Bài 3. Tức nước vỡ bờ

ĐỌC-HiỂU VĂN BẢN:1.. ĐỌC-HIỂU VĂN BẢN:1.. Hoàn cảnh gia đình chị Dậu: • Vụ thuế trong thời điểm gay gắt : Tiếng trống mõ, tù và inh ỏi, tiếng thét lác, đánh đập, tiếng kêu khóc.. • Chị

I ĐỌC-HiỂU CHÚ THÍCH:

1 Tác giả:

•Ngô Tất Tố: (1893-1954) Quê nay thuộc huyện

ĐôngAnh Hà Nội

• Ông xuất thân trong một gia đình nhà nho gốc

nông dân

• Ông là một học giả, nhà báo, nhà văn hiện

thực xuất sắc chuyên viết về nông thôn tr ớc

Cách mạng

• Đ ợc nhà n ớc trao tặng giải th ởng Hồ Chí

Minh về văn học nghệ thuật (1996)

•Tác phẩm chính: Tắt đèn (1939), Lều

chõng(1940)Việc làng (1940

Ngô tất tố

2 Tác phẩm

•“ “ Đoạn trích Tức n ớc Đoạn trích Tức n ớc “ “

vỡ bờ nằm trong ch ơng ” nằm trong chương

vỡ bờ nằm trong ch ơng ” nằm trong chương

XVIII của tác phẩm Tắt

Đèn (1939)

I ĐỌC-HiỂU VĂN BẢN:

1 Tỏc giả:

: Tiểu thuyết

Tự sự, miêu tả, kết hợp biểu cảm.

2 sự việc chính:

+ Đ1 : từ đầu đến : từ đầu đến “ có ngon miệng hay không” Chị Dậu ân cần chăm sóc ng ời chồng ốm yếu giữa vụ s u thuế.

+

+Đ2 Đ2 : Còn lại. : Còn lại. : Chị Dậu khôn ngoan và can đảm đ ơng đầu

với bọn tay sai phong kiến, nh : cai lệ, ng ời nhà lí tr ởng

Thể loại

Ph ơng thức biểu đạt:

Tóm tắt nội dung:

II ĐỌC-HIỂU VĂN BẢN:

1 Hoàn cảnh gia đình chị Dậu:

• Vụ thuế trong thời điểm gay gắt : Tiếng trống mõ, tù và

inh ỏi, tiếng thét lác, đánh đập, tiếng kêu khóc.

• Chị Dậu phải bán con, bán chó, bán cả gánh

khoai để nộp s u cho chồng =>không đủ =>không đủ

• Anh Dậu bị đánh trói gần chết và sắp bị đem ra

tra tấn tiếp

 Chị Dâu cần phải bảo vệ tính mạng cho chồng Chị Dâu cần phải bảo vệ tính mạng cho chồng

đoạn trích “Tức n ớc vỡ bờ” trong tiểu thuyết tắt đèn

2 Nhân vật cai lệ:

• Vai trò Vai trò : : Là tên quan chỉ huy tốp lính lệ ở nông thôn thời tr ớc Cách mạng, chuyên bắt ng ời thiếu thuế.

• Cử chỉ: Cử chỉ: Gõ roi xuống đất, thét, trợn mắt, quát,

chạy sập đến, vừa nói vừa đánh

chạy sập đến, vừa nói vừa đánh =>Hống hách, =>Hống hách,

thô bạo, không có nhân tính.

 Cai lệ là nhân vật điển hình cho xã hội cũ đầy rẫy bất công, tàn ác Tồn tại trên cơ sở của lí lẽ và hành động bạo ng ợc.

3 Hình ảnh chị Dậu.

a Tr ớc khi cai lệ đến

• Cử chỉ : “ Quạt cho cháo

chóng nguội,rón rén b ng

một bát đến cho chồng, chờ

xem chồng ăn có ngon

miệng hay không.”

=>Chị Dậu là ng ời phụ nữ

đảm đang, hết lòng yêu th

ơng chồng con,tính tình

vốn dịu dàng, tình cảm

thiết.Gọi cai lệ là “ông” x ng

“cháu”=> =>lễ phép, nhẫn nhịn lễ phép, nhẫn nhịn

•Lần 2: Chị nói lí lẽ, gọi cai là “ông”

x ng “tôi”=> => Đặt mình ngang hàng Đặt mình ngang hàng

với cai lệ

•Lần 3: Chị vụt đứng dậy,nghiến hai

hàm răng, gọi “mày” x ng “bà” =>T thế đứng trên so với kẻ thù

b Khi cai lệ đến:

4 Sự đối lập chị Dậu và tên cai lệ

xã hội tàn ác bất công

hung hăng, thô bạo

• “Tức n ớc “ Tức n ớc ”

=> Cậy thế, hèn nhát

dân nghèo khổ, túng quẫn

nhịn chịu đựng

• “Vỡ bờ”

=>Sức sống mãnh liệt



iii Tổng kết

1 Nghệ thuật:

- Miêu tả, Tự sự xen lẫn biểu cảm

- Nghệ thuật khắc hoạ nhân vật điển hình

- Nghệ thuật t ơng phản đối lập

- Chi tiết sinh động, giàu kịch tính

- Ngôn ngữ kể chuyện, miêu tả và đối thoại đặc sắc

2 Nội dung:

- Đả kích xã hội tàn ác bất công

- Ca ngợi đức tính tốt đẹp của ng ời phụ nữ

Thảo luận

Em hiểu thế nào về nhan đề

Tức n ớc vỡ bờ

đặt nhan đề đó đã thể hiện đ ợc chủ đề của văn bản hay ch a? Chủ đề của văn bản là gì?