Giáo án hóa học 11 bài 15 Cacbon . Giáo án hóa học 11 bài 15 Cacbon . Giáo án hóa học 11 bài 15 Cacbon . Giáo án hóa học 11 bài 15 Cacbon . Giáo án hóa học 11 bài 15 Cacbon . Giáo án hóa học 11 bài 15 Cacbon
Trang 1Tuần 11 (Từ 5/11/2018 đến 10/11/2018)
Ngày soạn: 31/10/2018
Ngày bắt đầu dạy: / /2018
Tiết 22
BÀI 15: CACBON
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
HS nêu được cấu trúc các dạng thù hình của cacbon
HS giải thích được tính chất vật lí và tính chất hóa học của cacbon
HS biết được vai trò quan trọng của cacbon đối với đời sống và kỹ thuật
2 Kỹ năng
- Vận dung tính chất vật lí và tính chất hóa học của cacbon để giải các bài tập liên quan
3 Thái độ, tư tưởng
- Có lòng yêu thích bộ môn
- Có thái độ nghiêm túc trong học tập
- Có ý thức sử dụng đúng mục đích các dạng thù hình của cacbon
4 Định hướng phát triển năng lực
- năng lực ngôn ngữ hóa học
- năng lực giải quyết vấn đề: thông qua thí nghiệm, rút ra kết luận
B CHUẨN BỊ
1 Giáo viên:
- phương pháp: - phương pháp trực quan
- phương pháp đàm thoại - gợi mở
- phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề
- đồ dùng: Giáo án, hệ thống câu hỏi liên quan
2 Học sinh
Xem trước bài mới
C TIẾN TRÌNH VÀ PHƯƠNG PHÁP TỔ CHỨC DẠY HỌC
1 Ổn định tổ chức
Ổn định lớp, kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ
Kh«ng
3 Dẫn vào bài mới
Kim cương và than chì đều được tạo nên từ cùng 1 loại nguyên tố, đó là nguyên tố gì?
4 Tổ chức các hoạt động trên lớp
Hoạt động 1: Tìm hiểu vị trí, cấu hình electron nguyên tử cacbon
GV y/c HS viết cấu hình electron của
cacbon (6C) và từ đó cho biết vị trí
của cacbon trong bảng tuần hoàn
HS lên bảng viết cấu hình và trả lời
I Vị trí, cấu hình electron nguyên tử
6C: 1s 22s22p2 cacbon nằm ở ô 6, nhóm IVA, chu kỳ 2
Nguyên tử khối: 12
Trang 2Các số oxi hóa: -4, 0, +2, +4
Hoạt động 2: Tìm hiểu tính chất vật lí của cacbon
HS nghiên cứu SGK trả lời câu hỏi:
- C có mấy dạng thù hình ?
- So sánh sự khác nhau về cấu tạo và
tính chất vật lý của các dạng thù hình?
II Tính chất vật lý
Một số dạng thù hình của C :
1- Kim cương 2- Than chì 3- Feleren
4- Cacbon vô định hình
hình
Cấu tạo
thuộc tinh thể nguyên tử có cấu trúc tứ diện đều nên kim cương là chất cứng nhất trong tất
cả các chất
Tinh thể than chì có cấu trúc lớp , các lớp liên kết với nhau bằng lực Van de van yếu nên dễ tách khỏi nhau
Than vô định hình gồm những tinh thể rất nhỏ có cấu tạo xốp
Tính chất
Là tinh thể không màu trong suốt, không dẫn điện, dẫn nhiệt kém
Tinh thể màu xám đen, có ánh kim, dẫn điện và nhiệt tốt nhưng kém kim loại
có khả năng hấp phụ chất
GV bổ sung một số thông tin:
- Kim cương có cấu trúc tứ diện
đều, liên kết giữa các nguyên tử là liên
kết cộng hóa trị bền vững nên kim
cương rất bền vững, kim cương là vật
liệu cứng nhất trong tự nhiên Tinh thể
kim cương trong suốt không màu, có
khả năng phản xạ ánh sáng nên viên kim
cương trông lấp lánh rất đẹp, vì vậy kim
cương được dùng làm đồ trang sức và
rất đắt tiền
- Than chì có cấu trúc lớp, các lớp
liên kết yếu với nhau nên than chì mềm
Vì vậy than chì được dùng làm bút chì,
khi viết, vạch đen để lại chính là nhiều
lớp tinh thể than chì
- Cacbon có khả năng hấp phụ =>
liên hệ: Giải thích khi nấu cơm bị khê,
kinh nghiệm dân gian là cho một miếng
than củi vào nồi cơm sẽ làm hết mùi
khê Giải thích: do tính chất vật lí của
than là có khả năng hấp phụ, vì vậy than
Trang 3củi có khả năng hấp phụ khí trong nồi
cơm làm hết mùi khê
Hoạt động 2: Nghiên cứu tính chất hóa học của cacbon
GV đưa ra một số hợp chất của cacbon
và y/c HS xác định số oxi hoá:
CH4 C CO CO2
GV: từ các mức oxi hoá của cacbon, hãy
dự đoán tính chất hoá học của cacbon?
HS trả lời: cacbon có cả tính oxi hoá và
tính khử
GV: tính khử là tính chất chủ yếu của C
HS lấy thí dụ và xác định số oxi hoá của
cacbon, từ đó xác định vai trò của
cacbon trong các phản ứng
GV: Cacbon phản ứng với oxi, phản
ứng tỏa nhiều nhiệt nên than (cacbon)
được dùng làm nhiên liệu => liên hệ:
Đun bếp than rất độc, đặc biệt không
đun bếp than ở những nơi kín gió Hãy
dùng kiến thức hóa học cho biết khí độc
nào đã sinh ra trong quá trình đun than?
Giải thích: than là cacbon, khi đun than,
cacbon phản ứng với oxi theo phản ứng:
C + O2 CO2
Ở nhiệt độ cao: C + CO2 2CO
Khí CO rất độc, vì vậy không nên đun
bếp than
HS xác định số oxi hóa của C trong các
phản ứng
HS tự lấy thêm ví dụ
GV lưu ý số oxi hóa của C trong hợp
chất cacbua là -4,
III Tính chất hoá học
Các mức oxi hoá: -4, 0, +2, +4
1 Tính khử
a) Tác dụng với oxi
Cacbon cháy trong không khí tỏa nhiều nhiệt
C + O2 CO2
b) Tác dụng với hợp chất
Ở nhiệt độ cao C khử được nhiều hợp chất
C + 4HNO3 CO2 + 4NO2 + H2O CO2 + C 2 CO
SiO2 + 2C Si + 2 CO Khử nhiều oxit kim loại thành kim loại (oxit của kim loại sau Al) Fe2O3 + 3C 2 Fe + 3 CO
2 Tính oxi hóa
a) Tác dụng với hidro
Cacbon phản ứng với hidro ở nhiệt
độ cao tạo thành metan
C + 2 H2 CH4
b) Tác dụng với kim loại
Ở nhiệt độ cao C phản ứng với các kim loại tạo thành cacbua kim loại
Trang 4GV lưu ý trường hợp CaC2 , Na2C2: số
oxi hóa của C là -1
4Al + 3C Al4C3 ( nhôm cacbua)
Ca + 2 C CaC2 (canxi cacbua) 2Na + 2C Na2C2 (natri cacbua)
Hoạt động 4: Tìm hiểu thêm về một số ứng dụng, trạng thái tự nhiên và điều chế cacbon
GV y/c HS nghiên cứu SGK và nêu các
ứng dụng, trạng thái tự nhiên và sản
xuất photpho trong thực tế
HS nghiên cứu SGK và trả lời
HS tham khảo SGK và nêu cách điều
chế các loại cacbon
IV Ứng dụng
SGK
V Trạng thái tự nhiên
Kim cương và than chì là C tự do gần như tinh khiết
Có trong khoáng vật như canxit (thành phần có CaCO3) magiezit (MgCO3) đolomit (CaCO3.MgCO3) trong than mỏ
Dầu mỏ, khí thiên nhiên là hỗn hợp các chất khác nhau có chứa C chủ yếu là hidrocacbon
Cơ thể động vật và thực vật chứa hợp chất hữu cơ chủ yếu do C tạo thành
VI Điều chế
SGK
5 Củng cố và hướng dẫn về nhà
* Củng cố
- Ghi nhớ các dạng thù hình, tính chất hóa học của cacbon
* Hướng dẫn về nhà
Làm BT SGK
6 Rút kinh nghiệm, bổ sung sau khi dạy