Khái niệm Nhiễm độc thai nghén sớm Xảy ra trong 3 tháng đầu thời kỳ thai nghén Nôn liên tục, đói cũng nôn, no cũng nôn, uống cũng nôn... Nguyên nhân: Yếu tố thai nghén: con so, đa
Trang 1NÔN NẶNG TRONG
3 THÁNG ĐẦU
Tổ 1 lâm sàng 14YB Người thuyết trình: Đỗ Thị Hằng
TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y KHOA VINH
BỘ MÔN SẢN – NHI
Trang 2NỘI DUNG BÀI HỌC
Khái niệm
Nguyên nhân
Triệu chứng lâm sàng
Chẩn đoán
Tiên lượng
Điều trị
Trang 31 Khái niệm
Nhiễm độc thai nghén sớm
Xảy ra trong 3 tháng đầu thời kỳ thai nghén
Nôn liên tục, đói cũng nôn, no cũng nôn, uống cũng nôn
Trang 42 Nguyên nhân:
Yếu tố thai nghén: con so, đa thai, chửa trứng
Yếu tố tinh thần: quá sợ hoặc quá mong có thai
Yếu tố nội tiết: sự xuất hiện và tăng nhanh các hormone do rau thai tiết ra
Trang 53 Triệu chứng lâm sàng:
1
2
3
Giai đoạn nôn và gầy mòn
Giai đoạn mạch nhanh và rối loạn chuyển hóa
Giai đoạn có biến cố thần kinh
Trang 63.1 Giai đoạn nôn và gầy mòn
Giai đoạn này có thể kéo dài từ 4- 6 tuần
Nôn nhiều: Nôn ngày càng tăng, có thể 10-20 lần/ ngày
Chất nôn: mới đầu nôn ra thức ăn, dịch vị, mật xanh, mật vàng
Đau vùng thượng vị do dạ dày bị co bóp co thắt
Gầy sút nhanh do mất nước và rối loạn điện giải
Đái ít, nước tiểu sẫm màu, kèm theo có táo bón
Trang 73.2 Giai đoạn mạch nhanh và rối loạn
chuyển hóa
Thời kỳ này khoảng 2-4 tuần, điều trị khó nhưng có khả năng hồi phục
Nôn tăng lên, liên tục, chất nôn ít đi
Cơ thể suy kiệt: người gầy, da khô, mắt trũng, bụng lõm lòng thuyền, da vàng, hơi thở có mùi chua, mùi ceton do toan máu…
Mạch nhanh khoảng 100 - >120 l/ph
Nước tiểu ngày càng ít, sẫm, đặc nhưng không có protein
Xét nghiệm: RBC, Hct tăng vì mất nước, dự trữ kiềm giảm
Toan chuyển hóa ngày càng rõ, tăng ure máu…
Trang 83.3 Giai đoạn có biến cố thần kinh
Giai đoạn này là hậu quả của quá trình mất nước, rối loạn điện giải, rối loạn kiềm toan, suy dinh dưỡng và rối loạn chuyển hóa kéo dài
Nôn giảm, hầu như không còn Bệnh nhân lâm vào cảnh tuyệt
vọng Đôi khi có hốt hoảng, mê sảng, hôn mê co giật…
Nhịp thở nhanh nông, ~ 40-50 lần/ph, hơi thở hang có mùi aceton
Mạch nhanh, có thể >120 lần/ph Số lượng nước tiểu ít dần rồi gần như vô niệu Xét nghiệm: - Nước tiểu có aceton, muối mật, sắc tố mật; - Máu: ure tăng, toan CH tăng, ĐGĐ rối loạn
Trang 11
4 Chẩn đoán:
Chẩn đoán xác định: lâm sàng, xét nghiệm HCG nước tiểu, siêu âm hình ảnh xem thai có bình
thường không
Chẩn đoán phân biệt: ?
Trang 125 Tiến triển và Tiên lượng:
Tiến triển: bệnh có thể
diễn biến từ giai đoạn nhẹ
chuyển dần sang nặng,
nếu bệnh nhân không
được điều trị kịp thời và
thích hợp
Tiên lượng: nếu được
chẩn đoán sớm, điều trị
đúng, phần lớn sau 3
tháng đầu sẽ giảm dần rồi
hết
Trang 136 Điều trị:
a Điều dưỡng:
Ổn định tinh thần, tư tưởng cho bệnh nhân yên tâm
Chế độ ăn:
- 2 ngày đầu cho bệnh nhân ăn bằng đường tĩnh mạch
- Ăn nhiều bữa
- Nếu ăn thức ăn đặc mà nôn thì ăn lỏng
- Nên dùng sữa đá, nước hoa quả, nước chè đường xen
kẽ các bữa ăn
Trang 156 Điều trị:
b Thuốc điều trị triệu chứng:
- Chống mất nước, dinh dưỡng, RL DDG, RL kiềm toan:
bằng các dung dịch truyền tĩnh mạch: natriclorid 0.9%, dd Cluesose 5%
Các thuốc chống nôn: Primpcran Omc, Motilium- M…
Thuốc chống dị ứng kháng histamine: pipolphen, bellaclon
Các thuốc vi lượng khác: canxi, vitamin B6…
An thần
Trang 166 Điều trị:
c Sản khoa:
Khi điều trị triệu chứng như trên không có hiệu quả nên nạo thai để bảo vệ tính mạng cho thai phụ Lấy chất nạo
làm xét nghiệm GPB để định bệnh cho chính xác