Bài 28. Lựa chọn trật tự từ trong câu

Bài 28. Lựa chọn trật tự từ trong câu tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các...

CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ GIÁO ĐẾN DỰ GIỜ THĂM LỚP

MÔN: NGỮ VĂN – LỚP 8/3

Giáo viên: Nguyễn Văn Thành

KIỂM TRA BÀI CŨ

1.Thế nào là lượt lời trong hội thoại? Để giữ lịch sự, người tham gia hội thoại cần chú ý điều gì?

2.Cho biết đoạn đối thoại sau, mỗi nhân vật có bao nhiêu

lượt lời?

“Hôm sau lão Hạc sang nhà tôi Vừa thấy tôi, lão báo

ngay:

-Cậu Vàng đi đời rồi ông giáo ạ!

-Cụ bán rồi?

-Bán rồi! Họ vừa bắt xong.

-Thế nó cho bắt à?

Mặt lão đột nhiên co rúm lại Những vết nhăn xô lại với

nhau, ép cho nước mắt chảy ra Cái đầu lão nghẹo về một bên và cái miệng món mém của lão mếu như con nít Lão hu

hu khóc…” (Nam Cao)

Chuyện xưa kể rằng: Đất nước có chiến tranh, nhà vua cử một vị tướng ra trận Vị tướng ấy tuân lệnh đem quân ra trận, nhưng do giặc mạnh, đánh mãi vẫn thua Vị tướng ấy viết tấu

về triều, báo cáo tình hình và xin thêm viện quân, trong bản tấu có đoạn viết: Quân ta đánh mãi nhưng vẫn thua

Vua đọc xong rất tức giận, ra lệnh cắt chức vị tướng ấy và cử

ra một vị tướng khác, để chỉ huy quân đội tiếp tục đánh giặc.

Vị tướng thứ hai ra trận, chỉ huy quân đội chiến đấu, nhưng vẫn liên tiếp thua trận, ông này lại phải viết tấu gửi về báo cáo tình hình chiến sự và xin viện quân, nội dung bản tấu cũng giống như bản tấu thứ nhất, nhưng chỉ có khác về trật tự từ:

Quân ta thua mãi nhưng vẫn đánh.

Nhà vua đọc tấu, rất vừa lòng, ra lệnh ban thưởng và viện trợ thêm quân lương cho quân đội để tiếp tục kháng chiến.

Sau đó ít lâu, quân đội đánh bại quân giặc và khải hoàng trở

về (Sưu tầm)

Tiết 115 Tiếng Việt

LỰA CHỌN TRẬT TỰ TỪ TRONG CÂU

I Nhận xét chung

Anh Dậu uốn vai ngáp dài một tiếng Uể oải, chống tay xuống phản, anh vừa rên vừa ngỏng đầu lên Rung rẩy cất bát cháo, anh mới kề vào đến miệng, cai lệ và người nhà lí trưởng đã sầm sập tiến vào với những roi song, tay thước và dây thừng.

Gõ đầu roi xuống đất, cai lệ thét bằng giọng khàn khàn của người hút nhiều sái cũ:

- Thằng kia! Ông tưởng mày chết hôm qua, còn sống đấy à?

Nộp tiền sưu! Mau! 1 Cai lệ gõ đầu roi xuống đất, thét bằng giọng (Ngô Tất Tố- Tắt đèn)

khàn khàn của người hút nhiều sái cũ:

2 Bằng giọng khàn khàn của người hút nhiều sái

cũ, gõ đầu roi xuống đất, cai lệ thét:

3 Thét bằng giọng khàn khàn của người hút nhiều sái cũ, cai lệ gõ đầu roi xuống đất:

Bài tập nhanh:

Chọn một trong hai câu sau để điền vào chổ trống trong đoạn trích sau và giải thích tại sao em lại chọn câu đó?

a đằng cuối bãi, hai cậu bé con tiến lại.

b đằng cuối bãi, tiến lại hai cậu bé con.

“Ấy là vào đầu mùa hè một năm kia

Buổi sáng, tôi đang đứng ngoài cửa gặm mấy nhánh cỏ non ăn điểm tâm Bổng ……… tay cầm que, tay xách cái ống bơ nước Thấy bóng người, tôi vội lẫn xuống cỏ, chui nhanh về hang.”

(Theo Tô Hoài)

đằng cuối bãi, tiến lại hai cậu bé con

Qua các ngữ liệu đã phân tích trên, em có nhận xét

gì về việc sắp xếp trật tự từ trong câu?

Tiết 115 Tiếng Việt

Trong một số câu có thể có nhiều cách sắp xếp trật tự từ, mỗi cách đem lại hiệu quả diễn đạt riêng Người nói (người viết) cần biết lựa chon trật tự từ thích hợp với yêu cầu giao tiếp.

I Nhận xét chung

Tiết 115 Tiếng Việt

I Nhận xét chung

II Một số tác dụng của sự sắp xếp trật tự từ

a Người nhà lí trưởng hình như không dám hành hạ một người ốm nặng, sợ hoặc sảy ra sự gì, hắn cứ lóng ngóng ngơ ngác, muốn nói mà không dám nói Đùng

chạy sầm sập đến chỗ anh Dậu .

đến đỡ lấy tay hắn

b Anh Dậu uốn vai ngáp dài một tiếng Uể oải, chống tay xuống phản, anh vừa rên vừa ngỏng đầu lên

lệ và người nhà lí trưởng đã sầm sập tiến vào với

(Ngô Tất Tố- Tắt đèn)

a Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín Tre hy sinh

để bảo vệ cho người

b Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín, giữ làng, giữ nước Tre hy sinh

để bảo vệ cho người

c Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín, giữ nước Tre hy sinh để bảo vệ cho người

(Thép Mới- Cây tre Việt Nam)

a Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín Tre hy sinh

để bảo vệ cho người

b Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín, giữ làng, giữ nước Tre hy sinh để bảo vệ cho người

c Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín, giữ nước Tre hy sinh

để bảo vệ cho người.

I Nhận xét chung

II Một số tác dụng của sự sắp xếp trật tự từ

Tiết 115 Tiếng Việt

Từ những điều phân tích ở các mục I và II, hãy rút ra nhận xét về tác dụng của việc sắp xếp trật

tự từ trong câu?

- Thể hiện thứ tự nhất định của sự vật, hiện tượng,

hoạt động, đặc điểm (như thứ bậc quan trọng của

sự vật, thứ tự trước sau của hoạt động, trình tự quan sát của người nói, …),

- Nhấn mạnh hình ảnh, đặc điểm sự vật, hiện

tượng,

- Liên kết câu với các câu khác trong văn bản,

- Đảm bảo sự hài hòa về ngữ âm của lời nói.

Tiết 115 Tiếng Việt

LỰA CHỌN TRẬT TỰ TỪ TRONG CÂU

I Nhận xét chung

II Một số tác dụng của sự sắp xếp trật tự từ III Luyện tập

a) Lịch sử ta có nhiều cuộc kháng chiến vĩ đại chứng tỏ tinh thần yêu nước của dân ta Chúng ta có quyền tự hào vì những trang lịch sử vẻ vang thời đại Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Quan Trung, … Chúng ta phải ghi nhớ công

lao của các vị anh hùng dân tộc, vì các vị ấy là tiêu biểu của một dân tộc anh hùng.

(Hồ Chí Minh, Tinh thần yêu nước của nhân dân ta)

b) Đẹp vô cùng, Tổ quốc ta ơi!

Rừng cọ đồi chè, đồng xanh ngào ngạt

Nắng cháy sông Lô, hò ô tiếng hát

Chuyến phà dào dạt bến nước Bình Ca …

(Tố Hữu, Ta đi tới)

c) - Ấy cũng may cho cô, vơ vẩn mãi ngoài phố thế này mà gặp bọn mật thám hay đội con gái thì khốn.

- Mật thám tôi cũng chẳng sợ, đội con gái tôi cũng chẳng cần (Nguyễn Công Hoan, Ngựa người, người ngựa)

Cám ơn quý thầy cô đến dự giờ thăm lớp Chúc các em học sinh lớp 8/3 chăm ngoan, học giỏi.

Giáo viên thực hiện:

Nguyễn Văn Thành