Lịch sử Đảng bộ quận Long Biên 2003-2013 được biênsoạn trên cơ sở những tư liệu, những ý kiến đóng góp của các cấp ủy, chính quyền, đoàn thể nhân dân, các phòng, ban, ngành quận và cơ sở
Trang 1(ẢNH BÁC HỒ)
Trang 2ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ HÀ NỘI BAN CHẤP HÀNH ĐẢNG BỘ QUẬN LONG BIÊN
LỊCH SỬ ĐẢNG BỘ QUẬN LONG BIÊN
(2003-2013)
NHÀ XUẤT BẢN CHÍNH TRỊ - HÀNH CHÍNH
HÀ NỘI - 2013
Trang 3(BẢN ĐỒ HÀNH CHÍNH QUẬN LONG BIÊN)
Trang 4LỜI GIỚI THIỆU
Long Biên là một đơn vị hành chính mới, nằm ở phía ĐôngBắc Thủ đô Hà Nội, một vùng đất có lịch sử lâu đời và giàu tiềmnăng phát triển Nhân dân Long Biên có truyền thống yêu nước
và cách mạng, truyền thống lao động cần cù, sáng tạo Sự ra đờicủa quận Long Biên gắn liền với bước phát triển mạnh mẽ củaThủ đô Hà Nội trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa vàhội nhập quốc tế đầu thế kỷ XXI
Mười năm qua, với chặng đường đầu tiên, đầy khó khăn,thách thức, Đảng bộ và nhân dân Long Biên đã phát huy truyềnthống, khơi dậy tiềm năng, thế mạnh, tận dụng thời cơ, vận hộimới, giành được nhiều thành tựu to lớn, toàn diện trên các lĩnhvực Bộ mặt đô thị đổi thay căn bản, định hình rõ nét đô thị trungtâm, văn minh, hiện đại
Trong quá trình lãnh đạo, xây dựng và trưởng thành, Đảng bộquận Long Biên luôn nhận thức sâu sắc vị trí, ý nghĩa của côngtác nghiên cứu, tổng kết thực tiễn trên từng giai đoạn phát triển,chú trọng nghiên cứu, biên soạn lịch sử, giáo dục truyền thốngyêu nước và cách mạng cho cán bộ, đảng viên và các tầng lớpnhân dân, nhất là đối với thế hệ trẻ
Nhân kỷ niệm 10 năm ngày thành lập quận, Ban Chấp hànhĐảng bộ quận Long Biên chỉ đạo biên soạn và kết hợp với Nhà
xuất bản Chính trị - Hành chính xuất bản cuốn Lịch sử Đảng bộ
quận Long Biên 2003-2013 Nội dung của cuốn lịch sử làm rõ
quá trình lãnh đạo của Đảng bộ quận vượt qua khó khăn, tháchthức, xây dựng và phát triển kinh tế, văn hóa xã hội, tăng cường
an ninh-quốc phòng, từng bước xây dựng quận Long Biên pháttriển; đồng thời, bước đầu rút ra một số bài học kinh nghiệm lãnh
Trang 5đạo, hoạt động của Đảng bộ trong thời kỳ mở đầu, có nhiều sựkiện quan trọng, không thể nào quên
Lịch sử Đảng bộ quận Long Biên (2003-2013) được biênsoạn trên cơ sở những tư liệu, những ý kiến đóng góp của các cấp
ủy, chính quyền, đoàn thể nhân dân, các phòng, ban, ngành quận
và cơ sở; đặc biệt là sự đóng góp quý báu của các đồng chínguyên là cán bộ chủ chốt các thời kỳ của quận Long Biên vàhuyện Gia Lâm; sự chỉ đạo, quan tâm của Ban Tuyên giáo Thành
ủy Hà Nội, sự phối hợp của Viện Lịch sử Đảng Thay mặt BanChấp hành Đảng bộ quận, Ban chỉ đạo và tập thể biên soạn, tôixin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ và hợp tác quý báu đó
Quận ủy trân trọng giới thiệu cuốn Lịch sử Đảng bộ quận
Long Biên 2003-2013 với mong muốn cuốn Lịch sử này sẽ được
các cấp ủy đảng và đông đảo cán bộ, đảng viên, nhân dân quậnLong Biên nghiên cứu, tìm hiểu; từ đó tăng thêm lòng tự hào và ýthức trách nhiệm trong sự nghiệp xây dựng quận Long Biên ngàycàng văn minh, giàu đẹp; vận dụng và phát huy những bài họcthiết thực trong 10 năm qua vào thực tiễn công tác
Mặc dù tập thể Ban biên soạn đã hết sức cố gắng, song chắcchắn cuốn Lịch sử không tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót.Rất mong nhận được sự đóng góp của bạn đọc để Ban biên soạntiếp tục bổ sung, hoàn chỉnh thêm
Long Biên, ngày 05 tháng 10 năm 2013
BAN CHẤP HÀNH ĐẢNG BỘ QUẬN LONG BIÊN
BÍ THƯ
Vũ Đức Bảo
Trang 6Long Biên có tổng diện tích tự nhiên 6.038,24 ha1, gồm 14đơn vị hành chính phường: Cự Khối, Thạch Bàn, Long Biên, Bồ
Đề, Ngọc Thụy, Ngọc Lâm, Gia Thụy, Thượng Thanh, ViệtHưng, Phúc Đồng, Sài Đồng, Phúc Lợi, Giang Biên, Đức Giang.Tại thời điểm thành lập, dân số toàn Quận là 170.706 người, đếnnăm 2013 tăng lên 271.950 người2
Long Biên ra đời trên cơ sở chia tách huyện Gia Lâm, làvùng đất “Địa linh-Nhân kiệt”, một vùng đất có bề dày truyền
1 Theo Nghị định số 132/2003/NĐ- CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính
để thành lập quận Long Biên, quận Long Biên có diện tích 6.038,24 ha, dân số 170.706 người; theo số liệu Chi Cục thống kê Quận cung cấp diện tích tự nhiên quận là 5.993 ha, dân số 174.715 người (tính đến ngày 1-1-2004)
2 Theo biểu Tổng hợp số 1, Ban Tuyên giáo Quận ủy Long Biên.
Trang 7thống lịch sử văn hóa Địa danh Long Biên ra đời từ thời Lý,
sách Đại Nam nhất thống chí ghi: “Đất Rồng Long Biên”, là nơi
sông Cái (Hồng Hà) chia ra thành sông Hồng và sông Đuống(Thiên Đức) Thời Lý thuộc phủ Thiên Đức; thời Trần, Lê Sơthuộc lộ Bắc Giang; thời Hậu Lê thuộc phủ Thuận An; thờiNguyễn thuộc trấn Bắc Ninh và sau là tỉnh Bắc Ninh
Năm 1946, Đặc khu Ngọc Thụy được lập, là đơn vị tươngđương cấp huyện Đặc khu vừa nhận sự chỉ đạo của tỉnh BắcNinh vừa trực tiếp nhận lệnh từ Mặt trận Hà Nội
Tháng 3-1949, Mặt trận Đường 5 thành lập, Đặc khu NgọcThụy và huyện Gia Lâm nhập về tỉnh Hưng Yên Cuối năm 1949,đặc khu Ngọc Thụy và huyện Gia Lâm nhập trở lại tỉnh Bắc Ninh Tháng 10-1954, thành lập Quận 8 (bao gồm phần lớn địa bànLong Biên ngày nay) thuộc thành phố Hà Nội
Ngày 20-4-1961, Quốc hội nước Việt Nam Dân chủ Cộnghòa kỳ họp thứ 2 quyết định và ngày 31-5-1961 Thủ tướng Chínhphủ ký Quyết định huyện Gia Lâm nhập về Thủ đô Hà Nội (baogồm Quận 8, huyện Gia Lâm và một số xã thuộc huyện Tiên Du,
Từ Sơn, Thuận Thành (Bắc Ninh), Văn Giang (Hưng Yên).Ngày 6-11-2003, Chính phủ ban hành Nghị định số 132/2003/NĐ-CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính để thành lập quậnLong Biên Ngày 1-1-2004, quận Long Biên chính thức đi vàohoạt động
II NHỮNG GIÁ TRỊ VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG NỔI BẬT
Quận Long Biên ngày nay là kết quả phấn đấu không ngừngcủa biết bao thế hệ người dân đã lao động cần cù, sáng tạo, kiên
Trang 8cường trong đấu tranh chinh phục thiên nhiên, chống thiên taiđịch họa
Hiện nay, trên địa bàn quận có gần 100 di tích lịch sử vănhóa và cách mạng, trong đó có 48 di tích đã được xếp hạng cấpQuốc gia và cấp Thành phố Những di tích trên địa bàn và nhữngcông trình kiến trúc tôn giáo, văn hóa, tín ngưỡng thể hiện sựhưng thịnh qua các thời kỳ lịch sử
Tiêu biểu cho nghệ thuật kiến trúc là đình Tình Quang mangnét đặc trưng của phong cách kiến trúc thời Lê Trung Hưng (thế
kỷ XVIII) Chùa Hội Xá (Phúc Lợi) mang phong cách nghệthuật điêu khắc đặc sắc Trong chùa có 30 pho tượng lớn nhỏ,trong đó có 8 pho tượng mang giá trị nghệ thuật điêu khắc củathế kỷ XVIII
Ngoài ra, Long Biên còn bảo lưu nhiều di vật cổ là di sản quýcủa quốc gia Đó là, hệ thống các tượng Phật ở chùa Trường Lâm(Việt Hưng) thế kỷ XVII; tượng Quan Âm chuẩn đề chùa TưĐình (Long Biên); Tam Bảo chùa Kim Quan (Việt Hưng); tượngTuyết Sơn chùa Nông Vụ Đông; phù điêu Thập điện DiêmVương chùa Lâm Du (Bồ Đề); bộ sưu tập sắc phong với 73 đạosắc phong ở đình Thổ Khối; Thần tích bằng đồng tại đình MaiPhúc (Phúc Đồng); hệ thống đồ gốm được làm rất tinh xảo,những đường nét hoa văn tinh tế của đôi chân đèn thời Mạc(1583) tại đình Mai Phúc; những di vật bằng đá, đồng như: Lân
đá thời Trần ở chùa Bồ Đề (Bồ Đề), tượng Sấu đá đền Chầu (BồĐề), cây Hương Đá chùa Thượng Cát (Thượng Thanh); tượngđồng Trấn Vũ ở quán Trấn Vũ (Thạch Bàn)…
Giá trị văn hóa truyền thống vùng đất Long Biên mang bản
Trang 9sắc của hai tiểu vùng văn hóa: Văn hóa kinh kỳ Thăng Long vàvăn hóa vùng quê Kinh Bắc Hằng năm, vào mùa xuân trênvùng đất Long Biên diễn ra nhiều lễ hội truyền thống thể hiện
sự tưởng nhớ và biết ơn các anh hùng có công với quê hương,đất nước, giáo dục con cháu truyền thống “uống nước nhớnguồn”, ước mong cho nhân dân có cuộc sống phồn vinh, hạnhphúc Trong các lễ hội, ngoài những nghi thức trong phần lễ,còn có nhiều trò chơi dân gian được tổ chức tăng thêm sự sinhđộng trong phần hội, như: chọi gà, đánh đu, bịt mắt bắt dê, bắtvịt dưới nước, bắt trạch trong chum… Đặc biệt là trò kéo co ởhội đền Trấn Vũ (Thạch Bàn), người kéo co trong tư thế ngồi,dụng cụ là dây song luồn qua lỗ cọc Lễ hội ở Tùng Choặc,Hội Xá (Phúc Lợi) thể hiện nhân vật Hổ tướng (một mãnhtướng theo Thánh Gióng đánh giặc Ân) Lễ hội làng Lệ Mật cótích múa Giảo Long, thể hiện sức mạnh trị thủy của cư dân nơiđây Các lễ hội thường biểu diễn nghệ thuật truyền thống nhưdân ca Quan họ, Chầu văn… Đó là các di sản văn hóa giàutruyền thống nhân văn được lưu giữ, bảo tồn trong cộng đồng,thể hiện nét đẹp của đời sống văn hóa, tinh thần thượng võ, tríthông minh, sáng tạo và sự tài hoa, khéo léo của người dânLong Biên
Những di tích lịch sử văn hóa, cách mạng trên địa bàn đã ghiđậm truyền thống văn hóa, gắn với lịch sử phát triển của vùng đất
và cư dân Long Biên, là những di sản vô giá, vốn quý cần đượcphát huy trong công cuộc xây dựng và phát triển
III LONG BIÊN TRONG TIẾN TRÌNH LỊCH SỬ
Vùng đất Long Biên có lịch sử hình thành và phát triển gắnliền với tiến trình của kinh thành Thăng Long-Hà Nội, với lịch sử
Trang 10dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam.
Cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng chống lại quân xâm lượcnhà Hán (40-43) được đông đảo nhân dân trong vùng tham gia tíchcực Sau khi tham gia đánh đuổi quân Hán thắng lợi, danh tướngThành Công Tương Liệt đã ở lại Cổ Linh Khi Mã Viện đem quânđàn áp, ông lãnh đạo nhân dân trong vùng chiến đấu và anh dũng
hy sinh Cả 5 thôn Cổ Linh cùng thờ ông làm Thành Hoàng.Cùng tham gia cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng có danh tướngKhỏa Ba Sơn, tổ chức nhân dân địa phương đánh giặc Sau khiông qua đời, nhân dân Xuân Đỗ Hạ tưởng nhớ công lao của ông
đã lập đền thờ
Năm 545, Lý Bí tổ chức nhân dân xây thành đắp lũy chốnggiặc Lương Nhân dân trong vùng tích cực hưởng ứng cuộckháng chiến Ông Cao Đương (nay thuộc Giang Biên) đã chiêu
mộ hàng nghìn nghĩa quân trong vùng tham gia đánh giặc và trởthành tướng tài của Lý Bí Đình thờ Lý Bí đến nay vẫn được bảotồn ở Tình Quang
Một trong những danh tướng của quê hương Long Biên là LýThường Kiệt Ông vốn là người làng Cơ Xá, sau chuyển sang bờBắc sông Hồng (nay thuộc phường Ngọc Thụy) Chiến côngoanh liệt trên phòng tuyến sông Như Nguyệt, chống Tống củaông đã làm chói lọi trang sử chống ngoại xâm của dân tộc Việt
Nam Bài thơ “Nam quốc Sơn Hà” của ông ra đời trong kháng
chiến chống Tống được coi là Bản Tuyên ngôn độc lập đầu tiên
của dân tộc
Trong cuộc khởi nghĩa chống Minh, Dinh Bồ Đề (phường
Bồ Đề) được chọn để đặt đại bản doanh chỉ huy bao vây và tiến
Trang 11công vào Đông Đô Tương truyền, khi Lê Lợi lâm nguy có ĐàoDuy Trinh, người Thổ Khối (Cự Khối) chở thuyền cứu thoátkhỏi tay giặc.
Cuộc kháng chiến chống quân Thanh xâm lược, sau trậnĐống Đa Tết Kỷ Dậu 1789, đạo quân của Tôn Sĩ Nghị tháo chạyqua Cầu phao sông Hồng, bị nhân dân trong vùng chặn đánh, gópphần làm nên chiến thắng vang dội của quân Tây Sơn
Khi quân Pháp tiến đánh vùng đất Long Biên và Thành HàNội, nhân dân trên địa bàn Long Biên đã kiên cường đánh địch,đánh lui nhiều cuộc tiến quân của địch
Đầu thế kỷ XX, phong trào chống Pháp mang màu sắc mớidội vào Long Biên, các tầng lớp nhân dân, nhất là thế hệ trẻnhanh chóng tiếp thu luồng tư tưởng mới Cuối năm 1926, HộiViệt Nam cách mạng thanh niên được gây dựng ở Hà Nội, sau đó
mở rộng hoạt động ra ngoại thành và các tỉnh Bắc Bộ Hội ViệtNam cách mạng thanh niên đã tác động mạnh mẽ tới phong tràocông nhân, nhân dân lao động trên địa bàn Long Biên, đặc biệt từnăm 1928, khi Hội thực hiện “vô sản hóa”
Tháng 8-1929, những hội viên ưu tú của Hội Việt Nam cáchmạng thanh niên gia nhập Đông Dương Cộng sản Đảng được cửvào Nhà máy gạch Cầu Đuống thực hiện “vô sản hóa”, sau đó,thành lập Chi bộ đảng đầu tiên tại nhà máy Chi bộ đảng đã tổchức công nhân đấu tranh đòi cải thiện điều kiện lao động vàchống đánh đập, ức hiếp công nhân
Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam thành lập (2-1930), hòavào phong trào cách mạng trên cả nước, các hoạt động đấu tranhtrên địa bàn Long Biên phát triển mạnh mẽ Được đồng chí
Trang 12Lương Khánh Thiện-Ủy viên Thường vụ Xứ ủy quan tâm tuyêntruyền, giác ngộ, cuối tháng 12-1937, Chi bộ ghép nhà máyKhuy-Hỏa xa ra đời, gồm 3 đảng viên
Dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Chi bộ đảng, phong trào đấutranh của công nhân được tổ chức chặt chẽ, các tổ chức quầnchúng được củng cố, phát triển
Bất chấp sự đàn áp của Pháp và Nhật, phong trào cách mạngtrên địa bàn dâng lên mạnh mẽ Nhân dân đấu tranh phản đối sựtàn bạo của binh lính, chống khủng bố, đòi tăng lương, giảm giờlàm, chống cướp đất làm sân bay liên tiếp diễn ra…
Sau ngày Nhật đảo chính Pháp (9-3-1945), thực hiện Chỉ thị
“Nhật-Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta” của Thường vụTrung ương, nhân dân Long Biên tích cực chuẩn bị mọi mặt đểđón thời cơ, giành chính quyền
Sáng 18-8-1945, đoàn quân khởi nghĩa tiến vào Phủ lỵ tạiTrường Lâm (nay là Việt Hưng) vây ép, buộc Tri phủ Gia LâmNguyễn Ngọc Kiểm phải nộp ấn tín và vũ khí Ta tuyên bố giảitán chính quyền tay sai Nhật-Pháp ở phủ Gia Lâm Đoàn quânkhởi nghĩa chiến thắng trở về cổ vũ nhân dân vùng lên giànhchính quyền ở làng xã, giải phóng quê hương
Sau Cách mạng Tháng Tám, nhân dân Long Biên hăng háihưởng ứng lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh tích cực diệt
“giặc đói”, “giặc dốt” và sẵn sàng chống giặc ngoại xâm, tích cựctham gia xây dựng chính quyền cách mạng
Toàn quốc kháng chiến, quân và dân Long Biên hoàn thànhxuất sắc nhiệm vụ góp phần bảo vệ cơ quan đầu não kháng chiếnrút an toàn ra chiến khu Tiểu đội chiến đấu Phúc Xá (NgọcThụy) và tự vệ vùng ven đã đưa 2 nghìn cán bộ, chiến sĩ và nhân
Trang 13dân từ nội thành rút ra ngoài an toàn Trong đêm 18-2-1947, đểbảo đảm cho Trung đoàn Thủ đô rút quân thắng lợi, NguyễnNgọc Nại cùng đơn vị của mình đã chiến đấu, thu hút binh lực,hỏa lực của địch về mình, 8 đồng chí hy sinh để cuộc rút quântoàn thắng.
Trong cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp,quân và dân Long Biên vừa chiến đấu vừa sản xuất phục vụchiến đấu, cùng với bộ đội chủ lực lập nên những chiến côngvang dội, những tên gọi “Đại đội Hồng Hà”, “Sóng sông Hồng”,
“Lửa phi trường”, “Du kích Ngọc Thụy”… làm kẻ thù kiếp sợ Hiệp định Giơnevơ về lập lại hòa bình ở Việt Nam được kýkết Ngày 3-10-1954, những tên lính Pháp cuối cùng rút chạy,quê hương giải phóng
Chiều 10-10-1954, lực lượng quần chúng với đội ngũ chỉnh
tề hùng dũng tiến qua cầu Long Biên sang nội thành Hà Nội míttinh mừng Thủ đô hoàn toàn giải phóng
Hòa bình lập lại trên miền Bắc, nhân dân Long Biên vượtqua những khó khăn, thách thức hoàn thành cải tạo, xây dựng cơ
sở vật chất ban đầu cho chủ nghĩa xã hội Trong những nămtháng lịch sử này, quân và dân trên địa bàn Long Biên vinh dựđược Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều lần về thăm
Ngày 19-5-1955, Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm nhà máy xelửa Gia Lâm Người động viên: “Phải đoàn kết giữa công nhân cũ
và mới, phải nêu cao tinh thần làm chủ, khắc phục khó khăn,hoàn thành tốt nhiệm vụ”1 Làm theo lời Bác, năm 1962, cán bộ
1 Ban Chấp hành Đảng bộ Thành phố Hà Nội: Bác Hồ với Thủ đô Hà Nội, Thủ
đô Hà Nội với Bác Hồ, Nxb.CTQG, H.2013, tr 267.
Trang 14công nhân nhà máy đã có sáng kiến phát động phong trào thi đua
“Ngày thứ 7 đẩy mạnh sản xuất, đấu tranh thống nhất đất nước”.
Ngày 16-8-1956, sau 2 tháng đi vào hoạt động, nhà máyDiêm Thống nhất tự hào được đón Chủ tịch Hồ Chí Minh vềthăm Bác căn dặn công nhân ra sức làm cho nhà máy pháttriển và thưởng Huy hiệu của Người cho các cô nuôi dạy trẻcủa nhà máy
Ngày 18-2-1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm và chúcTết nhân dân xã Việt Hưng Tại đình Trường Lâm, Bác đã căndặn đồng bào phải đoàn kết, chăm lo chống hạn cứu lúa, đồngthời ra sức thi đua sản xuất để góp phần xây dựng quê hương,đất nước ngày càng giàu đẹp
Ngày 8-9-1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm công trìnhthủy nông Gia Thượng (Ngọc Thụy) và Trường Sĩ quan Hậu Cần(nay là Học viện Hậu Cần) Bác nói chuyện thân mật với cán bộ,chiến sĩ và nhân dân địa phương
Ngày 8-1-1959, Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm Xưởng May
10 Bác hỏi thăm cán bộ, công nhân và căn dặn là phải hăng hái thiđua sản xuất
Thực hiện lời dạy của Bác, nhân dân Long Biên luôn đi đầutrong các phong trào đóng thuế, tuyển quân với quyết tâm “thóckhông thiếu một cân, quân không thiếu một người”
Đế quốc Mỹ leo thang chiến tranh đánh phá miền Bắc, khoxăng Đức Giang, cầu Long Biên là mục tiêu trọng điểm bắn phácủa đế quốc Mỹ Ngày 29-6-1966, máy bay Mỹ liên tiếp lao vàođánh phá kho xăng Đức Giang, lực lượng phòng cháy chữacháy, công an, công nhân nhà máy và nhân dân trong vùng đã
Trang 15hợp lực dập lửa cứu được 23 triệu lít xăng Bác Hồ đã gửi thư
khen, trong thư Bác viết: “Trong việc phòng cháy, chữa cháy
các đồng chí bình tĩnh, tích cực và dũng cảm Các đồng chí đã phối hợp tốt với lực lượng quần chúng Do đó, các đồng chí luôn hoàn thành tốt nhiệm vụ, dù trong điều kiện khó khăn”1.Ngày 11-8-1967, giặc Mỹ đánh phá cầu Long Biên, các nhịp
số 8, 10, 11, 14 bị hỏng nặng, nhịp 15 bị sập hoàn toàn Nhằmduy trì huyết mạch giao thông, ngay lập tức các lực lượng bảođảm giao thông đã triển khai bến phà Bác Cổ-Phú Viên, cầu phaoChương Dương được khẩn trương lắp đặt Sau ngày thống nhấtđất nước, cầu phao Chương Dương tiếp tục sứ mệnh cho đến tậnnhững năm 80 của thế kỷ XX
Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, Long Biên
đã cung cấp sức người, sức của, hàng nghìn lượt người con ưu túlên đường chiến đấu giải phóng đất nước, góp phần làm nênchiến thắng vẻ vang của dân tộc Long Biên có 3.469 người cócông, trong đó có 47 Bà mẹ Việt Nam Anh hùng, 24 cán bộ lãothành cách mạng, 79 cán bộ Tiền khởi nghĩa, 247 chiến sĩ cáchmạng bị địch bắt tù đày, 1.817 liệt sĩ; 1.257 thương binh, bệnhbinh; 3 Anh hùng Lực lượng vũ trang Với những thành tích xuấtsắc trong chiến đấu và sản xuất, các đơn vị Thạch Bàn, GiangBiên, thị trấn Gia Lâm, Ngọc Thụy, Nhà máy xe lửa Gia Lâm,Công ty may 10, Công ty Xăng dầu khu vực I, đã được Đảng và
Nhà nước tuyên dương danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang
nhân dân Với những chiến công trong cuộc kháng chiến, Đảng
1 Ban Chấp hành Đảng bộ Thành phố Hà Nội: Bác Hồ với Thủ đô Hà Nội, Thủ
đô Hà Nội với Bác Hồ, Nxb.CTQG, H.2013, tr 451.
Trang 16bộ và nhân dân huyện Gia Lâm được phong tặng danh hiệu Đơn
vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân
Sau ngày toàn thắng, cùng Thủ đô và cả nước, nhân dânLong Biên ra sức lao động sản xuất, xây dựng chủ nghĩa xã hội
và bảo vệ Tổ quốc Trong công cuộc đổi mới, cán bộ, đảng viêncác xã, thị trấn trên địa bàn Long Biên đoàn kết, sáng tạo, pháthuy sức mạnh tổng hợp của các lực lượng, các thành phần kinh
tế, khơi dậy tiềm năng trí tuệ của nhân dân, vượt qua khó khăn,thách thức giành nhiều thành tựu quan trọng Kinh tế tăng trưởngkhá, văn hóa-xã hội phát triển, an ninh chính trị, trật tự-an toàn
xã hội được giữ vững, đời sống nhân dân ngày càng được cảithiện và nâng cao Nhân dân tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng
và chính quyền các cấp
Với những kết quả quan trọng đạt được trong công cuộc đổimới, các đơn vị trên địa bàn quận: Công ty cầu 12, Công ty Kimkhí Thăng Long, Công ty May 10, Công ty May Đức Giang,phường Đức Giang… đã được Đảng và Nhà nước tặng danh hiệu
Anh hùng lao động.
Với sự phát triển nhanh theo hướng đô thị hóa của các xã, thịtrấn trên địa bàn, thực hiện định hướng phát triển Thủ đô củaĐảng và Nhà nước, quận Long Biên được thành lập Đảng bộ vànhân dân quận Long Biên phát huy truyền thống yêu nước và đấutranh cách mạng, đoàn kết vượt qua mọi khó khăn, viết tiếpnhững trang sử mới, góp phần làm rạng rỡ truyền thống hào hùngcủa vùng đất Long Biên “Địa Linh-Nhân kiệt”
Trang 17CHƯƠNG II
ĐẢNG BỘ QUẬN LONG BIÊN THÀNH LẬP, KIỆN TOÀN HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ, XÁC ĐỊNH TRỌNG TÂM LÃNH ĐẠO VÀ THỰC HIỆN THẮNG LỢI CÁC NHIỆM VỤ (2003-
2005)
I ĐẢNG BỘ QUẬN LONG BIÊN RA ĐỜI
Sau hơn 15 năm tiến hành công cuộc đổi mới, cùng với cảnước, Thủ đô Hà Nội đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng, vớinhững chuyển biến sâu sắc toàn diện trên các lĩnh vực kinh tế,chính trị, xã hội Ngày 15-12-2000, Bộ Chính trị ra Nghị quyết số
Nội trong thời kỳ 2001-2010 ” Tiếp đó Ủy ban Thường vụ Quốc
hội ra Pháp lệnh Thủ đô với định hướng đẩy mạnh phát triển Thủ
đô về phía Bắc Đó là vinh dự lớn, đồng thời là trách nhiệm hếtsức nặng nề của Đảng bộ và nhân dân Thủ đô với cả nước
Trong bối cảnh mới, để đáp ứng yêu cầu phát triển của Thủ
đô, ngày 6-11-2003, Chính phủ ban hành Nghị định số132/2003/NĐ-CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính để thành
Trang 18lập quận Long Biên1 thuộc thành phố Hà Nội
Ngày 27-11-2003, Ban Thường vụ Thành ủy ban hành Quyếtđịnh số 207/QĐ-TU, về việc thành lập Đảng bộ quận Long Biêntrực thuộc Đảng bộ Thành phố Hà Nội
Ngày 12-12-2003, Ban Thường vụ Thành ủy ra Quyết định số2152/QĐ-TU chỉ định Ban Chấp hành lâm thời Đảng bộ quận LongBiên gồm 28 đồng chí: Đồng chí Lê Anh Hào-Ủy viên Ban Thường
vụ Thành ủy giữ cương vị Bí thư Quận ủy Long Biên; đồng chíTrần Văn Thanh giữ cương vị Phó Bí thư thường trực Quận ủy,quyền Chủ tịch Hội đồng nhân dân quận; đồng chí Vũ Đức Bảo giữcương vị Phó Bí thư Quận ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân quận Ngày 30-12-2003, Thành ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy bannhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Thành phố Hà Nội tổ chức lễ
ra mắt quận Long Biên Đồng chí Nguyễn Phú Trọng-Ủy viên BộChính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội đã trao quyết định Ban Chấphành lâm thời Đảng bộ quận2
Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã gửi thư chúc mừng Đảng bộ và
nhân dân trong quận: “Chúc quận Long Biên mới thành lập có
những thành tích không kém các quận huyện khác đã xây dựng từ lâu Nhờ chuyển đến toàn thể nhân dân, các cụ ông, cụ bà, các gia đình thương binh liệt sĩ và có công với cách mệnh, đến các cháu thanh niên và nhi đồng gái trai những lời chúc tốt đẹp nhất”3
1 Ban đầu tên quận được trưng cầu ý kiến là: Long Biên, Bồ Đề, Bạch Đằng.
Từ kết quả trưng cầu ý kiến, quyết định lấy tên quận là Long Biên.
2 Cùng tham dự Lễ ra mắt có đồng chí Phùng Hữu Phú - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư thường trực Thành ủy Hà Nội, đồng chí Hoàng Văn Nghiên-
Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch UBND Thành phố.
3 Trong năm 2004, kỷ niệm 50 năm chiến thắng Điện Biên Phủ, Đoàn đại biểu lãnh đạo Quận ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ
Trang 19Ngày 1-1-2004, quận Long Biên chính thức đi vào hoạt động.Khi thành lập, Đảng bộ quận Long Biên có 41 cơ sở đảng (gồm 31đảng bộ và 10 chi bộ cơ sở) được bàn giao từ Đảng bộ huyện GiaLâm Trong đó có 13 cơ sở đảng xã, thị trấn; 28 cơ sở đảng trongdoanh nghiệp và trong cơ quan sự nghiệp, bệnh viện, nhà trườngvới 7.071 đảng viên.
Được thành lập trên cơ sở chia tách từ huyện Gia Lâm Anhhùng, Đảng bộ và nhân dân Long Biên ý thức sâu sắc về nhữnggiá trị truyền thống được các thế hệ đi trước tạo dựng, cũng như
ý thức rõ về trách nhiệm phát huy những giá trị đó trong hoàncảnh mới Tình đoàn kết, gắn bó đặc biệt giữa Long Biên - GiaLâm là một nguồn sức mạnh để Đảng bộ và nhân dân Long Biên,Gia Lâm tiếp tục vươn lên đóng góp ngày càng nhiều vào tiếntrình phát triển của Thủ đô, đất nước
Quận Long Biên có vị trí chiến lược rất quan trọng về chínhtrị, kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng an ninh của Hà Nội vàđất nước Nơi đây là đầu mối của các tuyến đường giao thôngquan trọng gồm cả đường sắt, đường bộ, đường thủy nối liền vớicác tỉnh phía Bắc, Đông Bắc; có sân bay Gia Lâm, khu vực quânsự; nằm trong vùng tam giác kinh tế trọng điểm Hà Nội-HảiPhòng-Quảng Ninh đang phát triển sôi động trong quá trình hộinhập kinh tế quốc tế Long Biên có khu công nghiệp liên doanhvới nước ngoài, nhiều công trình kinh tế, văn hóa, khoa học-kỹthuật, cơ quan, nhà máy, đơn vị sản xuất-kinh doanh của Trung
quốc quận Long Biên do đồng chí Trần Văn Thanh-Phó Bí thư Quận ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân quận làm trưởng đoàn đến thăm và chúc mừng Đại tướng Võ Nguyên Giáp
Trang 20ương và địa phương1.
Long Biên là quận nội thành có diện tích tự nhiên lớn, vớiquỹ đất quy hoạch cho phát triển đô thị còn khá nhiều, là điềukiện để phát triển nhanh trong tương lai
Long Biên là quận thành lập sau nên học hỏi được nhiều kinhnghiệm từ các quận thành lập trước đó, được các đồng chí lãnhđạo của Đảng, Nhà nước và Thành phố quan tâm chỉ đạo2, đượcThành phố tăng cường cán bộ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ Toànthể cán bộ, đảng viên, nhân dân trong quận vui mừng, phấn khởikhi chuyển từ huyện, xã, sang quận, phường, là nguồn động lựctinh thần to lớn… Đây là những yếu tố thuận lợi cho Long Biênphát triển nhanh, mạnh và bền vững về mọi mặt, quyết định chiềuhướng phát triển của Quận
Bên cạnh những thuận lợi, Long Biên có nhiều khó khăn sovới tiêu chí một quận Kết cấu hạ tầng còn thiếu và chưa đồng bộ
Hệ thống giao thông, đặc biệt là các tuyến xương sống của quậncòn thiếu và phải dựa vào các tuyến quốc lộ Hệ thống điện,nước, chiếu sáng, thu gom rác thải mới tập trung chủ yếu ở cácphường mà trước đây là thị trấn, một số khu công nghiệp Hệthống xử lý và thoát nước thải chung của quận chưa được quyhoạch xây dựng Diện tích tự nhiên rộng nhưng bị khống chế bởi
1 Đóng trên địa bàn quận có trên 200 cơ quan, đơn vị của Trung ương và của Thành phố, 647 doanh nghiệp.
2 Quận Long Biên được nhiều đồng chí lãnh đạo của Trung ương, Thành ủy, UBND thành phố Hà Nội về làm việc, chỉ đạo Tết Giáp Thân (2004), tết đầu tiên sau khi thành lập quận, đồng chí Nguyễn Phú Trọng - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội về làm việc chúc tết Đảng bộ và nhân dân quận Long Biên và dự lễ phát động trồng cây, phong trào thi đua quận Long Biên tại phường Ngọc Thụy.
Trang 21các công trình dân dụng, quốc phòng, đê điều, vùng bãi rộng…nên hiệu quả khai thác thấp và khó khăn trong quản lý Lựclượng lao động nông nghiệp chưa qua đào tạo nghề, khó chuyểnđổi nghề nghiệp, tìm kiếm việc làm khi bị thu hồi đất Trong thời
kỳ đầu, đội ngũ cán bộ thiếu, cơ bản cán bộ lãnh đạo trưởng cácban, phòng được bổ nhiệm từ cấp phó của ban, phòng huyện GiaLâm (cũ); bộ máy các cơ quan cấp quận chưa kiện toàn, lại thựchiện chức năng, nhiệm vụ mới của một quận nội thành nên nhiều
bỡ ngỡ; trụ sở chưa có, phải thuê nhà dân và các cơ quan, diệntích chật hẹp, phương tiện, thiết bị kỹ thuật thiếu thốn…
Hoàn cảnh khó khăn đã đặt sự nghiệp xây dựng và phát triểncủa Đảng bộ và nhân dân Long Biên trước hàng loạt thách thức.Yêu cầu đặt ra trước hết là phải định rõ hướng đi, sớm xác định
mô hình phát triển trước mắt và lâu dài một cách phù hợp, bảođảm sự phát triển nhanh, có sự đột phá mang dấu ấn riêng củaQuận; phải thay đổi cách thức quản lý, điều hành cho phù hợp vớichức năng, nhiệm vụ là một quận nội thành; phải kết nối cácnguồn động lực truyền thống và hiện đại, phát huy nội lực và chủđộng tranh thủ sự quan tâm của thành phố, các nguồn lực từ bênngoài để đón bắt được và phát huy tốt thời cơ phát triển
Nhận thức được những thuận lợi và khó khăn, ý thức rõ tráchnhiệm lãnh đạo trong bước chuyển đổi quan trọng của địaphương sang giai đoạn phát triển mới, ngay sau khi thành lập,Quận ủy lâm thời tập trung xây dựng bộ máy, đội ngũ cán bộđồng thời xác định hướng đi, tổ chức thực hiện có kết quả cácnhiệm vụ chính trị
II ỔN ĐỊNH TỔ CHỨC VÀ CÁC MẶT CÔNG TÁC,
Trang 22LÃNH ĐẠO THỰC HIỆN CÁC NHIỆM VỤ CHÍNH TRỊ
Trong thời gian đầu, Đảng bộ và nhân dân quận Long Biêntiếp tục thực hiện các chỉ tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ huyệnGia Lâm lần thứ XVIII đề ra Đồng thời, Đảng bộ xác địnhnhiệm vụ trọng yếu thời kỳ đầu là tập trung xây dựng quy hoạchtổng thể, xây dựng, kiện toàn đội ngũ cán bộ và tập trung chuẩn
bị cho Đại hội lần thứ nhất
Trong công tác quy hoạch, với tư duy đổi mới, quyết tâm bứtphá, trên cơ sở quy hoạch huyện Gia Lâm tỉ lệ 1/5000 đã có,quận tập trung xây dựng quy hoạch tổng thể theo địa giới hànhchính mới Xây dựng quy hoạch từ đầu cũng là cơ hội để LongBiên xây dựng quy hoạch một cách đồng bộ, hiện đại, góp phầntạo nền tảng cơ sở vững chắc cho sự phát triển trong tương lai Quận ủy, Ủy ban nhân dân quận xác định đây là công việchết sức quan trọng, cần phải đi trước một bước, tiến hành tậptrung dứt điểm, làm cơ sở cho triển khai xây dựng kết cấu hạ tầngđồng bộ và hiện đại Quy hoạch của Quận được đặt trong quyhoạch của vùng và Thủ đô, có tầm nhìn đến năm 2020 và dài hạnđến năm 2050 Quận ủy, Ủy ban nhân dân quận sớm chủ độnglàm việc với Thành phố, phối hợp chặt chẽ với các sở, ban ngànhliên quan, nhất là Sở Quy hoạch kiến trúc, Viện Quy hoạch xâydựng Hà Nội, tập trung xây dựng Quy hoạch tỉ lệ 1/2000 và Quyhoạch tổng thể phát triển kinh tế-xã hội đến năm 2010, địnhhướng đến năm 2020 Trong xây dựng quy hoạch đã chú trọnggắn kết việc điều chỉnh không gian đô thị với mục tiêu phát triểnkinh tế-xã hội, đồng thời bảo đảm các yêu cầu phòng thủ khu vực
và an ninh, quốc phòng Một số lĩnh vực kinh tế-xã hội bức thiết
Trang 23như giao thông, cấp thoát nước, chiếu sáng vừa xây dựng quyhoạch vừa từng bước triển khai xây dựng để đáp ứng nhu cầu cấpbách của xã hội
Công tác đầu tư xây dựng cơ bản được đẩy mạnh với tưtưởng chỉ đạo nhất quán là tập trung, đồng bộ và hiện đại; ưu tiênđầu tư cho giáo dục, y tế, giao thông đô thị, xây dựng các trụ sở
tổ dân phố và nâng cấp kết cấu hạ tầng
Cùng với việc tranh thủ sự giúp đỡ của Thành phố, huy độngcao từ nguồn vốn ngân sách, quận triển khai thực hiện hiệu quảcác dự án đấu giá quyền sử dụng đất, tạo thêm nguồn vốn đầu tưxây dựng cơ bản
Trong quá trình thực hiện, cùng một lúc triển khai đồng thờinhiều dự án, khối lượng công việc lớn, trong hoàn cảnh đội ngũcán bộ thiếu, phương tiện cơ sở vật chất nghèo nàn, quận đã nỗlực trong việc hoàn tất thủ tục, tăng cường quản lý, giám sát; vừatăng tiến độ giải ngân, thúc đẩy tiến độ xây dựng, vừa bảo đảmchất lượng nhằm nhanh chóng đưa các công trình vào sử dụnghiệu quả Từ thực tế quản lý các công trình, đội ngũ cán bộ khôngngừng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, tích lũy đượcnhiều kinh nghiệm Đến tháng 9-2005, quận đã phê duyệt 214 dự
án, khởi công 154 dự án đầu tư, tiếp tục chuẩn bị đầu tư 33 dự án.Tổng mức đầu tư xây dựng cơ bản đạt trên 500 tỷ đồng, bước đầu
92 công trình nhanh chóng được hoàn thành và đưa vào sử dụng.Trở thành quận nội thành đã tạo nên sự phấn khởi và mởrộng hơn cơ hội phát triển của các nhà đầu tư, các doanh nghiệpcũng như của từng gia đình Đây là điều kiện rất thuận lợi đểLong Biên thực hiện xã hội hóa việc đầu tư xây dựng đô thị bằng
Trang 24các chính sách, cơ chế mang tính đặc thù Hàng loạt công trìnhlớn được đẩy nhanh tiến độ, sớm đưa vào sử dụng đã tạo ra sựkích thích có tính dây chuyền của các cơ quan, doanh nghiệp vànhân dân trong xây dựng, chỉnh trang trụ sở, nhà cửa Các khu đôthị mới đẩy nhanh tiến độ xây dựng Nhiều cơ quan, doanhnghiệp xây dựng mới hoặc mở rộng trụ sở làm việc, cơ sở sảnxuất kinh doanh
Quận chỉ đạo tập trung quy hoạch xây dựng trụ sở sinh hoạt,khu hoạt động thể thao của các phường, tổ dân phố; cải tạo, mởrộng và nâng cấp một số tuyến giao thông đô thị; cống hóa hệthống thoát nước; lắp đặt hệ thống chiếu sáng một số tuyếnđường rộng trên 2 mét ở các phường; rà soát, chấn chỉnh hoạtđộng quảng cáo Công tác vệ sinh môi trường đô thị đi vào nềnnếp ngay từ thời gian mới thành lập quận Long Biên là quận đầutiên của Thành phố tổ chức tốt việc đấu thầu thu gom rác thảitheo đề án xã hội hóa vệ sinh môi trường Công tác phòng chốnglụt bão, úng ngập cục bộ được triển khai tích cực Bộ mặt đô thịthay đổi nhanh chóng, không gian chung của quận, phườngkhang trang và sạch đẹp hơn Các tuyến phố văn minh đô thị dầnhình thành
Trong 2 năm (2004-2005), tình hình thị trường nhà đất vàquá trình đô thị hóa diễn ra sôi động Trước thực tế đó, Đảng bộ,chính quyền chú trọng tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tácquản lý đất đai, trật tự xây dựng và giao thông đô thị Các cấpchính quyền tập trung xử lý các vấn đề tồn đọng và mới nảy sinh,đồng thời thực hiện các giải pháp quản lý cơ bản, lâu dài: tiếnhành tổng kiểm kê đất đai để đánh giá hiện trạng và tình hình sửdụng đất, thống kê đất nhỏ, kẹt, đưa vào quy hoạch xây dựng
Trang 25hoặc đấu giá quyền sử dụng lấy vốn đầu tư kết cấu hạ tầng tại cácphường Một số vi phạm trước đây về đất đai được phân loại xử
lý kiên quyết Tình trạng vi phạm, lấn chiếm, tự ý chuyển đổi đấtnông nghiệp được ngăn chặn Việc cấp giấy chứng nhận quyền sửdụng đất, cấp phép xây dựng, chuyển quyền sử dụng đất có nhiều
cố gắng Trong gần 2 năm, quận đã cấp 8.444 giấy chứng nhậnquyền sử dụng đất, 522 giấy phép xây dựng1 Nhân dân có ý thứchơn trong việc chấp hành các quy định quản lý đất đai, trật tự xâydựng và giao thông đô thị Tình trạng ùn tắc giao thông từngbước được giải quyết Kỷ cương, trật tự giao thông đô thị dần đivào nền nếp
Thực hiện các dự án hạ tầng phát triển đô thị, công tác giảiphóng mặt bằng đặt ra tiến độ khẩn trương, với khối lượng lớn.Đây là công việc có nhiều khó khăn, phức tạp do giá chuyểnnhượng quyền sử dụng đất tăng nhanh; các văn bản hướng dẫncủa cấp trên thường có sự điều chỉnh, thay đổi, có điểm chưa sátvới thực tế; nhận thức của một bộ phận nhân dân về vấn đề nàychưa thông suốt Nhận thức rõ những khó khăn, phức tạp cần tậptrung lãnh đạo tháo gỡ, Quận ủy huy động cả hệ thống chính trịtham gia với phương châm chỉ đạo làm tốt công tác tuyên truyền,giáo dục, thuyết phục; công khai các chế độ chính sách, cácphương án đền bù; quan tâm giải quyết các lợi ích của người dân:
bố trí tái định cư, tạo việc làm cho người dân có đất nằm trongdiện giải tỏa đền bù
Nhờ những giải pháp đồng bộ, hiệu quả, công tác giải phóngmặt bằng cơ bản được triển khai đúng tiến độ, đúng chính sách
1 Quận ủy Long Biên: Văn kiện Đại hội lần thứ nhất Đảng bộ quận Long Biên (nhiệm kỳ 2005-2010), Long Biên, 2005, tr 11.
Trang 26và ít để xảy ra bức xúc, khiếu kiện đông người Trong 2 năm,hoàn thành việc đền bù, giải phóng mặt bằng các dự án xây dựngKhu đô thị mới Việt Hưng, Sài Đồng, Thạch Bàn, đường vànhđai 3 cầu Thanh Trì, bãi đỗ xe và chợ đầu mối Gia Thụy, khu đấugiá quyền sử dụng đất phường Việt Hưng…
Về phát triển kinh tế, quận Long Biên đi vào hoạt động trongđiều kiện cơ cấu ngành kinh tế với công nghiệp-xây dựng cơ bảnchiếm tỷ trọng lớn (70%), thương mại-dịch vụ chiếm 26,7%,nông nghiệp chiếm 3,3% Sản xuất công nghiệp, tiểu thủ côngnghiệp, thương mại dịch vụ còn manh mún, nhỏ lẻ, chưa đượcquy hoạch thành các vùng tập trung; khả năng thu hút vốn đầu tưphát triển còn hạn chế; trình độ kỹ thuật công nghệ, trình độ taynghề người lao động chưa cao; sức cạnh tranh của sản phẩm cònthấp; kết cấu hạ tầng còn yếu kém
Ngay sau khi thành lập và đi vào hoạt động, Quận ủy, Ủy bannhân dân quận đã đặt ra nhiệm vụ phải chuyển dịch cơ cấu kinh
tế phù hợp với hướng phát triển chung của Thành phố, địnhhướng phát triển của quận, bảo đảm nguồn thu cho ngân sách địaphương và phát triển bền vững Ban Chấp hành lâm thời nhanhchóng chỉ đạo xây dựng, triển khai 3 Đề án phát triển kinh tế:
- Đề án phát triển công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp;
- Đề án quản lý đầu tư xây dựng chợ, trung tâm thương mại;
- Đề án phát triển nông nghiệp theo hướng đô thị sinh thái1 Mục tiêu chung của các đề án là đẩy mạnh phát triển kinh tế,đặc biệt là kinh tế công nghiệp-dịch vụ, bảo đảm duy trì tốc độtăng trưởng cao, trên cơ sở đó đẩy nhanh quá trình chuyển dịch
1 Tại kỳ họp thứ 2 HĐND quận năm 2004 đã thông qua 3 đề án phát triển kinh
tế giai đoạn 2004-2005 và định hướng phát triển đến năm 2010.
Trang 27cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp-dịch vụ-nông nghiệp;giảm dần tỉ trọng ngành nông nghiệp, phát triển nông nghiệp theohướng đẩy mạnh sản xuất hàng hóa có giá trị kinh tế cao.
Từ định hướng đúng và triển khai các giải pháp đồng bộ, sựlãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của cấp ủy, chính quyền, các nguồn lựcđược khơi dậy, phát huy sự năng động của các thành phần kinh
tế, kinh tế quận Long Biên đã đạt mức tăng trưởng cao
Trong sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, các đơn vịdoanh nghiệp đẩy mạnh việc sắp xếp lại tổ chức bộ máy, đổi mớicông nghệ, chủ động xây dựng kế hoạch sản xuất-kinh doanh,bám sát thị trường, gắn sản xuất với tiêu thụ sản phẩm Chấtlượng sản phẩm được nâng cao, bước đầu tăng sức cạnh tranhtrên thị trường Năm 2004, giá trị sản xuất công nghiệp tăng 17%
so với năm 2003 Năm 2005, giá trị sản xuất công nghiệp đạt575,7 tỷ, tăng 18,3% so với năm 2004
Hoạt động kinh doanh thương mại, dịch vụ ngày càng phongphú, đa dạng với sự tham gia của nhiều thành phần kinh tế Hệthống các chợ, trung tâm thương mại, dịch vụ được quy hoạch lại
và khuyến khích xây dựng theo hướng từng bước hình thành hệthống thương mại chất lượng cao
Ngay sau khi thành lập quận, nhận thức được xu hướng thuhẹp diện tích đất nông nghiệp trong quá trình đô thị hóa1, lãnhđạo quận sớm xác định quan điểm phát triển kinh tế nông nghiệp
1 Khi thành lập, diện tích đất canh tác của Long Biên còn hơn 1.600 ha (chiếm 27,2%) Phần lớn diện tích đất nông nghiệp đã được bố trí chuyển đổi thành những khu đô thị công nghiệp (khoảng 800 ha) Diện tích đất ổn định để sản xuất nông
nghiệp chỉ còn trên 200 ha Theo Báo Hà Nội mới, ngày 20-9- 2004.
Trang 28theo hướng nông nghiệp đô thị sinh thái
Quận ủy, Ủy ban nhân dân quận chủ trương đẩy mạnh chuyểnđổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi Qua quá trình tìm tòi khảo nghiệmthực tế, một số mô hình nông nghiệp đô thị được định hình, bướcđầu đem lại hiệu quả kinh tế cao như nuôi thả cá gắn với dịch vụcâu cá, ẩm thực… Các hợp tác xã nông nghiệp và hộ nông dân chủđộng chuyển dịch cơ cấu cây trồng, giảm nhanh diện tích cây lươngthực, đồng thời hình thành một số vùng trồng cây ăn quả, vùng sảnxuất rau an toàn đem lại hiệu quả kinh tế cao Giá trị bình quân 1hađất nông nghiệp tăng nhanh, đạt trên 70 triệu đồng
Sau gần 2 năm (2004-2005), cơ cấu kinh tế của quận LongBiên đã có sự chuyển dịch nhanh chóng, tích cực theo hướng tăngdần tỷ trọng thương mại-dịch vụ Tốc độ tăng trưởng kinh tế bìnhquân duy trì ở mức khá cao (18%/ năm)1, tạo đà phát triển chonhững năm tiếp theo
Sản xuất kinh doanh phát triển, giá bất động sản tăng, cácnguồn thu ngân sách đạt kế hoạch, trong đó có nhiều chỉ tiêuvượt kế hoạch giao Năm 2004, tổng thu đạt 259,404 tỷ đồng.Năm 2005, thu ngân sách đạt 522,622 tỷ đồng (đạt 141% so với
dự toán)2 Nhằm tăng hiệu quả nguồn thu, Quận tập trung chỉđạo hoàn thành việc đấu giá quyền sử dụng đất tại Việt Hưng,thu về cho ngân sách hơn 350 tỷ đồng, vượt cao so với kế hoạchThành phố giao Việc chi ngân sách bảo đảm các nhu cầuthường xuyên và đột xuất; tiết kiệm chi thường xuyên, tập trung
1 Số liệu do Chi cục Thống kê quận Long Biên cung cấp.
2 Quận ủy Long Biên: Văn kiện Đại hội lần thứ nhất Đảng bộ quận Long Biên (nhiệm kỳ 2005-2010), Long Biên, 2005.
Trang 29cho đầu tư phát triển.
Trong lĩnh vực văn hóa-xã hội, Đảng bộ quan tâm đầu tư chogiáo dục theo quan điểm hiện đại, đồng bộ, mở rộng quy mô giáodục đi liền với nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện và tạo sựđồng đều về chất lượng giữa các trường Quận tập trung xâydựng quy hoạch hệ thống trường lớp đáp ứng quy mô dạy và họctrước mắt và lâu dài, đầu tư xây dựng hệ thống trường học đạtchuẩn quốc gia, mở rộng một số trường, trang bị đồng bộ máy vitính cho các nhà trường Công tác xã hội hóa giáo dục được đẩymạnh, đã phát huy tốt các nguồn lực đầu tư cho giáo dục, cácTrung tâm giáo dục cộng đồng, Hội khuyến học của quận và cácphường được thành lập, hoạt động hiệu quả
Đội ngũ giáo viên được bổ sung về số lượng và nâng caochất lượng Số giáo viên dạy giỏi tăng, giáo viên đạt trên chuẩn
về đào tạo ngày càng cao Quận tăng cường quản lý việc dạythêm, học thêm, thu chi trong các trường; tiếp tục duy trì kết quảphổ cập giáo dục Tiểu học đúng độ tuổi và phổ cấp giáo dụcTrung học cơ sở Tỷ lệ học sinh tốt nghiệp hàng năm đạt trên99%, học sinh giỏi các cấp tăng lên hàng năm Các hoạt độngnhằm thực hiện giáo dục toàn diện như văn nghệ, thể dục thểthao, phòng chống ma túy học đường… được triển khai tích cực.Giáo dục thường xuyên, dạy nghề, hướng nghiệp cho học sinh cónhiều tiến bộ
Công tác y tế, chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân, y tế
dự phòng được quan tâm Quận trở thành mô hình điểm của toànquốc trong công tác xây dựng “Phường tiên tiến về y học cổtruyền” Các chương trình quốc gia về y tế, vệ sinh an toàn thực
Trang 30phẩm, phòng ngừa, khống chế dịch bệnh được chủ động triểnkhai thực hiện có hiệu quả Năm 2005, Long Biên có 14/14phường đạt chuẩn quốc gia về y tế cơ sở, trở thành quận đầu tiêncủa Hà Nội đạt thành tích này Trong điều kiện quận mới thànhlập, còn nhiều khó khăn, đây là thành tựu to lớn, thể hiện sự quantâm đặc biệt của cấp ủy, chính quyền về công tác an sinh xã hội.Công tác bảo vệ, chăm sóc trẻ em được đặc biệt quan tâm vớicác hoạt động thiết thực Cuối năm 2005, tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổisuy dinh dưỡng giảm còn 12,6% Công tác dân số - kế hoạch hóagia đình được duy trì ổn định, đặc biệt quan tâm triển khai cáchoạt động truyền thông về chăm sóc sức khỏe sinh sản - kế hoạchhóa gia đình Tỉ lệ sinh con thứ 3 là 3,97% (giảm 0,17% so với kếhoạch giao).
Tiếp tục thực hiện Nghị quyết Trung ương 5 khóa VIII về
xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, Đảng bộ quan tâm xây dựng nếp sống văn minh đô thị, phát
huy bản sắc văn hóa truyền thống Quan điểm chỉ đạo của Quận
là tập trung xây dựng đời sống văn hóa cơ sở, trọng tâm là xâydựng gia đình văn hóa, tổ dân phố văn hóa Hoạt động tuyêntruyền, thực hiện các quy ước về việc cưới, việc tang đã từngbước tạo chuyển biến trong nếp sống văn minh đô thị Phong tràoxây dựng đời sống văn hóa, nếp sống văn minh đô thị được triểnkhai, phát triển sâu rộng ở các cơ quan, trường học, các phường,
đẩy mạnh Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống
văn hóa” Tổ chức tốt việc bình xét và tôn vinh các gia đình văn
hóa Năm 2005, có 81,5% hộ đạt Gia đình văn hóa
Hoạt động văn hóa, văn nghệ quần chúng được duy trì vàphát triển, lôi cuốn các tầng lớp nhân dân nhiệt tình tham gia, đạt
Trang 31nhiều giải thưởng cao trong các hội diễn của Thành phố.
Phong trào thể dục-thể thao phát triển ở các cơ quan, đơn vị,trở thành hoạt động thường xuyên, rộng khắp Số người tham gialuyện tập thể dục thể thao thường xuyên đạt 25,3% Tỉ lệ hộ giađình thể thao đạt 19%1 Các môn thể thao thành tích cao tiếp tụcđược đầu tư, góp phần phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu, đàotạo vận động viên đạt giải trong các cuộc thi đấu quốc gia, khuvực và quốc tế Cơ sở vật chất cho các hoạt động văn hóa-thôngtin, thể dục-thể thao của quận, các phường, tổ dân phố được quyhoạch, từng bước triển khai xây dựng
Công tác quản lý di tích lịch sử-văn hóa, lễ hội được coitrọng Quận đã tiến hành khảo sát, lập hồ sơ chống xuống cấpcho toàn bộ di tích trên địa bàn; phối hợp với Ban quản lý di tíchdanh thắng Hà Nội tiến hành kiểm kê hiện trạng 38 di tích lịch sửvăn hóa được xếp hạng Việc trùng tu, tôn tạo di tích lịch sử đượctiến hành trên cơ sở các cuộc hội thảo khoa học có sự tham giacủa các chuyên gia đầu ngành2 Các ngành đã phối hợp thực hiệncông tác quản lý hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên địa bàn.Chính sách an sinh xã hội được thực hiện tốt ngay từ ngàyđầu thành lập Quận Các chế độ, chính sách đối với các đối tượngchính sách được thực hiện đầy đủ, kịp thời chu đáo Quận chỉ đạocác phường tổ chức tốt việc chúc thọ cho người cao tuổi, tặngquà cho hộ nghèo ngay từ dịp tết Giáp Thân (2004) Việc vận
1 Quận ủy Long Biên: Văn kiện Đại hội lần thứ nhất Đảng bộ quận Long Biên (nhiệm kỳ 2005-2010), Long Biên, 2005.
2 GS Lê Văn Lan tích cực tham gia giúp Phòng Văn hóa thông tin tiến hành nghiên cứu, khảo sát các di tích trên địa bàn quận.
Trang 32động nhân dân, các tổ chức tham gia “Quỹ đền ơn đáp nghĩa” đạtkết quả cao, đến quý III năm 2005 được trên 624 triệu đồng.Nhiều cơ quan, đơn vị trên địa bàn đã tích cực đóng góp xây,tặng nhà tình nghĩa, tặng sổ tiết kiệm, chăm sóc thương binhnặng, đỡ đầu con liệt sĩ, tặng quà nạn nhân chất độc màu da cam,trẻ em tàn tật…
Đời sống xã hội phát triển nhanh chóng đòi hỏi không ngừngnâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tạo việc làm Tổ chức dạynghề cho các đối tượng: hộ nghèo, hộ có đất thu hồi phục vụ giảiphóng mặt bằng, bộ đội xuất ngũ, gia đình thương binh liệt sỹ.Bằng nhiều hình thức, chính quyền, các đoàn thể và doanhnghiệp trên địa bàn đã tạo việc làm cho hơn 7.500 lao động.Trong một thời gian ngắn sau khi thành lập quận, Long Biên đã
cơ bản hoàn thành việc xóa nghèo (chỉ còn 0,39%), không còn hộchính sách nằm trong diện nghèo Năm 2005, Quận đã được Ủyban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tặng Bằng ghi công
về thành tích xây nhà Đại đoàn kết, xóa xong nhà dột nát cho các
hộ nghèo
Trong công tác lãnh đạo quốc phòng-an ninh, bảo đảm trật tự
an toàn xã hội, Quận ủy quán triệt Nghị quyết Trung ương 8 khóa
IX và Đề án 27 của Thành ủy Hà Nội về “Chiến lược bảo vệ Tổ
quốc trong tình hình mới”, Quận ủy lâm thời đã xây dựng và
triển khai Kế hoạch số 05 về công tác an ninh-quốc phòng Đảng
bộ tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, đấu tranh chống
âm mưu “diễn biến hòa bình”, chống phá, bạo loạn lật đổ của cácthế lực thù địch Các đơn vị trên địa bàn phối hợp tổ chức thựchiện tốt các giải pháp phòng ngừa, xác định rõ đối tượng, địa bàn
Trang 33trọng điểm, có phương án xử lý nhanh chóng, hiệu quả khi tìnhhuống xảy ra Do vậy, an ninh chính trị trên địa bàn quận đượcgiữ vững, bảo vệ tuyệt đối an toàn các sự kiện chính trị, mục tiêutrọng điểm; không để xảy ra các hoạt động phá hoại, không đểxảy ra các điểm mâu thuẫn tranh chấp khiếu kiện trở thành “điểmnóng” chính trị…
Trong công tác đấu tranh phòng ngừa các loại tội phạm,Đảng bộ coi trọng công tác giáo dục, tuyên truyền pháp luật,nâng cao tinh thần cảnh giác, đấu tranh chống tội phạm Tăngcường công tác bảo vệ, nhất là quản lý vũ khí, phương tiện, vậtliệu dễ cháy nổ… đáp ứng yêu cầu quản lý địa bàn có tốc độ đôthị hóa nhanh
Quá trình đô thị hóa mạnh mẽ, dân số tăng cơ học nhanh kéotheo là sự gia tăng các nhu cầu xã hội, làm cho tệ nạn xã hội diễnbiến ngày càng phức tạp Lãnh đạo công tác phòng chống tệ nạn
xã hội, Đảng bộ chú trọng xây dựng nền tảng văn hóa từ gia đình,nhà trường, các cơ quan, tạo môi trường văn hóa lành mạnh đểngăn ngừa tệ nạn xã hội; kết hợp tốt các biện pháp phòng ngừa,tuyên truyền giáo dục với đấu tranh, xử lý theo pháp luật Nhờcác giải pháp đồng bộ, sự tích cực tham gia của các lực lượng,sau 2 năm triển khai về cơ bản trên địa bàn Quận không còn các
Trang 34dân phố, dân phòng, lực lượng tự quản về an ninh trật tự Đồngthời chỉ đạo triển khai Kế hoạch số 18/2004/CALB tổ chức điềutra cơ bản để đánh giá thực trạng tình hình địa bàn, đối tượng,mục tiêu trọng điểm Công tác đấu tranh phòng chống tội phạm,giữ vững trật tự an toàn xã hội đạt nhiều kết quả: Tội phạm vàcác tệ nạn xã hội được kiềm chế; an ninh trật tự, an toàn giaothông, kỷ cương văn minh đô thị được tăng cường; hoạt động củacác đối tượng cơ hội chính trị đều bị phát hiện và có biện phápđấu tranh kịp thời, hiệu quả; truy quét tội phạm hình sự đạt kếtquả tốt1 Tết Ất Dậu (2005), Công an quận vinh dự đón đồng chíPhan Văn Khải-Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ đếnthăm và chúc tết.
Công tác quân sự địa phương được tăng cường Quận đẩymạnh công tác giáo dục, bồi dưỡng kiến thức quốc phòng chocán bộ, đảng viên Luật nghĩa vụ quân sự, Pháp lệnh dự bị độngviên, Pháp lệnh dân quân tự vệ được thực hiện nghiêm túc Việcgiáo dục truyền thống yêu nước và cách mạng nhân các ngày lễlớn được tăng cường, đặc biệt trong dịp kỷ niệm 60 năm Ngàythành lập Quân đội nhân dân Việt Nam Lực lượng bộ đội địaphương, dân quân tự vệ, quân dự bị động viên được kiện toàn về
tổ chức và huấn luyện theo kế hoạch Chất lượng và khả năngchủ động của lực lượng vũ trang quận được nâng lên Quận ủychỉ đạo 14/14 phường tổ chức diễn tập phương án sẵn sàng chiếnđấu, giải quyết các vấn đề phức tạp theo phương án A2, A4 Hoàn
1 Qua 2 năm, Công an quận đã khám phá điều tra phát hiện và xử lý 62 vụ tội phạm kinh tế, xử lý 81 đối tượng, truy thu về cho ngân sách trên 3,3 tỷ đồng, hàng hóa tạm giữ trên 1,2 tỷ đồng Đã điều tra, khám phá 657 vụ án hình sự, đạt tỉ lệ 73%, trong đó án nghiêm trọng là 42/50 vụ (84%).
Trang 35thành tốt kế hoạch huấn luyện, diễn tập, thực tập các phương ántác chiến và phòng thủ khu vực Hằng năm, Long Biên đều hoànthành 100% chỉ tiêu giao quân, trong 2 năm đã có 211 thanh niênlên đường thực hiện nghĩa vụ quân sự
III TẬP TRUNG KIỆN TOÀN HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ
Thực hiện Nghị định của Chính phủ về việc thành lập quậnLong Biên, Ban Thường vụ Thành ủy đã chỉ đạo sâu sát công tácchuẩn bị bộ máy, nhân sự hệ thống chính trị quận Long Biên vàhuyện Gia Lâm
Sau khi quận Long Biên được thành lập, trong điều kiện mới,địa bàn mới, Ban Chấp hành lâm thời xác định trước hết tậptrung lãnh đạo làm tốt công tác xây dựng đội ngũ cán bộ, nhanhchóng ổn định tổ chức, tư tưởng, phân công phân nhiệm rõ ràng,định hình phong cách làm việc hiện đại Bộ máy cơ quan Đảng,chính quyền các đoàn thể chính trị xã hội của quận được thànhlập Các cơ quan ngành dọc Quân sự, Công an, Tòa án, Việnkiểm sát được cấp trên chỉ đạo thành lập Nhân sự bộ máy lãnhđạo hệ thống chính trị quận Long Biên chủ yếu từ huyện GiaLâm (cũ), bổ sung thêm một số cán bộ ở các sở, ban, ngành vàmột số quận, huyện khác được điều động về
Để sớm kiện toàn, sắp xếp lại các tổ chức đảng, tổ dân phố,ban công tác Mặt trận và các chi hội đoàn thể chính trị-xã hộitheo mô hình thống nhất, phù hợp, nhằm nâng cao năng lực lãnhđạo, sức chiến đấu của tổ chức Đảng đáp ứng yêu cầu nhiệm vụcủa Đảng bộ quận, Ban thường vụ Quận ủy đã chỉ đạo Mặt trận
Tổ quốc, các đoàn thể chính trị xã hội sắp xếp, bố trí nhân sự cán
bộ chủ chốt từ quận đến cơ sở 14/14 phường đã hoàn thành việc
Trang 36chia tách làng xã, khu dân cư trước đây thành tổ dân phố theođúng kế hoạch, tiến độ đề ra Đảng ủy các phường đã thành lậpmới các chi bộ tổ dân phố (tăng 106 chi bộ so với trước khi chiatách); bầu đủ tổ trưởng dân phố theo địa danh mới Tổ chức cácđoàn thể chính trị (ban công tác Mặt trận, Đoàn Thanh niên, HộiPhụ nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh ) được thành lập.Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện của Ban Chấp hành Đảng bộ,Ban thường vụ Quận ủy và cấp ủy các cấp, sau một năm quận đivào hoạt động, hệ thống chính trị từ quận đến cơ sở đã được xâydựng thống nhất, đồng bộ và đi vào hoạt động ổn định.
Công tác cán bộ được chú trọng thực hiện Trong 2 năm(2004-2005) đã luân chuyển, đề bạt, bổ nhiệm 91 cán bộ chủ chốtcấp ủy đảng, chính quyền, đoàn thể; bổ nhiệm 23 trưởng, phóphòng, ban, đơn vị; luân chuyển 2 cán bộ từ quận về phường;điều động, tiếp nhận 6 cán bộ; kiện toàn 1 Phó Chủ tịch Hội đồngnhân dân, 1 Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân quận, 4 Chủ tịch, PhóChủ tịch đoàn thể cấp quận Đến cuối năm 2005, đội ngũ cán bộcấp Quận và các phường cơ bản được kiện toàn Trong điều kiệntrụ sở làm việc phải thuê của doanh nghiệp và nhà dân nhưng cácđơn vị, phòng, ban đã nỗ lực khắc phục mọi khó khăn, vừa triểnkhai công việc thường xuyên, vừa củng cố tổ chức, ổn định bộmáy và học tập nâng cao năng lực công tác Qua thực tế công tác,đội ngũ cán bộ cấp quận đã nỗ lực vươn lên, có sự trưởng thànhnhanh, ngày càng đáp ứng tốt yêu cầu nhiệm vụ lãnh đạo, quản lý
và tổ chức thực hiện trên các lĩnh vực Tại các đảng bộ cơ sở,công tác kiện toàn cấp ủy được chỉ đạo sâu sát Đội ngũ cán bộcấp phường đã được củng cố một bước quan trọng qua công tácnhân sự và bầu cử Hội đồng nhân dân
Trang 37Công tác giáo dục chính trị tư tưởng được Quận ủy chỉ đạothực hiện nghiêm túc, hiệu quả, bám sát nhiệm vụ chính trị củaquận Quận ủy tổ chức các lớp nghiên cứu, học tập nghị quyếtcủa cấp trên gắn với việc xây dựng và triển khai các chươngtrình, kế hoạch hành động của địa phương, đơn vị Qua các đợthọc tập, tuyên truyền đã giúp cấp ủy, cán bộ đảng viên nắm vữngnội dung cơ bản của nghị quyết, từ đó tạo sự thống nhất về nhậnthức và hành động, giữ vững ổn định tư tưởng và hiệu quả tổchức thực hiện.
Công tác bồi dưỡng, đào tạo quy hoạch cán bộ, tạo nguồn kếcận được đẩy mạnh Đến cuối năm 2005, Trung tâm bồi dưỡngchính trị Quận đã mở 76 lớp bồi dưỡng, đào tạo cho 14.228 họcviên là cán bộ Đảng, chính quyền, đoàn thể quận và cơ sở
Công tác phát triển đảng viên mới được quan tâm, đạt kếtquả cao cả về chất lượng và số lượng Đến hết quý III năm
2005, toàn Đảng bộ đã kết nạp được 355 đảng viên mới, hoànthành chỉ tiêu đề ra Đa số các đồng chí mới kết nạp đều trẻtuổi, có trình độ chính trị, chuyên môn, phát huy tốt vai trò ở địaphương, đơn vị
Công tác kiểm tra của cấp ủy và Ủy ban kiểm tra các cấpđược thực hiện nghiêm túc Hằng năm, Quận ủy và các cấp ủy
cơ sở đều xây dựng chương trình kiểm tra, tập trung kiểm traviệc triển khai, thực hiện nghị quyết ở cơ sở Ủy ban kiểm traQuận ủy đã hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra các cấp ủy, Ủy bankiểm tra cơ sở xây dựng kế hoạch kiểm tra ở đơn vị theo quyđịnh của Điều lệ Đảng Thành lập các đoàn kiểm tra chuyên đề
về công tác xây dựng Đảng, công tác quản lý đất đai, đầu tư xây
Trang 38dựng Công tác kiểm tra đã chú trọng hơn tới việc phát hiện,kiểm tra tổ chức Đảng và đảng viên khi có dấu hiệu vi phạm,đồng thời tích cực tham mưu cho cấp ủy xem xét, xử lý đảngviên vi phạm, giải quyết kịp thời đơn thư khiếu nại, tố cáo Đếntháng 9-2005, Đảng bộ đã xử lý kỷ luật 23 đảng viên vi phạmcác nguyên tắc quản lý, thiếu tinh thần trách nhiệm Việc thihành kỷ luật được thực hiện nghiêm túc, kịp thời và đúng quyđịnh của Điều lệ Đảng
Thực hiện cuộc vận động xây dựng và chỉnh đốn Đảng theotinh thần Nghị quyết Trung ương 6 (lần 2) khóa VIII, Đảng bộchú trọng giáo dục chính trị tư tưởng, củng cố tổ chức, cán bộ,đổi mới phương thức lãnh đạo, nâng cao năng lực lãnh đạo vàsức chiến đấu của tổ chức Đảng, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ Năm
2004, Ban Thường vụ Quận ủy đã khen thưởng 44 tổ chức cơ sởđảng đạt tiêu chuẩn trong sạch, vững mạnh (chiếm 83,02%); 9 tổchức cơ sở đảng đạt loại khá (16,98%); không có đơn vị nào yếukém Đây là một thành công lớn trong công tác xây dựng Đảngcủa quận ngay năm đầu thành lập
Công tác dân vận được tăng cường Đồng thời với việc tuyêntruyền vận động nhân dân thực hiện tốt đường lối, chính sách củaĐảng, pháp luật của Nhà nước, công tác dân vận tập trung pháthuy sức mạnh của quần chúng nhằm hoàn thành tốt nhiệm vụchính trị chung của Quận Đảng bộ tập trung lãnh đạo thực hiệnQuy chế dân chủ ở cơ sở, phát huy quyền làm chủ của nhân dântrong việc tham gia giám sát các hoạt động của tổ chức Đảng,chính quyền
Ngay khi đi vào hoạt động, tháng 1-2004, Đảng bộ bắt tay
Trang 39vào công tác chuẩn bị và tổ chức cuộc bầu cử Hội đồng nhândân ba cấp, nhiệm kỳ 2004-2009 Quận ủy xác định đây là dịp
để kiện toàn tổ chức và sắp xếp đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộkhối chính quyền Quận ủy chỉ đạo Thường trực Hội đồngnhân dân phối hợp với Ủy ban nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổquốc xây dựng kế hoạch, tổ chức triển khai công tác bầu cử đạibiểu Hội đồng nhân dân các cấp trên địa bàn theo đúng quyđịnh, thực hiện tốt các bước hiệp thương bảo đảm tỷ lệ, cơ cấutheo quy định, đồng thời chỉ đạo, hướng dẫn Hội đồng nhândân các phường chuẩn bị tốt về cơ sở vật chất, nhân sự, lấy ýkiến của cử tri nơi công tác, nơi cư trú đối với những ngườitham gia ứng cử Hội đồng nhân dân quận và đại biểu Hội đồngnhân dân phường
Ngày 19-4-2004, cử tri của 14 phường trên địa bàn quậnLong Biên đã đi bầu cử Hội đồng nhân dân phường, Quận vàThành phố nhiệm kỳ 2004-2009 đạt 99,99% Qua bầu cử, chấtlượng đại biểu Hội đồng nhân dân Quận, Hội đồng nhân dân cácphường được nâng lên
Ngày 19-5-2004, Hội đồng nhân dân quận Long Biên khaimạc kỳ họp thứ nhất Đồng chí Trần Văn Thanh được bầu làmChủ tịch Hội đồng nhân dân quận, đồng chí Nguyễn Văn Liêmlàm Phó Chủ tịch Hội đồng nhân dân quận, đồng chí Nguyễn VănVinh làm Thường trực Hội đồng nhân dân quận Hội đồng nhândân đã bầu đồng chí Vũ Đức Bảo làm Chủ tịch Ủy ban nhân dânquận, đồng chí Thẩm Thị Cúc và đồng chí Đặng Vũ Nhật Thănglàm Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân quận
Hội đồng nhân dân Quận và các phường tập trung nâng cao
Trang 40chất lượng ra nghị quyết, đổi mới nâng cao chất lượng hoạt độnggiám sát, thể hiện rõ hơn vai trò quyết định những vấn đề quantrọng của địa phương, cơ sở Công tác giám sát được tăng cường
và tập trung vào những vấn đề trọng tâm, bức xúc Các ban Hộiđồng nhân dân, các đại biểu Hội đồng nhân dân đổi mới việc xâydựng các chương trình hoạt động và tăng cường tiếp xúc cử tri.Nội dung các kỳ họp, các hội nghị tiếp xúc cử tri được chuẩn bị
và tổ chức chu đáo, bảo đảm thiết thực
Nhận thức rõ những thuận lợi, khó khăn, Hội đồng nhân dânquận xác định nhiệm vụ, mục tiêu là: Nhanh chóng kiện toàn tổchức bộ máy từ quận đến cơ sở, đề xuất việc điều chỉnh quyhoạch theo hướng phát triển đô thị đồng bộ và từng bước hiệnđại, làm cơ sở để xây dựng các đề án phát triển kinh tế-xã hội,xây dựng hạ tầng, huy động nguồn lực cho đầu tư phát triển, tăngcường công tác quản lý đô thị Hội đồng nhân dân quận đã quyếtnghị các chỉ tiêu chủ yếu và những nhiệm vụ trọng tâm cần tậptrung chỉ đạo thực hiện
Trong nhiệm kỳ 2004-20111, Hội đồng nhân dân Quận đã banhành 19 Nghị quyết chuyên đề, bám sát quan điểm chỉ đạo, nhiệm
vụ chính trị của Quận như: Đề án phát triển kinh tế giai đoạn2004-2005 và định hướng phát triển đến năm 2010; Nghị quyết vềgiáo dục phát triển mầm non giai đoạn 2005-2010; Nghị quyết vềthực hiện đề án giải quyết việc làm trên địa bàn quận Long Biên;
Đề án xây dựng Tổ dân phố văn hóa; Đề án nâng cao chất lượng
1 Thực hiện Nghị quyết 25/2008/QH12 về việc kéo dài nhiệm kỳ hoạt động 2004-2009 của Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân các cấp, nhiệm kỳ 2004-
2009 của Hội đồng nhân dân quận được kéo dài đến năm 2011.