Bài giảng công tác cán bộ

Cán bộ Nói đến cán bộ là nói đến con người và người cán bộ ở nước ta được đặt trong các mối quan hệ xác định: Cán bộ với đường lối, chính sách, nhiệm vụ chính trị; cán bộ với tổ chức, bộ

Bài giảng CÔNG TÁC CÁN BỘ

I KHÁI NIỆM, VAI TRÒ CỦA CÔNG TÁC CÁN BỘ

1 Khái niệm công tác cán bộ

1.1 Cán bộ

Nói đến cán bộ là nói đến con người và người cán bộ ở nước ta được đặt trong các mối quan hệ xác định: Cán bộ với đường lối, chính sách, nhiệm vụ chính trị; cán bộ với tổ chức, bộ máy; cán bộ với phong trào cách mạng của quần chúng

Trong cuốn Sửa đổi lối làm việc, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết: “Cán bộ là

những người đem chính sách của Đảng, của Chính phủ giải thích cho dân chúng hiểu rõ và thi hành Đồng thời đem tình hình của dân chúng báo cáo cho Đảng, cho Chính phủ rõ, để đặt chính sách cho đúng”1

Trong xã hội có giai cấp, đội ngũ cán bộ được hình thành theo quan điểm, mục đích của giai cấp cầm quyền Ở nước ta, cán bộ phải là người trung thành, tận tuỵ vì lợi ích của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động và của dân tộc

1.2 Công tác cán bộ của Đảng

Công tác cán bộ của Đảng bao gồm việc đề ra hệ thống các quan điểm, nguyên tắc, nội dung, quy trình công tác chặt chẽ, hoàn chỉnh Đây là hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, trước hết là của các cấp uỷ, với sự tham gia của các tổ chức trong hệ thống chính trị và toàn xã hội Đảng thống nhất lãnh đạo và quản lý đội ngũ cán bộ và công tác cán bộ nhằm phát huy đến mức cao nhất mọi tiềm năng

để chăm lo phát triển nguồn nhân lực lãnh đạo và quản lý của đất nước, phục vụ ngày càng tốt hơn cho sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá và hội nhập quốc tế

2 Vị trí, vai trò của công tác cán bộ

2.1 Vị trí, vai trò của đội ngũ cán bộ

Về vai trò của đội ngũ cán bộ, C.Mác viết: "Muốn thực hiện tư tưởng thì cần

có những con người sử dụng lực lượng thực tiễn"1

1 Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb CTQG, H., 1995, t 5, tr 296.

1 C Mác và Ph.Ăngghen: Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995, t.2, tr.181.

V.I.Lênin khẳng định: "Trong lịch sử, chưa hề có một giai cấp nào giành được quyền thống trị, nếu nó không đào tạo ra được trong hàng ngũ của mình những lãnh tụ chính trị, những đại biểu tiền phong có đủ khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào"2

Những con người sử dụng sức mạnh thực tiễn, những lãnh tụ, đó là đội ngũ cán

bộ của Đảng Để có đội ngũ cán bộ phải tiến hành xây dựng, nếu không Đảng không thể nào thể hiện và thực hiện được những tư tưởng, không thể tổ chức và lãnh đạo phong trào cách mạng của quần chúng và không thể thực hiện được mục tiêu, nhiệm

vụ của Đảng Nói cách khác, cán bộ là rường cột của Đảng, của Nhà nước và các tổ chức đoàn thể nhân dân Bất cứ chế độ nào, mọi việc thành hay bại là ở công tác cán

bộ Điều đó nói lên vai trò đặc biệt quan trọng của cán bộ và xây dựng đội ngũ cán bộ V.I.Lênin chỉ rõ, muốn lật đổ chế độ Nga hoàng giành chính quyền, phải có đội ngũ "những nhà lãnh đạo chuyên nghiệp" Ngay từ những ngày đầu thành lập Đảng, V.I.Lênin đã rất coi trọng công tác cán bộ, người chỉ đạo tổ chức đào tạo, bồi dưỡng Cách mạng tháng Mười Nga không thể thành công nếu công tác cán

bộ không được xây dựng tốt Khi có chính quyền thì yêu cầu đầu tiên là phải lựa chọn, xây dựng, bố trí đội ngũ cán bộ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa Người khẳng định: "Nghiên cứu con người, tìm

những cán bộ có bản lĩnh Hiện nay đó là then chốt; nếu không thế thì tất cả mọi

mệnh lệnh và quyết định sẽ chỉ là mớ giấy lộn"3

Ngay từ thời kỳ vận động thành lập Đảng, Nguyễn Ái Quốc đã chủ trương mở

lớp bồi dưỡng cán bộ Người trực tiếp viết tài liệu bồi dưỡng Đường kách mệnh và

giảng bài Những lớp cán bộ đó sau này trở thành những cán bộ nòng cốt của phong trào cách mạng Quan điểm của Hồ Chí Minh coi "cán bộ là cái gốc của mọi công việc", "Công việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hay kém"4;

" huấn luyện cán bộ là công việc gốc của Đảng"3

Bước vào công cuộc đổi mới, Đảng ta đã lấy đổi mới tư duy làm khâu đột phá, đó cũng chính là vấn đề con người, vấn đề cán bộ Tổng kết 10 năm tiến hành đổi mới, Đảng khẳng định: "Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của

2 V.I Lênin: Toàn tập, Nxb Tiến bộ, Mátxcơva, 1974, t.4, tr.473; 1979, t.44, tr.449

3 V.I Lênin: Toàn tập, Sđd, 1979, t.44, tr.449.

4, 3 Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.5, tr.273, 269.

cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng"5

Trong điều kiện đẩy mạnh phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, mở rộng hội nhập quốc tế và những diễn biến phức tạp của tình hình thế giới, công tác cán bộ lại càng có ý nghĩa quan trọng, liên quan đến sự sống còn của Đảng, của chế độ xã hội chủ nghĩa Tại Đại hội XI, Đảng ta khẳng

định: "Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức trong sạch, có năng lực đáp ứng yêu

cầu của tình hình mới"2 Trong đó chỉ rõ: "Rà soát, bổ sung, hoàn thiện quy chế quản lý cán bộ, công chức; phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, trách nhiệm và thẩm quyền của mỗi cán bộ, công chức; tăng cường tính công khai, minh bạch, trách nhiệm của hoạt động công vụ Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cả về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành, quản lý nhà nước Có chính sách đãi ngộ, động viên, khuyến khích cán bộ, công chức hoàn thành nhiệm vụ và có cơ chế loại bỏ, bãi miễn những người không hoàn thành nhiệm vụ, vi phạm kỷ luật, mất uy tín với nhân dân Tổng kết việc thực hiện "nhất thể hoá" một số chức vụ lãnh đạo Đảng, Nhà nước để có chủ trương phù hợp Thực hiện bầu cử, bổ nhiệm lại chức vụ lãnh đạo theo hướng cấp trưởng giới thiệu cấp phó để cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định"6

Đất nước ta đang trong quá trình bước vào thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đòi hỏi Đảng ta phải xây dựng được đội ngũ ngang tầm với nhiệm vụ nặng nề Đảng ta coi công tác cán bộ là then chốt của công tác xây dựng Đảng Tính chất then chốt của cán bộ xuất phát từ mối quan hệ biện chứng giữa cán bộ với đường lối, nhiệm vụ chính trị, với tổ chức, với phong trào cách mạng của quần chúng

Vai trò của người cán bộ thể hiện qua bốn mối quan hệ cơ bản: Một là với đường lối, chính sách; Hai là với bộ máy (các cơ quan lãnh đạo và quản lý); Ba là với công việc; bốn là với quần chúng Chỉ khi nào hoàn thành sứ mệnh do các mối quan hệ đó đòi hỏi thì người cán bộ mới thực hiện đúng vai trò của mình Vai trò của cán bộ và công tác cán bộ chỉ thể hiện rõ ràng và hiệu lực khi gắn với đường lối, nhiệm vụ chính trị của Đảng

5 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương khoá VIII, Nxb.

Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1997, tr 66.

2 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Nxb Chính trị quốc gia, Hà

Nội, 2011, tr.54.

6 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Sđd, tr 252.

Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương khóa XI nhấn mạnh: "Thành tựu

25 năm đổi mới là thành quả của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, trong đó có sự đóng góp to lớn của đội ngũ cán bộ, đảng viên"7

2.2 Vai trò của công tác cán bộ của Đảng

Một là, công tác cán bộ có vai trò quyết định đến việc xây dựng, nâng cao

chất lượng đội ngũ cán bộ

Hai là, công tác cán bộ là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng, tức

là "khâu then chốt của nhiệm vụ then chốt" trong công cuộc đổi mới

Ba là, công tác cán bộ là một nội dung quan trọng trong phương thức lãnh

đạo của Đảng

II NGHIỆP VỤ CÔNG TÁC CÁN BỘ

1 Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ

1.1 Tiêu chuẩn cán bộ và xây dựng tiêu chuẩn cán bộ

- Tiêu chuẩn cán bộ là những quy định người cán bộ phải có về mặt phẩm chất và năng lực tương ứng với chức trách, nhiệm vụ họ phải đảm nhiệm trong giai đoạn cách mạng nhất định

Bộ máy tổ chức của Đảng và Nhà nước ta được thiết kế hết sức chặt chẽ và ngày càng hoàn thiện Bộ máy đó được cấu thành bởi đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức với những chức trách, nhiệm vụ hết sức khác nhau Trên mỗi vị trí hoạt động của bộ máy đó, từng người cán bộ, công chức, viên chức phải có đủ những yêu cầu về phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống, tác phong công tác và năng lực hoạt động phù hợp với chức trách được giao Những yêu cầu đó không phải là ý muốn chủ quan của Đảng cầm quyền, hoặc của các cơ quan nhà nước, mà yêu cầu

đó phản ánh những đòi hỏi khách quan của nhiệm vụ chính trị mà Đảng, Nhà nước

và các tầng lớp nhân dân phải đảm nhiệm trong từng giai đoạn lịch sử Những yêu cầu về người cán bộ được cụ thể hóa thành các tiêu chuẩn cán bộ Tiêu chuẩn cán

bộ là yêu cầu khách quan, có tính lịch sử, cụ thể phản ánh những đòi hỏi khách quan của sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo và nhân dân thực hiện Tiêu chuẩn ấy không ngừng vận động phát triển phù hợp với sự vận động phát triển của

sự nghiệp cách mạng Tuy nhiên trong mỗi giai đoạn lịch sử, tiêu chuẩn cán bộ có tính ổn định tương đối làm căn cứ để xây dựng đội ngũ cán bộ của Đảng và Nhà

7 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương khóa XI, Nxb.

Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, 2012, tr.21.

nước Từ nhận thức chung đó, tiêu chuẩn cán bộ được hiểu "là sự thể hiện yêu cầu

về phẩm chất và năng lực để hoàn thành nhiệm vụ, phải luôn luôn được bổ sung,

cụ thể hóa phù hợp với từng giai đoạn phát triển của cách mạng"8

Như vậy, khi nói đến tiêu chuẩn cán bộ là nói về những quy định người cán

bộ phải có về mặt phẩm chất và năng lực tương ứng với chức trách, nhiệm vụ họ phải đảm nhiệm trong giai đoạn cách mạng nhất định Những quy định đó không nhất thành bất biến, mà được bổ sung phát triển, thậm chí thay đổi khi hoàn cảnh, nhiệm vụ đã hoàn toàn thay đổi

- Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ là hoạt động mang tính nghiệp vụ của công tác

tổ chức cán bộ, nghiên cứu, cụ thể hóa, xây dựng thành tiêu chuẩn chức danh đội ngũ cán bộ phù hợp với tính chất, đặc điểm nhiệm vụ của địa phương, bộ, ngành của mình

Hoạt động đó bao gồm nhiều mặt công tác khác nhau, do nhiều người và nhiều tổ chức cùng thực hiện, theo một quy trình nhất quán và do một chủ thể lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng và quyết định Đảng Cộng sản Việt Nam "thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ đi đôi với phát huy trách nhiệm của các tổ chức và người đứng đầu các tổ chức trong hệ thống chính trị về công tác cán bộ"9 Do đó, Ban Chấp hành Trung ương Đảng mà thường xuyên và trực tiếp là Bộ Chính trị, Ban Bí thư lãnh đạo, chỉ đạo, và quyết định xây dựng hệ thống tiêu chuẩn chung của đội ngũ cán bộ ở nước ta thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước

1.2 Tầm quan trọng của xây dựng tiêu chuẩn cán bộ

Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ, từ lâu đã trở thành khâu trọng yếu của công tác cán bộ của Đảng ta Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ đúng mới có căn cứ để xây dựng đội ngũ cán bộ tốt Vì tiêu chuẩn cán bộ là những quy định có tính chuẩn mực, khách quan, để xem xét, đánh giá, lựa chọn, phân loại cán bộ Để đào tạo, bồi dưỡng, bố trí sử dụng đúng cán bộ Không xây dựng được tiêu chuẩn cán bộ đúng, hoặc xác định tiêu chuẩn cán bộ sai sẽ không tạo ra được đội ngũ cán bộ như Đảng và nhân dân ta mong muốn

Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ đúng là căn cứ để soát xét, bố trí lại cán bộ cho phù hợp với tình hình thực tiễn Không có tiêu chuẩn đúng sẽ không có cơ

8 323 câu hỏi và trả lời về cán bộ và công tác cán bộ, Nxb CTQG, H., 2003, tr.115.

9 Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam, Nxb CTQG, H., 2006, tr.62.

sở khách quan để phân biệt những cán bộ trung thực, có năng lực và gương mẫu với những cán bộ cơ hội, thực dụng, thoái hóa biến chất Xây dựng tiêu chuẩn sai sẽ dẫn đến bố trí sai cán bộ, nhất là bố trí sai người đứng đầu trong hệ thống

tổ chức của Đảng và Nhà nước

1.3 Những căn cứ chủ yếu khi xác định tiêu chuẩn cán bộ

Một là, phải dựa vào những quan điểm, nguyên tắc của chủ nghĩa Mác-Lênin,

tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng ta về cán bộ và tiêu chuẩn cán bộ để xác định tiêu chuẩn cán bộ ở các ngành, các cấp, các địa phương trong thời kỳ mới Chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng của Đảng

ta Những nguyên lý lý luận, quan điểm tư tưởng của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về mục tiêu lý tưởng của Đảng, về chế độ xã hội chủ nghĩa, về cán bộ và công tác cán bộ là sự định hướng, sự chỉ dẫn cho Đảng ta - trong suốt một thời kỳ lịch sử lâu dài - xây dựng đội ngũ cán bộ có đủ phẩm chất và năng lực công tác đáp ứng những đòi hỏi của sự nghiệp xây dựng xã hội chủ nghĩa hết sức khó khăn phức tạp ở Việt Nam

Bước vào thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, nhận

rõ tầm quan trọng của việc xác định những tiêu chuẩn chung của đội ngũ cán bộ cách mạng, đáp ứng những đòi hỏi của thời kỳ cách mạng mới, tại Đại hội đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ VIII, IX, X, Đảng ta luôn nhấn mạnh vấn đề tiêu chuẩn cán bộ và xây dựng đội ngũ cán bộ theo những tiêu chuẩn khách quan, khoa học phản ánh đúng những đòi hỏi của thực tiễn cách mạng Việt Nam Nghị quyết của Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ ba khóa VIII đã xác định những tiêu chuẩn chung của cán bộ lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đoàn thể nhân dân; cán bộ lãnh đạo lực lượng vũ trang, cán bộ khoa học, chuyên gia, cán bộ quản lý kinh doanh Những tiêu chuẩn chung này là chỗ dựa, là căn cứ chủ yếu nhất khi cụ thể hóa thành các tiêu chuẩn chức danh cho từng cán bộ trong hệ thống chính trị ở các ngành, các cấp

Hai là, phải xuất phát từ yêu cầu, nhiệm vụ cách mạng từng thời kỳ và từ thực tiễn kinh tế, chính trị, xã hội, con người Việt Nam để xác định tiêu chuẩn cán bộ.

Tiêu chuẩn cán bộ là sự phản ánh những yêu cầu khách quan của sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo và phản ánh tình hình thực tiễn đội ngũ cán bộ đương nhiệm Vì vậy, xây dựng tiêu chuẩn cán bộ phải giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa những yêu cầu ngày càng cao của nhiệm vụ cách mạng với khả năng có hạn

của đội ngũ cán bộ hiện có Đây thực chất là mâu thuẫn giữa đòi hỏi khách quan và khả năng đáp ứng của các nhân tố chủ quan Do mâu thuẫn này mà trong thực tiễn công tác cán bộ, việc xây dựng tiêu chuẩn cán bộ thường gặp các khuynh hướng sau: tiêu chuẩn đề ra quá cao, mang tính lý tưởng, do đó viển vông không thực hiện được trong đời sống Hoặc tiêu chuẩn đề ra quá thấp, số đông cán bộ không cần nỗ lực phấn đấu vẫn có thể đạt được, do đó thiếu động lực khuyến khích cán bộ thi đua rèn luyện tự hoàn thiện bản thân Cả hai khuynh hướng nói trên đều phải được khắc phục Ngoài ra cũng còn một thực tế là: số đông cán bộ phấn đấu rèn luyện đạt được tiêu chuẩn theo quy định, nhưng phẩm chất và năng lực, chất lượng và hiệu quả công tác không cao, thậm chí thua kém người không đạt tiêu chuẩn thì những tiêu chuẩn ấy cũng phải xem xét lại

Ba là, phải căn cứ vào vai trò, chức năng, nhiệm vụ của từng loại cán bộ, từng chức danh cán bộ để xác định tiêu chuẩn cán bộ.

Mỗi cán bộ được đảm nhiệm một vị trí công tác trong bộ máy tổ chức nhất định, vị trí công tác ấy của tổ chức quy định người cán bộ phải có những tiêu chuẩn xác định Vì vậy, xác định tiêu chuẩn cán bộ phải xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ của tổ chức, từ nhiệm vụ mà tổ chức ấy phải đảm nhiệm Khi xây dựng tiêu chuẩn chức danh cho trưởng phòng tài vụ và trưởng phòng kinh doanh, nếu thấy hai tiêu chuẩn đó giống nhau thì đấy là tiêu chuẩn chung của trưởng phòng chứ chưa phải là tiêu chuẩn theo chức danh cho từng loại trưởng phòng Căn cứ thứ ba này là căn cứ pháp lý để xây dựng tiêu chuẩn cán bộ Vì, sự hình thành các

tổ chức, các chức danh của tổ chức đã được luật pháp quy định, hoặc được các tổ chức đảng, tổ chức chính trị xã hội quy định trong khuôn khổ luật pháp cho phép Căn cứ này đòi hỏi rằng việc xác định các tiêu chuẩn cán bộ phải phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn mà chức danh cán bộ phải đảm nhiệm trong cơ cấu tổ chức, xác định tiêu chuẩn không được trái, không được vượt quá hoặc bất cập Tiêu chuẩn là những thuộc tính người cán bộ phải có để thực hiện tốt nhất chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn mà tổ chức đã trao cho

1.4 Quy trình xây dựng tiêu chuẩn cán bộ

Để tiến hành xây dựng tiêu chuẩn cán bộ theo chức danh đạt kết quả tốt, cần tuân theo các bước sau:

Bước 1: Nâng cao nhận thức, quán triệt quan điểm chủ trương của Đảng, và

Nhà nước, thống nhất quan điểm của cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy, ban cán sự

đảng của các bộ, ngành, địa phương về xây dựng tiêu chuẩn chức danh cho đội ngũ cán bộ thuộc bộ, ngành, địa phương mình

Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ là quá trình hình thành những quy định đúng đắn

để đội ngũ cán bộ phấn đấu thực hiện, là căn cứ để tổ chức đảng tiến hành các khâu, các bước xây dựng đội ngũ cán bộ của mình Vì vậy, cần có sự thống nhất nhận thức và xây dựng quyết tâm cao trong các cấp lãnh đạo, các cơ quan quản lý

có thẩm quyền về công tác cán bộ

Trước hết cần có sự thống nhất nhận thức về điều kiện và tiêu chuẩn cán bộ Điều kiện người cán bộ cần phải có và tiêu chuẩn của người cán bộ thống nhất với nhau nhưng không đồng nhất Có thể vì: điều kiện của người cán bộ như hình thức biểu hiện bên ngoài của phẩm chất và năng lực còn tiêu chuẩn là nội dung bên trong, là quy định về chất của phẩm chất và năng lực người cán bộ cần phải có Ta thấy: bằng cấp, học vị, độ tuổi là những điều kiện người cán bộ hiện nay phải có, nhưng chưa phải là tiêu chuẩn Điều kiện rất cần thiết, nếu thiếu các điều kiện, người cán bộ khó có thể hình thành được các phẩm chất và năng lực cần thiết Cán bộ có bằng cấp cao, được đào tạo qua nhiều trường lớp là dấu hiệu chứng

tỏ cán bộ đó có trình độ nhận thức và năng lực trí tuệ cao Nhưng nếu cán bộ đó không có thực học, học chỉ vì mục đích để lấy bằng cấp, học không gắn với hoạt động thực tiễn thì bằng cấp cao chưa phản ánh được yêu cầu về trình độ nhận thức

và trí tuệ Ở người cán bộ đó các điều kiện thì cao nhưng năng lực lại thấp, không đạt tiêu chuẩn cần thiết Trái lại, không ít những cán bộ có điều kiện thấp nhưng lại đạt tiêu chuẩn cao Do đó nếu đồng nhất điều kiện với tiêu chuẩn, hoặc khi đề bạt,

bổ nhiệm cán bộ chỉ nặng về điều kiện, không chú trọng đúng mức đến tiêu chuẩn

sẽ dẫn đến tình trạng bố trí người đủ điều kiện mà loại những người đủ tiêu chuẩn

Vì vậy, về mặt quan điểm các điều kiện chỉ cần đề ra tối thiểu, phù hợp với mặt hình thức với chức danh cán bộ đảm nhiệm, những tiêu chuẩn lại đòi hỏi phải cao Có như vậy mới tránh được khuynh hướng chạy theo bằng cấp, học vị một cách hình thức, không giúp ích gì cho những công việc cán bộ phải đảm nhiệm

Việc xác định yêu cầu, điều kiện, tiêu chuẩn cán bộ cần thống nhất những vấn

đề sau:

Một là, hệ thống những tiêu chuẩn, điều kiện của người cán bộ phải toàn diện,

đầy đủ và chi tiết, đáp ứng việc xây dựng từng loại cán bộ và từng chức danh cán bộ

Hai là, xác định tiêu chuẩn phải khách quan, khoa học, khả thi.

Ba là, tiêu chuẩn cán bộ là những quy định chặt chẽ, có tính khuôn mẫu,

chuẩn mực nhưng cũng vận động biến đổi theo nhiệm vụ cách mạng và nhiệm vụ của tổ chức Bởi vậy, xây dựng tiêu chuẩn cần kế thừa những kinh nghiệm, những nội dung tốt của thời kỳ trước, đồng thời chăm chú tổng kết, bổ sung phát triển theo yêu cầu của thời kỳ mới

Bước 2: Trao đổi, nghiên cứu, học tập kinh nghiệm của các ngành, các cấp đã

nghiên cứu, đã làm Trao đổi với các cơ quan khoa học có liên quan về xây dựng tiêu chuẩn cán bộ

Việc trao đổi, nghiên cứu, học tập kinh nghiệm của các cơ quan, đơn vị, địa phương đã và đang xây dựng tiêu chuẩn cán bộ là hết sức cần thiết Đây chính là một trong những cơ sở thực tiễn của việc đặt ra tiêu chuẩn Các đơn vị, địa phương

và cơ quan là nơi xây dựng và thực hành các tiêu chuẩn vào xây dựng đội ngũ cán

bộ Chính vì vậy, thực tiễn công tác cán bộ sẽ chỉ rõ những tiêu chuẩn nào là phù hợp và không phù hợp, cao hay thấp, khả thi hay không khả thi Từ kinh nghiệm thực tiễn này sẽ giúp cho các cơ quan chức năng tránh thiếu sót, sai lầm của người

đi trước, bổ sung phát triển những nội dung mới

Bước 3: Dự thảo tiêu chuẩn cán bộ và lấy ý kiến đóng góp.

Việc dự thảo tiêu chuẩn cán bộ là nhiệm vụ của các cơ quan tham mưu và chuyên gia về công tác cán bộ Đây là việc hết sức quan trọng, bởi chính những dự thảo đó sẽ được cấp có thẩm quyền xem xét và quyết định Bởi thế, các tiêu chuẩn

dự thảo phải được cân nhắc, xem xét trên nhiều góc độ, nhiều hệ quy chiểu để bảo đảm tính khách quan, chân thực, khả thi, giúp cho cấp có thẩm quyền quyết định đúng đắn

Bản dự thảo tiêu chuẩn sẽ được gửi đến các cơ quan quản lý, sử dụng cán bộ, đến các đối tượng cán bộ mà dự thảo tiêu chuẩn đề cập để xin ý kiến đóng góp, hoàn thiện Những ý kiến đóng góp có thể rất khác nhau, do mỗi ý kiến đóng góp xuất phát từ quan điểm, nhận thức và lợi ích khác nhau Điều đó là bình thường và cần thiết để đi tới hoàn thiện Cơ quan chức năng sẽ tổ chức hội thảo, trao đổi, thảo luận rộng rãi bản dự thảo và ý kiến phản hồi từ thực tiễn để biên tập lại và đệ trình

áp dụng thí điểm

Bước 4: Áp dụng thí điểm tiêu chuẩn dự thảo vào thực tiễn.

Cơ quan tham mưu đệ trình và đề xuất cấp có thẩm quyền cho áp dụng thí điểm các tiêu chuẩn dự thảo vào một số đối tượng cán bộ cụ thể để xem xét, rút kinh nghiệm Thông qua những kinh nghiệm thu được từ đơn vị chỉ đạo điểm, tiến hành phân tích, đánh giá tính khách quan, thực tiễn và khả thi của những tiêu chuẩn dự thảo Nếu xét thấy những cán bộ được xây dựng theo tiêu chuẩn dự thảo thực sự có chất lượng, hoàn thành tốt chức trách nhiệm vụ được giao, có phẩm chất chính trị và đạo đức tốt thì có cơ sở để tin rằng tiêu chuẩn đã được xây dựng đúng,

có thể đệ trình cấp quản lý cán bộ có thẩm quyền xem xét quyết định

Bước 5: Trình cấp quản lý cán bộ có thẩm quyền xem xét, quyết định và cho

áp dụng đại trà

Sau khi bản dự thảo tiêu chuẩn được xây dựng trên những căn cứ lý luận và thực tiễn đạo đức, lại được áp dụng thành công ở một số đối tượng cán bộ và phạm

vi công tác cụ thể thì có thể đệ trình cấp quản lý cán bộ có thẩm quyền xem xét quyết định

Việc ban hành chính thức văn bản về tiêu chuẩn cán bộ ở một đơn vị, địa phương nào đó, có nghĩa rằng mọi tổ chức Đảng, Nhà nước và cơ quan tham mưu

ở đó phải chấp hành và triển khai trên tất cả các đối tượng cán bộ mà bản tiêu chuẩn hướng tới

Việc xây dựng tiêu chuẩn cán bộ nói chung, cán bộ theo chức danh nói riêng

là hoạt động rất mới mẻ và phức tạp, đòi hỏi nhiều công phu và sức lực Bởi vậy, các cơ quan có thẩm quyền phải làm tích cực, đúng nguyên tắc Kiên trì vận dụng tiêu chuẩn vào thực tiễn công tác cán bộ Nếu công tác làm tốt việc này thì đội ngũ cán bộ sẽ được xây dựng ngày càng chuẩn hóa, mẫu mực

Lựa chọn, bổ nhiệm cán bộ là một khâu then chốt có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong công tác cán bộ Lựa chọn đúng là cơ sở, là tiền đề để bổ nhiệm đúng cán bộ Bổ nhiệm đúng cán bộ sẽ làm cho cơ cấu tổ chức vững mạnh, phát triển ổn định, hoàn thành tốt chức năng nhiệm vụ của tổ chức Trong đó, việc lựa chọn, bổ nhiệm cán bộ lãnh đạo cấp chiến lược có ý nghĩa vô cùng quan trọng, quyết định

sự sống còn của Đảng, của chế độ

Để lựa chọn, bổ nhiệm đúng cán bộ, công tác cán bộ cần phải tuân thủ nghiêm ngặt những quan điểm cơ bản của Đảng thể hiện trong các Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII, VIII và các Nghị quyết Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương bàn sâu về công tác cán bộ, đặc biệt là Nghị quyết Hội nghị Ban Chấp hành Trung