Anh chị hãy xác định: hành vi của Giám đốc Sở Công thương tỉnh A, của ông Hùng có phải là sự thể hiện của các hình thức thực hiện pháp luật không.. Việc ra quyết định điều động ông Hà củ
Trang 1I BT
1 Quan hệ pháp luật
Bài tập 1:
Đặng Văn A, lái xe thuê cho bà Lê Thị B, hưởng lương theo tháng Ngày 2/3/2011, A điều khiển ô tô khách từ Hà Tĩnh đi
Hà Nội Khi xe của A đi với tốc độ 50 - 55km/h đến km 387 +
600 quốc lộ 1A thì phía trước có hai xe mô tô đi ngược chiều, trong đó có xe của anh Trần Văn C điều khiển đi lấn sang phần đường bên trái, lúc này A không giảm tốc độ, không phát hiệu còi, không nháy đèn cảnh báo Khi xe của A cách xe của C khoảng 8- 10 mét thì A mới lái xe sang bên trái để tránh
và anh C cũng lái xe về bên phải phần đường của mình nên xe
ô tô do A điều khiển đã đâm vào xe máy của anh C làm xe của anh C văng ngược về phía sau, xe của A tiếp tục lao sang bên trái phần đường đâm tiếp vào xe mô tô do anh Lê E điều khiển đang lưu hành cùng chiều với xe của anh C, phía sau chở anh M Hậu quả anh Trần Văn C và anh M bị chết (biết rằng Trần Văn C có để lại di sản thừa kế là 1 sổ tiết kiệm 500 triệu đồng), anh E bị thương nặng, được cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác định tỷ lệ thương tật là 86%
Hãy xác định các sự kiện pháp lý trong tình huống trên? Chỉ
ra những quan hệ pháp luật phát sinh từ những sự kiện pháp
lý đó?
Bài tập 2
A và B là hai anh em ruột, được cha mẹ để lại khối tài sản gồm 3 gian nhà trên khuôn viên 500 mét vuông đất đã được chính quyền địa phương cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên cha mẹ hai ông Ngày 2/3/2011 cha ông A, B qua đời, Ngày 2/ 6/2011 mẹ ông A, B chết Khối tài sản của
Trang 2cha mẹ hai ông để lại vì không có di chúc, nên ông B quản lý
và không chịu chia di sản mà cha mẹ để lại cho ông A Ngày 12/11/2011 ông A làm đơn gửi Ủy ban nhân dân xã M giải quyết về di sản thừa kế Ngày 22/11/2011, UBND xã M có văn bản trả lời ông A là không hòa giải được
Ngày 22/11/2011 ông A có đơn khởi kiện gửi Tòa án nhân dân huyện H về việc giải quyết việc phân chia di sản thừa kế Tòa
án đã thụ lý và giải quyết vụ kiện trên Tòa án quyết định chia đều số tài sản trên cho A và B
Hỏi: - Hãy chỉ ra các sự kiện pháp lý trong bài tập tập trên?
- Những quan hệ pháp luật đã phát sinh?
Bài tập 3
Ngày 10/9/2011, bà Nguyễn Hoài Minh (sinh năm 1985, cư trú tại xã X, huyện Y, tỉnh Z) đã nộp hồ sơ dự tuyển công chức ngạch chuyên viên theo thông báo tuyển dụng của Sở Nội vụ tỉnh Z Trên cơ sở kết quả thi tuyển, ngày 20/10/2011,
Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Z đã ra quyết định tuyển dụng bà Minh vào làm việc tại cơ quan này
Anh (chị) hãy xác định: các quan hệ pháp luật đã phát sinh? Cấu thành của một trong các quan hệ pháp luật đó?
2 Thực hiện pháp luật
Bài tập 1
Doanh nghiệp tư nhân Cát Tường (Thành phố X, tỉnh Y) do Nguyễn A làm chủ- chuyên kinh doanh mặt hàng kim khí điện máy Ngày 02/6/2011, A nhận được thông báo của chi cục thuế thành phố X, với yêu cầu, phải cung cấp tài liệu, sổ sách
để xác định số thuế mà doanh nghiệp phải nộp Mặc dù đã được cơ quan thuế nhắc nhở, nhưng đến ngày 05/7/2011, A
Trang 3vẫn lẩn tránh không thực hiện yêu cầu của cơ quan thuế Anh Trần B là cán bộ của chi cục thuế đang thi hành công vụ đã lập biên bản về vi phạm nêu trên Căn cứ vào văn bản quy phạm pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế, ngày 10/7/2011, Chi cục trưởng chi cục thuế thành phố
X đã ra quyết định phạt tiền A 4 triệu đồng.
Hãy chỉ ra những hành vi thực hiện pháp luật trong tình huống trên, hành vi áp dụng pháp luật trên thuộc trường hợp cần áp dụng pháp luật nào (trong số 4 trường hợp cần áp dụng pháp luật)?
Bài tập 2
Ngày 15/11/2011, Giám đốc Sở Công thương tỉnh A đã ra quyết định kỷ luật hạ bậc lương đối với ông Nguyễn Thanh Hùng – chuyên viên Phòng Kế hoạch thuộc Sở Công thương tỉnh A với lý do: Ông Hùng đã sử dụng chứng chỉ tin học giả
để hoàn tất hồ sơ nâng bậc lương vào tháng 5/2011 Cho rằng hình thức kỷ luật được áp dụng đối với mình là quá nặng, ông Hùng đã gửi đơn khiếu nại tới Giám đốc Sở Công thương Giám đốc Sở Công thương đã ra quyết định giải quyết khiếu nại với nội dung: giữ nguyên quyết định hạ bậc lương đối với ông Hùng
Anh (chị) hãy xác định: hành vi của Giám đốc Sở Công
thương tỉnh A, của ông Hùng có phải là sự thể hiện của các hình thức thực hiện pháp luật không? Vì sao?
Bài tập 3
Ông Đặng Quang Hà là chuyên viên công tác tại Phòng Quan
hệ đối ngoại thuộc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh X Do yêu cầu công tác, ngày 01/12/2011, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư
Trang 4tỉnh X đã ra quyết định điều động ông Hà sang công tác tại Phòng đăng ký kinh doanh thuộc Sở
Anh (chị) hãy xác định: Quyết định điều động ông Hà có phải
là văn bản quy phạm pháp luật không? Việc ra quyết định điều động ông Hà của Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh
X và việc ông Hà chấp nhận quyết định điều động đó là sự thể hiện của hình thức thực hiện pháp luật nào?
3.Vi pham pháp luật
Bài tập 1
Khoảng 8 giờ ngày 21/02/2010, Trần Văn A (sinh năm 1964) cùng B (sinh năm 1992) là người làm thuê cho A, điều khiển một thuyền mủng đến khu vực Hòn đôi thuộc vịnh Hạ Long đánh bắt cá Sau khi dùng quả mìn tự tạo kích nổ và thả xuống nước cho cá nổi lên, A và B vớt cá lên thuyền Lúc đó gần nơi A đánh cá còn có một số thuyền đánh bắt khác, trong đó có thuyền của anh C (Là loại thuyền gỗ gắn máy 15 CV Trung Quốc) Trên thuyền ngoài anh C còn có hai con gái của anh C là cháu D (sinh năm 1993) và cháu E (sinh năm 1995) Trong lúc A đang vớt cá, anh C cho thuyền đi thẳng vào nơi đàn cá vừa nổi, A ra hiệu cho anh C lùi lại nhưng anh C vẫn tiến thẳng vào nơi đàn cá vừa nổi lên Hai bên lời qua tiếng lại, A lấy một quả mìn tự tạo cầm trên tay rồi dọa nếu anh C không ra khỏi khu vực trên sẽ ném mìn, B thấy vậy ôm A ngăn lại Anh C nghe A dọa ném mìn thì thách thức A cứ ném A liền dùng điếu thuốc lá đang cháy, châm ngòi
nổ và ném về phía thuyền anh C, đang ở cách thuyền A khoảng
10 mét Mìn nổ về phía mạn trái thuyền anh C, làm thuyền chìm
A và B liền chèo thuyền mủng vào chân núi Vọng Cóc gần đó
bỏ trốn Cha con anh C được những người gần đó cứu vớt
Trang 5Thuyền của anh C sau khi được trục vớt, Hội đồng định giá xác định: Tổng giá trị thiệt hại là 9.708.000 đồng A khai nhận hành vi vi phạm pháp luật như đã nêu trên, về nguồn gốc hai quả mìn tự tạo đã sử dụng A khai do nhặt được tại một núi đá trên biển
Bằng kiến thức về cấu thành vi phạm pháp luật anh (chị) hãy chỉ ra A đã thực hiện bao nhiêu hành vi vi phạm pháp luật, xác định lỗi của A đối với hậu quả nguy hiểm cho xã hội đã xảy ra.
Bài tập 2
Khoảng 7 giờ tối ngày 01/3/2011, Lương A cùng Vũ B đi chơi bằng xe máy Khi thấy một chiếc xe đạp dựng trước cửa nhà anh Trần C thì A nói với B dừng lại để vào lấy trộm xe đạp Khi A dắt xe đạp đi được khoảng 4 mét thì bị phát hiện, cả A và
B đều bị bắt giữ Ngay sau đó chị Chu Thị D vợ anh C gọi điện báo cho anh Nguyễn E trưởng thôn để giải quyết Nhận được tin báo anh E đến nhà anh Phạm G là công an viên của xã phụ trách
an ninh thôn cùng E đến nhà anh C để giải quyết Khi đi G mặc trang phục công an viên và mang theo gậy cao su, khóa số 8 Đến nhà anh C, nhìn thấy đông người, G hỏi vợ chồng anh C
“trộm đâu”, thì anh C chỉ vào anh A (lúc này anh A đang ngồi ở ghế và lấy hai tay che mặt) G hỏi anh A “có đúng mày lấy cắp không”, thì anh A không thừa nhận G cầm gậy cao su vụt nhiều nhát vào đầu và vai của anh A Thấy anh A đứng dậy xin, thì G lấy khóa số 8 khóa hai tay của anh A lại G nói với anh E, chở A
ra đình làng và G yêu cầu anh B cùng ra đình làng Tại đình làng, khi hỏi A về việc lấy trộm xe đạp, nhưng A không trả lời,
G cầm gậy cao su vụt một nhát vào đầu và một nhát vào lưng của A G quay sang hỏi anh B và không thấy anh B trả lời, G cầm gậy cao su vụt một nhát vào mặt của anh B Ngay sau đó một số người khác cùng xông vào đánh B, nhưng được anh E
Trang 6can ngăn Sau khi đánh anh B, G đến nhà anh Bùi H (Phó công
an xã) báo cho anh H đến giải quyết Thấy mặt anh A xưng tím
và có chỗ bị chảy máu, anh H đã yêu cầu đưa A, B về UBND
xã, rồi gọi cán bộ y tế của xã đến rửa và băng vết thương cho anh A Sau khi lập biên bản về hành vi trộm cắp xe đạp và lấy lời khai của anh A xong, Công an xã đã ra quyết định xử lý hành chính và đưa anh A về gia đình Sáng ngày 2/3/2011 anh A chết
Tổ chức Giám định pháp y kết luận “Lương A chết do chấn thương sọ não kín, thể loại chết không tự nhiên” Tòa án cấp sơ thẩm xử phạt Phạm G: 5 năm tù về tội cố ý gây thương tích
Hãy lựa chọn những tình tiết thể hiện mặt khách quan của Vi phạm pháp luật trong tình huống trên Xác định lỗi của G đối với cái chết của A
Bài tập 3
Hãy xác định cấu thành của vi phạm pháp luật sau đây:
Ngày 20/12/2010, cơ quan công an phát hiện bà Lê Mai Hương (cư trú tại phường X, quận Y, thành phố Z) đã cho một
số người vay tiền tại sòng bạc Căn cứ vào quy định của pháp luật, Trưởng công an quận Y đã ra quyết định xử phạt bà Hương
số tiền 3.500.000 đồng
Anh A là kỹ sư xây dựng, chị B là diễn viên của nhà hát kịch
Họ kết hôn năm 2005 Anh A thấy vợ thường xuyên vắng nhà (vì theo đoàn đi lưu diễn ở các địa phương), anh A tỏ ra khó chịu và thường xuyên tra khảo vợ Năm 2007, do mâu thuẫn trầm trọng, chị B làm đơn xin ly hôn và đã được Tòa án nhân dân quận BĐ giải quyết cho ly hôn bằng bản án có hiệu lực ngày 13/6/2008
Trang 7Ngày 8/2/2009, chị B sinh con Do hoàn cảnh quá khó khăn,
chị B đề nghị anh A đóng góp kinh phí để chị có điều kiện nuôi con Anh A không đồng ý vì cho rằng đứa trẻ đó là con người
đàn ông khác Chị B làm đơn yêu cầu Tòa án quận BĐ buộc A
phải thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con
Anh chị hãy làm rõ:
a Bản án của Tòa án có phải là văn bản quy phạm pháp luật không, vì sao ?
b Hành vi khởi kiện của chị B là hình thức thực hiện pháp luật nào? Giải thích vì sao?
c Yêu cầu của chị B trong đơn khởi kiện có là căn cứ để Tòa án áp dụng pháp luật không ? chỉ ra quan hệ pháp luật phát sinh ? Anh A là kỹ sư xây dựng, chị B là diễn viên của nhà hát kịch Họ kết hôn năm 2005 Anh A thấy
vợ thường xuyên vắng nhà (vì theo đoàn đi lưu diễn ở các địa phương), anh A tỏ ra khó chịu và thường xuyên tra khảo vợ Năm 2007, do mâu thuẫn trầm trọng, chị B làm đơn xin ly hôn và đã được Tòa án nhân dân quận BĐ giải quyết cho ly hôn bằng bản án có hiệu lực ngày 13/6/2008
Ngày 8/2/2009, chị B sinh con Do hoàn cảnh quá khó khăn,
chị B đề nghị anh A đóng góp kinh phí để chị có điều kiện nuôi con Anh A không đồng ý vì cho rằng đứa trẻ đó là con người
Trang 8đàn ông khác Chị B làm đơn yêu cầu Tòa án quận BĐ buộc A
phải thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con
Anh chị hãy làm rõ:
a Bản án của Tòa án có phải là văn bản quy phạm pháp luật không, vì sao ?
b Hành vi khởi kiện của chị B là hình thức thực hiện pháp luật nào? Giải thích vì sao?
c Yêu cầu của chị B trong đơn khởi kiện có là căn cứ để Tòa án áp dụng pháp luật không ? chỉ ra quan hệ pháp luật phát sinh ?
Đáp:
+ Bản án của Tòa án không phải là văn bản quy phạm
pháp luật vì nó chỉ chứa đụng quy tắc xử sự cụ thể cho chủ thể cụ thể và chỉ được áp dụng một lần
+ Hành vi khởi kiện của chị B là hình thức thực hiện
pháp luật: Sử dụng pháp luật vì chị B sử dụng quyền chủ thể của mình mà nhà nước cho phép
+ Yêu cầu của chị B là căn cứ để Tòa án áp dụng pháp luật vì yêu cầu này nằm trong điều kiên cần áp dụng pháp luật là: khi xảy ra sự tranh chấp về quyền và nghĩa
vụ giữa các bên tham gia quan hệ pháp luật mà họ không thể tự mình giải quyết được
+ Việc chị B có đơn khởi kiện là Sự kiện pháp lý Quan
hệ pháp luật giữa Tòa án quận BĐ với chị B (người khởi kiện) và anh A( người bị khởi kiện) sẽ phát sinh
Trang 9II Lời giải các bài tập về Quan hệ pháp luât:
Bài tâp 1
Đáp:
*Sự kiện pháp lý:
- Hành vi trái pháp luật của A: điều khiển xe không giảm tốc độ, không phát hiệu còi, không nháy đèn cảnh báo hậu quả xe ô tô do A điều khiển đã đâm liên tiếp vào hai
xe máy do C, E điều khiển gây hậu quả nghiêm trọng
- A gây ra cái chết của C và M, E bị thương nặng
- C để lại di sản thừa kế: 500 triệu đồng
Các quan hệ pháp luật sẽ phát sinh:
+ Giữa A với các cơ quan bảo vệ pháp luật (cơ quan điều tra trong lực lượng cảnh sát nhân dân): Nội dung thu thập chứng cứ
để ra bản kết luận điều tra
+ Giữa cơ quan điều tra với cơ quan truy tố (viện kiểm sát): Trên
cơ sở kết luận điều tra của cơ quan điều tra, Viện kiểm sát ra quyết định truy tố A để Tòa án quyết định đưa vụ án ra xét xử + Giữa cơ quan xét xử với A ( bị cáo) và những người tham gia quan hệ tố tụng
+ Giữa cơ quan thi hành án với A (người VPPL)
Trang 10+ Giữa A với thân nhân của người bị hại và người bị thương (A
và E) về bồi thường thiệt hại
+ Giữa những người hưởng di sản thừa kế của C với Tòa án
Bài 2
Đáp:
+ Sự kiện pháp lý:
- Cha, mẹ ông A chết để lại di sản thừa kế là nhà ở hợp pháp trên khuôn viên 500 mét vuông, không có di chúc
- Tranh chấp di sản thừa kế Ủy ban nhân dân đã không hòa giải thành
- A khởi kiện Tòa án thụ lý và giải quyết phân chia di sản thừa kế
+ Quan hệ pháp luật đã phát sinh:
- Quan hệ pháp luật giữa Ủy ban nhân dân xã M với A và
B về việc hòa giải tranh chấp di sản thừa kế
- Quan hệ pháp luật giữa Tòa án huyện H với A, B về việc phân chia di sản thừa kế
Bài 3
Đáp:
Trang 11- Quan hệ pháp luật giữa bà Nguyễn Hoài Minh với Sở nội vụ tỉnh Z về việc nộp hồ sơ và thi dự tuyển công chức ngạch chuyên viên
- Quan hệ pháp luật giữa bà Minh (người được tuyển dụng công chức) với Giám đốc sở Nội vụ tỉnh Z cơ quan sử dụng lao động công chức
+ Cấu thành quan hệ pháp luật giữa người lao động (bà Minh)
và người sử dụng lao động (Sở Nội vụ tỉnh Z)
- Chủ thể QHPL: cá nhân (bà Minh) với cơ quan nhà nước (sở Nội vụ) sử dụng lao động
+ Sở Nội vụ tỉnh Z: có năng lực chủ thể ( theo quy định của pháp luật có quyền tuyển dụng viên chức – năng lực pháp luật; và bằng chính khả năng của mình thực hiện quyền này – năng lực hành vi)
+ Bà Minh: có năng lực chủ thể ( có đủ điều kiện tuyển dụng theo quy định của pháp luật thì được nộp hồ sơ dự tuyển công chức- năng lực pháp luật; và bằng chính khả năng của mình thực hiện việc thi tuyển- năng lực hành vi)
Trang 12- Nội dung của QHPL: Tổng thể các quyền và nghĩa vụ của người lao động là công chức nhà nước với người sử dung lao động là sở Nội vụ tỉnh Z
+ Quyền chủ thể: Quyền được dự tuyển, thực hiện quyền làm việc của bà Minh, quyền được tuyển người của Sở Nội vụ tỉnh Z
+Nghĩa vụ pháp lý: Nghĩa vụ tuân theo các quy định về điều kiện dự tuyển của bà Minh; Nghĩa vụ nhận hồ sơ dự tuyển khi người nộp hồ sơ có đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật của Sở nội vụ tỉnh Z
- Khách thể QHPL: Là lợi ích của người lao động và người sử dụng lao động mong muốn đạt được khi tham gia QHPL này
+ Là lợi ích của Sở Nội vụ tỉnh Z: tuyển được người phù hợp với yêu cầu của vị trí cần tuyển dụng
+ Là lợi ích của bà Minh: được tuyển dụng vào làm việc trong cơ quan nhà nước
3 Lời giải BT về Thực hiện pháp luật
Bài 1
Đáp:
* Những hành vi thực hiện pháp luật của các chủ thể:
Trang 13+ Chi cục thuế thành phố X, yêu cầu A là chủ doanh nghiệp tư nhân Cát Tường phải cung cấp tài liệu, sổ sách để xác định số thuế mà doanh nghiệp phải nộp đây là hành vi thi hành pháp luật- thực hiện nghĩa vụ pháp lý bằng hành động
+ Trần B là cán bộ của chi cục thuế đang thi hành công vụ đã lập biên bản về vi phạm
của A như lẩn tránh không thực hiện yêu cầu của cơ quan thuế Đây là hành vi thi hành pháp luật- thực hiện nghĩa vụ pháp
lý bằng hành động
+ Chi cục trưởng chi cục thuế thành phố X, căn cứ vào văn bản quy phạm pháp luât về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế đã ra quyết định phạt tiền A.: 4 triệu VNĐ là hành
vi áp dụng pháp luật
* Hành vi áp dụng pháp luật trên nằm trong trường hợp: Khi cần áp dụng các biện pháp cưỡng chế nhà nước đối với chủ thể
có hành vi VPPL
Bài 2
Đáp:
+ Hành vi của Giám đốc Sở Công thương tỉnh A:
- Ra quyết định kỷ luật hạ bậc lương đối với ông Hùng: áp dụng pháp luật