tạo của sự ra đờichính là phong trào yêu nước Bác Hồ đã thể hiện truyền thống của dân tộc ViệtNam đó là tinh thần yêu nước đấu tranh chống ngoại xâm; ngoài ra thành phần
Trang 2xuất thân chủ yếu là nông dân, công nhân lúc bấy giờ chỉ chiếm phần nhỏ, lựclượng còn mỏng; tại xã hội Việt Nam lúc đó diễn ra hai mâu thuẫn là mâu thuẫngiữa nông dân và địa chủ; mâu thuẫn giữa nhân dân và thực dân Phong trào yêunước không mâu thuẫn với phong trào công nhân là còn chung mục tiêu cuốicùng là giải phóng dân tộc Đây là sự sang tạo trong sự ra đời của Đảng
2 Bản chất của Đảng Cộng sản Việt Nam:
Đảng ta là đội tiên phong của giai cấp công nhân, đồng thời là đội tiên phong của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam; đại biểu trung thành
lợi ích của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động và của dân tộc Điểm sangtạo nằm ở chổ Đảng ta bên cạnh là đội tiên phong đại diện cho giai cấp còn làđại biểu cho lợi ích của nhân dân lao động và toàn dân tộc Các nhà kinh điểncủa chủ nghĩa Mác Lê nin cho rằng Đảng Cộng sản chỉ là đội tiên phong củagiai cấp công nhân, khẳng định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân và nềntảng tư tưởng của giai cấp công nhân
Bác Hồ cũng kế thừa quan điểm này đồng thời nhận thấy đặc điểm củagiai cấp công nhân Việt Nam còn là tinh thần đoàn kết, yêu nước, quyết tâmdành độc lập cho dân tộc, chính vì vậy Đảng ta không chỉ là đại biểu cho giaicấp công nhân mà là của toàn dân tộc Đây chính là điểm sang tạo Điều nàyđược thể hiện qua các giai đoạn lịch sử như: Từ Đại hội thứ I đến Đại hội lần thứ
9 vẫn kế thừa nhưng đến Đại hội 10, Đại hội 11 và Đại hội 12, chúng ta đã vậndụng tư tưởng này của Bác Hồ
Xuất phát từ hoàn cảnh khách quan của đất nước ta là một nước nôngnghiệp là chủ yếu, giai cấp công nhân chưa thật sự sớn mạnh, số lượng còn hạnchế Vì vậy Đảng ta đã xác định không chỉ Đảng Cộng sản Việt Nam là đội tiên
phong của giai cấp công nhân, mà còn “đồng thời là đội tiên phong của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam”; đại biểu trung thành lợi ích của giai
cấp công nhân, của nhân dân lao động và của dân tộc
Lịch sử Việt Nam khẳng định sức mạnh của Đại đoàn kết dân tộc vì lựclượng cách mạng và lực lượng nòng cốt là liên minh công nông, một mình giaicấp công nhân đơn lẻ không làm nên lịch sử mà phải là sức mạnh của khối đạiđoàn kết dân tộc, sức mạnh của sự tập hợp lực lược cách mạng trên nền tảng liênminh công, nông trí thức; lực lượng được kết nạp vào Đảng ngày càng đa dạng,tất cả các giai cấp, tầng lớp trong xã hội theo đúng quy định của điều lệ Đảng.Đảng không chỉ bảo vệ quyền lợi cho giai cấp công nhân và còn cho nhân dân,cho dân tộc
3 Mục đích của Đảng:
Mục đích của Đảng là xây dựng nước Việt Nam độc lập, dân chủ, giàumạnh, xã hội công bằng, văn minh, không còn người bóc lột người, thực hiệnthành công chủ nghĩa xã hội và cuối cùng là chủ nghĩa cộng sản Sáng tạo của
Bác Hồ ở chỗ đề ra mục đích độc lập dân tộc, đây là điểm vận dụng trong từng thời kỳ cách mạng; một sang tạo nữa là Đảng ta đã đưa vấn đề dân chủ lên
Trang 3hang đầu tại Đại hội 11 Vì phải có dân chủ, phải có độc lập dân tộc là điều kiệntrức tiên để thực hiện mục tiêu lâu dài là tiến lên chủ nghĩa cộng sản.
4 Hệ tư tưởng của Đảng:
Đảng vừa lấy chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền
tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động, phát huy truyền thống tốt đẹp củadân tộc, tiếp thu tinh hoa trí tuệ của nhân loại, nắm vững quy luật khách quan,
xu thế thời đại và thực tiễn của đất nước để đề ra Cương lĩnh chính trị, đường lốicách mạng đúng đắn, phù hợp với nguyện vọng của nhân dân Tư tưởng Hồ ChíMinh là tinh hoa của Đảng ta và được vận dụng làm nền tảng tư tưởng, kim chỉnam cho hành động của Đảng ta Đây là một điểm vận dụng sáng tạo
4 Nguyên tắc tổ chức của Đảng:
Đảng là một tổ chức chặt chẽ, thống nhất ý chí và hành động, lấy tậptrung dân chủ làm nguyên tắc tổ chức cơ bản, thực hiện tập thể lãnh đạo, cánhân phụ trách, thương yêu đồng chí, kỷ luật nghiêm minh, đồng thời thực hiệncác nguyên tắc: tự phê bình và phê bình, đoàn kết trên cơ sở Cương lĩnh chínhtrị và Điều lệ Đảng, gắn bó mật thiết với nhân dân, Đảng hoạt động trong khuônkhổ Hiến pháp và pháp luật Các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác Lê nin cho
rằng việc tổ chức theo công thức phê bình và tự phê bình trong khi đó Bác Hồ cho rằng phải thực hiện tự phê bình và phê bình ; trong hoạt động phải có tình
đồng chí, anh em, yêu thương lẫn nhau; Đảng phải hoạt động trong khuôn khổHiến pháp và pháp luật; phải liên hệ, gắn bó với quần chúng nhân dân
Nguyên tắc tổ chức hoạt động của đảng còn đoàn kết trên cơ sở Cương
lĩnh chính trị và Điều lệ Đảng, gắn bó mật thiết với nhân dân, Đảng hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật, nguyên tắc tổ chức của đảng không
những hoạt động theo “Cương lĩnh chính trị và Điều lệ Đảng” mà nguyên tắc đócòn phải hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật Đảng ta muốn
khẳng định ngoài cương lĩnh, điều lệ đảng mọi hoạt động của đảng còn phải phù hợp với nguyện vọng của nhân dân chính là phù hợp với Hiến pháp và pháp luật vì hiến pháp là nguyện vọng của nhân dân, do nhân dân lập nên, pháp
luật là ý chí của nhân dân.Tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân,chịu sự giám sát của nhân dân; dựa vào nhân dân để xây dựng Đảng
5 Vấn đề về Đảng cầm quyền:
Đảng Cộng sản Việt Nam là đảng cầm quyền, tôn trọng và phát huy quyềnlàm chủ của nhân dân, chịu sự giám sát của nhân dân; dựa vào nhân dân để xâydựng Đảng; đoàn kết và lãnh đạo nhân dân tiến hành sự nghiệp cách mạng.Đảng lãnh đạo hệ thống chính trị, đồng thời là một bộ phận của hệ thống ấy.Đảng lãnh đạo, tôn trọng và phát huy vai trò của Nhà nước, Mặt trận Tổ quốcViệt Nam và các đoàn thể chính trị - xã hội Điểm sang tạo của chúng tao đó là
phát huy quyền làm chủ của nhân dân; tính độc lập, tổ chức nhà nước
6 Chủ nghĩa Quốc tế:
Trang 4Đảng kết hợp chủ nghĩa yêu nước chân chính với chủ nghĩa quốc tế trongsáng của giai cấp công nhân, góp phần tích cực vào sự nghiệp hoà bình, độc lậpdân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội của nhân dân thế giới.
7 Phương châm xây dựng Đảng:
Đảng Cộng sản Việt Nam được xây dựng vững mạnh về chính trị, tưtưởng và tổ chức, thường xuyên tự đổi mới, tự chỉnh đốn, không ngừng nâng caochất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên, sức chiến đấu và năng lực lãnh đạo cách
mạng của Đảng Điểm sang tạo của Hồ Chí Minh chính là việc đề cao đạo đức cách mạng của đội ngũ đảng viên Bác Hồ coi đạo đực cách mạng là cái gốc
của mọi vấn đề
Trang 5Câu 2: Tại sao Đảng ta lấy nguyên tắc tập trung dân chủ làm nguyên tắc tổ chức và họat động cơ bản của Đảng? Liên hệ việc thực hiện nội dung của nguyên tắc tập trung dân chủ tại chi bộ, đảng bộ Anh (Chị) đang sinh họat, công tác? Đề xuất biện pháp để thực hiện tốt nguyên tắc này tại chi bộ (đảng bộ) mình?
I Nguyên tắc tập trung dân chủ
a) Khái niệm:
Nguyên tắc tập trung dân chủ: Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, nguyên tắc
trập trung dân chủ có nghĩa là “có đảng chương thống nhất, kỷ luật thống nhất,
cơ quan lãnh đạo thống nhất Cá nhân phải phục tùng đoàn thể, số ít phải phục túng số nhiều, cấp dưới phải phục tùng cấp trên, địa phương phải phục tùng trung ương” Tập trung phải trên nền tảng dân chủ Cơ quan lãnh đạo của Đảng
có uy tín và quyền lực, mọi đảng viên phải chấp hành các phương châm, chínhsách, nghị quyết của Đảng, phải tuân theo kỷ luật của Đảng Nhưng tập trung ấykhông phải là cá nhân, chuyên chính, nó là xây dựng trên nền tảng dân chủ
- Quan điểm của Mác và Angghen: Chưa nêu rõ nguyên tắc này mà chỉ
nêu nguyên tắc chung là thiểu số phục tùng đa số, cấp dưới phục tùng cấp trên; trong nội bộ phải có sự đoàn kết.
- Quan điểm của Lê-nin: Đảng là một tổ chức chặt chẽ, nguyên tắc tậptrung dân chủ là nguyên tắc chặt chẽ để phân biệt một chính đảng giai cấp côngnhân với các đảng cơ hội khác
- Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Dân chủ trong Đảng là cơ sở đểdân chủ toàn dân
Nguyên tắc này xuất phát từ nhiệm vụ chính trị của Đảng là giải phóngnhân dân, hướng đến chủ nghĩa xã hội; xuất phát từ bản chất của giai cấp côngnhân là giải phóng nhân dân, giải phóng xã hội
Từ thực tiễn của cách mạng thế giới qua các thời kỳ, nếu phong trào nàothực hiện tốt nguyên tắc này thì sẽ thành công, nếu thực hiện không nghiêm thì
sẽ có hiện tượng thoái trào Tại Việt Nam qua 12 kỳ đại hội đã thực hiện tốtnguyên tắc này
b) Nội dung cơ bản của nguyên tắc đó là:
- Tạp trung dân chủ là một thể thống nhất không thể tách rời, có mối quan
hệ biện chứng giữa tập trung và dân chủ
- Cơ quan lãnh đạo các cấp của Đảng do bầu cử lập ra, thực hiện tập thểlãnh đạo, cá nhân phụ trách
- Cơ quan lãnh đạo cao nhất của Đảng là Đại hội đại biểu toàn quốc Cơquan lãnh đạo ở mỗi cấp là đại hội đại biểu hoặc đại hội đảng viên Giữa hai kỳđại hội, cơ quan lãnh đạo của Đảng là Ban Chấp hành Trung ương, ở mỗi cấp làban chấp hành đảng bộ, chi bộ (gọi tắt là cấp uỷ)
Trang 6- Cấp uỷ các cấp báo cáo và chịu trách nhiệm về hoạt động của mìnhtrước đại hội cùng cấp, trước cấp uỷ cấp trên và cấp dưới; định kỳ thông báotình hình hoạt động của mình đến các tổ chức đảng trực thuộc, thực hiện tự phêbình và phê bình.
- Tổ chức đảng và đảng viên phải chấp hành nghị quyết của Đảng Thiểu
số phục tùng đa số, cấp dưới phục tùng cấp trên, cá nhân phục tùng tổ chức, các
tổ chức trong toàn Đảng phục tùng Đại hội đại biểu toàn quốc và Ban Chấp hànhTrung ương
- Nghị quyết của các cơ quan lãnh đạo của Đảng chỉ có giá trị thi hành khi
có hơn một nửa số thành viên trong cơ quan đó tán thành Trước khi biểu quyết,mỗi thành viên được phát biểu ý kiến của mình Đảng viên có ý kiến thuộc vềthiểu số được quyền bảo lưu và báo cáo lên cấp uỷ cấp trên cho đến Đại hội đạibiểu toàn quốc, song phải chấp hành nghiêm chỉnh nghị quyết, không đượctruyền bá ý kiến trái với nghị quyết của Đảng Cấp uỷ có thẩm quyền nghiên cứuxem xét ý kiến đó; không phân biệt đối xử với đảng viên có ý kiến thuộc vềthiểu số
- Tổ chức đảng quyết định các vấn đề thuộc phạm vi quyền hạn của mình,song không được trái với nguyên tắc, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luậtcủa Nhà nước và nghị quyết của cấp trên
II Lý do Đảng ta chọn nguyên tắc tập trung dân chủ làm nền tảng trong tổ chức và hoạt động
Nguyên tắc tập trung dân chủ có vị trí và tầm quan trọng hàng đầu trongtổng thể các nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt của Đảng Cộng sản Nguyên tắcnày có vai trò quan trọng hàng đầu trong việc bảo đảm sự vững mạnh về chínhtrị, tư tưởng và tổ chức của Đảng Cộng sản Nếu thực hiện nguyên tắc này sẽtang cường đoàn kết nội bộ; phát huy được năng lực trí tuệ, bản lĩnh của mỗi cán
bộ đảng viên Đây là nguyên tắc cơ bản nhất chi phối tất cả các nguyên tắc kháctrong Xây dựng đảng Đảng Cộng sản Việt Nam tổ chức theo nguyên tắc tậptrung dân chủ
Đảng ta chọn nguyên tắc này là nguyên tắc tổ chức và hoạt động vì nó cótính tất yếu khách quan trong xây dựng tổ chức, sinh hoạt và hoạt động củaĐảng Cộng sản nói chung và Đảng Cộng sản Việt Nam nói riêng, cụ thể là:
1 Nguyên tắc này, một mặt, bảo đảm phát huy tính tích cực và sáng tạo
của mọi tổ chức đảng và đảng viên; mặt khác, bảo đảm sự thống nhất ý chí vàhành động của Đảng
2 Trong nguyên tắc tập trung dân chủ, tập trung và dân chủ thống nhất
với nhau, tập trung phải trên cơ sở dân chủ, dân chủ đi đôi với tập trung Dânchủ là điều kiện, tiền đề của tập trung, đồng thời tập trung là cơ sở bảo đảm chodân chủ được thực hiện và phát huy Dân chủ càng phát triển thì tập trung càngvững chắc, sức mạnh của Đảng càng được khẳng định Nếu thực hành dân chủtốt, sẽ phát huy được trí tuệ, tiềm năng, khơi dậy được tính tích cực, chủ động,
Trang 7sáng tạo của mọi đảng viên, tổ chức đảng, tạo nên sự thống nhất ý chí và hànhđộng của Đảng
3 Thực tiễn hoạt động chính trị chứng minh rằng do xuất xứ và quá trình
phát triển khác nhau, giữa các đảng viên cộng sản, để đạt được sự thống nhất vềquan điểm, lập trường, thái độ ứng xử với mọi đối tượng và đối tác của cáchmạng không bao giờ là việc giản đơn Điều đó không tuỳ thuộc vào mối quan hệtình cảm trong đời sống hàng ngày, nhưng chỉ có thể thực hiện trong nhữngchính đảng tổ chức theo nguyên tắc “tập trung dân chủ”
4 Tập trung là nguyên tắc tổ chức của mọi chính đảng Còn dân chủ mới
là tính chất cần xây dựng, làm nền tảng cho nguyên tắc tập trung của các đảngcộng sản V.I Lênin đã khẳng định: “Cần phải dựa vào bản điều lệ (đảng) để rènmột vũ khí ít nhiều sắc bén để chống chủ nghĩa cơ hội Những nguyên nhân củachủ nghĩa cơ hội càng sâu xa bao nhiêu thì vũ khí ấy càng phải sắc bén bấynhiêu”
5 Có dân chủ mới có sự thúc đẩy và phát huy tính chủ động, sáng tạo,
mới nuôi dưỡng và phát triển được các tài năng Có tập trung mới tạo ra đượcsức mạnh chung, thống nhất ý chí và hành động vì mục tiêu chung của cáchmạng Tập trung đúng đắn, hợp lý sẽ làm tăng sức mạnh của dân chủ Dân chủlành mạnh phải dựa trên cơ sở tập trung
III Liên hệ thực tiễn và đề xuất biện pháp để thực hiện tốt nguyên tắc này.
1 Liên hệ thực tiễn
Các anh chị tự liên hệ để phù hợp với tình hình thực tiễn tại cơ quan/đơn
vị mình.
2 Một số biện pháp để thực hiện tốt nguyên tắc này
Gợi ý một số nội dung để các anh chị tham khảo:
- Quán triệt cho cán bộ, đảng viên nhận thức đầy đủ và thống nhất vềnguyên tắc tập trung dân chủ
- Cụ thể hoá nội dung, yêu cầu của nguyên tắc tập trung dân chủ thànhchức trách, nhiệm vụ, quyền hạn và các mối quan hệ công tác, chế độ công tác,của từng cán bộ, đảng viên, từng cấp uỷ, tổ chức đảng, thể hiện rõ trong các quychế, quy định
- Tăng cường kiểm tra của cấp ủy cấp trên đối với việc thực hiện dân chủ
và nguyên tắc tập trung dân chủ của cấp ủy cấp dưới
Việc đánh giá cán bộ nhất thiết phải hỏi ý kiến cấp quản lý cán bô, hỏi ýkiến quần chúng và cấp dưới, cùng những người có quan hệ, có hiểu biết về cán
bộ đó, trực tiếp với cán bộ đó
- Nâng cao chất lượng sinh hoạt Đảng Đặc biệt chú ý việc phát huy dân
chủ
Trang 8Câu 3: Phân tích vị trí, vai trò của tổ chức cơ sở Đảng? Liên hệ việc thực hiện nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng nơi Anh (Chị) đang sinh họat, công tác? đề xuất biện pháp để nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu tại chi bộ (đảng bộ)?
I Khái niệm:
Tổ chức cơ sở đảng là tổ chức cơ sở của Đảng được lập ở đơn vị cơ sở.
Theo Điều 10 Điều lệ Đảng
Ở xã, phường, thị trấn có từ 3 Đảng viên chính thức trở lên, lập tổ chức cơ
sở Đảng (trực thuộc cấp ủy cấp huyện), ở cơ quan, doanh nghiệp, hợp tác xã,đơn vị sự nghiệp, đơn vị quân đội, công an và các đơn vị khác có từ ba Đảngviên chính thức trở lên, lập tổ chức cơ sở Đảng (Tổ chức cơ sở đảng hoặc chi bộtrực thuộc đảng ủy cơ sở) Tổ chức cơ sở Đảng dưới 30 Đảng viên, lập chi bộ cơ
sở, có các tổ Đảng trực thuộc Tổ chức cơ sở có từ 30 Đảng viên trở lên lậpĐảng bộ cơ sở, có các chi bộ trực thuộc Đảng uỷ Theo Khoản 3 Điều 21 Điều lệĐảng
Tổ chức cơ sở Đảng của Đảng cộng sản Việt Nam gồm chi bộ cơ sở, Đảng
bộ cơ sở Đảng bộ cơ sở có 2 loại: Đảng bộ cơ sở có các chi bộ trực thuộc; Đảng
bộ cơ sở có Đảng bộ bộ phận và chi bộ trực thuộc Các tổ chức cơ sở Đảng đều
có cấp uỷ cấp trên trực tiếp Ví dụ: huyện uỷ là cấp trên trực tiếp của tổ chức cơ
sở Đảng ở xã, thị trấn thuộc huyện đó; quận uỷ và cấp trên trực tiếp của tổ chức
cơ sở Đảng ở phường thuộc quận Ngoài ra, nếu được cấp uỷ cấp trên trực tiếpđồng ý, trong một số tổ chức cơ sở Đảng còn có Đảng bộ bộ phận trực thuộcĐảng uỷ cơ sở Trong các Đảng bộ bộ phận có các chi bộ trực thuộc
II Vai trò, vị trí của Tổ chức cơ sở Đảng:
Theo Khoản Điều 21 Chương 5 Điều lệ Đảng xác định rõ vị trí, vai trò cụ
thể là: Tổ chức cơ sở Đảng (chi bộ cơ sở, đảng bộ cơ sở) là nền tảng của Đảng,
là hạt nhân chính trị ở cơ sở Với vị trí là nền tảng của Đảng, TCCSĐ có vai
trò rất quan trọng đối với sự vững mạnh và năng lực lãnh đạo của Đảng
1 Đây là cấp tổ chức cuối cùng trong hệ thống tổ chức bốn cấp của Đảng
ta, là cấp tổ chức sâu rộng nhất, gắn với các đơn vị cơ sở trên toàn lãnh thổ vàcác ngành, các lĩnh vực của đời sống xã hội, bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng tớitừng cơ sở, từng đảng viên và từng người dân Là hạt nhân chính trị ở cơ sở,TCCSĐ là nơi thể hiện toàn diện, trực tiếp và cụ thể nhất mối quan hệ giữaĐảng với nhân dân
2 Đây là nơi trực tiếp thực hiện và lãnh đạo các tầng lớp nhân dân thựchiện chủ trương đường lối của Đảng, pháp luật Nhà nước Đưa đường lối, chínhsách của Đảng, pháp luật Nhà nước vào thực tiễn cuộc sống Nhằm khơi dậynguồn lực trí tuệ của nhân dân Đồng thời qua đó góp phần kiểm nghiệm và bổsung đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước
Trang 93 Đây cũng là nơi trực tiếp tiến hành các hoạt động quan trọng trongcông tác xây dựng phát triển Đảng, như kết nạp, quản lý, phân công nhiệm vụ,kiểm tra, đánh giá, sàng lọc đảng viên; nơi đảng viên thường xuyên thực hànhcác nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt; nơi xuất phát đề cử, cung cấp cán bộ ra cơquan lãnh đạo các cấp của Đảng Bác Hồ đã nói: Để lãnh đạo cách mạng, Đảngphải mạnh Đảng mạnh là do chi bộ tốt.
4 Tổ chức cơ sở đảng còn là cầu nối giữa Đảng với quần chúng nhân dân,
là mắt khâu trọng yếu để duy trì mối liên hệ của Đảng với nhân dân; là tổ chứcgần dân nhất, trực tiếp lãnh đạo nhân dân và nắm bắt tâm tư, nguyện vọng củaquần chúng nhân dân để phản ánh với Đảng Dân tin Đảng, theo Đảng haykhông là nhờ ở vai trò rất quan trọng, trực tiếp của TCCSĐ, của cán bộ đảng
viên tại cơ sở Bác Hồ đã dạy: “Chi bộ là nền móng của Đảng, chi bộ tốt thì mọi việc sẽ tốt”.
5 Với vị trí, vai trò hạt nhân chính trị ở cơ sở, tổ chức cơ sở đảng tuy làmột bộ phận trong hệ thống chính trị ở cơ sở, nhưng là tổ chức lãnh đạo tất cảcác tổ chức khác trong hệ thống chính trị đó, là tổ chức bảo đảm cho mọi hoạtđộng ở cơ sở theo dung định hướng chính trị của Đảng
Bác Hồ đã dạy: Đối với Đảng ta, xây dựng chi bộ cho tốt, cho vững mạnh
và một việc vô cùng quan trọng Đảng ta luôn coi xây dựng, nâng cao năng lựclãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, là nhiệm vụ thường xuyên,quan trọng hang đầu của công tác xây dựng Đảng
III Liên hệ thực tiễn.
Các anh chị tự liên hệ để phù hợp với tình hình thực tiễn tại cơ quan/đơn
vị mình.
IV Đề xuất biện pháp để nâng cao năng lực, sức chiến đấu.
Gợi ý một số nội dung để các anh chị tham khảo:
3 Công tác kiện toàn về tổ chức
Kiện toàn đảng ủy, chi ủy gắn với nâng cao đội ngũ cán bộ công chức.Kiện toàn Đảng ủy theo hướng coi trọng tiêu chuẩn nhưng phải chú ý đến cơ cấu(giới tính, độ tuổi, dân tộc, các bộ phận)
4 Công tác quán triệt
Trang 10Từng đảng viên cần nhận thức và phát huy đầy đủ vai trò của tổ chứcđảng đối với mọi mặt hoạt động của đơn vị Cán bộ chủ chốt cấp ủy đảng phảithường xuyên tiếp xúc, đối thoại trực tiếp với nhân dân, chủ động nắm bắt, đánhgiá, dự báo diễn biến tư tưởng của cán bộ, đảng viên và có biện pháp giải quyếtkịp thời”
5 Nâng cao tính gương mẫu
Đội ngũ cấp ủy viên, cán bộ chủ chốt của địa phương, cơ sở phải thực sựgương mẫu trước nhân dân “Mỗi cán bộ, đảng viên phải không ngừng tu dưỡng,rèn luyện đạo đức cách mạng, thực sự là một tấm gương về phẩm chất đạo đức,lối sống Cán bộ cấp trên phải gương mẫu trước cán bộ cấp dưới, đảng viên vànhân dân”
6 Công tác sinh hoạt Đảng
Giữ vững các nguyên tắc tổ chức sinh hoạt Đảng gắn với nâng cao chấtlượng sinh hoạt đảng ủy, chi bộ Các tổ chức đảng cần duy trì sinh hoạt có nềnnếp, coi sinh hoạt đảng là nơi để tổ chức đảng và mỗi đảng viên thực hiện đúngchức năng lãnh đạo, giáo dục và chiến đấu của mình
7 Công tác dân vận
Phát huy vai trò của các tổ chức trong hệ thống chính trị và quần chúngnhân dân tham gia xây dựng Đảng, đóng góp ý kiến, phê bình cán bộ, đảng viênnhất là người đứng đầu tổ chức đảng, chính quyền, đoàn thể Phải xác định rằng,tham gia xây dựng Đảng là nhiệm vụ thường xuyên, quan trọng của các tổ chứcchính trị-xã hội và của quần chúng nhân dân
8 Công tác lãnh đạo, chỉ đạo
Tăng cường sự chỉ đạo của tổ chức Đảng cấp trên Khuyến khích cơ sởtăng cường tính năng động, sáng tạo, đồng thời tăng cường chỉ đạo, hướng dẫncủa tổ chức Đảng cấp trên, trước hết là cấp trên trực tiếp Đây là giải pháp quantrọng, nhằm tháo gỡ những khó khăn cho cơ sở, tạo điều kiện cho cơ sở đi đúnghướng
9 Công tác kiểm tra
Thường xuyên làm tốt công tác kiểm tra, giám sát, sơ kết, tổng kết, rútkinh nghiệm về nâng cao tính chiến đấu của TCCSĐ Các TCCSĐ cần thườngxuyên nắm chắc tình hình, đánh giá đúng thực trạng tính chiến đấu của từng chi
bộ, đảng bộ, từng cán bộ, đảng viên, từ đó xác định chủ trương, kế hoạch, nộidung, biện pháp xây dựng, chỉ đạo, hướng dẫn tổ chức đảng làm tốt công táckiểm tra, giám sát
Trang 11Câu 4: Phân tích vị trí, vai trò của đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam? Liên hệ tình hình đội ngũ đảng viên và công tác đảng viên tại chi bộ (đảng bộ) ở đơn vị? Đề xuất biện pháp để nâng cao chất lượng, số lượng đội ngũ đảng viên ở chi bộ (đảng bộ) mình?
I Vị trí, vai trò của người Đảng viên
1 Khái niệm Đảng viên: Đảng viên là người ở trong một tổ chức của
một chính đảng
- Theo quy định tại Điều 1 Điều lệ Đảng: Đảng viên Đảng Cộng sản ViệtNam là chiến sĩ cách mạng trong đội tiên phong của giai cấp công nhân, nhândân lao động và dân tộc Việt Nam, suốt đời phấn đấu cho mục đích, lý tưởng củaĐảng, đặt lợi ích của Tổ quốc, của giai cấp công nhân và nhân dân lao động lêntrên lợi ích cá nhân; chấp hành nghiêm chỉnh Cương lĩnh chính trị, Điều lệĐảng, các nghị quyết của Đảng và pháp luật của Nhà nước; có lao động, hoànthành tốt nhiệm vụ được giao; có đạo đức và lối sống lành mạnh; gắn bó mậtthiết với nhân dân; phục tùng tổ chức, kỷ luật của Đảng, giữ gìn đoàn kết thốngnhất trong Đảng
- Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin, Đảng viên là những ngườithừa nhận Cương lĩnh chính trị của Đảng, tự nguyện suốt đời phấn đấu vì mụcđích, lý tưởng cộng sản chủ nghĩa; đó là những người gắn bó chặt chẽ với Đảngbằng việc tự nguyện tham gia vào một tổ chức cơ sở của Đảng, chịu sự quản lýcủa tổ chức đó; là những người kiên quyết, gương mẫu trong hành động cáchmạng; đi đầu, tập hợp và lôi cuốn quần chúng đấu tranh cho lợi ích của giai cấpcông nhân, nhân dân lao động và dân tộc
2 Vai trò, vị trí của Đảng viên
- Về mặt lý luận: Đảng viên có vai trò, vị trí là hạt nhân của tổ chức cơ sởĐảng; là tế bào của Đảng; là nhịp cầu nối giữa tổ chức đảng với quần chúngnhân dân; Đảng viên trực tiếp giữ vai trò xây dựng Đảng; và giữa trọng trách làlực lượng lãnh đạo
Đảng viên có vị trí quan trọng đối với toàn bộ sự nghiệp cách mạng cũngnhư đối với công cuộc xây dựng Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiếnđấu của Đảng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: để lãnh đạo cách mạng,Đảng phải mạnh, Đảng mạnh là do chi bộ tốt, cho bộ tốt là do các đảng viên đềutốt Người thường nhắc nhở: “Đảng viên đi trước, làng nước theo sau” Trongquá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta cũng đã khằng định: đảng viên là mộtvấn đề chủ yếu trong xây dựng Đảng Vai trò, vị trí của đảng viên đã được khẳngđịnh cả về lý luận và thực tiễn trong suốt gần 80 năm qua và đặc biệt là trongthời kỳ đổi mới hiện nay
Theo quan điểm chủ nghĩa Mac Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và củaĐảng ta, đảng viên là những người thừa nhận Cương lĩnh chính trị của Đảng, tự
Trang 12nguyện phấn đấu suốt đời vì mục đích, lý tưởng cộng sản chủ nghĩa đó là nhữngngườigắn bó chặt chẽ với Đảng bằng việc tự nguyện tham gia vào một tổ chức
cơ sở của Đảng, chịu sự quản lý của tổ chức đó; là những người kiên quyết,gương mẫu trong hành động cách mạng; đi đầu, tập hợp và lôi cuốn quầnchugn1 đấu tranh cho lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và dântộc Vị trí, vai trò của đảng viên được thể hiện ở các vấn đề sau:
Một là, đảng viên là người chiến sĩ cách mạng trong đội tiên phong của
giai cấp công nhân Việt Nam
Đảng Cộng sản Việt Nam là đội tiên phogn của giai cấp công nhân ViệtNam Đảng chính là đội quân ưu tú nhất, là bộ tham mưu chính trị của giai cấpcông nhân và là đại biểu trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, của nhândân lao động và của cả dân tộc
Đảng ta hoạt động không vì mục đích tự thân của mình, mà chính là vìhạnh phúc của nhân dân, tức là nhằm xây dựng một nước Việt Nam độc lập, dânchủ, giàu mạnh, xã hội công bằng, văn minh, thực hiện thành công chủ nghĩa xãhội và cuối cùng là chủ nghĩa cộng sản
Đảng cộng sản Việt Nam trước hết là một tổ chức, Đảng là một cơ chếchính trị-xã hội sống, cho nên toàn bộ sức mạnh của đảng, năng lực lãnh đạo vàsức chiến đấu của Đảng đều được tạo thành từ mỗi một thành viên trong tổ chức,
từ mỗi tế bào cấu tạo nên Đảng, tức là từ từng người đảng viên Nói cách khác,sức mạnh của Đảng phụ thuộc vào số lượng và chất lượng của đội ngũ đảngviên Đảng viên tồn tại gắn liền với tổ chức; chịu sự lãnh đạo, giáo dục, quản lý,kiểm tra của tổ chức Tổ chức mạnh đảm bảo từng người mạnh, từng ngườimạnh khiến cả tổ chức mạnh Chất lượng đội ngũ đảng viên ngày càng cao, nội
bộ càng ổn định, thì uy tín của Đảng đối với quần chúng càng lớn
Hai là, đội ngũ đảng viên là những người vừa có trách nhiệm góp phần
xây dựng đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng; đồng thời có trách nhiệm
tổ chức thực hiện mọi đường lối, chủ trương, chính sách đó
Nếu cho rằng chất lượng và số lượng đảng viên là nhân tố hàng đầu quyếtđịnh sức mạnh của Đảng thì đường lối đúng đắn của đảng là nhân tố quyết địnhmọi thắng lợi của cách mạng Người đảng viên phải có trách nhiệm tích cựcđóng góp xây dựng đường lối chính trị, đồng thời tổ chức cho quần chúng thamgia xây dựng đường lối chính trị của đảng Sau khi có đường lối chính trị đúngđắn, người đảng viên phải nêu cao vai trò tiên phogn gương mẫu trong việc chấphành và tổ chức thực hiện đường lối chính trị của Đảng, pháp luật của nhà nước,phải thể hiện quan điểm của Đảng: “nói đi đôi với làm”
Với vai trò này, đòi hỏi người đảng viên phải có lập trường chính trị vữngvàng, trung thành với mục tiêu, lý tưởng của Đảng, của cách mạng; có năng lựctrí tuệ am hiểu thực tiễn; có nhiệt tình cách mạng cao và năng lực hành động
Ba là, người đảng viên dù ở cương vị nào, cũng vừa là người lãnh đạo,
vừa là người phục vụ quần chúng
Trang 13Đảng viên là tiền đề, là cơ sở xây dựng đội ngũ cán bộ của Đảng, nhànước và các đoàn thể nhân dân Có đội ngũ đảng viên ưu tú, mới cung cấp chođảng, nhà nước và nhân dân những cán bộ tốt, đáp ứng với đòi hỏi của nhiệm vụcách mạng trong từng thời kỳ lịch sử.
Trên cương vị là người lãnh đạo: với tư cách là người giác ngộ lý tưởngĐảng, người đảng viên mang đường lối, chủ trương chính sách của dảng, phápluật của nhà nước tuyên truyền cho quần chúng nhân dân Do đó, yêu cầu đặt rađối với người đảng viên là phải giữ gìn mối liên hệ chặt chẽ với quần chúng,không đứng trên quần chúng, không xa rời quần chúng, không mưu cầu nhữngđặc quyền, đặc lợi cho bản thân mình và gia đình mình Đảng viên phải thể hiện
là người trực tiếp xây dựng mối quan hệ máu thịt giữa đảng với nhân dân
Ở vị trí là người phục vụ: với tư cách là người đứng trong hàng ngũ đảng,
người đảng viên phải ra sức phúc vụ cho lý tưởng của đảng, đó chính là nhiệm
vụ tất cả vì hạnh phúc của nhân dân, là người đầy tớ trung thành của nhân dân.Với vị trí này, người đảng viên không những không tự hạ thấp mình để theo đuôiquần chúng, mà phải là người chiến sĩ tiên phong, luôn đứng vững trên lậptrường, quan điểm của đảng để lãnh đạo, giáo dục quần chúng, tổ chức cho quầnchúng hành động cách mạng theo đúng phương hương của đảng
Bốn là, đảng viên là người kiên định bảo vệ đảng, bảo vệ đường lối chủ
trương của đảng
Đứng trước âm mưu “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch hònglật đổ chế độ xã hội chủ nghĩa ở nước ta, người đảng viên phải có trách nhiệmbảo vệ đảng, bảo vệ đường lối, chủ trương của đảng, đấu tranh kiên quyết và cóhiệu quả với các biểu hiện cơ hội, hữu khuynh, xét lại hoặc giáo điều, bảo thủlàm cho đảng ta luôn vững vàng, kiên định, có sức chiến đấu cao Giữ vững vàtăng cường vị trí lãnh đạo của ĐCSVN là yếu tố có tính quyết định thắng lợi, làvấn đề có ý nghĩa sống còn đối với cách mạng VN, sống còn của chế độ và cũng
là đòi hỏi khách quan, yêu cầu cầu của thời kỳ mới, thời kỳ đẩy mạnh côngnghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa
II Thực trạng đội ngũ Đảng viên ở Chi bộ hiện nay:
Các anh chị tự liên hệ để phù hợp với tình hình thực tiễn tại cơ quan/đơn
vị mình.
III Đề xuất biện pháp nâng cao chất lượng và số lượng đôi ngũ Đảng viên ở Chi bộ mình
Một số gợi ý để các anh/chị tham khảo:
1 Tăng cường công tác giáo dục, rèn luyện, quản lý cán bộ, đảng viên;
chủ động ngăn chặn, đẩy lùi những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạođức lối sống trong cán bộ, đảng viên
2 Nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ:
Trang 14Nâng cao chất lượng đội ngũ đảng viên phải gắn liền với nâng cao chấtlượng hoạt động của tổ chức cơ sở đảng và các tổ chức trong hệ thống chính trị
ở cơ sở Chất lượng đội ngũ đảng viên càng cao sẽ làm cho quần chúng nhândân gắn bó với Đảng và tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng Chất lượng đội ngũđảng viên được nâng cao chính là nguồn cung cấp những cán bộ tốt cho Đảng,Nhà nước và các tổ chức chính trị-xã hội ở các cấp
Thực hành rộng rãi dân chủ trong sinh hoạt chi bộ, bảo đảm cho cácquyền của đảng viên được thực hiện một cách nghiêm túc, đúng đắn và đầy đủ.Thực hiện nghiêm túc, nề nếp chế độ tự phê bình và phê bình coi đó là công cụsắc bén để giáo dục, rèn luyện cán bộ, đảng viên, là biện pháp tích cực để củng
cố, tăng cường đoàn kết thống nhất, xây dựng Đảng trong sạch vững mạnh
3 Làm tốt công tác phát triển Đảng viên: Trong xây dựng, phát triển
đội ngũ đảng viên, phải chú ý kết hợp chặt chẽ giữa hai mặt của công tác xâydựng và chỉnh đốn Đảng Một mặt, vừa đẩy mạnh kết nạp vào Đảng những quầnchúng thật sự ưu tú, tiêu biểu và có đủ tiêu chuẩn, với kịp thời đưa ra khỏi Đảngnhững người không còn đủ tư cách đảng viên Thực hiện tốt công tác tạo nguồnphát triển Đảng viên
Trong công tác phát triển đảng viên, cần bồi dưỡng, rèn luyện, thử thách đối với quần chúng ưu tú, giao việc để thử thách qua đó để thấy rõ động
cơ, mục đích vào Đảng trước khi xem xét kết nạp vào Đảng; chú trọng trẻ hoá
và nâng cao trình độ, kiến thức các mặt của đội ngũ đảng viên; khắc phục tìnhtrạng chạy theo số lượng và không giao chỉ tiêu kết nạp đảng viên, không đặt sốlượng đảng viên được kết nạp trong năm làm tiêu chí đánh giá chất lượng tổchức cơ sở đảng
4 Công tác kiểm tra, giám sát:
Kiểm tra, giám sát là những chức năng lãnh đạo của Đảng Lãnh đạo màkhông kiểm tra, giám sát coi như không lãnh đạo Cần tăng cường kiểm tra,giám sát cán bộ, đảng viên trong việc chấp hành Điều lệ Đảng, nghị quyết, chỉthị, quy định của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước; việc chấp hànhnguyên tắc tập trung dân chủ, quy chế làm việc, chế độ công tác; việc thực hiệnQuy định những điều đảng viên không được làm; việc thực hành tiết kiệm,phòng, chống tham nhũng, lãng phí; rèn luyện phẩm chất đạo đức lối sống, chấphành kỷ cương kỷ luật, tác phong trong công tác, trong quan hệ giao tiếp… Chủđộng phối hợp với cấp ủy địa phương để quản lý, kiểm tra, giám sát đảng viênthực hiện nhiệm vụ đảng viên và nghĩa vụ công dân ở nơi cư trú
Nâng cao chất lượng cán bộ, đảng viên là trách nhiệm của các cấp ủy, tổchức đảng trước hết là ở ý thức tự thân của mỗi cán bộ, đảng viên Toàn thể cán
bộ, đảng viên phải luôn có ý thức tu dưỡng, rèn luyện, không ngừng phấn đấu,hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, góp phần vào thành tích chung của đơn
vị để xứng đáng là chiến sỹ cách mạng trong đội tiên phong của giai cấp côngnhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc Việt Nam
Trang 15Tại Chi bộ cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát một cách chặt chẽ,tăng cường sự chỉ đạo, kiểm tra của cấp uỷ cấp trên đối với cơ sở; thường xuyênchỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện công tác đảng viên ở cơ sở; các cấp
ủy đảng, chi bộ thực hiện tốt việc kiểm tra, giám sát và phân tích chất lượngđảng viên Qua phân tích, đánh giá phân loại chất lượng đảng viên, chi bộ nắmchắc và toàn diện cả về phẩm chất, đạo đức, lối sống, trình độ, năng lực của từngđảng viên trong chi bộ Từ đó làm cơ sở cho việc đề ra những biện pháp quản lý,giáo dục, rèn luyện đảng viên phù hợp, cần tránh lối kiểm tra, giám sát qua loa,hình thức và nhận xét, đánh giá chung chung
5 Đề cao sự gương mẫu, trách nhiệm của cấp ủy, lãnh đạo cơ quan, đơn
vị mà hạt nhân là đồng chí bí thư chi bộ trong việc nâng cao chất lượng đội ngũcán bộ, đảng viên
Đây là giải pháp rất quan trọng Cấp ủy và lãnh đạo cơ quan, đơn vị lànhững người có trách nhiệm cao nhất trong xây dựng Đảng và giáo dục tư tưởngchính trị, đạo đức lối sống cho cán bộ, đảng viên ở cơ quan, đơn vị Sự gươngmẫu của tập thể cấp ủy, lãnh đạo cơ quan, đơn vị mà đặc biệt là của đồng chí bíthư chi bộ vừa là tấm gương, vừa là chỗ dựa về tinh thần cho cán bộ, đảng viên.Nếu cấp ủy, lãnh đạo cơ quan, đơn vị là những người có bản lĩnh chính trị vữngvàng, trong sáng về đạo đức lối sống, luôn coi trọng công tác xây dựng Đảng,xây dựng cơ quan, đơn vị, gương mẫu chấp hành nghiêm chỉnh nghị quyết, chỉthị, quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước thì sẽ phát huy được dân chủ,tính tích cực của cán bộ, đảng viên, tạo dư luận lành mạnh phê phán những biểuhiện tiêu cực, suy thoái
Cần tập trung xây dựng, thực hiện nghiêm túc các quy chế, quy địnhnhằm xác định rõ thẩm quyền, trách nhiệm của cấp ủy, lãnh đạo cơ quan, đơn vịđặc biệt là của bí thư trong mối quan hệ với cấp ủy cơ quan, đơn vị; kịp thời nêugương cán bộ, đảng viên điển hình trong học tập và làm theo tấm gương đạo đức
Hồ Chí Minh; cơ chế giám sát cấp ủy, lãnh đạo cơ quan, đơn vị trong việc thựchiện chức trách, nhiệm vụ được giao; cơ chế cấp ủy, lãnh đạo cơ quan, đơn vịphải chịu trách nhiệm về những yếu kém, sai phạm của cán bộ, đảng viên thuộcquyền quản lý
6 Nâng cao chất lượng công tác tổ chức cán bộ, công tác đào tạo bồi
dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ của cán bộ, đảng viên, đồngthời nâng cao chất lượng công tác kết nạp đảng viên
Tổ chức rà soát, đánh giá, phân loại cán bộ từ đó có kế hoạch sắp xếp độingũ cán bộ hợp lý, bố trí cán bộ theo tiêu chuẩn chức danh đã xây dựng; tổ chứcluân chuyển, điều động, sắp xếp lại cán bộ, đảng viên; xây dựng quy trình quản
lý cán bộ chặt chẽ, phòng ngừa sai phạm tiêu cực trong công tác chuyên môn.Chú trọng công tác đào tạo bồi dưỡng cán bộ, đảng viên toàn diện về kiến thứcchính trị, pháp luật, nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu công tác, khuyến khích cán bộtham gia học tập nâng cao trình độ, chú trọng chất lượng đào tạo, năng lực thực
Trang 16tế, lấy hiệu quả công việc làm thước đo chính trong bình xét thi đua, khenthưởng, nâng lương, bổ nhiệm.
Kết nạp đảng viên là một nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên, có tính quyluật trong công tác xây dựng Đảng nhằm tăng sức chiến đấu bảo đảm sự kế thừacủa Đảng Để nâng cao chất lượng công tác kết nạp đảng, một mặt chi bộ chủđộng làm tốt công tác giáo dục, bồi dưỡng tạo nguồn phát triển đảng, nguồnphong phú thì tổ chức đảng càng có điều kiện lựa chọn kỹ càng, chất lượngnguồn tốt sẽ cho những đảng viên có chất lượng cao Mặt khác, phải xem xét kỹđộng cơ, mục đích của người xin vào Đảng để kịp thời giúp đỡ quần chúng đủđiều kiện sớm trở thành đảng viên, đồng thời phải thực hiện đúng tiêu chuẩn xétkết nạp đảng và các thủ tục, quy trình trong công tác kết nạp đảng theo quy địnhcủa Trung ương
Trang 17Câu 5: Phân tích quan điểm của Đảng về xây dựng đội ngũ cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước? Đánh giá thực trạng đội ngũ cán bộ và công tác cán bộ của đơn vị mình? Những biện pháp
cơ bản để xây dựng đội ngũ cán bộ ở cơ sở đảm bảo chất lượng, đáp ứng nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị?
1. Khái niệm cán bộ
Cán bộ theo nghĩa rộng bao gồm cán bộ, công chức, viên chức nói chunghoạt động trong các tổ chức của hệ thống chính trị, các đơn vị sự nghiệp công vàthành phần kinh tế nhà nước; họ được hình thành thông qua con đường đào tạo
và bồi dưỡng trong nhà trường và thực tiễn Đây là bộ phận đông đảo và thường
ổn định nhất
Cán bộ là người làm công tác có chức vụ trong một cơ quan, một tổ chức,trong đó cần nhấn mạnh của cả hệ thống chính trị Đây là đội ngũ cán bộ lãnhđạo, quản lý, những người có chức vụ, phân biệt với người thường, không cóchức vụ Bộ phận cán bộ này được hình thành thông qua việc bầu cử dân chủhoặc đề bạt, bổ nhiệm
Công tác cán bộ của Đảng là việc xây dựng đội ngũ cán bộ, bao gồm cảviệc đề ra tiêu chuẩn, quy hoạch, đào tạo, đánh giá, bổ nhiệm, luân chuyển, điềuđộng, quản lý, khen thưởng, chính sách đãi ngộ cán bộ… nhằm phục vụ chonhiệm vụ chính trị của Đảng trong thời gian nhất định
2. Vị trí, vai trò của cán bộ
a) Quan điểm của Chủ nghĩa Mác Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh:
- Mac, Ăngghen và Lênin đã khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng củacán bộ đối với việc nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng và vớithành công của sự nghiệp cách mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng Các Mác chorằng: Muốn thực tiện tư tưởng thì cần có những con người sử dụng lực lượngthực tiễn Lenin cho rằng: “Trong lịch sử chưa hề có một giai cấp nào dành đượcquyền thống trị nếu nó không đào tạo ra được trong hang ngũ của mình nhữnglãnh tụ chính trị, những đại biểu tiền phong có đủ khả năng tổ chức và lãnh đạophong trào
- Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đã dạy: “Cán bộ là cái gốc của mỗi côngviệc”, “công việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém” Chủ tịch
Hồ Chí Minh đặc biệt coi trọng vai trò, vị trí của người cán bộ nhất là vấn đềđạo đức của người cán bộ
b) Quan điểm của Đảng ta:
Trong Văn kiện Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương khóa VII,Đảng khẳng định: “Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng,gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trongcông tác xây dựng Đảng” Đội ngũ cán bộ có vai trò quan trọng, đội ngũ cán bộlãnh đạo, quản lý ở các cấp các ngành lại càng có vai trò quan trọng hơn
- Cán bộ cơ sở có vai trò to lớn trong việc khơi dậy, phát huy tinh thầnlàm chủ, tính sáng tạo của nhân nhân Do trực tiếp gắn bó với dân, nên đội ngũcán bộ cơ sở nắm vững tâm tư, tình cảm, nguyện vọng chính đáng của nhân dân,
Trang 18phản ánh với Đảng, để Đảng đề ra đường lối, chủ trương, chính sách đúng đắn,hợp lòng dân, dễ đi vào nhân dân để nhân dân thực hiện Đời sống mọi mặt củanhân dânở cơ sở được đảm bảo hay không phụ thuộc rất lớn vào sự lãnh đạo,quản lý của đội ngũ cán bộ cơ sở.
- Cán bộ ở cơ sở là hạt nhân, lực lượng nòng cốt bảo đảm sự đoàn kếtthống nhất trong chi bộ, đảng bộ và trong nhân dân, xóm, ấp bản, khu phố.Thông qua đội ngũ cán bộ cơ sở, vai trò lãnh đạo và uy tín của Đảng được thểhiện và được nâng lên
- Thực tiễn cách mạng nước ta cho thấy, nơi nào có đội ngũ cán bộ cơ sởtốt, nhất là cán bộ chủ chốt thì ở đó phong trào cách mạng quần chúng phát triểnmạnh mẽ, kinh tế-xã hội phát triển, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dânđược cải thiện và nâng lên
3. Đánh giá thực trạng cán bộ của đơn vị
Các anh chị tự liên hệ để phù hợp với tình hình thực tiễn tại cơ quan/đơn
vị mình.
4. Biện pháp để nâng cao chất lượng công tác cán bộ
Một số gợi ý để các anh chị tham khảo:
Để xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp có phẩm chất, năng lực thực sựngang tầm, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ hội nhập quốc tế hiện nay,tại Sở Tư pháp tập trung thực hiện tốt các giải pháp cơ bản sau:
- Thực hiện tốt nguyên tắc tập trung dân chủ trong công tác cán bộ
Quán triệt các quan điểm, tư tưởng chỉ đạo, nhiệm vụ công tác cán bộ củacấp trên; quyết nghị các chủ trương, biện pháp xây dựng đội ngũ cán bộ, quyếtđịnh về nhân sự cán bộ đúng quy trình và theo phạm vi quyền hạn được phâncông phân cấp Những đánh giá, nhận xét về cán bộ phải được cấp uỷ thảo luậndân chủ và quyết nghị tập thể Kiên quyết khắc phục tình trạng chuyên quyền,lấy danh nghĩa quyết nghị của tập thể để quyết định các vấn đề trong công táccán bộ
- Đổi mới phương pháp đánh giá, nhận xét cán bộ.
Trong nhận xét, đánh giá cán bộ phải lấy kết quả hoàn thành nhiệm vụđược giao làm thước đo chính để đánh giá phẩm chất, năng lực của cán bộ mộtcách cụ thể, khoa học, chính xác; việc đánh giá phải toàn diện cả đức và tài, chútrọng về phẩm chất chính trị và năng lực trí tuệ Coi trọng việc dựa vào tập thể
và quần chúng nhân dân, đồng thời đặt cán bộ trong môi trường, điều kiện hoàncảnh cụ thể, trong mối quan hệ giữa tổ chức, cơ chế chính sách và cá nhân cán
bộ để đánh giá Khắc phục tình trạng đánh giá cán bộ một cách chung chung,cảm tính, chủ quan, lẫn lộn giữa điều kiện với tiêu chuẩn, coi bằng cấp, học vịcao hơn phẩm chất, năng lực
- Thực hiện tốt công tác quy hoạch, đào tạo và bồi dưỡng cán bộ