Bài 5. Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các...
Trang 1Nhiệt liệt chào mừng hội thi giáo viên giỏi cấp huyện
năm học 2015- 2016
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Câu 1: Nêu nhận xét của em về nhân vật Vũ Nương trong “ Chuyện người con gái Nam Xương” của Nguyễn Dữ ?
Vũ Nương là người phụ nữ đẹp người,
đẹp nết, thủy chung, hiếu thảo khao khát cuộc sống bình an, hạnh phúc nhưng lại gặp nhiều oan ức, bất hạnh; là đại diện của người phụ nữ Việt Nam dưới chế độ phong kiến.
Trang 3Kiểm tra bài cũ
Câu 2: Tác phẩm “ Truyền kì mạn lục” của Nguyễn Dữ gồm bao nhiêu truyện ?
A : 15 truyện B: 20 truyện
C: 25 truyện D: 30 truyện
Câu 3: Nhân vật chính của các câu chuyện trong tác phẩm “ Truyền kì mạn lục”
là những đối tượng nào?
A: Là những phụ nữ nết na ,đức hạnh
B: Là những người con trai có tài nhưng bất mãn với thời cuộc.
C : Là những anh hùng oai phong trên chiến trận
D : Là những phụ nữ nết na ,đức hạnh, xinh đẹp nhưng gặp nhiều oan trái
hoặc những trí thức có tài,có tâm huyết nhưng bất mãn với thời cuộc.
B
D
Trang 4
TiÕt 22- V¨n b¶n
Tiết 22: Đọc thêm: ChuyÖn cò trong phñ chóa trÞnh
( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ)
Thứ 4 Ngày 23 tháng 09 năm 2015
PHỦ CHÚA TRỊNH
Trang 5Tiết 22: Đọc thêm: Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ)
I: Đọc và tìm hiểu chung
* Tác giả- Tác phẩm
Em hãy nêu
tác giả,tác
phẩm
1 Tác giả:
Phạm Đình Hổ ( 1768-1839) còn
gọi là Chiêu Hổ, người làng Đan
Loan, huyện Đường An, tỉnh Hải
Dương.
Ông sống vào thời buổi đất nước
loạn lạc muốn ẩn cư.
- Ông sáng tác rất nhiều những tác
phẩm văn chương khảo cứu về nhiều
lĩnh vực như : Văn học, triết học,
lịch sử bằng chữ Hán
2 Tác phẩm:
Trang 6Tiết 22: Đọc thêm: Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ)
I: Đọc và tìm hiểu chung
* Tác giả- Tác phẩm
1 Tác giả:
2 Tác phẩm:
“ VŨ TRUNG TÙY BÚT” : Tùy bút viết
trong những ngày mưa
Được viết khoảng đầu đời Nguyễn
Gồm 88 mẩu chuyện nhỏ viết theo thể tùy
bút
Nội dung: Bàn về những lễ nghi, phong
tục,tập quán ghi chép những việc xảy ra
trong xã hội lúc đó
“ Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh” : Ghi
chép về cuộc sống của phủ chúa thời
Thịnh vương Trịnh Sâm
Trang 7Tiết 22: Đọc thêm: Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ)
I: Đọc và tìm hiểu chung
1 Tác giả
2 Tác phẩm
Hướng dẫn đọc: Đọc to, rõ ràng, chậm rãi, giọng bình thản, hàm ý phê phán kín đáo
b Tìm hiểu chú thích
3 Đọc văn bản.
a Đọc.
c Bố cục.
Chú ý những chú thích 3,7,8,9,13 SGK
Đoạn trích
chia làm mấy
phần? Nêu
nội dung
từng phần?
Văn bản được chia làm 2 phần : Phần 1: Từ đầu … đến “kẻ thức giả biết đó là triệu bất tường” -> Vài nét về chúa Trịnh và những thứ ăn chơi xa xỉ.
Phần 2 :Phần còn lại -> Bọn quan lại và những thủ đoạn nhũng nhiễu dân lành.
Trang 8I: Đọc và tìm hiểu chung.
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II: Hướng dẫn đọc hiểu văn bản
1 Vài nét về chúa Trịnh và những thứ
ăn chơi xa xỉ
3 Đọc văn bản.
Tiết 22: Đọc thêm: Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ)
? Tìm những chi tiết thể hiện thói ăn chơi của chúa
Trịnh Sâm ?
- Thích chơi đèn đuốc, thường
ngự ở các ly cung
- Xây dựng đình đài liên miên
- Mỗi tháng 3,4 lần dạo chơi Tây
Hồ “Sưu tầm” đồ quý hiếm, cây
cảnh lạ Thú chơi những loài trân
cầm dị thú, cổ mộc quái thạch,
chậu hoa cây cảnh
? Theo em những thứ “ Trân cầm dị thú ” đó có được
là do đâu?
=> Cướp đoạt, dùng quyền uy để chiếm lấy
? Nhận xét về cách
kể của tác giả như thế nào?
Nghệ thuật : Sự việc đưa ra cụ thể, chân thực, khách quan, không xen lời bình, có liệt kê và cũng có miêu
tả tỷ mỷ vài sự kiện để khắc họa ấn tượng
Trang 10Lính gác cửa vác đòng nghiêm ngặt
Cả trời Nam sang nhất là đây
Lầu từng gác vẽ tung mây
Rèm châu, hiên ngọc, bóng mai ánh vào Hoa cung thoảng ngạt ngào đưa tới
Vườn ngự nghe vẹt nói đòi phen
Quê mùa, cung cấm chưa quen
Khác nào ngư phủ Đào Nguyên thuở nào
Cảm xúc của Hải Thượng Lãn Ông (Lê Hữu Trác)
khi vào phủ chúa
Trang 11Chúa Trịnh 1545–1787
– Ngôn ngữ Tiếng Việt; Tiếng Hán
– Lịch sử - Trịnh Kiểm xưng Thái
sư Lạng Quốc công1545 -
Nguyễn Hữu Chỉnh công phá
Trịnh phủ1787
– Trịnh Bồng mất ngôi1787
– Tiền tệ: Tiền xu
Phủ chúa Trịnh thế kỷ XVII
Tả Vọng Đình
Trang 12I: Đọc và tìm hiểu chung.
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II: Đọc và tìm hiểu văn bản
1 Vài nét về chúa Trịnh và những
thứ ăn chơi xa xỉ
3 Đọc văn bản.
Tiết 22: Đọc thêm: Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ)
? Qua đó em hãy nhận xét cuộc sống
ở phủ chúa như thế nào?
=> Cuộc sống ở phủ chúa hết sức xa
hoa, lãng phí
2 Bọn quan lại và những thủ đoạn
nhũng nhiễu dân lành
? Bên cạnh Chúa Trịnh như thế thi bọn quan lại như thế nào? Chúng có thủ đoạn gì?
- Vừa ăn cướp vừa la làng : Vừa ních
đầy túi tham vừa được tiếng là mẫn cán
- Tình thế người dân: Vừa bị mất của
vừa bị mất tiền=> bị cướp đến 2 lần
? Người dân phải chọn giải pháp nào? Điều đó cho thấy điều gì?
- Chọn giải pháp: Chặt phá, tránh tai vạ
=> hết sức khốn khổ
Trang 13I: Đọc và tìm hiểu chung.
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II: Đọc và tìm hiểu văn bản
1 Vài nét về chúa Trịnh và những
thứ ăn chơi xa xỉ.
2 Bọn quan lại và những thủ đoạn
nhũng nhiễu dân lành
3 Thái độ của tác giả:
3 Đọc văn bản.
Tiết 22: Đọc thêm: Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ)
Mỗi khi đêm thanh cảnh vắng, tiếng chim kêu vượn hót ran khắp bốn bể, hoặc nửa đêm ồn
ào như trận mưa sa gió táp, vỡ
tổ tan đàn, kẻ thức giả biết đó
? Đọc đoạn văn trên
và nhận xét cách miêu tả âm thanh và hình ảnh như thế
nào?
- Âm thanh trong phủ chúa: Gợi cảm
giác ghê rợn, chết chóc
- Xem đó là triệu bất tường: Điềm gở
chẳng lành, báo trước sự suy vong tất
yếu của một triều đại chỉ biết ăn chơi
hưởng lạc
? Xem “đó là triệu bất thường “ báo
hiệu điều gì ?
? Kể chuyện nhà mình có tác dụng gì? Điều đó thể hiện thái độ nào của tác giả?
Trang 14I: Đọc và tìm hiểu chung.
1 Tác giả
2 Tác phẩm
II: Đọc và tìm hiểu văn bản
1 Vài nét về chúa Trịnh và những
thứ ăn chơi xa xỉ.
2 Bọn quan lại và những thủ đoạn
nhũng nhiễu dân lành
3 Thái độ của tác giả:
3 Đọc văn bản.
Tiết 22: Đọc thêm: Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ)
III Tổng kết
? Qua tìm hiểu ở trên hãy nêu khái quát về nghệ thuật
và nội dung đặc sắc của đoạn trích?
1 Nghệ thuật: Chọn chi tiết chân thực,
khách quan, cụ thể, khắc họa sinh
động
2 Nội dung: Phản ánh đời sống xa hoa
của chúa Trịnh và sự nhũng nhiễu dân
lành của bọn quan lại
Trang 15Thảo luận
Thể tùy văn tùy bút trong bài có
gì khác so với thể truyện mà các
em đã học ở các bài trước?
Trang 16Truyện Tuỳ bút
- Hiện thực của cuộc sống
được phản ánh thông qua số
phận con người cụ thể nên có
cốt truyện, nhân vật… Cốt
truyện được triển khai, nhân
vật được khắc hoạ nhờ hệ
thống chi tiết nghệ thuật
phong phú: sự kiện, xung đột,
nội tâm, ngoại hình, tính
cách có thể hư cấu.
- Ghi chép về con người, sự việc cụ thể, có thực, qua đó bộc lộ sự đánh giá của mình
về con người và cuộc sống một cách trực tiếp Ghi chép tuỳ theo cảm hứng chủ quan, tản man, không gò bó theo hệ thống, kết cấu, nhưng vẫn đi theo một tư tưởng hay cảm hứng chủ đạo
Đáp án
Trang 17? Theo em đánh giá nào đúng nhất về giá trị tư tưởng bài tuỳ bút “Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh”?
A Phê phán thói ăn chơi xa hoa hưởng lạc của bọn vua chúa thời Lê-
Trịnh
B Vạch trần tệ nhũng nhiễu, tước đoạt và bộ mặt gian hiểm của lũ hoạn
quan cung giám.
C Bầy tỏ lòng thương cảm của tác giả đối với nhân dân.
D Dự báo sự sụp đổ của cơ nghiệp Lê - Trịnh
E Tất cả các phương án trên đều đúng.
? Nhận định nào nói Sai nghệ thuật thể hiện thói ăn chơi xa sỉ,
vô độ thói ăn chơi của chúa trịnh?
A Đưa các sự việc cụ thể, khách quan.
B Sử dụng biện pháp nghệ thuật liệt kê, miêu tả tỉ mỉ một số sự kiện
tiêu biêu biểu.
C Không xen lời bình của tác giả để sự việc tự nói lên ý nghĩa của
* Củng cố:
E
Trang 18Hướng dẫn học tập :
-Làm bài tập ở sách giáo khoa, yêu cầu viết đoạn ngắn phát biểu cảm nghĩ về tình cảnh khốn khổ của người dân thời vua Lê chúa Trịnh
-Tìm đọc tác phẩm Hoàng Lê Nhất Thống Chí
-Tóm tắt hồi thứ 14
-Soạn bài Hoàng Lê Nhất Thống Chí