C«ng nghÖ sinh häc vµ mét sè øng dông... C«ng nghÖ sinh häc CNSH hiện đại bao gồm các lĩnh vực : - Công nghệ di truyền Genetic engineering.. Cụng nghệ gen- Công nghệ di truyền cũng gọi l
Trang 1C«ng nghÖ sinh häc
vµ mét sè øng dông
Trang 2C«ng nghÖ sinh häc
CNSH hiện đại bao gồm các lĩnh vực :
- Công nghệ di truyền (Genetic engineering).
- Công nghệ tế bào (Cell engineering)
- Công nghệ vi sinh vật/Công nghệ lên men (Microbial
engineering/Fermentation engineering).
- Công nghệ enzym/protein (Enzym/Protein
engineering).
- CNSH môi trường (Environmental biotechnology)
Trang 3Cụng nghệ gen
- Công nghệ di truyền cũng gọi là CN
gen, Kỹ thuật tái tổ hợp ADN (DNA
recombination ) thực hiện việc chuyển
gen để tạo ra các tế bào ho c có thể ặ mang các gen mới nh m tạo ra nh ng ằ ữ vật chất cần thiết.
Trang 4Cụng nghệ gen
Sơ đồ công nghệ cấy truyền gen hay kỹ thuật tái tổ hợp gen
Trang 5Cụng nghệ gen
Kỹ thuật di truyền bao gồm các thao tác:
- Xác dịnh các gen có lợi trên các tế bào sinh vật khác nhau
- Sử dụng enzim đặc hiệu để cắt lấy đoạn gen đó
- Cắt DNA vòng của vi khuẩn (plasmid)
- Nối đoạn gen cần thiết với DNA của vi khuẩn thu được DNA tái tổ hợp
Trang 6Cụng nghệ gen
• DNA tái tổ hợp được cấy trở lại vi khuẩn.
• Vi khuẩn được nuôi cấy trong môi trường thích hợp để nhân lên nhanh chóng
• Sử dụng kỹ thuật tách chiết tinh chế để thu lấy các chế phẩm cần thiết.
Trang 7Vi khuẩn sử dụng để ghép nối gen thường dùng là E.Coli E.Coli mang một số đặc điểm rất thuận lợi cho việc cấy truyền gen:
-E.Coli mang DNA dạng vòng
-E.Coli sinh sản rất nhanh nhờ vậy gen tái tổ hợp
được nhân bản rất nhanh chóng với số lượng lớn
Cụng nghệ gen
Trang 8Mét sè øng dông cña c«ng nghÖ gen
C«ng nghÖ gen ®îc øng dông rÊt nhiÒu nh
Trang 9Mét sè øng dông cña c«ng nghÖ gen
c¸c lo¹i vaccin t¸i tæ hîp ( phòng chống
viêm gan B, viêm não Nhật Bản, dịch tả, sởi, bại liệt, dại, sốt rét, lở mồm long móng )
CN gen tạo cơ sở điều trị các bệnh di
truyền mà trước đây hoàn toàn chịu bó
tay: bệnh nhiễm sắc thể thường, bệnh NST giới tính, hội chứng đa bội thể, bệnh đa
gen, bệnh phân tử, một số bệnh ung thư
Trang 10 CN gen hỗ trợ hữu hiệu cho việc chọn
giống cây trồng: chọn giống đơn bội,
chọn giống đa bội, tạo dưa hấu không hạt, chọn giống có hiệu suất quang hợp cao,
chọn giống mang gen cố định đạm (không cần phân đạm), chọn giống mang gen diệt sâu hại ( hạn chế sử dụng thuốc trừ sâu), chọn giống kháng virus, chọn giống giàu
dinh dưỡng, chọn giống đề kháng thuốc
trừ cỏ
Mét sè øng dông cña c«ng nghÖ gen
Trang 11Một số thành tựu về công nghệ sinh học ở Việt nam
•Nâng cao sản lượng lúa nhờ thành tựu của công nghệ gen.( Viện Di truyền nông nghiệp)
•Công nghệ cấy truyền phôi động vật
•Sản xuất vắc xin thú y bằng công nghệ gen
•Tạo giống lúa kháng sâu bệnh bằng công nghệ gen.
•…
Trang 12C«ng nghÖ sinh häc
vµ mét sè øng dông