- Vận dụng được các công thức của chuyển động quay đều , quay biến đổi đều để giải các bài tập đơn giản.. -Vận dụng kiến thức về momen quán tính để giải thích một số hiện tượng vật lí li
Trang 1Kế hoạch bộ môn vật lí 12 nâng cao Học kỳ I năm học (2008 – 2009) Chương I: 9 tiết gồm 6 tiết lý thuyết ,2 tiết bài tập,1tiết kiểm tra
chú
1,2
Bài1:
Chuyển
động
quay của
vật rắn
- nêu được vật rắn và chuyển động
tịnh tiến của một vật rắn là gì
- nêu được cách xác định vị trí của vật rắn trong chuyển động quay quanh một trục cố định
- nêu và viết được bt tọa độ,gia tốc góc và nêu đơn vị đo
- nắm vững công thức liên hệ tốc độ góc ,tốc độ dài , gia tốc góc gia tốc dài của một điểm trên vật rắn
- Vận dụng được các công thức của chuyển động quay đều , quay biến đổi đều để giải các bài tập đơn giản
3
Bài 2:
Phương
trình
động lực
học của
vật rắn
quay
quanh
một trục
cố định
-nêu được momen quán tính là gì?
viết được công thức momen quán tính
- nêu được ý nghĩa của đại lượng này
- hiểu được cách xây dựng pt động lực học của vật rắn quay quanh một trục cố định , viết được pt
-Vận dụng kiến thức về momen quán tính để giải thích một số hiện tượng vật
lí liên quan đến chuyển động quay của vật rắn
- giải các bài toán về chuyển động quay của vật rắn
4
Bài 3:
Momen
động
lượng,
định
luật bảo
toàn
momen
động
lượng
-hiểu được khái niệm momen động lượng là đại lượng động học đặc trưng cho chuyển động quay của một vật rắn quanh một trục
- nêu và hiểu được định luật bảo toàn momen động lượng
- giải các bài toán đơn giản về momen động lượng
-vận dụng kiến thức để giải thích một
số hiện tựợng trong thực tế, biết các ứng dụng của định luật bảo toàn momen động lượng trong đời sống kĩ thuật
5
Bài tập.
- nắm vững các công thức tọa độ góc , gia tốc góc
-nắm các công thức của pt chuyển động quay, công thức liên hệ giữa vận tốc và gia tốc của các điểm trên vật quay
- nắm công thức momen quán tính , phương trình động lực học của vật rắn quay quanh một trục cố định
- nắm công thức momen động lượng , định luật bảo toàn momen động lượng
-giải các bài tập 1->8 sgk/8
-giải các bài tập 1->8 sgk/14
-giải các bài tập 1->4 sgk/17
6
Bài 4:
Động
năng của
vật rắn
quay
quanh
một trục
- biết được khi một rắn quay thì vật có động năng
- biết so sánh các đại lượng tương ứng trong biểu thức của động năng quay
và động năng trong chuyển động tịnh tiến
- nắm vững công thức động năng
- giải các bài toán đơn giản về động năng của vật rắn trong chuyển động quay
- vận dụng kiến thức để giải thích một
số hiện tượng thực tế , biết các ứng dụng của động năng quay trong kĩ thuật
Trang 2cố định
7
Bài 5:
Bài tập
về động
lực học
vật rắn
DẪN VÀ
ĐIỆN
MÔI
TRONG
ĐIỆN
TRƯỜN
G
- ôn tập lại các kiến thức cơ bản, công thức gia tốc , động năng quay, công thức và phương trình động lực học của chuyển động quay,
-rèn luyện cho hs kĩ năng vận dụng limh hoạt các công thức và phương trình động lực học của chuyển động quay để giải các bài tập cơ bản
- luyện tập vận dụng công thức tính động năng quay cảu vật rắn
8
Bài tập:
Tổng kết
chương
- ôn lại tọa độ góc , đơn vị -tốc độ góc , đơn vị
- momen lực , momen quán tính, momen động lượng , động năng và đơn vị của chúng
- ôn lại chuyển động quay đều , biến đổi đều ,các công thức 0 t
2
1
;
2
2 2
0 2 ( 0)
-ôn lại pt động lực học
dL
dt
-Đl bt momen động lượng
1 1 2 2 i
I I hay L hằng số
- hs so sánh các công thức, đại lượng chuyển động quay của một vật rắn quanh một trục cố định với các công thức, đại lượng chuyển động thẳng của chất điểm
-hs vận dụng giải các bài tập của chương I
9 Bài : Kiểm tra 45 phút
- Trắc nghiệm hết kiến thức của chương I
Chương II: 13 tiết gồm 8 tiết lý thuyết ,3 tiết bài tập,2tiết thực hành
Trang 3Bài 6:
Dao
động
điều hòa
-thông qua quan sát có khái niệm về
chuyển động dao động , dao động tuần hoàn và chu kì
- biết cách thiết lập pt động lực học của con lắc lò xo và dẫn đến pt của dao động
- hiểu rõ các đại lượng đặc trưng của dđđh: biên độ, pha, tần số góc, chu kì , tần số
-biết tính toán và vẽ đồ thị biến đổi theo thời gian của li độ và vận tốc trong dao động điều hòa
-biết biểu diễn dđđh bằng vectơ quay
-biết viết điều kiện ban đầu tùy theo cách kích thích dao động , và từ điều kiện ban đầu suy ra biên độ A và pha ban đầu
- phân biệt được dao động và dao
động tuần hoàn -hs nắm và viết được pt:
cos( )
-từ pt nêu ra các đại lượng : Biên độ A>0; pha ( t ); Pha ban đầu (t = 0); tần số góc
vẽ đồ thị ptx A cos( t ) lúc 0
và 0
-trình các vectơ bằng hình vẽ trên đồ thị trong hệ tọa độ xoy
- vận dụng tìm khi các điều kiện khác nhau, tìm A
- vận dụng giải các bài tập về dđđh
-nắm được tốc độ , gia tốc trong dđđh cực đại , bằng 0 khi nào
- nắm dao động cơ điều hòa đổi chiều khi nào
- từ pt cơ bản x A cos( t ) đối chiếu tìm A,,x,
-khi vật qua vtcb biết tìm
-vận dụng giải các bài tập 1,2 skg/
34;35
-vận dụng giải các bài tập 3 skg/ 35
-vận dụng giải các bài tập 5 skg/ 35
-khi qua vtcb theo chiều dương t = 0
x = 0, v>0 => 0 và chọn
13
Bài 7:
Con lắc
đơn.Con
lắc vật lí
-biết cách thành lập pt động lực học của con lắc đơn , và con lắc vật lí
- nắm vững những công thức về con lắc đơn và con lắc vật lí
- cũng cố kiến thức về dđđh đã học trong bài trước và gặp lại trong bài này
- vận dụng giải các bài toán đơn giản
sgk/40
g l
2 l
T
g
2
T
mgd
14
Bài 8:
Năng
lượng
trong
dao động
điều hòa
-biết cách tính toán và tìm ra biểu thức của động năng , thế năng và cơ năng của con lắc lò xo
-củng cố kiến thức về bảo toàn cơ năng của một vật chuyển động dưới tác dụng của lực thế
Kĩ năng giải các bài tập có liên quan , tính động năng d 1 2
2
W mv , thế năng 2
1 2
t
W kx ; Wt mgh,cơ năng của con lắc đơn , lò xo
15
Bài 9:
Bài tập
về dao
động
điều hòa
-Củng cố kiến thức về dao động cơ các bài 6,7,8
- rèn kĩ năng giải bài tập về động học
của dđđh.của con lắc đơn , lò xo , năng lượng của dđ., giải các bài của bài 6,7,8 còn lại
Ôn lại kiến thức cũ để giải bài tập tổng hợp tìm: tần số , biên độ chu kì , lập pt dao động với nhiều gốc thời gian khác nhau, tìm năng lượng , thời gian , tìm li
độ cực đại , tốc độ cực đại , tìm gia tốc cực đại
-phân tích bài toán -vận dụng đúng các công thức trong từng trường hợp cụ thể
-biết vận dụng các điều kiện để chọn nghiệm
dự kiến kiểm tra 15 phút
Bài 10:
Dao
động tắt
-hiểu được nguyên nhân tắt dần dao động cơ học là do ma sát nhớt tạo nên lực cản đối với dao động ma sát nhỏ dẫn đến dao động tắt dần chậm, ma sát
- ứng dụng và giải thích một số hiện
tượng thực tế
Trang 417 dần và
dao động
duy trỡ
lớn dẫn đến tắt dần nhanh và dẫn đến khụng dao động
- dao động tắt dần cú thể coi gần đỳng
là dao động dạng sin cới tần số xỏc định và biờn độ giảm dần theo thời gian
- dao động tắt dần cú lợi hay cú hại
- nguyờn tắc làm cho dao động cú ma sỏt được duy trỡ
18
Bài 11:
Dao
động
cưỡng
bức Cộn
g hưởng
-biết thế nào là dao động cưỡng bức, dao động cưỡng bức cú tần số bằng tần
số của ngoại lực , cú biờn độ phụ thuộc tần số ngoại lực
- biết rằng khi tần số ngoại lực bằng tần
số riờng của hệ thỡ biờn độ dao động cưỡng bức là cực đại Hiện tượng biờn
độ dao động cưỡng bức cực đại gọi là cộng hưởng Cộng hưởng thể hiện rừ khi ma sỏt nhỏ
- sự cộng hưởng cú lợi hay cú hại
- phõn biệt được dao động cưỡng bức với dao động duy trỡ
- cộng hưởng cú nhiều ứng dụng thực
tế , đưa ra một số ứng dụng và giải thớch
19
Bài 12:
Tổng
hợp dao
động
-biết rằng cú thể thực hiện cộng hai
hàm sin x1 và x2 cựng tần số gúc bằng việc cộng hai vectơ quay tương ứng 1
X và X 2ở thời điểm t =0 Nếu x1 <->
1
X , x2 <->X 2thỡ x1 x2 X 1 X 2
- hiểu tầm quan trọng của độ lệch pha khi tổng hợp 2 dao động
- cú kĩ năng dựng phương phỏp giản
đồ Fre-nen để tổng hợp hai dao động cựng tần số gúc
-giải cỏc bài tập đơn giản , từ giản đồ tỡm được biờn độ tổng hợp A và pha ban đầu
20
Bài tập
tổng hợp
2 dao
động
điều hũa
cựng
phương
cựng tần
số gúc
- nắm vững cỏc cụng thức và phương
phỏp tổng hợp 2 dao động cựng phương cựng tần số gúc
- tổng hợp hai dao động cựng tần số
gúc bằng hỡnh vẽ , tỡm A,
- sử dụng cỏc cụng thức tỡm biờn độ, pha ban đầu
1 2 2 1 2cos( 1 2)
sin sin tan
cos cos
- khi nào 2 dao động cựng pha ,
ngược pha , vuụng pha , lệch pha bất
kỡ ứng dụng giải cỏc bài tập đơn giản
21,22
Bài 13:
Thực
hành
- hiểu hai phương phỏp thớ nghiệm để
xỏc định chu kỡ của con lắc đơn và con lắc lũ xo thẳng đứng
-thực hiện được 2 phương ỏn để xỏc
định chu kỡ dao động của một con lắc
- kĩ năng sử dụng thức đo độ dài và đồng hồ đo thời gian
- làm quen với thớ nghiệm ảo và dựng dao động kớ ảo để vẽ đồ thị dao động
cơ Tớnh được gia tốc trọng trường từ kết quả thớ nghiệm với con lắc đơn
Chương III: 12 tiết gồm 7 tiết lý thuyết ,2 tiết bài tập,2tiết thực hành ,1 kiểm tra
23
Bài 14:
Súng cơ
Phương
trỡnh
súng cơ
Nêu đợc định nghĩa sóng Phân biệt
đ-ợc sóng dọc và sóng ngang
Giải thích đợc nguyên nhân tạo thành sóng
Nêu đợc ý nghĩa của các đại lợng đặc trng cho sóng cơ nh biên độ, chu kỳ, tần
số, biên độ, bớc sóng, vận tốc truyền sóng, năng lợng sóng
Lập đợc phơng trình sóng và nêu ý nghĩa của các đại lợng trong phơng trình sóng
- Giải thích quá trình truyền sóng
Viết phơng trình sóng tại một điểm, tìm đợc độ lệch pha của sóng tại hai
điểm khác nhau
Trang 5Bài 15:
phản xạ
súng
Súng
dừng
- Bố trí đợc thí nghiệm để tạo ra sóng dừng trên sợi dây
- Nêu đợc điều kiện để có sóng dừng trên sợi dây đàn hồi
- Nhận biết đợc hiện tợng sóng dừng Giải thích đợc sự tạo thành sóng dừng.- áp dụng hiện tợng sóng dừng để tính tốc độ truyền sóng trên dây đàn hồi
25
Bài16:
Giao
thoa
súng
áp dụng phơng trình sóng và kết quả
của việc tìm sóng tổng hợp của hai sóng ngang cùng tần số để dự đoán sự tạo thành vân giao thoa
Bố trí đợc thí nghiệm kiểm tra với sóng nớc Xác định điều kiện có vân giao thoa Mô tả đợc hiện tợng xảy ra nh thế nào
- Xác định đợc vị trí của các vân giao thoa
- áp dụng giải thích hiện tợng giao thoa và giải một số bài tập liên quan
nắm cỏc đặc trưng của súng , súng dừng ,điều kiện cú súng dừng
sự giao thoa của hai súng , điều kiện cú giao thoa , cỏch tỡm biờn độ súng tổng hợp cực đại , cực tiểu
giải thớch cỏc hiện tượng về giao thoa , súng dừng
giải cỏc bài tập đơn giản về súng dừng và giao thoa sgk
27,28
Bài 17:
Súng
õm
Nguồn
nhạc õm
Nêu đợc nguồn gốc âm và cảm giác về
âm
Nêu đợc mối quan hệ giữa các cảm giác
về âm và đặc điểm của sóng âm
Trình bày đợc phơng pháp khảo sát những đặc điểm của sóng âm dựa trên
đồ thị dao động điểm nguồn âm Tìm cờng độ âm mức cờng độ
âm.Giải thích đợc vì sao các nhạc cụ lại phát ra các nguồn âm có tần số cao thấp khác nhau Phân biệt âm cơ bản
và hoạ âm
29
Bài 18:
Hiệu
ứng đốp
ple.
Nhận biết đợc thế nào là hiệu ứng Đốp-le
Giải thích đợc nguyên nhân điểm hiệu ứng Đốp-le
Nêu đợc một số ứng dụng của hiệu ứng
Đốp-le
- Vận dụng đợc công thức tính tần
số ghi âm đợc khi nguồn âm chuyển
động, máy thu đứng yên và khi nguồn
âm đứng yên còn máy thu đợc
30,31
Bài 19:
Bài tập
về súng
cơ.
- Ôn lại và sử dụng tất cả những hiện tợng và những công thức chính đã
thiết lập trong chơng III
- Giải bài tập về sóng cơ học, sóng âm, hiệu ứng Đốple
32,33
Bài 20:
thực
hành xỏc
định tốc
độ
truyền
õm
Đo bớc sóng của âm trong không khí dựa vào hiện tợng cộng hởng giữa dao
động của cột không khí trong ống và dao động của nguồn âm Biết tần số f của âm, tính đợc vận tốc truyền âm trong không khí theo công thức v = f
Làm thí nghiệm thực hành, đo các đại lợng
Rèn luyện kỹ năng phối hợp động tác dùng tay dịch chuyển dần cán pít-tông trong xi lanh ở phơng án 1 với việc nghe trực tiếp bằng tai để xác
định âm có cờng độ lớn nhất
34
kiểm tra
Chương IV: 7 tiết gồm 6 tiết lý thuyết ,1 tiết bài tập
35
Bài 21:
Dao
động
điện từ
Biết đợc cấu tạo của mạch dao động LC
và hiểu khái niệm dao động điện từ
Thiết lập đợc công thức về dao động
điện từ riêng trong mạch LC Hiểu nguyên nhân làm tắt dần dao
động điện từ và nguyên tắc duy trì dao
động.- Hiểu sự tơng tự dao động điện và dao động cơ
- Thành lập phơng trình dao
động : q, u, i, năng lợng dao động
- Giải thích sự tơng tự dao động cơ và điện
- Xác định đợc các đại lợng trong mạch dao động
Bài 22: -Nắm chắc các kiến thức và công thức - Phân tích nội dung bài tập từ đó
Trang 6Bài tập
về dao
động
điện từ
cơ bản về dao động điện từ (đặc biệt là dao động điện từ riêng của mạch LC) và biết vận dụng vào giải một số dạng bài tập cơ bản
Biết phân tích đồ thị để rút ra nhiều nội dung định tính thể hiện rõ bản chất vật
lí và các giá trị định lợng thiết yếu của dao động điện từ
- Biết cách tính toán bằng số dựa vào các dữ kiện trong bài tập
giải một số bài tập về mạch dao động
- Tìm một số đại lợng đặc trng của mạch dao động
37
Bài 23:
điện từ
trường
Hiểu đợc mối quan hệ giữa từ trờng biến thiên và điện trờng xoáy: Từ trờng biến thiên làm xuất hiện điện trờng xoáy:
hiểu khái niệm điện trờng xoáy.Hiểu
đ-ợc mối liên hệ giữa điện trờng biến thiên và từ trờng: điện trờng biến thiên theo thời gian làm xuất hiện từ tr-ờng.Hiểu kháI niệm điện từ trờng
- Giải thích sự liên hệ giữa điện trờng và từ trờng
- Giải thích đợc nguyên nhân của dòng điện cảm ứng
38
Bài 24:
Súng
điện từ
Hiểu đợc một cách sơ lợc sự lan truyền của tơng tác điện từ và về sự hình thành của sóng điện từ, quan hệ giữa sóng
điện từ và điện từ trờng
Nắm các đặc điểm của sóng điện từ, những điểm tơng ứng với sóng cơ.Biết các tính chất của sóng điện từ
- Trình bày các đặc điểm và tính chất sóng điện từ
- Giải thích đợc sự lan truyền của sóng điện từ
39,40
Bài 25:
truyền
thụng
bằng
súng
điện từ
Hiểu đợc vai trò của anten trong việc thu, phát sóng điện từ
Hiểu đợc nguyên tắc truyền thông bằng sóng điện từ (sự biến điệu dao động
điện từ cao tần và tách sóng)
- Phân tích đợc một số mạch cơ bản trong truyền thông và làm đợc một số bài tập cơ bản liên quan
- Giải thích nguyên tắc phát và thu sóng điện từ
- Làm một số bài tập liên quan
đến phát và thu sóng điện từ
41 Bài tập
cuối
chương
hệ thống kiến thức của chương nắm vững cỏc cụng thức giải thớch được cỏc hiện tượng về súng điện từ
kĩ năng giải cỏc bài tập skg
Chương V: 15 tiết gồm 9 tiết lý thuyết ,3 tiết bài tập,2 thực hành, 1hk
42,43
Bài 26:
Dũng
điện
xoay
chiều
Mạch
điện
xoay
chiều chỉ
cú điện
trở
thuần
- Nắm đợc khái niệm dòng điện xoay chiều và hiệu điện thế xoay chiều Biết cách xác định độ lệch pha giữa dòng
điện và hiệu điện thế xoay chiều theo biểu thức hoặc theo đồ thị của chúng
- Hiểu các đặc điểm của đoạn mạch xoay chiều chỉ có điện trở thuần Nắm
đợc các giá trị hiệu dụng và cách tính công suất toả nhiệt của dòng điện xoay chiều
- Nhận biết đợc tính độ lệch pha giữa cờng độ dòng điện và hiệu điện thế xoay chiều
- Tìm công suất toả nhiệt của dòng
điện xoay chiều
mạch
điện
xoay
chiều chỉ
cú tụ
điện ,
cuộn
Hiểu các tác dụng của tụ điện trong mạch điện xoay chiều
Nắm đợc khái niệm dung kháng., cảm kháng Biết cách tính dung kháng, cảm kháng và vẽ giản đồ vectơ cho mạch
điện chỉ có tụ điện và cuộn thuần cảm
Tính đợc dung kháng, cảm kháng trong mạch xoay chiều
Giải bài tập có tụ điện, cuộn cảm trong mạch xoay chiều
Trang 7cảm
- nắm cỏc cụng thức hiệu dụng , biểu
thức tức thời , cỏch lập biểu thức của đoạn mạch chỉ cú tụ điện, cuộn cảm, điện trở thuần
vận dụng giải cỏc bài tập cơ bản sgk
46
Bài 28:
mạch Cú
R,l, C
nối
tiếp Cộn
g hưởng
điện
Biết cách vẽ và dùng giản đồ vectơ để nghiên cứu đoạn mạch RLC nối tiếp
Nắm đợc quan hệ giữa hiệu điện thế với cờng độ dòng điện, biết cách tính tổng trở Z, độ lệch pha của đoạn mạch RLC nối tiếp
Nắm đợc hiện tợng và điều kiện xảy ra cộng hởng
- Xác định đợc độ lệch pha giữa hiệu điện thế và cờng độ dòng điện
- Tính đợc tổng trở của mạch xoay chiều
- Tìm đợc các đại lợng trong mạch xoay chiều
Cụng
suất của
dũng
điện
xoay
chiều H
ệ số cụng
suất
- Nắm đợc đặc điểm của công suất tức thời, công suất trung bình và khái niệm về công suất
- Biết cách tính công suất của dòng điện xoay chiều
- Xác định công suất của dòng
điện xoay chiều
- Nắm ý nghĩa hệ số công suất
và cách tăng hệ số công suất
vẽ được giản đồ Frenen, nắm cụng thức tỡm tổng trở , gúc lệch pha , cỏc giỏ trị hiệu dụng lập được bt tức thời
giải cỏc bài tập sgk và sbt
dự kiến kiểm tra 15 phỳt
49
Bài 30:
mỏy
phỏt
điện
xoay
chiều
- Hiểu nguyên tắc hoạt động của các máy phát điện xoay chiều
- Nắm đợc cấu tạo của máy phát điện xoay chiều một pha và ba pha
- Biết vận dụng các công thức để tính tần số và suất điện động của máy phát
điện xoay chiều
- Giải thích nguyên tắc hoạt động của máy phát điện
- Chỉ ra đợc các bộ phận của máy phát điện
- Tính đợc tần số và suất điện động của mát phát điện xoay chiều
động cơ
khụng
đồng bộ
ba pha
- Hiểu thế nào là từ trờng quay và cách tạo ra từ trờng quay nhờ dòng điện
ba pha
- Hiểu đợc nguyên tắc cấu tạo và hoạt
động của động cơ không đồng bộ ba pha
- Giải thích nguyên tắt hoạt động của động cơ không đồng bộ ba pha
- Biết cách đổi chiều quay động cơ
51
Bài 32:
Mỏy
biến
ỏp Truy
ền tải
điện
năng
- Nắm đợc nguyên tắc chỉnh lu và vẽ
đợc mạch chỉnh lu dùng điôt bán dẫn
- Nắm đợc nguyên tắc hoạt động, cấu tạo và các đặc điểm của máy biến thế
- Hiểu nguyên tắc chung của truyền tải điện năng
- Giải đợc các bài tập đơn giản về biến thế và truyền tải điện năng
- Giải thích đờng đi của dòng điện trong các nửa chu kỳ
- Tìm đợc các đại lợng của máy biến thể và truyền tải điện năng
52,53 Bài 33:
Bài tập
về dũng
điện
xoay
chiều
- Biết vận dụng các công thức và dùng giản đồ vectơ để giải các bài tập về mạch
điện xoay chiều nối tiếp
- Giải đợc các bài tập đơn giản đến phức tạp về máy điện và sự truyền tải
điện