Về kiến thức: Giúp học sinh : - Nắm vững cách phân tích và xác định yêu cầu của đề bài, cách lập dàn ý cho bài viết.. - Giới thiệu bài : 2 phút Trong chương trình Ngữ văn THCS, chúng ta
Trang 1Ngày soạn: 15 / 9 /2009 Làm văn
Tiết : 7
I MỤCTIÊU
1 Về kiến thức: Giúp học sinh :
- Nắm vững cách phân tích và xác định yêu cầu của đề bài, cách lập dàn ý cho bài viết
2 Về kĩ năng:
- Cĩ ý thức và thĩi quen phân tích đề và lập dàn ý trước khi làm bài
3 Về thái độ:
II CHUẨN BỊ
1.Chuẩn bị của giáo viên
- Đồ dùng dạy học : Tài liệu tham khảo: Sách giáo viên, Thiết kế bài giảng Ngữ
văn 11, Ôn tập Ngữ văn 11 Soạn giáo án
- Phương án tổ chức lớp học : Đọc diễn cảm, gợi mở, thảo luận, bình giảng
2 Chuẩn bị của học sinh : Đọc sách giáo khoa, soạn bài theo hướng dẫn sách
giáo khoa
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Ổn định tình hình lớp : (1phút) Kiểm tra nề nếp, sĩ số, tác phong học sinh.
2 Kiểm tra bài cũ : (5 phút ) Phân tích bức tranh mùa thu trong bài “ Câu cá mùa
thu của Nguyễn Khuyến
- Giới thiệu bài : (2 phút)
Trong chương trình Ngữ văn THCS, chúng ta đã làm quen với văn nghị luận, đặc biệt là đã rèn luyện được một số kĩ năng như : cách lập luận, cách xây dựng luận điểm, luận cứ Trong tiết học nầy, chúng ta sẽ rèn luyện thêm một số kĩ năng nữa nhằm tránh trường hợp lạc đề, xa đề khi làm bài: kĩ năng phân tích đề, lập dàn ý bài văn nghị luận
- Tiến trình bài dạy:
THỜI
GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH
NỘI DUNG KIẾN THỨC
10’ Hoạt động 1:
Giáo viên hướng dẫn
học sinh chia thành 3
nhĩm, mỗi nhĩm chịu
trách nhiệm phân tích
đề của 3 để trong sgk ,
cử người lên trình bày,
Gv nhận xét, chỉnh
sửa
Hoạt động 1:
Học sinh tìm hiểu đề của 3 để trong sgk , cử người lên trình bày, Gv nhận xét, chỉnh sửa
I Phân tích đề
Đề 1.
Phân tích đề: Đây là dạng đề
định hướng rõ các nội dung nghị luận
- Vấn đề cần nghị luận: Việc
chuẩn bị hành trang vào thế
kỉ mới
- Yêu cầu về nội dung: Từ ý
kiến của Vũ Khoan cĩ thể suy ra:
+ Người Việt Nam cĩ nhiều điểm mạnh: thơng minh nhạy bén với cái mới
+ Người Việt Nam cũng khơng
Trang 220’ Hoạt động 2:
- Gv yêu cầu 3 nhĩm
dựa vào kết quả phân
tích đề ở trên, hãy lập
dàn ý cho mỗi đề văn
- Gv hướng dẫn hs
thực hiện
Hoa
Hoạt động 2:
ít điểm yếu: thiếu hụt về kiến thức cơ bản, khả năng thực hành và sáng tạo hạn chế + Phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu là thiết thực chuẩn bị hành trang vào thế kỉ XXI
-Yêu cầu về phương pháp: sử
dụng thao tác lập luận bình luận, giải thích, chứng minh
-Yêu cầu về tư liệu: dùng dẫn
chứng trong thực tế xã hội là chủ yếu
Đề 2:
Phân tích đề.
-Vấn đề cần nghị luận: Tâm sự
của HXH trong bài Tự tình II
-Yêu cầu về nội dung: Nêu
cảm nghĩ của mình về tâm sự
và diễn biến tâm trạng của HXH: nỗi cơ đơn, chán chường, khát vọng được sống hạnh phúc…
-Yêu cầu về phương pháp: sử
dụng thao tác lập luận phân tích kết hợp với nêu cảm nghĩ
-Yêu cầu về tư liệu: Dẫn chứng
thơ HXH là chủ yếu
→ Phân tích đề là cơng việc trước tiên trong quá trình làm một bài văn nghị luận Khi phân tích đề, cần đọc kĩ đề bài, chú ý những từ ngữ then chốt
để xác định yêu cầu về nội dung, hình thức và phạm vi tư liệu
II
Lập dàn bài
Là sắp xếp các ý theo trật tự lơ gích
1 Xác lập luận điểm.
2 Xác lập luận cứ
Tìm những luận cứ làm sáng tỏ cho từng luận điểm
3 Sắp xếp luận điểm, luận cứ.
a.Mở bài: Giới thiệu và định hướng triển khai vấn đề
b.Thân bài: Sắp xếp các luận điểm, luận cứ trong luận điểm theo một trật tự lơ gíc
Trang 35’ Hoạt động 3:
- Yêu cầu hs làm tại
lớp
- Gv hướng dẫn, gợi ý
để hs làm
- Gv nhận xét, bổ
sung
Hoạt động 3:
c.Kết bài: Tĩm lược nội dung
đã trình bày hoặc nêu những nhận định, bình luận, nhằm khơi gợi suy nghĩ cho người đọc
III Ghi nhớ ( Sgk )
IV Luyện tập.
Đề 1
a Phân tích đề: Đây là dạng đề
định hướng rõ nội dung nghị luận
- Vấn đề cần nghị luận: Giá
trị hiện thực sâu sắc của đoạn trích “ Vào phủ chúa Trịnh”
- Yêu cầu về nội dung:
+ Bức tranh cụ thể, sinh động
về cuộc sống xa hoa nhưng thiếu sinh khí của những người trong phủ chúa Trịnh, tiêu biểu
là thế tử Trịnh Cán
+ Thái độ phê phán nhẹ nhàng
mà thấm thía cũng như dự cảm
về sự suy tàn đang tới gần của triều Lê - Trịnh thế kỉ XVIII
- Yêu cầu về phương pháp:
Sử dụng thao tác phân tích kết hợp với nêu cảm nghĩ
- Yêu cầu về tư liệu: dùng dẫn
chứng trong đoạn trích
b Lập dàn ý.
Dựa vào kết quả phân tích đề
để lập dàn ý
4 Củng cố :( 2 phút)
- Làm bài tập để củng cố
- Gv chốt lại những ý chính của tiết học
- Ra bài tập về nhà: Học sinh về nhà học bài Làm bài tập ở sách giáo khoa.
- Chuẩn bị bài : - Soạn bài Thao tác lập luận phân tích
IV RÚT KINH NGHIỆM, BỔ SUNG:
