-Giải thích lí do lời dẫn gián tiếp hay trực tiếp Viết đoạn văn ngắn nêu ý nghĩa giáo dục qua câu chuyện... Phân tích cách dùng từ xưng hô và thái độ của người nói trong câu chuyện trênb
Trang 1PHÒNG GD-ĐT HƯỚNG HÓA MA TRẬN KIỂM TRA MÔN NGỮ VĂN KHỐI 9 TRƯỜNG THCS TÂN LIÊN HỌC KỲ I NĂM HỌC 2018-2019
MÔN NGỮ VĂN- LỚP 9
Thời gian: 90 phút
Cấp độ
Chủ đề
Cấp độ thấp Cấp độ cao
Chủ đề 1
Đọc hiểu
-Xác định từ ngữ xưng hô
-Xác định lời dẫn trực tiếp, lời dẫn gián tiếp
- Phân tích cách dùng từ xưng hô
và thái độ của người nói trong văn bản
-Giải thích lí do lời dẫn gián tiếp hay trực tiếp
Viết đoạn văn ngắn nêu ý nghĩa giáo dục qua câu chuyện
Số câu
Số điểm
Tỉ lệ %
Số câu : 1
Số điểm: 1
Tỉ lệ: 10%
Số câu:1
Số điểm: 1
Tỉ lệ 10%
Số câu:1
Số điểm: 2
Tỉ lệ 20%
Số câu:3
Số điểm:4,0
Tỉ lệ : 40 %
Chủ đề 2
Tập làm văn
(Nghị luận văn
học)
Tạo ra VB
nghị luận văn học hoàn chỉnh về nội dung và hình thức, thể hiện qua cách tổ chức, xây dựng VB đúng quy cách và có ý nghĩa
Số câu
Số điểm
Tỉ lệ %
Số câu:1
Số điểm:6,0
Tỉ lệ : 60 %
Số câu:1
Số điểm:6,0
Tỉ lệ : 60 % Tổng số câu
Tổng số điểm
Tỉ lệ %
Số câu : 1
Số điểm: 1
Tỉ lệ: 10%
Số câu : 1
Số điểm: 1
Tỉ lệ: 10%
Số câu:1
Số điểm: 2
Tỉ lệ 20%
Số câu:1
Số điểm:6,0
Tỉ lệ : 60 %
Số câu:4 Điểm:10
Tỉ lệ:100%
ĐỀ RA
Trang 2A Đọc hiểu: ( 4 điểm)
Đọc câu chuyện sau và trả lời câu hỏi:
Chuyện kể, một danh tướng có lần đi ngang qua trường học cũ của mình, liền ghé vào thăm Ông gặp lại người thầy từng dạy mình hồi nhỏ và kính cẩn thưa:
- Thưa thầy, thầy còn nhớ con không? Con là…
Người thầy giáo già hoảng hốt:
- Thưa ngài, ngài là…
- Thưa thầy, với thầy con vẫn là đứa học trò cũ Con có được những thành công hôm nay là nhờ
sự giáo dục của thầy ngày nào
(Trích SGK Ngữ văn 9 – tập 1)
Câu 1(1 điểm):
a Tìm từ ngữ xưng hô trong câu chuyện trên?
b Phân tích cách dùng từ xưng hô và thái độ của người nói trong câu chuyện trên ?
Câu 2(1 điểm ):
a Câu chuyện trên có sử dụng lời dẫn không ? Nếu có, thì lời dẫn trực tiếp hay gián tiếp ? Chỉ ra lời dẫn ấy?
b Giải thích vì sao em biết lời dẫn ấy là gián tiếp hay trực tiếp?
Câu 3(2 điểm): Viết một đoạn văn ngắn (từ 7-10 dòng) nêu ý nghĩa giáo dục qua câu
chuyện trên.?
B Tập làm văn : ( 6 điểm)
Phân tích diễn biến tâm trạng nhân vật ông Hai trong văn bản “Làng” (Ngữ văn 9, tập một) của nhà văn Kim Lân khi nghe tin làng mình theo giặc.
HƯỚNG DẪN CHẤM
1
(1,0 )
a Từ ngữ xưng hô: thầy-con, ngài
b Phân tích cách xưng hô và thái độ của người nói:
+ Vị tướng trong tư cách học trò cũ thăm trường, gặp lại thầy cũ, gọi thầy xưng
"con" -> thể hiện sự kính trọng
+Thầy giáo gọi vị tướng là "ngài" -> thái độ tôn trọng
->Cả hai đều đối nhân xử thế thấu tình đạt lí
Bài học sâu sắc về tinh thần"tôn sư trọng đạo" đáng để noi theo
1,0 đ 0,25 đ
0,25 đ 0,5 đ
2
(1,0 )
a. Đoạn văn trên sử dụng lời dẫn trực tiếp
- Thưa thầy, thầy còn nhớ con không? Con là…
- Thưa ngài, ngài là…
- Thưa thầy, với thầy con vẫn là đứa học trò cũ Con có được những thành công hôm
nay là nhờ sự giáo dục của thầy ngày nào…”
b. Vì lời đối thoại của các nhân vật cũng được xem là lời dẫn trực tiếp
0,5
0,5
3
(2,0 )
- Ý nghĩa câu chuyện:
+ Câu chuyện có ý nghĩa ca ngợi lòng biết ơn vô hạn của danh tướng với thầy giáo cũ
Mặc dù giờ đây, vị danh tướng đó có địa vị, tiền tài cao hơn thầy rất nhiều nhưng trước
thầy giáo cũ ông vẫn xưng hô rất khiêm nhường
+ Câu chuyện có giá trị tôn vinh nghề dạy học, một công việc đã đem đến cho đất
nước những con người tài ba, góp phần không nhỏ vào công cuộc xây dựng và phát
triển đất nước
+ Câu chuyện còn là lời nhắc nhở thấm thía với những kẻ vong ơn bội nghĩa “khỏi rên
quên thầy” hay “khỏi vòng cong đuôi” trong xã hội
- Bài học rút ra cho bản thân:
+ Cần biết ơn và kính trọng thầy cô trong bất cứ hoàn cảnh nào Dù sau này trở thành
người tài giỏi, địa vị cao sang cũng luôn luôn nhớ ơn và kính trọng thầy cô giáo, những
0,2
0,2 0,2
0,2
Trang 3người đã từng dạy dỗ dìu dắt em trong suốt cuộc đời.
+ Biết ơn thầy cô, không phải ta cứ đem quà tặng vật chất hay tiền bạc đến tặng thầy cô
mà chỉ cần có những cử chỉ, lời nói lễ phép, kính trộng đối với thầy cô là đủ Đó là món quà quí giá nhất tặng thầy cô
0,2
4
(6,0)
1 Yêu cầu chung:
- Bố cục: Có ba phần mở bài, thân bài, kết bài rõ ràng
- Nội dung: Vận dụng kiến thức đã học về nghị luận một tác phẩm tự sự để phân tích làm rõ nghệ thuật thể hiện sinh động và diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc
- Hình thức trình bày: Lời văn mạch lạc Chữ viết rõ ràng, đúng chính tả
2 Yêu cầu cụ thể:
a Mở bài:
- Giới thiệu tác giả Kim Lân, truyện ngắn “Làng” và nhân vật ông Hai
- Giới thiệu vấn đề nghị luận: “Tâm trạng của nhân vật ông Hai khi nghe tin làng chợ Dầu theo giặc.”
b Thân bài: Có thể trình bày như sau:
- Ông Hai – nhân vật chính của tác phẩm là người rất yêu làng, nhưng phải xa làng đi tản cư Tình yêu làng của ông bị đặt vào thử thách: có tin làng Chợ Dầu theo giặc, phản bội kháng chiến Ông Hai đã trải qua tâm trạng dằn vặt đau đớn, đấu tranh quyết liệt để lựa chọn con đường đi đúng đắn cho mình:
+ Khi nghe tin làng theo giặc, ông bàng hoàng sững sờ “Cổ ông lão nghẹn ắng hẳn lại,
da mặt tê rân rân”
+ Ông nghi ngờ, cố chưa tin nhưng khi cái tin ấy được khẳng định từ chính miệng những người dân tản cư dưới xuôi lên thì ông không thể không tin Từ lúc ấy, tâm trạng
bị ám ảnh, day dứt với mặc cảm là kẻ phản bội Nghe tiếng chửi bọn Việt gian “ông cúi gằm mặt mà đi”
+ Về đến nhà, tủi thân, thương con, thương dân Chợ Dầu, thương thân mình phải mang tiếng là dân làng Việt gian "Nước mắt ông lão cứ giàn ra"
+ Ông sống trong tâm trạng nơm nớp lo sợ, xấu hổ, nhục nhã: "Cứ thoáng nghe những tiếng Tây, Việt gian, cam-nhông là ông lủi ra một góc nhà,nín thít Thôi lại chuyện ấy rồi!"
+ Ông Hai tiếp tục bị đẩy vào một tình huống thử thách căng thẳng khi mụ chủ nhà
đánh tiếng đuổi người làng Chợ Dầu
+ Ông cảm nhận hết nỗi nhục nhã, lo sợ vì tuyệt đường sinh sống "đi đâu bây giờ?",
"Rồi đây biết làm ăn, buôn bán ra sao?"
+ Bị đẩy vào đường cùng tâm trạng ông vô cùng bế tắc Mâu thuẫn nội tâm bị đẩy lên đỉnh điểm Ông nghĩ: "Hay là quay về làng?" nhưng ông hiểu rõ "Về làng tức là chịu quay lại làm nô lệ cho thằng Tây", là phản bội cách mạng, phản bội Cụ Hồ
+ Ông dứt khoát lựa chọn theo cách của mình: "Làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù” Tình yêu nước đã rộng lớn hơn, bao trùm hơn tình cảm làng quê Nhưng dù xác định thế nào ông vẫn không dứt bỏ được tình cảm với làng, vì thế mà ông càng đau xót, tủi hổ
+ Trong tâm trạng bị dồn nén,bế tắc ấy, ông chỉ còn biết trút nỗi lòng của mình vào những lời tâm sự với đứa con để củng cố niềm tin vào cách mạng, vào kháng chiến
- Diễn biến tâm trạng của ông Hai được tác giả miêu tả một cách tinh tế, sinh động: + Tác giả miêu tả cụ thể, gợi cảm các diễn biến nội tâm qua các ý nghĩ, hành vi, ngôn ngữ, đặc biệt diễn tả rất đúng và gây ấn tượng mạnh mẽ về sự ám ảnh , day dứt trong tâm trạng nhân vật Điều đó, chứng tỏ Kim Lân am hiểu sâu sắc người nông dân và thế
giới tinh thần của họ
+ Ngôi kể, ngôn ngữ nhân vật thật đặc sắc, đặc biệt là ngôn ngữ ông Hai giàu tính khẩu ngữ, vừa có nét chung của người nông dân, vừa mạng đậm cá tính của nhân vật
c Kết bài: Khẳng định tài năng miêu tả và sự gắn bó, quý trọng người nông dân của nhà văn Kim Lân Liên hệ bản thân…
*Lưu ý: - Điểm tối tối đa: Nếu học sinh viết đầy đủ nội dung trên, bố cục 3 phần.
Trình bày sạch sẽ, đúng chính tả.
- Tùy vào mức độ sai sót về câu từ, chính tả, diễn đạt và thiếu ý về nội dung yêu
cầu người chấm có thể linh động để cho điểm.
0,5 0,5
0,5
0,25 0,25
0,25 0,25 0,25 0,25 0,25
0,5
0,25
0,5
0,5 1,0
Trang 4DUYỆT ĐỀ GV ra đề
Đinh Thị Hồng Thu Nguyễn Thị Thảo