Giới thiệu chung về probiotic Lợi ích của thực phẩm probiotic Các chủng vi khuẩn thường dùng làm probiotic Cơ chế hoạt động của vi sinh vật probiotic Các vấn đề khi phát triển thực phẩm probiotic Các sản phẩm probiotic trên thị trường Hệ vi sinh vật đường ruột có số lượng gấp 10 lần tế bào cơ thể người. 99% vi sinh vật đường ruột không thể tồn tại và phát triển trên môi trường ngoài cơ thể người, Vi khuẩn chiếm 60% khối lượng phân người. Dạ dày và ruột non có số lượng vi sinh vật đường ruột thấp nhất. Lactobacillus và Streptococus chiếm ưu thế trong ruột non. Lactobacillus và Bifidobacterium được sử dụng làm vi khuẩn probiotic phổ biến nhất
Trang 1LOGO VIỆN ĐẠI HỌC MỞ HN
KHOA ĐÀO TẠO SAU ĐẠI HỌC
VIỆN ĐẠI HỌC MỞ HN
KHOA ĐÀO TẠO SAU ĐẠI HỌC
GVHD: TS Bùi Thị Hải Hòa HVTH: Ngô Văn Lợi
ỨNG DỤNG PROBIOTIC TRONG THỰC PHẨM
Trang 2Giới thiệu chung về probiotic
Lợi ích của thực phẩm probiotic
C á c
c h ủ n g
v i
k h u ẩ n
t h ư ờ n g
d ù n g
l à m
p r o b i o t i c
C á c
c h ủ n g
v i
k h u ẩ n
t h ư ờ n g
d ù n g
l à m
p r o b i o t i c
Cơ chế hoạt động của vi sinh vật probiotic
Các vấn đề khi phát triển thực phẩm
probiotic
Các vấn đề khi phát triển thực phẩm
probiotic
Các sản phẩm probiotic trên thị
trường
Các sản phẩm probiotic trên thị
trường
Trang 4Lactobacillus - hiện diện chủ yếu ở ruột non Bifidobacteria - hiện diện chủ yếu ở ruột già
Trang 5Hệ vi sinh vật trong đường ruột
Hệ vi sinh vật đường ruột có số
lượng gấp 10 lần tế bào cơ thể
người.
99% vi sinh vật đường ruột không
thể tồn tại và phát triển trên môi
trường ngoài cơ thể người,
Vi khuẩn chiếm 60% khối lượng
phân người.
Dạ dày và ruột non có số lượng vi
sinh vật đường ruột thấp nhất.
Lactobacillus và Streptococus
chiếm ưu thế trong ruột non.
Lactobacillus và Bifidobacterium
được sử dụng làm vi khuẩn
probiotic phổ biến nhất
Trang 6Đặc điểm cơ bản của probiotic:
- Là những vi sinh vật sống
- Khi được cung cấp với liều lượng thích hợp thì mang
lại những hiệu quả có lợi, tăng cường sức khỏe của
vật chủ.
- Phải được khoa học chứng minh về tính chức năng
1908: Metchnikoff đưa ra khái niệm về những vi
sinh vật có lợi cho người và động vật khi nghiên cứu
về vai trò của những vi khuẩn có lợi trong đường ruột.
1989: Roy Fuller đưa ra định nghĩa về probiotics
Trang 7Probiotics trong thực phẩm
- Probiotics có một vai trò quan trọng trong đời sống hàng ngày, chúng
hiện diện trong nhiều thực phẩm lên men, như Lactobacillus được thêm
vào quá trình lên men để ngăn ngừa sự nhiễm khuẩn các cơ chất lên
men và tạo nhiều sản phẩm đa dạng
- Các vi sinh vật có lợi cho hệ tiêu hóa từ lâu đã được ứng dụng sử dụng trong thực phẩm hàng ngày như: Sữa chua, dưa muối, …
Trang 9Gia tăng khả năng tiêu hoá Lactose
Vi khuẩn Probiotic như vi khuẩn S thermophilus hoặc Lactobacilli trong ruột sẽ sinh trưởng và cung cấp latase thuỷ phân Lactose Khi đó
Lactose được chuyển hoá thành acid lactic giúp cơ thể hấp thu dễ dàng
Giảm một số bệnh đường tiêu hóa
Ngăn chặn sự phát triển của vi khuẩn Helicobacter pylori, một loại
vi khuẩn sống trong niêm mạc dạ dày và có thể gây loét trong hệ thống tiêu hóa, làm giảm hoạt tính của enzym urease-enzym cần thiết cho các vi sinh vật gây bệnh lưu trú trong môi trường axit của dạ dày
Ngăn chặn các vi sinh vật gây bệnh:
Sinh axit hữu cơ như axit axetic, axit lactic…, làm giảm pH môi
trường, gây ảnh hưởng bất lợi đối với vi sinh vật nhạy cảm với axit; sinh kháng sinh tự nhiên
Trang 10Vi khuẩn đường ruột thường có khả năng sinh tổng hợp vitamin trong đường ruột, làm tăng hàm lượng vitamin, tăng khả năng hấp thu vitamin của đường ruột.
vi khuẩn đường ruột chuyển cholesterol sang dạng khó hấp thu hơn ( coprostanol), do đó làm cản trở việc hấp thu cholesterol vào
hệ thống ruột, giúp cân bằng mức lipid và cholesterol, giữ hệ thống tim mạch được ổn định.
kích thích hệ thống miễn dịch của cơ thể
Trang 11Yêu cầu đặt ra cho một probiotics dùng trong thực phẩm là:
• Phải còn sống ở dạng khô hoặc vi sinh ủ
• Phải có ích cho cơ thể người và động vật
ngay cả việc kích thích tăng trưởng
• Tác động trực tiếp có lợi cho hệ tiêu hoá
• Kháng được acid ở dạ dày và dịch vị
• Phát triển được trong ruột để hộ trợ chức
năng tiêu hoá và miễn dịch
• Phải được chứng minh an toàn khi sử dụng
• Phải có mùi dễ chịu và dễ uống
• Có giá cả hợp lý
Trang 12 Có lợi cho con người.
Có khả năng hoạt động hiệu quả trong đường ruột
Có khả năng triển khai sản xuất ở quy mô công nghiệp
An toàn với con người
Có lợi cho con người.
Điều kiện lựa chọn vi sinh vật probiotic
Trang 13 Về mặt sản xuất
Có thể phát triển nhanh chóng với số lượng lớn, trong điều kiện lên men đơn giản
Có thể tồn tại và phát triển trong điều kiện kỵ khí hoặc vi hiếu khí
Có thể sống sót sau quá trình ly tâm, lọc, đông lạnh hoặc sấy lạnh mà số lượng tổn thất không vượt mức cho phép.
Có khả năng hoạt hóa nhanh sau khi được sử dụng.
Có thể sống sót dưới những điều kiện biến đổi khác nhau trong chế biến thực phẩm
Về khả năng sống sót của vi sinh vật
Có khả năng chịu được dịch tiêu hóa
Có khả năng cư trú trong đường ruột.
Về đặc tính riêng của vi sinh vật: đáp ứng một hoặc nhiều đặc tính sau:
Có khả năng sử dụng prebiotic ( oligosaccharide, inuline, tinh bột…) để phát triển.
Có khả năng tổng hợp hay sử dụng vitaimin ( nhóm B, folate, vitaminK…)
Có khả năng ngăn chặn vi sinh vật gây bệnh : Salmonella; Clostridium perfringens, Clostridium difficille, Escherichia coli, Candida albicans…
Có hoạt tính beta-galactosidase
Có khả năng sinh tổng hợp axit, hydrogen peroxide, bacteriocin…
Có khả năng sinh D lactic axit.
Có thể sử dụng kết hợp với các vi sinh vật khác
Về tính an toàn của sản phẩm probiotic.
Không gây độc, không ảnh hưởng xấu đến sức khỏe người tiêu dùng
Được nghiên cứu ở quy mô thực nghiêm và đạt tiêu chuẩn khi kiểm tra
Điều kiện lựa chọn vi sinh vật probiotic
Trang 14 Các sản phẩm từ sữa.
Rau quả
Đậu tương
Ngũ cốc
Thực phẩm bổ sung vi sinh vật probiotic
Trang 15Ngày nay có rất nhiều loại thực phẩm chứa một chủng hay nhiều chủng vi sinh vật probiotics có mặt khắp nơi trên thế giới Các vi sinh vật này được bổ sung vào các loại thực phẩm như: kẹo cao su, sữa, kẹo, bánh ngọt, bia và sữa đậu nành… vi sinh vật probiotics được sử dụng để bổ
sung vào thực phẩm nhiều nhất đó là các loài vi khuẩn Lactobacillus;
L.bulgaricus, L lactic, L salavarius, L plantarium, L thermophilus, Enterococcus facecium, E.faecalis và bifidobacterium sp.
Trang 16QUY TRÌNH SẢN XUẤT YAOURT BỔ SUNG PROBIOTIC
Trang 17Trân trọng
cảm ơn