GV chuẩn bị bảng 9.1 SGK để treo tờng, thí nghiệm C2H5Br + KOH III -Tổ chức hoạt động dạy học Hoạt động của thầy và trò Hoạt động của trò Hoạt động 1 HS nêu sự khác nhau giữa hai công
Trang 1Dẫn xuất halogen - Ancol - Phenol
Mục tiêu của chơng
1 Về kiến thức
HS hiểu:
Định nghĩa, phân loại, danh pháp, cấu trúc phân tử của dẫn xuất halogen, ancol, phenol
Liên kết hiđro liên phân tử
ảnh hởng qua lại giữa các nhóm nguyên tử trong phân tử
Tính chất hoá học, phơng pháp điều chế của dẫn xuất halogen, ancol, phenol
HS biết :
Tính chất vật lí,ứng dụng của dẫn xuất halogen, ancol, phenol
Làm một số thí nghiệm nh thuỷ phân dẫn xuất halogen, glixerol với Cu(OH)2, phenol với nớc Brom
Vận dụng qui tắc Zaixep, Maccopnhicop
2 Về kĩ năng
Vận dụng cấu tạo để suy ra tính chất
Đọc tên, viết công thứcvà ngợc lại
Viết công thức đồng đẳng, đồng phân
Viết đúng các phản ứng thế, tách, oxi hoá
Giải thích một số hiện tợng thí nghiệm
3 Giáo dục tình cảm thái độ
Giúp HS cảm nhận đợc một cách tự nhiên mối quan hệ biện chứng giữa cấu tạo và tính chất , ảnh hởng qua lại của các nguyên tử trong phân tử giúp HS xác định đợc cách sống tốt trong cộng đồng
HS phải có kiến thức tốt về tính lợi ích và tính độc hại của các hợp chất này để sử dụng chúng, phục vụ cho con ngời một cách an toàn đồng thời bảo vệ môi trờng sống
Trang 2Bài 49( tiết 67, 68) dẫn xuất halogel của hiđrocacbon
I - Mục tiêu bài học
1 Về kiến thức
HS biết :
Phân loại, đồng phân, danh pháp, tiúnh chất vật lí của dẫn xuất halogen
ứng dụng của dẫn xuất halogen
HS hiểu:
Phản ứng thế và phản ứng tách của dẫn xuất halogen
2 Về kĩ năng
Nhìn công thức biết cách gọi tên và ngợc lại của những dẫn xuất halogen đơn giản và thông dụng
Vận dụng phản ứng thế nguyên tử halogen bằng nhóm OH.Vận dụng qui tắc Zai-xép cho phản ứng tách HX
II - Chuẩn bị
GV cho HS ôn lại các kiến thức về bậc C, đồng phân cấu tạo, qui tắc gọi tên gốc chức, tên thay thế
GV chuẩn bị bảng 9.1 SGK để treo tờng, thí nghiệm C2H5Br + KOH
III -Tổ chức hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trò Hoạt động của trò
Hoạt động 1
HS nêu sự khác nhau giữa hai công
thức chất (a) và chất (b)
CH4 và CH2FCl
Hoạt động 2
GV: Ta có thể coi phân tử dẫn xuất
halogen gồm hai phần:
+ Gốc hiđrocacbon
+ Dẫn xuất halogen
Tại sao dẫn xuất halogen chỉ có bậc
tối đa là 3?
Hoạt động 3
Nghiên cứu SGK cho biết các loại
đồng phân
GV cho một số thí dụ hớng dẫn HS
cách gọi tên
Hoạt động 4
GV cho HS làm việc với bảng ở bài
tập 3 để rút ra nhận xét
I- Định nghĩa, phân loại, đồng phân, danh pháp
1 Định nghĩa
(SGK)
2 Phân loại
a) Theo gốc hiđrocacbon.
b) Theo tên của dẫn xuất halogen.
c) Theo bậc C để phân loại bậc của dẫn xuất halogen.
3 Đồng phân và danh pháp
a) Đồng phân
- Đồng phân mạch C
- Đồng phân về vị trí của các nguyên tố hal
b) Tên gọi
- Tên thông thờng
- Tên gốc chức: Tên gốc hiđrocacbon + tên
halogenua.
- Tên thay thế: Coi các nguyên tử halogeln là những nhóm thế đính vào mạch chính của H,C II- Tính chất vật lí
- ở đkt các dẫn xuất của halogen có phân tử
khối nhỏ nh CH3Cl, CH3Br là những chất khí
- Các dẫn xuất halogen có phân tử khối lớn hơn
ở thể lỏng, nặng hơn nớc: CHCl3, C6H5Br…
Trang 3Sửa bài tập 1 SGK
TIết 2
Hoạt động 5
GV thông báo cho HS biết về đặc
điểm cấu tạo để HS có thể vận dụng
suy ra tính chất
Hoạt động 6
GV hớng dẫn HS đọc cách tiến
hành và kết quả thí nghiệm ở bảng
9.1 SGK và trả lời: Dấu hiệu có
AgCl kết tủa nói lên điều gì?
GV giải thích
Hoạt động 7
- Nhứng dẫn xuất polihalogen có phân tử khối lớn hơn nữa ở thể rắn: CHI3
- Nhiều dẫn xuất halogen có hoạt tính sinh học cao: CHCl3 có tác dụng gây mê, C6H6Cl6 có tác dụng diệt sâu bọ
III- Tính chất hoá học
Nhận xét: Do độ âm điện của halogen nói
chung cao hơn của C nên liên kết giữa hal và C
là liên kết cộng hoá trị phân cực, hal mang một phần điện tích âm, C mang một phần điện tích dơng
Phân tử dẫn xuất hal có thể tham gia phản ứng thế nguyên tử hal bằng nhóm OH, phản ứng tách HX, phản ứng với Mg
1 Phản ứng thế nguyên tử hal bằng nhóm OH
a) Tiến hành thí nghiệm
DX hal đã
rửa sạch
Cl
-Lắc với H 2 O, gạn lấy lớp
H 2 O, axit hoá
bằng HNO 3 , nhỏ vào đó dd AgNO 3
Đun sôi với
H 2 O, gạn lấy lớp H 2 O, axit hoá bằng HNO 3 , nhỏ vào đó dd AgNO 3
Đun với dd NaOH, gạn lấy lớp H 2 O, axit hoá bằng HNO 3 , nhỏ vào đó dd AgNO 3
Propyl clorua K có K có Có AgCl Allyl
clorua K có Có AgCl Có AgCl Clobenzen K có K có K có
b) Giải thích
- Dẫn xuất ankyl halogenua không phản ứng
đợc với nớc ở t 0 thờng cũng nh khi đun sôi,
nhng bị thuỷ phân khi đun nóng với dung dịch kiềm tạo ancol:
CH3CH2CH2Cl + OH- CH3CH2CH2OH+ Cl propyl halogenua ancol propylic
Cl- sinh ra đợc nhận biết bằng AgNO3 dới dạng AgCl
- Dẫn xuất loại allyl halogenua bị thuỷ phân ngay khi đun sôi với nớc:
RCH=CHCH2-X + H2O RCH=CHCH2-OH +
HX
- Dẫn xuất loại phenyl halogenua không phản ứng với dd kiềm ở nhiệt độ thờng cũng nh khi
đun sôi, chúng chỉ phản ứng ở nhiệt độ và áp suất cao:
Cl + NaOH300
0 C,200at
+
ONa NaCl+ H O2
c) Sơ lợc về cơ chế phản ứng thế nguyên tử hal
Trang 4GV thông báo sơ lợc về cơ chế phản
ứng thế nguyên tử hal
Hoạt động 8
GV treo H9.1 SGK lên bảng, mô tả
thí nghiệm và giải thích
Hoạt động 9
GV mô tả thí nghiệm và giải thích
Tuỳ thuộc vào bản chất của dẫn xuất hal và đk tiến hành phản ứng, sự thế nguyên tử hal có thể xảy ra theo các cơ chế khác nhau
Thí dụ: Dẫn xuất hal no bậc III dới tác dụng
của dung môi phân cực bị phân cắt dị li ở mức
độ không đáng kể:
H C-C-CH3 3
3 CH
Br
H C-C-CH3 3
3 CH
Cacbocation sinh ra kết hợp ngay với OH- tạo thành ancol:
H C-C-CH3 3
3 CH
H C-C-CH3 3
3 CH
OH
(2)
Giai đoạn 2 xảy ra nhanh và không thuận nghịch, vì thế nó làm cho cân bằng 1 chuyển dịch về phía phải dẫn tới sự thế hoàn toàn Br bằng OH
2 Phản ứng tách hiđro halogenua
a) Thí nghiệm
- Đun sôi dd gồm C2H5Br và KOH trong C2H5OH Nhận biết khí sing ra bằng nớc Br
b) Giải thích
- Khí sinh ra làm mất màu nớc Br đồng thời tạo thành giọt chất lỏng không tan trong nớc C2H4Br2.Điều đó chứng tỏ phản ứng tách đã xảy ra:
HCH2CH Br2 + KOH ancol,t CH =CH +2 2 KBr + H O2
0
c) Hớng của phản ứng tách HX
2
CH -CH-CH
H Br H
-CH3 ancol,t , 0
-HBr
CH -CH=CH-CH (chinh)
CH =CH-CH -CH (phu)
3 3
Qui tắc Zai-xép: Khi tách HX khỏi dẫn xuất hal, nguyên tử hal X u tiên tách ra cùng với H của nguyên tử C bậc cao hơn bên cạnh
2 Phản ứng với Mg
a) Thí nghiệm
Cho bột Mg vào đietyl ete khan, khuấy mạnh, bột Mg không biến đổi chứng tỏ Mg không tan trong đietyl ete khan
- Nhỏ vào đó etyl bromua , khuấy đều, bột Mg dần tan hếtchứng tỏ phản ứng giữa etyl bromua
Trang 5Hoạt động 10
Hớng dẫn HS đọc SGK rồi tổng kết
và Mg sinh ra chất mới tan đợc trong đietyl ete khan
b) Giải thích:
2 3
CH CH -Br + Mg ete khan CH CH -Mg-Br (etyl magie bromua)3 2
Phân tử có liên kết trực tiếp giữa C-kim loại nên nó thuộc hợp chất cơ kim Liên kêtá C-Mg
là trung tâm phản ứng Hợp chất cơ magiê tác dụng nhanh với hợp chất có H linh độngnh H2O, ancol và tác dụng với khí CO2…
IV- ứng dụng
1 Dùng làm dung môi
- Metylen clorua, clorofom, cacbon tetraclorua, 1,2-đicloetan
2 Làm nguyên liệu cho tổng hợp hữu cơ
- Các dẫn xuất hal của etilen và buta-1,3-đien dùng làm monome tổng hợp các polime quan trọng
- Hợp chất cơ magie dùng rộng rãi trong tổng hợp hữu cơ tạo ra các hợp chất với các gốc H,C khác nhau
3 Các ứng dụng khác
Dẫn xuất hal có hoạt tính sinh học cao thờng dùng làm chất gây mê Nhiều polihalogen có tác dụng diệt sâu bọ…… nhng lại có hại cho môi trờng
Lu ý : Các tác hại của chúng đối với môi tr-ờng.
IV - Củng cố bài học
Bài tập về nhà từ 1-7/ 216 SGK Hớng dẫn giải bài tập về nhà:
Bài 5: a) CH2=CH2 + Cl2 CH2Cl-CH2Cl
CH2Cl-CH2Cl + NaOH CH2=CHCl + NaCl + H2O (đk etanol)
nCH2=CHCl PVC (đk: HCl/HgCl2, 150-2000C)
Bài 6:
a) Cho 3 chất: Hexyl bromua (1), Brombenzen (2), 1-brombut-2-en (3)
Lần lợt đen từng chất đun sôi với nớc, gạn lấy lớp nớc ở trên, axit hoá bằng HNO3 nhỏ vào đó dung dịch AgNO3 chỉ có ống thứ (3) thuộc loại allyl halogenua có kết tủa nhận ra
Lần lợt cho chất (1) và (2) đem đun sôi với dung dịch loãng NaOH, gạn lấy lớp n
-ớc ở trên, axit hoá bằng HNO3 nhỏ vào đó dung dịch AgNO3 chỉ có ống thứ (1) thuộc loại ankyl halogenua có kết tủa nhận ra
Còn lại là ống thứ (2)
b) 1-Clopent-2-en (1), pent-2-en (2), 1-clopentan (3)
Lần lợt đen từng chất đun sôi với nớc… chỉ có ống thứ (1) thuộc loại allyl halogenua có kết tủa nhận ra
Lần lợt cho chất (2) và (3) đem đun sôi với dung dịch loãng NaOH, … chỉ có ống thứ (3) thuộc loại ankyl halogenua có kết tủa nhận ra
Còn lại là ống thứ (2)
Trang 6Bài 50 ( Tiết 69, 70)
ancol
I - Mục tiêu bài học
1.Về kiến thức
HS hiểu:
Định nghĩa, phân loại, đồng phân , danh pháp, liên kết H, tính chất hoá học, điều chế
ancol
HS biết :
Tính chất vật lí, ứng dụng của ancol
2.Về kĩ năng
GV giúp HS rèn luyện để đọc tên, viết công thức của ancol và ngợc lại
Viết đúng công thức đồng phân của ancol
Vận dụng liên kết H giải thích tính chất vật lí của ancol
Vận dụng tính chất hoá học của ancol để giải đúng bài tập
II - Chuẩn bị
Mô hình lắp ghép phân tử ancol để minh hoạ phần định nghĩa, đồng phân, bậc của ancol,
so sánh mô hình phân tử H2O và C2H5OH
Thí nghiệm C2H5OH + Na hoặc phóng to hình 9.5 SGK
Thí nghiệm Cu(OH)2 + glixerin
Thí nghiệm so sánh (A), (B), (C) của ancol isoamylic trong bài học
Các mẫu vật minh hoạ và ứng dụng của ancol
III -Tổ chức hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trò Hoạt động của trò
Hoạt động 1
GV cho HS viết công thức một vài
ancol đã bíêt ở bài 49 Cho biết
những điểm gì giống nhau về cấu tạo
phân tử của các hợp chất hữu cơ
Hoạt động 2
GV : Em hãy nêu cách xác định bậc
của nguyên tử C trong phân tử RH
Cho biết bậc của ancol bằng bậc của
nguyên tử C liên kết với nhóm OH
Hãy xác định bậc ancol
Hoạt động 3
GV đàm thoại gợi mở
GV viết công thức đồng phân ancol
và ete ứng với công thức phân tử
C2H6O
Hoạt động 4
GV trình bày qui tắc gọi tên một chất
để làm mẫu HS vận dụng để gọi tên
các hợp chất khác
I- Định nghĩa, phân loại, đồng phân, danh pháp
1 Định nghĩa
Ancol là những hợp chất hữu cơ mà phân tử
có nhóm hiđroxyl (-OH) liên kết trực tiếp với nguyên tử C no
Các ancol no, đơn chức, mạch hở hợp thành dãy đồng đẳng của ancol etylic có công thức chung CnH2n+1OH (n 1)
2 Phân loại
Theo cấu tạo gốc hiđrocacbon
Theo số lợng nhóm hiđroxyl trong phân tử
3 Đồng phân, danh pháp
a) Đồng phân
- Đồng phân nhóm chức
- Đồng phân mạch C
- Đồng phân về vị trí nhóm chức
b) Danh pháp
- Tên gốc chức
Ancol + tên gốc hiđrocacbon + ic
- Tên thay thế
Tên hiđrocacbon tơng ứng + số chỉ vị trí +
ol
Trang 7Hoạt động 5
GV hớng dẫn HS nghiên cứu các
hằng số vật lí ghi trong bảng 9.3 trả
lời các câu hỏi sau:
- ở đk thờng các ancol ở trạng thái
lỏng, rắn hay khí?
- ở đk thờng ancol thờng gặp nào có
khả năng tan vô hạn trong nớc? Khi
số nguyên tử C tăng thì độ tan thay
đổi ntn?
Hoạt động 6
GV hớng dẫn HS nghiên cứu bảng
9.4 để trả lời câu hỏi:
- Các RH; dẫn xuất hal; ete ghi trong
bảng có phân tử khối so với ancol
chênh lệch nhau ít hay nhiều?
- Các RH; dẫn xuất hal; ete ghi trong
bảng có nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ
sôi, độ tan so với ancol chênh lệch
nhau ít hay nhiều?
GV hớng dẫn HS giải quyết vấn đề
theo 2 bớc:
So sánh sự phân cực ở nhóm
C-O-H ancol và ở phân tử nớc ở
H9.2/SGK
Hoạt động 7
GV thuyết trình:
Hoạt động 8
GV củng cố tiết thứ nhất, sửa bài tập
1 và 5 SGK
Mạch chính đợc qui định là mạch C dài nhất có chứa nhóm OH
Số chỉ vị trí đợc bắt đầu từ phía gần nhóm OH hơn
II - Tính chất vật lí và liên kết H của ancol
1 Tính chất vật lí
Theo dõi bảng 9.3 SGK
- ở đk thờng các ancol từ CH3OH đến khoảng C12H25OH là chất lỏng, C13H27OH trở lên là chất rắn
- Các ancol có từ 1 đến 3 nguyên tử C tran vô hạn trong nớc Khi số nguyên tử C tăng thì độ tan giảm dần
- Các poliol thờng sánh, nặng hơn nớc và có
vị ngọt
- Các ancol trong dãy đồng đẳng của ancol etylic đều là những chất không màu
2 Liên kết hiđro
Nhận thấy nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôi,
độ tan trong nớc của ancolcao hơn so với các H,C ; dẫn xuất hal; ete có phân tử khối chênh lệch nhau không nhiều
a) Khái niệm về liên kết hiđro
Nguyên tử H mang một phần điện tích dơng (+) của nhóm -OH này khi ở gần nguyên tử
O mang một phần điện tích âm của nhóm
-OH kia thì tạo thành một liên kết yếu gọi là liên kết hiđro, biểu diễn bằng dấu …
O-H O-H O-H .O-H O-H O-H O-H O-H O-H
b) ảnh hởng của liên kết hiđro đến tính chất vật lí
Do có liên kết hiđro giữa các phân tử với nhau (liên kết hiđro liên phân tử), các phân tử ancol hút nhau mạnh hơn so với các phân tử
có cùng khối lợng phân tử nhng không có liên kết hiđrô (H,C ; dẫn xuất hal; ete ) Vì vậy cần phải cung cấp nhiệt nhiều hơn để chuyển ancol từ trạng thái rắn sang trạng thái lỏng (nóng chảy) cũng nh từ trạng thái lỏng sang trạng thái khí (sôi)
Các phân tử ancol nhỏ một mặt có sự tơng
đồng với các phân tử nớc, mặt khác lại có khả năng tạo liên kết hiđro với nớc , nên có thể xen giữa các phân tử nớc, gắn kết với các
Trang 8Hoạt động 9
GV cho HS ôn lại về đặc điểm cấu
tạo của phân tử ancol, từ đó HS có
thể vận dụng để suy ra tính chất hoá
học của ancol
Hoạt động 10
GV làm thí nghiệm cho ancol tác
dụng với Na
(ống nghiệm 4 ml ancol TĐ +1 mẩu
Na Khi Na tan hết, đun ống nghiệm
để ancol còn d bay hơi, muối tạo
thành bám vào đáy ống nghiệm.Để
ông nghiệm nguội đi , rót 2ml nớc
cất vào Muối tan, dd làm cho pp
chuyển sang màu hồng
GV lấy 2 ống nghiệm đựng kết tủa
Cu(OH)2 màu xanh, nhỏ glixerol vào
1 ống còn ống kia làm đối chứng
Hoạt động 11
GV làm thí nghiệm, HS quan sát,
phân tích, rút ra tính chất:
- ống 1: ancol isoamylic + H2O
tách thành 2 lớp
-ống 2: ancol isoamylic + H2SO4
loãng lạnh tách thành 2 lớp
-ống 3: ancol isoamylic + H2SO4 đậm
đặc tạo thành dd đồng nhất
Hoạt động 12
GV trình bày theo SGK, giúp HS
phân tử nớc Vì thế chúng hoà tan tốt trong n-ớc
III- Tính chất hoá học Cấu tạo phân tử ancol:
Do sự phân cực của các liên kết C-O và O-H , các phản ứng hoá học chủ yếu xảy ra ở nhóm chức OH Đó là phản ứng thế nguyên tử H trong nhóm OH , phản ứng thế cả nhóm OH, phản ứng tách nhóm OH cùng với nguyên tử
H trong gốc hiđrocacbon Ngoài ra ancol còn tham gia các phản ứng oxi hoá
1 Phản ứng thế H của nhóm OH ancol
a) Phản ứng chung của ancol
Ancol tác dụng với kim loại kiềm tạo ra ancolat và giải phóng H2
2ROH + 2Na 2RONa + H2
natri ancolat Ancol hầu nh không tham gia phản ứng với NaOH, ngợc lại natri ancolat bị thuỷ phân hoàn toàn, ancol là axit yếu hơn nớc
RONa + HOH 2ROH + NaOH
b) Phản ứng riêng của glixerol
Glixerol tác dụng với Cu(OH)2 tạo thành phức màu xanh da trời
CH -OH
CH -OH
CH -OH 2
2
+ HO-Cu-OH HO-CHHO-CH
HO-CH
2
CH -OH HO-CH
CH -O Cu O-CH
CH -OH HO-CH
2
2
2
2 + 2HOH
Cu (II) glixerat, xanh
da trời Phản ứng này dùng để nhận biết các poliancol
có các nhóm OH đính với những nguyên tử C cạnh nhau
2 Phản ứng thế nhóm OH ancol
- Ancol tác dụng với các axit mạnh nh axit
H2SO4 đậm đặc ở lạnh, axit nitric đậm đặc, axit halogenhiđric bốc khói Nhóm OH ancol
bị thế bởi gốc axit
ROH + HA RA + H2O
3 Phản ứng tách nớc
a) Tách nớc liên phân tử
Trang 9hiểu phản ứng tách tuân theo qui tắc
tách Zai-xep
Hoạt động 13
GV lu ý HS: Nguyên tử H của nhóm
OH, nguyên tử H của C gắn với
nhóm OH kết hợp với nguyên tử O
của CuO để sinh ra nớc Do vậy
ancol bậc 1 sinh ra anđehit, ancol
bậc 2 sinh ra xeton
Hoạt động 14
Liên hệ tính chất cuả anken đã học
và cách nấu rợu trong dân gian để
dẫn dắt qua cách điều chế
Lu ý HS hai cách sản xuất này dùng
trong công nghiệp chỉ gồm 1 giai
đoạn, nguyên liệu rẻ tiền, giá thành
thấp
Hoạt động 15
GV su tầm các mẫu vật ,ảnh phim
giới thiệu cho HS
C2H5OH + C2H5OH C140H2SO04 2H5OC2H5 + H2O
b) Tách nớc nội phân tử
Hớng tách tuân theo qui tắc tách Zai-xép:
Điều kiện H2SO4 đậm đặc / 1700C
4 Phản ứng oxi hoá
Ancol bậc 1 bị oxi hoá nhẹ thành anđehit Ancol bậc 2 bị oxi hoá nhẹ thành xeton
Ancol bậc 3 bị oxi hoá mạnh thì gãy mạch C Ancol cháy tạo thành CO2, H2O và toả nhiệt
IV- Điều chế và ứng dụng
1 Điều chế
a) Sản xuất etanol
Hiđrat hoá etilen có xúc tác axit:
CH2=CH2 + HOH CH3CH2OH ( xt H3PO4,
3000C)
Lên men tinh bột:
(C6H10O5)n + n H2O nCenzim 6H12O6
Tinh bột glucozơ
enzim
C6H12O6 C 2 2H5OH + CO 2 2
b) Sản xuất metanol
Oxi hoá không hoàn toàn metan
CH4 + O2 CH3OH
200 , 100 at 0
Từ CO và khí H2
CO + H 2 2 CHZnO, CrO3 3OH
400 , 200at0
2 ứng dụng (SGK) IV- Củng cố bài học
Bài tập về nhà từ 1- 11/ 224 SGK
Trang 10Bài 51 ( Tiết 71)
phenol
I - Mục tiêu bài học
1.Về kiến thức
HS hiểu:
Định nghĩa, phân loại, ảnh hởng qua lại giữa các nhóm nguyên tử trong phân tử, tính chất hoá học, điều chế phenol
HS biết :
Tính chất vật lí, ứng dụng của phenol
2.Về kĩ năng
GV giúp HS rèn luyện kĩ năng phân biệt phenol và rợu thơm, vận dụng các tính chất hoá học của phenol để giải đúng bài tập
II - Chuẩn bị
Mô hình lắp ghép để minh hoạ phenol và ancol thơm
Thí nghiệm C6H5OH + NaOH
Thí nghiệm C6H5OH +dd Br2
Photo bảng nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôi, độ tan của một số phenol nếu cần dùng tới
III -Tổ chức hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trò Hoạt động của trò
Hoạt động 1
GV viết công thức hai chất phenol và
ancol benzylic lên bảng rồi đặt câu
hỏi:
Cho biết sự giống và khác nhau về
cấu tạo phân tử của hai chất này
Khái quát kiến thức bằng các ví dụ
rồi yêu cầu HS gọi tên
Hoạt động 2
GV hớng dẫn HS đọc SGK, lu ý HS
đến đặc điểm : nhóm OH phải liên
kết trực tiếp với vòng benzen, đồng
thời hớng dẫn cách gọi tên
Hoạt động 3
GV dạy theo phơng pháp nêu vấn đề:
I - định nghĩa, phân loại và tính chất vật lí
1 Định nghĩa
Phenol là loại hợp chất mà trong phân tử có chứa nhóm hiđroxyl liên kết trực tiếp với vòng benzen
Chú ý:- Phenol cũng là tên riêng của C6H5OH.
Đó là phenol đơn giản nhất và tiêu biểu cho các phenol
- Chất có nhóm OH đính vào mạch nhánh của của vòng thơm thì chất đó không thuộc loại phenol mà thuộc loại ancol thơm
2 Phân loại
- Những phenol mà phân tử có chứa 1 nhóm
OH thuộc loại monophenol
CH3
OH
CH3
OH
CH3 phenol o-crezol m-crezol p-crezol
- Những phenol mà phân tử có chứa nhiều nhóm OH thuộc loại poliphenol
OH OH
OH
OH
OH
OH catechol rezoxinol hiđroquinol
3 Tính chất vật lí