Giáo án Đại số 10 chương 2 bài 1: Hàm số

Về kiến thức Hiểu được khái niệm hàm số, tập xác định của hàm số, đồ thị hàm số.. Biết được tính chất đối xứng của đồ thị hàm số chẵn, đồ thị hàm số lẻ.. Về kỹ năng Biết tìm tập xác định

GIÁO ÁN

Chương II: HÀM SỐ BẬC NHẤT VÀ BẬC HAI

Bài 1: HÀM SỐ

A CHUẨN BỊ

I Mục tiêu bài dạy

1 Về kiến thức

Hiểu được khái niệm hàm số, tập xác định của hàm số, đồ thị hàm số

Hiểu khái niệm hàm số đồng biến, nghịch biến, hàm số chẵn, lẻ

Biết được tính chất đối xứng của đồ thị hàm số chẵn, đồ thị hàm số lẻ

2 Về kỹ năng

Biết tìm tập xác định của các hàm số đơn giản

Biết chứng minh tính đồng biến, nghịch biến của một hàm số trên một khoảng cho trước

Biết xét tính chẵn lẻ của hàm số

3 Về thái độ

Thái độ học tích cực, chủ động nhiều trong giờ học

II Phương pháp

Kết hợp các phương pháp đàm thoại gợi mở, thuyết trình

III Đồ dùng dạy học

Phấn, bảng phụ, thước kẻ

B TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

I Ổn định lớp

Gọi lớp trưởng báo cáo sĩ số

II Kiểm tra bài cũ

Hãy xác định các tập hợp sau:  2,8  � 0,9 ; � \� ,8

III Giảng bài mới

Tiết 1

I Ôn tập về hàm số

1 Hàm số

Nếu với mỗi giá trị x thuộc

D có một và chỉ một giá trị

tương ứng của y thuộc tập

số thực R thì ta có một hàm

số

Ta gọi x là biến số còn y là

hàm số của x

Tập D là tập xác định của

hàm số

Cho học sinh tìm hiểu ví

dụ 1 SGK trang 32

Qua bảng số liệu trên nhận xét về sự phụ thuộc giữa thu nhập bình quân đầu người và thời gian?

Quan sát bảng số liệu Nhận xét

2 Cách cho hàm số

- Hàm số cho bằng bảng

- Hàm số cho bằng biểu đồ

- Hàm số cho bằng công

thức

Tập xác định của hàm số y

= f(x) là tập hợp tất cả các

số thực x sao cho biểu thức

Hãy dùng SGK làm tài liệu, em nào cho biết có mấy cách cho hàm số?

Trong ví dụ 1, yêu cầu

HS chỉ ra các giá trị của hàm số tại x = 2001,

2004, 1999

Hãy kể tên các hàm số

đã học ở Trung học cơ sở

Trả lời

Tìm hiểu và trả lời

Trả lời

f(x) có nghĩa.

Ví dụ: Tìm tập xác định của

hàm số f(x) = x 3

Chú ý: Một hàm số có thể

cho bởi hai, ba,…công thức

Chẳng hạn:

Hàm số

2

x 1 v�i x 2 y

x 2 v�i x 2

�

Hướng dẫn HS cách làm

Yêu cầu HS tìm TXD hàm số sau:

3 g(x)

x 2



 , h(x) x 1  1 x Hoàn chỉnh bài giải và cho HS ghi vào tập

Chú ý, theo dõi

Thực hiện yêu cầu

3 Đồ thị của hàm số

Đồ thị của hàm số y = f(x)

xác định trên tập D là tập

hợp tất cả các điểm M(x;

f(x)) trên mặt phẳng tọa độ

với mọi x thuộc D

Ví dụ: Cho hàm số y = f(x)

= x+1 ; y = g(x) = 2

2

1

x

(hình vẽ 14 SGK)

a Tính f(-2), f(-1), f(0), f(2),

g(-1), g(-2), g(0)

b Tìm x sao cho f(x) = 2

Tìm x sao cho g(x) =2

Yêu cầu HS quan sát hình 14 và trả lời các yêu cầu

Thảo luận trả lời các yêu cầu

* Cũng cố

Nhắc lại định nghĩa hàm số, cách tìm tập xác định của 1 số hàm số đơn giản

* Dặn dò

Xem tiếp phần II, III Làm bài tập 1, 2, 3 SGK trang 38, 39

Tiết 2

1 Kiểm tra bài cũ

Nêu định nghĩa hàm số Cách tìm tập xác định hàm số Khái niệm đồ thị hàm số

2 Bài mới

Thời

gian

II Sự biến thiên của

hàm số

1 Ôn tập

Hàm số y = f(x) gọi là

đồng biến (tăng) trên

khoảng (a; b) nếu

: )

; ( , 2

).

( )

(x1 f x2

Hàm số y = f(x) gọi là

nghịch biến (giảm) trên

khoảng (a; b) nếu

: )

; ( , 2

).

( )

(x1 f x2

2 Bảng biến thiên

Để diễn tả hàm số

nghịch biến trên

khoảng ( ; 0 )ta vẽ

mũi tên đi xuống (từ



 đến 0)

Để diễn tả hàm số đồng

biến trên khoảng

)

;

0

(   ta vẽ mũi tên đi

lên (từ 0 đến )

Yêu cầu HS quan sát hình

15 SGK và cho biết các khoảng tăng, giảm của hàm số

- Yêu cầu HS quan sát hình vẽ (bảng phụ) và nêu nhận xét

Cho biết hướng của đồ thị trên khoảng � và;0

trên khoảng 0;�

- Nhận xét gì về giá trị của hàm số khi giá trị của biến tăng trên các khoảng đó

- Cho HS nhận xét chung

- Chính xác hoá hình thành khái niệm

Trả lời

- Quan sát và nêu nhận xét

+ Đồ thị đi lên từ trái sang phải trên khoảng

0;� và đi xuống từ

trái sang phải trên khoảng � ;0

+ Giá trị hàm giảm khi giá trị biến tăng trên khoảng �;0

- Phát biểu nhận xét

- Ghi nhận kiến thức

II Tính chẳn lẻ của

hàm số

1 Hàm số chẳn, hàm

số lẻ

Hàm số y = f(x) với tập

xác định D gọi là hàm

số chẵn nếu x  Dthì

x D

 � và f(-x) = f(x)

Hàm số y = f(x) với tập

xác định D gọi là hàm

số lẻ nếu x  Dthì

x D

 � và f(-x) = - f(x)

Ví dụ: Xét tính chẵn, lẻ

của hàm số sau :

a) y = 3x 2 - 2

b) y =

x

1

2 Đồ thị của hàm số

chẵn, hàm số lẻ

Đồ thị của một hàm số

chẵn nhận trục tung

làm trục đối xứng

Đồ thị của hàm số lẻ

nhận gốc tọa độ làm

tâm đối xứng

Cho HS quan sát hình vẻ (bảng phụ) và trả lời câu hỏi

- Nhận xét gì về giá trị

của hàm số y = x 2 tại hai

giá trị của biến x đối

nhau ?

- Nhận xét gì về giá trị của

hàm số y = x tại hai giá trị của biến x đối nhau ?

- Yêu cầu HS phát biểu điều cảm nhận được

- Chính xác hoá hình thành định nghĩa

Hướng dẫn HS các bước giải câu a

B1: Tìm tập xác định D

của hàm số

B2: Kiểm tra xem x D� thì x D � hay không

B3: Kiểm tra xem f(- x) bằng f(x) hay – f(x) Từ đó kết luận

- Cho HS làm bài tương tự (đó là câu b)

- Yêu cầu HS quan sát hình vẻ (bảng phụ) và trả lời câu hỏi

+ Từ hình vẻ hãy cho biết trục đối xứng của đồ thị

hàm số y = x 2 ? + Từ hình vẻ hãy cho biết trục tâm xứng của đồ thị

hàm số y = x ?

- Yêu cầu HS phát biểu điều cảm nhận được

- Cho HS ghi nhận kiến thức

- Quan sát hình vẻ

- Trả lời

- Trả lời

- Phát biểu điều cảm nhận được

- Ghi nhận kết quả

- Nghe và hiểu nhiệm vụ

- Tìm cách giải bài toán

- Trình bày kết quả

- Chỉnh sửa hoàn thiện (nếu có)

- Làm bài tương tự

- Quan sát hình vẻ

- Trả lời

- Trả lời

- Phát biểu điều cảm nhận được

- Ghi nhận kiến thức

4 Cũng cố

- Cách tìm tập xác định của hàm số

- Biết được cách chứng minh một hàm số là hàm số chẵn, là hàm số lẻ

- Cách tính giá trị hàm số tại một điểm

5 Bài tập về nhà

- Làm bài tập 4 (SGK)

- Đọc bài hàm số y = ax + b