ảnh hưởng lẫn nhau giữa các sinh vât

1/ Hoàn thành các nội dung trong bảng sau đây : 2/ Trong 2 nhóm sinh vật hằng nhiệt và biến nhiệt , sinh vật thuộc nhóm nào có khả năng chịu đựng cao với sự thay đổi nhiệt độ của môi tr

1/ Hoàn thành các nội dung trong bảng

sau đây :

2/ Trong 2 nhóm sinh vật hằng nhiệt và biến nhiệt , sinh vật thuộc nhóm nào có khả năng chịu đựng cao với sự thay đổi nhiệt độ của

môi trường ? Tại sao ?

Nhóm sinh vật Đặc điểm Ví dụ

Sinh vật biến nhiệt

Sinh vật hằng nhiệt

BÀI 44 :

I/ QUAN HỆ CÙNG LOÀI :

H : Khi nào các sinh vật hình thành nên nhóm cá thể ?

- Các sinh vật cùng loài sống gần nhau và liên hệ với nhau tạo thành nhóm cá thể



-H : -Hãy cho vài ví dụ

* Các sinh vật trong cùng một nhóm

cá thể có quan hệ gì với nhau ?

H.44.1a : Các cây thông mọc gần nhau trong rừng

H.44 1b : cây bạch đàn đứng riêng lẻ bị gió thổi nghiêng về một bên

1/ Khi có gió bão , thực vật sống thành nhóm có lợi gì so với sống riêng lẻ ?

* Thực vật sống thành nhóm cản bớt sức thổi

H.41.1c : Trâu rừng sống thành bầy có khả năng tự vệ chống lại kẻ thù tốt hơn.

Bầy trâu rừng

2/ Trong tự nhiên , động vật

sống theo bầy đàn có lợi gì ?

H : Hãy xác định mối quan hệ giữa các cá thể cùng loài?

H.44.1a H.44.1b H.44.1c

BÀI 44 :

I/ QUAN HỆ CÙNG LOÀI :

- Các sinh vật cùng loài sống gần nhau và liên hệ với nhau tạo thành nhóm cá thể

H : Qua đoạn phim trên , em hãy xác định mối quan hệ giữa các cá thể cùng loài ?

Hãy tìm câu đúng trong số các câu sau :

-Hiện tượng cá thể tách ra khỏi nhóm làm tăng khả năng cạnh tranh giữa các cá thể

- Hiện tượng cá thể tách ra khỏi nhóm làm cho nguồn thức ăn cạn kiệt nhanh chóng.

- Hiện tượng cá thể tách ra khỏi nhóm làm giảm nhẹ cạnh tranh giữa các cá thể , hạn chế sự cạn kiệt nguồn thức ăn trong vùng

H :Cho biết các sinh vật cùng loài cạnh tranh lẫn nhau trong điều kiện nào ?

BÀI 44 :

I/ QUAN HỆ CÙNG LOÀI :

- Các sinh vật cùng loài sống gần nhau và liên hệ với nhau tạo thành nhóm cá thể



- Khi điều kiện thuận lợi : các cá thể hỗ trợ nhau ( tìm thức ăn , chống kẻ thù , chịu

đựng bất lợi của môi trường )

- Khi gặp điều kiện bất lợi ( thiếu thức ăn , nơi ở ) các cá thể trong nhóm cạnh

tranh gay gắt dẫn tới sự tách nhóm.

BÀI 44 :

I/ QUAN HỆ CÙNG LOÀI : 

-II/ QUAN HỆ KHÁC LOÀI :

H: QUAN HỆ GIỮA CÁC SINH VẬT KHÁC LOÀI GỒM NHỮNG MỐI

QUAN HỆ GÌ ?

Quan hệ Đặc điểm

Cạnh tranh

Kí sinh , nửa kí sinh

Sinh vật ăn sinh vật khác

Sự hợp tác cùng có lợi giữa các loài sinh vật

Sự hợp tác giữa hai loài sinh vật , trong đó một bên có lợi còn bên kia không có lợi và cũng không có hại

Các sinh vật khác loài tranh giành nhau thức ăn , nơi ở và các điều kiện sống khác của môi trường Các loài kìm hãm sự phát triển của nhau

Sinh vật sống nhờ trên cơ thể của sinh vật khác , lấy các chất dinh dưỡng , máu từ những sinh vật đó

Gồm các trường hợp : động vật ăn thịt con mồi , động vật ăn thực vật ,

 Trong các ví dụ sau đây , quan hệ nào là hỗ trợ và

đối địch ? ( Thảo luận nhóm : 5 phút )

khoáng từ môi trường cung cấp cho tảo ,

tảo hấp thu nước , muối khoáng và năng

lượng ánh sáng mặt trời tổng hợp nên

các chất hữu cơ , nấm và tảo đều sử dụng

các sản phẩm hữu cơ do tảo tổng hợp

phát triển , năng suất lúa giảm

cánh rừng Số lượng hươu, nai bị khống

chế bởi số lượng hổ

Chúng sống được nhờ hút máu của trâu,

bò.

biển, nhờ đó cá được đưa đi xa.

trên một cánh đồng.

ruột người.

nốt sần ở rễ cây họ Đậu ( hình 44.3)

côn trùng.

(NHÓM 1 – 2 – 3 )

(NHÓM 4 – 5 – 6 )

1/ Ở địa y , các sợi nấm hút nước và muối khoáng từ môi trường cung cấp cho tảo , tảo hấp thu nước , muối khoáng và năng lượng ánh sáng mặt trời tổng hợp nên các chất

hữu cơ , nấm và tảo đều sử dụng các sản phẩm hữu cơ do tảo tổng hợp ( H.44.2 )

Sợi nấm

Hình 44.2 Địa y HỖ TRỢ ( cộng sinh )

2/ Trên một cánh đồng lúa , khi cỏ dại phát triển , năng suất lúa giảm

ĐỐI ĐỊCH ( cạnh tranh )

LÚA

CỎ DẠI

3/ Hươu , nai và hổ cùng sống trong một cánh rừng Số lượng hươu, nai bị khống chế bởi số lượng hổ

4/ Rận và bét sống bám trên da trâu, bò Chúng sống được nhờ hút máu của trâu, bò.

ĐỐI ĐỊCH ( ký sinh)

5/ Địa y sống bám trên cành cây.

HỖ TRỢ ( hội sinh )

Thân

6/ Cá ép bám vào rùa biển, nhờ đó cá được đưa đi xa.

HỖ TRỢ (hội sinh)

CÁ ÉP

RÙA BIỂN

7/ Dê và bò cùng ăn cỏ trên một cánh đồng.

ĐỐI ĐỊCH (cạnh tranh)

8/ Giun đũa sống trong ruột người.

ĐỐI ĐỊCH (ký sinh)

9/ Vi khuẩn sống trong nốt sần ở rễ cây họ Đậu ( hình 44.3)

HỖ TRỢ (cộng sinh)

10/ Cây nắp ấm bắt côn trùng.

ĐỐI ĐỊCH (sinh vật ăn sinh vật khác)

H : Trong quan hệ khác loài bao gồm những mối quan hệ nào ?

BÀI 44 :

I/ QUAN HỆ CÙNG LOÀI : 

-II/ QUAN HỆ KHÁC LOÀI :

(Bảng 44 sgk)

1/ Dùng các kí hiệu sau đây để nêu lên đặc điểm của các mối quan hệ : + : CÓ LỢI

_ : CÓ HẠI

0 : KHÔNG CÓ HẠI

Quan hệ Đặc điểm

Cạnh tranh

Kí sinh , nửa kí sinh Sinh vật ăn sinh vật khác

+ + + 0

Gồm các trường hợp : động vật ăn thịt con mồi , động vật ăn thực vật , thực vật bắt sâu bọ

Quan hệ Đặc điểm

Kí sinh , nửa

kí sinh Sinh vật ăn sinh vật khác

+ + + 0

+ -

+

-2/ Nêu sự khác nhau chủ yếu giữa quan hệ hỗ trợ và quan hệ đối địch giữa các sinh vật khác loài ?

Quan hệ hỗ trợ Quan hệ đối địch

- Là quan hệ có lợi

( hoặc ít nhất là

không hại )

- 1 bên sinh vật được lợi , còn 1 bên bị hại hoặc cả 2 cùng bị hại

1/

Ong mắt đỏ

Kén có ấu trùng sâu

3/ Người ta đã nuôi thả ong mắt đỏ để tiêu diệt sâu ăn lá cây Em hãy cho biết mối quan hệ

giữa 2 loài sinh vật này ?

Học bài ( tập + nội dung bảng 44.)

Trả lời câu 3, 4 / sgk / trang 134.

 Đọc mục “Em có biết”

 Xem trước bài 47 ( đọc bảng 47 kết hợp quan sát H.47 )