Kinh nghiệm giúp học sinh lớp 9 làm tốt phần thi lý thuyết trong công tác bồi dường học sinh giỏi môn địa lí cấp tỉnh

Qua kinh nghiệm nhiều năm bồi dưỡng học sinh giỏi cấptỉnh môn Địa lí 9 tôi nhận thấy với cơ cấu đề thi và biểu điểm học sinh không thểtập trung vào một trong hai phần lý thuyết hoặc thực

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN YÊN ĐỊNH

TRƯỜNG THCS Lª §×nh Kiªn

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

“ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH LỚP 9 LÀM TỐT PHẦN THI LÝ THUYẾT TRONG CÔNG TÁC BỒI DƯỠNG HỌC SINH GIỎI MÔN ĐỊA LÍ cÊp tØnh ”

Người thực hiện: Hoàng văn Vượng

Sinh ngày: 06/10/1981

Chức vụ: Giáo viên Đơn vị công tác: Trường THCS Lê Đình Kiên

SKKN thuộc lĩnh mực (môn): Địa Lí

Y£N §ÞNH, N¡M 2017

MỤC LỤC

PHẦN NỘI DUNG Trang

1 Mở đầu :……… 1

1.1 Lí do chon đề tài……… ……… 1

1.2 Mục đích nghiên cứu:……… 2

1.3 Đối tượng nghiên cứu……… .2

1.4Phương pháp nghiên cứu ……… 2

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm……… 3

2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến……… 3

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiên kinh nghiệm……… 4

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề……… 5

2.3.1 Dạng câu hỏi giải thích……… 5

2.3.2 Dạng câu hỏi so sánh……… 9

2.3.3 Dạng câu hỏi chứng minh……… 11

2.3.4 Dạng câu hỏi trình bày……… 16

2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường……… 17

3 Kết luận, kiến nghị……… 18

1 Mở đầu

1.1 Lí do chọn đề tài

Địa lí là một môn khoa học rất gần gũi với cuộc sống đời thường ,thông quamôn học các em được cung cấp những kiến thức cơ bản về trái đất, môi trườngsống của con người, những hoạt động kinh tế, văn hóa, xã hội của loài người trêntrái đất Vậy học địa lí như thế nào để đạt kết quả cao thì đòi hỏi người thầy, người

cô là giáo viên giảng dạy môn địa lí phải lựa chọn phương pháp giảng dạy phù hợpvới đặc trưng bộ môn

Trong công tác dạy học địa lí tại trường hiện nay để được đa số các em họctập tích cực và yêu thích, đam mê môn học là một khó khăn rất lớn, các em đềucho rằng đây là môn phụ, học không đáp ứng được nhu cầu phát triển của xã hội

Vì vậy công tác bồi dưỡng học sinh giỏi môn Địa lí tại trường càng trở nên khókhăn hơn vì đối tượng học sinh học giỏi các em chỉ thích học các môn tự nhiên,ngoại ngữ, văn học, còn các đối tượng học sinh học khá thì các em lại không muốndành nhiều thời gian để học môn Địa lí

Để bồi dưỡng được học sinh tham gia thi các kì thi học sinh giỏi cấp tỉnh đạtgiải cao môn Địa lí đòi hỏi phải có sự nổ lực nhiệt tình hết mình của thầy, sự phấnđấu chăm chỉ của trò Qua kinh nghiệm nhiều năm bồi dưỡng học sinh giỏi cấptỉnh môn Địa lí 9 tôi nhận thấy với cơ cấu đề thi và biểu điểm học sinh không thểtập trung vào một trong hai phần lý thuyết hoặc thực hành được mà phải ôn tậpđồng đều cả hai Trong đó, việc nắm vững các kiến thức cơ bản của toàn bộ chươngtrình và bản chất các kiến thức là khâu quan trọng nhất Tuy nhiên việc nắm vữngkiến thức cơ bản không phải là tất cả, biết vận dụng những kiến thức đó để trả lờiđúng các yêu cầu của từng loại câu hỏi trong đề thi mới là khâu quyết định, ảnhhưởng trực tiếp đến kết quả bài thi môn địa lý Vì vậy ngay từ khi ôn tập, giáo viênnên giúp học sinh phân loại các câu hỏi và cách trả lời từng dạng câu hỏi (lý thuyếtcũng như thực hành) Cách làm này rất có hiệu quả, giúp học sinh nhanh chóng có

định hướng làm bài ngay sau khi đọc đề thi Với phương pháp và kinh nghiệm

giảng dạy của bản thân, tôi xin được đưa ra đề tài: “ Kinh nghiệm giúp học sinh

lớp 9 làm tốt phần thi lý thuyết trong công tác bồi dường học sinh giỏi môn Địa lí cấp tỉnh ” để đồng nghiệp nghiên cứu, tham khảo và rất mong nhận được sự

đóng góp của các đồng nghiệp cũng như các tổ chức chuyên môn để đề tài đượchoàn thiện hơn

1.2 Mục đích nghiên cứu

Đề tài nghiên cứu nhằm trao đổi kinh nghiệm trong công tác bồi dưỡng họcsinh giỏi địa lí 9 đi sâu vào khâu giúp học sinh nhận biết và làm tốt phần thi líthuyết nhằm phát huy tính tích cực của học sinh qua đó rèn cho các em có kĩ nănghọc tập bộ môn một cách hiệu quả độc lập sáng tạo

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

Đề tài nghiên cứu này tôi đi sâu vào việc sử dụng phối hợp các phương pháp , kĩnăng bằng cách đưa ra các dạng câu hỏi khác nhau để giúp học sinh nhận biết rõcác yêu cầu của bài thi, từ đó giúp các em làm bài thi đạt kết quả cao nhất

1.4 Phương pháp nghiên cứu:

Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết

Phương pháp điều tra khảo sát thực tế

Phương pháp thu nhập thông tin

Phương pháp thực nghiệm sư phạm

Sử dụng phương pháp thống kê toán học để xử lý thông tin, đánh giá kết quả thựcnghiệm sư phạm

Phương pháp tiến hành điều tra khảo sát các đối tượng học sinh tham gia bồidưỡng học sinh giỏi cấp huyện, tỉnh

Phương pháp thu thập thống kê và phân tích các dạng câu hỏi của đề thi

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm

2 1 Cơ sở lí luận của sáng kiến.

Trong quá trình hội nhập nền kinh tế ngày nay, giáo dục được coi là một lĩnhvực rất quan trọng và luôn đi trước một bước trong sự phát triển kinh tế của mỗiquốc gia Vì vậy, vấn đề chất lượng dạy - học nói chung và dạy học Địa lý nóiriêng ngày càng trở thành mối quan tâm chung của các nhà sư phạm cũng như các

nhà quản lý giáo dục và xã hội Đảng và nhà nước ta đã khẳng định: “Giáo dục là

quốc sách hàng đầu, đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho phát triển” Điều đó đã

được thể hiện trong các Nghị quyết của Trung ương

Nghị quyết TW 4 khoá VII đã chỉ rõ phải “Đổi mới phương pháp dạy học ở

tất cả các cấp học, bậc học Kết hợp học với hành, học tập với lao động sản xuất, thực nghiệm và nghiên cứu khoa học, gắn nhà trường với xã hội áp dụng những phương pháp giáo dục hiện đại để bồi dưỡng cho học sinh năng lực tư duy sáng tạo, năng lực giải quyết vấn đề”.

Nghị quyết TW2 khoá VIII tiếp tục khẳng định phải “Đổi mới phương pháp

giáo dục đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người học Từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình dạy học, đảm bảo điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh”.

Xuất phát từ những yêu cầu thực tiễn của xã hội môn Địa lí trong nhà trường nóichung và môn Địa lí lớp 9 nói riêng không ngừng cải tiến chương trình, cải tiến

phương pháp dạy học nhằm đạt được hiệu quả cao nhất Trong đó : “ Kinh nghiệm

giúp học sinh lớp 9 làm tốt phần thi lý thuyết trong công tác bồi dưỡng học sinh giỏi môn Địa lí cấp tỉnh ” đóng vai trò quan trọng, nó có nhiệm vụ củng cố

kiến thức địa lí, rèn luyện kĩ năng phân tích, tư duy, sáng tạo và vận dụng vào thực

tế bài làm nhằm đạt hiệu quả cao nhất Từ đó giúp cho học sinh có cách nhìn nhận,đánh giá các sự vật, hiện tượng một cách đúng đắn, chính xác và khách quan

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm

Đa số học sinh xem mụn Địa lớ là mụn phụ, do đú ớt chỳ ý đến học tập bộ mụnnày Kết quả cho thấy điểm tổng kết của cỏc em phần lớn chỉ đạt điểm trung bỡnh,nhiều em học mụn Địa lớ khỏ, giỏi nhưng khi giỏo viờn lấy đội tuyển bồi dưỡng họcsinh giỏi thỡ cỏc em khụng tham gia vỡ cho rằng đõy chỉ là mụn học phụ Đặc biệt ,đối với học sinh việc tham gia học đội tuyển thi Tỉnh của Huyện tổ chức lại càngkhú khăn hơn vỡ cỏc em khụng muốn dành nhiều thời gian để học mụn cho là phụ,khụng cú liờn quan gỡ đến nội dung thi vào lớp 10- THPT là mục tiờu mà cỏc emđang hướng tới Vỡ vậy, để học sinh bỏm cỏc giải cao mụn Địa lớ trong cỏc kỡ thihọc sinh giỏi là cả một quỏ trỡnh nổ lực lớn của nhà trường, giỏo viờn và học sinh Qua điều tra khảo sỏt ở cỏc lớp, hầu hết học sinh đều cho rằng chỉ cần họcthuộc lũng những kiến thức cơ bản trong sỏch giỏo khoa là cú thể viết bài tốt.Nhưng trong thực tế, khi vào mỗi dạng đề với mỗi dạng cõu hỏi khỏc nhau thỡ đõy

là một điều khụng dễ dàng

Một khú khăn nữa là nếu chỉ học trong sỏch giỏo khoa khụng thụi thỡ khụng đủkhả năng để viết một bài thi học sinh giỏi trong vũng 150 phỳt Vỡ vậy, trước khicho học sinh phõn loại và giải cỏc cõu hỏi lớ thuyết thỡ giỏo viờn phải cung cấp chohọc sinh một hệ thống kiến thức nõng cao và đũi hỏi cỏc em phải nắm kĩ mới cúkhả năng phõn tớch cõu hỏi và làm đề

Từ đú, tỉ lệ học sinh biết phõn tớch và làm đỳng yờu cầu của đề bài là rất ớt Cụthể như sau:

Năm học

Số HS tham gia (1HS/1lớp) Biết nhận dạng đề

Chưa biết nhận dạng đề

Là một giỏo viờn dạy đội tuyển Địa lớ nhiều năm, bản thõn tụi khụng ngừng

nghiờn cứu, học hỏi, tỡm tũi ở đồng nghiệp để nõng cao trỡnh độ chuyờn mụn và rỳt

ra cho mình “ Kinh nghiệm giúp học sinh lớp 9 làm tốt phần thi lý thuyết trong

công tác bồi dưỡng học sinh giỏi môn Địa lí cấp tỉnh ”

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề

Qua công tác bồi dưỡng học sinh giỏi môn Địa lí 9 cấp tỉnh , để học sinh có kếtquả cao trong các kì thi giáo viên cần giúp học sinh định hướng được cách nhậndạng đề và cách viết bài sao cho có kết quả tốt Để làm được điều này đối với mônĐịa lí đòi hỏi học sinh phải làm tốt cả hai phần lí thuyết và thực hành Trong đóphần lí thuyết rất quan trọng đòi hỏi học sinh phải biết xác định rõ các dạng câu hỏithuộc lĩnh vực yêu cầu nào thì mới có thể vận dụng đúng những kiến thức đã họcvào bài viết Với kinh nghiệm thực tế, tôi xin đưa ra một số dạng câu hỏi mà trong

các đề thi học sinh giỏi thường hay yêu cầu

2.3.1 Dạng câu hỏi giải thích

Dạng câu hỏi giải thích thường xuyên xuất hiện trong các đề thi cấp huyện,

cấp tỉnh Đây là một dạng câu hỏi khó, đòi hỏi học sinh không chỉ nắm vững kiếnthức cơ bản, mà còn phải biết vận dụng chúng để giải thích một hiện tượng địa lí

(tự nhiên hoặc kinh tế - xã hội) Muốn trả lời được câu hỏi này, yêu cầu thí sinh

phải:

- Nắm vững kiến thức cơ bản trong chương trình và SGK Cần lưu ý là việcnắm vững kiến thức khác với học thuộc lòng Học thuộc lòng là ghi nhớ máy móc,thụ động Còn nắm vững kiến thức là việc ghi nhớ chủ động, tìm mối liên hệ giữacác kiến thức với nhau và vì vậy, nắm được bản chất của kiến thức đó

- Tìm mối liên hệ giữa các hiện tượng địa lí theo yêu cầu câu hỏi Nắm chắckiến thức cơ bản mới chỉ là điều kiện cần, nhưng chưa đủ Các hiện tượng địa líluôn có các mối liên hệ qua lại với nhau, trong đó có mối liên hệ nhân quả

- Biết cách khái quát các kiến thức liên quan đến câu hỏi và mối liên hệ củachúng để tìm ra nguyên nhân Đây là khâu mấu chốt, ảnh hưởng trực tiếp đến chấtlượng bài thi

Các câu hỏi thuộc dạng giải thích rất dễ nhận biết Việc phân loại các câu hỏichỉ mang tính chất tương đối nhằm giúp thí sinh nhanh chóng nhận dạng câu hỏi để

từ đó chọn cách giải phù hợp

Nếu lấy tiêu chí phân loại là “cách giải” thì có thể chia các câu hỏi thành 2loại:

- Loại câu hỏi có cách giải theo mẫu tương đối cố định: Loại câu hỏi này

liên quan chủ yếu đến phần Địa lí kinh tế - xã hội Việt Nam Có 2 mẫu là mẫunguồn lực và mẫu khái niệm Dưới đây là một số thí dụ minh hoạ:

+ Các câu hỏi có cách giải theo mẫu nguồn lực:

• Tại sao Đồng bằng sông Hồng là nơi dân cư tập trung đông đúc nhất? (6)

• Tại sao trong những năm gần đây, ngành thuỷ sản của nước ta lại phát triểnmạnh mẽ?(5)

Loại câu hỏi này rất phổ biến và thường gặp trong các đề thi cấp huyện, cấptỉnh Để trả lời, cần phải dựa vào những kiến thức đã có về nguồn lực phát triểnkinh tế - xã hội Nói cách khác là phải căn cứ vào nguồn lực để lí giải về hiện tượngđịa lí kinh tế - xã hội mà câu hỏi đặt ra Nguồn lực cũng có thể hiểu là điều kiện (tựnhiên, kinh tế - xã hội) để phát triển

Về lí thuyết, nguồn lực để phát triển kinh tế - xã hội bao gồm những thànhphần chủ yếu sau đây:

+ Nguồn lực kinh tế - xã hội:

-Nền nông nghiệp trồng lúa ở ĐBSH đã có từ lâu đời ,trình độ thâm canhcaocùng với việc phât triển nhiều nghề thủ công truyền thống ngày càng đòi hỏiphải có nhiều lao động

-ĐBSH đã hình thành mạng lưới trung tâm công nghiệp quan trọng và mạnglưới đô thị khá dày Sự phát triển của công nghiệp cùng với quá trình đô thị hóanhanh góp phần cho dân số tập trung ngày càng đông

-Tập trung nhiều trường Đại học,cao đẳng ,viện nghiên cứu

- Các câu hỏi có cách giải theo mẫu khái niệm:

• Tại sao công nghiệp chế biến lương thực, thực phẩm là ngành công nghiệptrọng điểm của nước ta hiện nay? ( Đề thi HSG cấp tỉnh năm 2012- 2013).(5)

• Tại sao Hà Nội và TP Hồ Chí Minh là hai trung tâm dịch vụ lớn nhất và đadạng nhất nước ta? ( Đề thi HSG cấp tỉnh năm 2010- 2011).(5)

-Tại sao Thành Phố Hồ Chí Minh là trung tâm công nghiệp lớn nhất cảnước( Đề thi học sinh giỏi cấp tỉnh năm học 2016-2017)(5)

Trong các đề thi học sinh giỏi loại câu hỏi này thường gắn với việc giải thích

về ngành công nghiệp trọng điểm Lí do đưa ra để giải thích phải tìm trong kháiniệm ngành công nghiệp trọng điểm

Về lí thuyết, ngành công nghiệp trọng điểm phải là ngành:

• Có thế mạnh lâu dài (về tự nhiên, kinh tế - xã hội);

• Đem lại hiệu quả cao (về kinh tế, xã hội, môi trường);

• Có tác động mạnh mẽ đến việc phát triển các ngành kinh tế khác

-Ví dụ: Để giải quyết câu hỏi: • Tại sao công nghiệp chế biến lương thực, thựcphẩm là ngành công nghiệp trọng điểm của nước ta hiện nay?

+ Thế mạnh lâu dài: Dựa trên thế mạnh về nguồn nguyên liệu, thế mạnh về lao

động, thị trường, cơ sở vật chất

+ Hiệu quả cao: Tỷ tọng cao trong cơ cấu các ngành CN (24,4%), giải quyết việc

làm, nâng cao đời sống nhân dân, vốn ít, thu hồi vốn nhanh

+Tác động mạnh đến các ngành kinh tế khác:

.Thúc đẩy hình thành các vùng chuyên canh cây lương thực thực phẩm, cây

CN, chăn nuôi, thủy sản

.Thúc đẩy các ngành CN sản xuất hàng tiêu dùng phát triển

- Để trả lời câu hỏi :Tại sao Thành Phố Hồ Chí Minh là trung tâm công nghiệplớn nhất cả nước:

.Khái quát vị trí của Thành phố Hồ Chí Minh

.Là Thành Phố có cơ sở hạ tầng,cơ sở vật chất vào loại hoàn thiện nhất cả nước.Qui mô và giá trị công nghiệp

Cụ thể

-Vị trí địa lý:

.Là hai trung tâm kinh tế,chính trị ,khoa học kỹ thuật lớn nhất cả nước

.Là hai hạt nhân của hai vùng kinh tế,là hai đỉnh của hai tam giác tăng trưởngkinh tế ở phía bắc và phái nam

Là hai đầu mối giao thông quan trọng,thu hút nhiều dự án đầu tư

.Đây là hai thành phố lớn nhất nước,có số dân đông nhất ,tập trung phần lớn độngũ cán bộ khoa học kỹ thuật,thị trường tiêu thụ rộng lớn ,tập trung nhiều lao động

có tay nghề cao,cơ sở vật chất kỹ thuật ,dịch vụ tốt nhất cả nước

-Qui mô trung tâm công nghiệp trên 120.000 tỷ đồng

-Đa dạng về cơ cấu ngành và thành phần kinh tế tham gia

- Loại câu hỏi có cách giải không theo một mẫu cố định.

Đây là loại câu hỏi chủ yếu liên quan đến cả phần Địa lí tự nhiên và phầnĐịa lí kinh tế - xã hội Việt Nam Đối với loại câu hỏi này, cần phải vận dụng kiếnthức đã học, tìm mối liên hệ để phát hiện ra nguyên nhân Cần lưu ý rằng cách giải

không theo một mẫu nào cả nên đòi hỏi sự nhanh nhạy, linh hoạt trong tư duy củahọc sinh trên nền kiến thức đã có.

Có thể đưa ra một vài thí dụ minh hoạ:

+ Tại sao nước ta có khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa? ( Đề thi HSG cấp tỉnh năm2014- 2015)

+ Tại sao nước ta có nguồn lao động dồi dào? ( Đề thi chọn vòng II đội tuyển Tỉnhnăm học 2014-2015 của huyện Yên Định )(5)

Loại câu hỏi này đôi khi vẫn gặp trong các đề thi học sinh giỏi môn Địa lí Cáikhó nhất của câu hỏi là ở chỗ cách giải không theo một mẫu nào cả Tuỳ theo yêucầu của câu hỏi phải tìm ra cách lí giải sao cho thích hợp

Do cách giải không có mẫu cố định nên không thể hướng dẫn cụ thể như các loạicâu hỏi có mẫu, mà chỉ yêu cầu học sinh làm rõ được 3 bước sau đây:

+ Bước thứ nhất: Đọc kĩ câu hỏi để xem câu hỏi yêu cầu phải giải thích cái gì.Việc đọc kĩ câu hỏi là tiền đề giúp cho thí sinh có được định hướng trả lời

+ Bước thứ hai: Tái hiện kiến thức có liên quan đến yêu cầu câu hỏi, sắp xếp vàtìm mối liên hệ giữa chúng với nhau Đây là bước rất quan trọng nhằm giúp thí sinh

có được một dàn bài hợp lí với các ý chính phải trả lời:

+ Bước thứ ba: Đưa ra các lí do để giải thích theo yêu cầu câu hỏi

Ví dụ: Để giải quyết câu hỏi: Tại sao nước ta có khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa?-Vị trí nước ta nằm hoàn toàn trong khu vực nội chí tuyến

-Lãnh thổ nước ta trải dài trên nhiều vĩ độ

-Vị trí nước ta giáp biển ,ảnh hưởng của biển vào sâu trong đất liền lớn

-Ảnh hưởng của các hoàn lưu gió mùa

-Để giải quyết câu hỏi : Tại sao nước ta có nguồn lao động dồi dào?

+Dân số nước ta đông: Dẫn chứng

+Dân số nước ta tăng nhanh: (Dẫn chứng)

+Cơ cấu dân số trẻ : ( dẫn chứng)

+Lao động nước ta dồi dào và tăng nhanh: ( Dânc chứng)

2 3.2 Dạng câu hỏi so sánh

Dạng câu hỏi so sánh là dạng tương đối khó, nhưng nếu như nắm vững cáchgiải thì không phải là không thể đạt được điểm cao Đối với dạng này, cần đảm bảođược một số yêu cầu chủ yếu sau đây:

- Trước hết, phải nắm vững kiến thức cơ bản Đây là yêu cầu không chỉ đối vớidạng so sánh, mà còn với tất cả các dạng câu hỏi khác, bởi vì không nắm kĩ kiếnthức thì khó mà thực hiện tốt được dạng câu hỏi này

- Sau đó, cần biết cách hệ thống hoá, phân loại và sắp xếp kiến thức để dễ dàngcho việc so sánh Nhìn chung, các câu hỏi có thể yêu cầu so sánh hai (hay nhiều)vùng thuộc khu vực đồi núi (ví dụ: Đông Bắc, Tây Bắc, Trường Sơn Bắc, TrườngSơn Nam) cũng như hai (hay nhiều) vùng thuộc lĩnh vực địa lí kinh tế - xã hội (nhưvùng chuyên canh, vùng kinh tế) Các câu hỏi có thể chỉ yêu cầu so sánh một khíacạnh nào đó của các vùng, thí dụ như địa hình đối với các miền tự nhiên hoặc thếmạnh nguồn lực đối với các vùng chuyên canh Vì thế, yêu cầu này đòi hỏi phảisắp xếp kiến thức theo từng nhóm để tiện cho việc xác định sự giống nhau và khácnhau

- Cuối cùng, biết cách khái quát hoá kiến thức để có thể tìm ra các tiêu chí sosánh Việc xác định được các tiêu chí so sánh phù hợp với yêu cầu câu hỏi có ýnghĩa rất quan trọng nhằm giúp cho bài làm của thí sinh mạch lạc và đỡ bỏ sót ý.Xin nêu một vài ví dụ sau đây:

+ So sánh đặc điểm phân bố dân cư, dân tộc của vùng Bắc Trung Bộ và vùngDuyên hải Nam Trung Bộ

+ Nêu sự khác biệt trong chuyên môn hóa sản xuất nông nghiệp của Trung du miềnnúi Bắc Bộ với Tây Nguyên? (6)