GIAO AN ĐT SU

-Tại sao nói văn minh Đại Việt mang đậm tính dân tộc và giàu tính dân gian?. + Năm 1010, Lý Công Uẩn dựng triều Lý, dời đô về ThăngLong ThăngLong + Nền văn minh Đại Việt ra đời và phát

kính chào quý thầy cô giáo đến dự tiết

giảng tập

Trống đồng Ngọc Lũ, biểu

Bài 17 - Tiết 23

Văn minh Đại Việt

1.Khái quát tiến trình phát triển của lịch sử và văn minh Đại Việt.

-Thế nào là văn minh Đại Việt ?

-Tại sao nói văn minh Đại Việt mang đậm tính dân tộc và giàu tính dân gian ?

a Khái quát quá trình phát triển.

* L nh thổ Đại Việt qua các thời kỳ lịch sử từ thời dựng ã

nước đến thế kỷ XVIII và ngày nay.

Các VUA HùNG dựng nước,

đóng đô ở Phong Châu Đền Hùng

Triều NGÔ ( 939- 967), đóng

đô ở Cổ Loa

Cổ Loa

Triều ĐINH,Tiền LÊ ( 968 -

1009), đóng đô ở Hoa Lư.

Hoa Lư

Thăng Long

Triều Lý (1010 - 1225), đóng

đô ở Thăng Long.

Triều TRầN ( 1225- 1400 ),

đóng đô ở Thăng Long.

Thăng Long

Nhà Hồ ( 1400-1407), đóng

ở Tây Đô.

Tây Đô

Thời Lê, Mạc, Tây Sơn (1428 -

1788), dóng đô ở Thăng Long.

Thăng Long

-Thời

Đinh,Tiền Lê

Đèo ngang

- Thời Lý

Đảo cồn cỏ

- Thời Trần

Đèo Hải Vân

Thời Hồ

Tư Nghĩa

Hậu Lê

Đèo cả

* Trong 10 thế kỷ các triều đại

Ngô,Đinh, tiền Lê, Lý Trần, Lê kế

tiếp nhau chống ngoại xâm

củng cố nền độc lập, thống nhất

đất nước

+ Năm 1010, Lý Công Uẩn dựng

triều Lý, dời đô về ThăngLong

ThăngLong

+ Nền văn minh Đại Việt ra đời

và phát triển song song với quốc gia

Đại Việt Phát triển nhất dưới thời

Lý, Trần

+ Cùng với xây dựng và phát

triển Đại Việt đã không ngừng

đấu tranh giữ nước, xâydựng

quốc gia phong kiến độc lập.

Năm 938

Chiến thắng Bạch Đằng c a ủ Ngụ

Quyền đánh bại quân Nam Hán

mở ra thời kỳ mới trong lịch sử dân

tộc, thời kỳ xõy d ng quốc gia ự

phong kiến độc lâp

+ Triều Lý, hai lần kháng chiến

chống Tống thắng lợi

Năm 1077, phòng tuyến Như

nguyệt, gắn với tên tuổi của anh

hùng dân tộc Lý Thưòng Kiệt và lời

thề bất hủ

Nh Nguy t ư ệ

Nhà Trần, ba lần kháng chiến

chống Mông - Nguyên th ng l i ắ ợ

Năm 1288, Chiến thắng Bạch

Đằng với tên tuổi anh hùng lừng

danh TRẦN HƯNG ĐẠO

B ch ạ

đ ng ằ

B ch ạ

Đ ng ằ

Năm 1427

Lấ LỢI - NGUYỄN TRÃI

Chiến thắng CHI LĂNG,

cuộc k hỏng chiến chống

quõn Minh toàn thắng.

Chi Lăng

Năm 1785, chi n th ng R ch ế ắ ạ

G m Xoài Mút đánh bại hoàn ầ

toàn quân Xiêm.

Đống Đa

Năm1789,Chi n th ng ế ắ Ngọc

Hồi Đống Đa đ đánh tan ã

quân xâm lược nhà Thanh.

Nguy n Huệ Ễ

R ch G m ạ ầ

Vậy nền văn minh Đại Việt được xây dựng và phát triển trên

những cơ sở nào?

b Những cơ sở phát triển nền văn minh Đại Việt

+ Kế thừa và khôi phục những bản sắc nền văn minh Văn Lang -

Âu Lạc của người Việt cổ

+ Tiếp thu có chọn lọc ảnh hưởng văn hoá phương Bắc, và văn hoá phương Nam.

+ Đất nước độc lập, yêu cầu xây dựng và phát triển nền văn minh

Câu hỏi: Vì sao văn minh Đại Việt ảnh hưởng văn hoá phương Bắc, phương Nam?

- ảnh hưởng văn hoá phương Bắc những gì ?

- ảnh hưởng văn hoá phương Nam những gì ?

Kết luận: Văn minh Đại Việt là sự kế thừa bản sắc truyền thống

dân tộc từ người Việt cổ, tiếp thu có chọn lọc các yếu tố văn hoá

Trung Quốc, ấn Độ ( Chăm Pa)

2 Những thành tựu chủ yếu của nền văn minh Đại Việt.

a Chính trị.

* Tổ chức nhà nước

+ Thiết chế nhà nước phong kiến quan liêu, hoàn chỉnh, quy củ + Quân đội được tổ chức có qui mô, có binh pháp: Bốn bộ tả, hữu, tiền, hậu( Lý), Quân và Đô( Trần), chia thành các phiên( Hậu Lê)

* X hội ã

Cộng đồng làng xã nông thôn vẫn tồn tại, đô thị phát triển

chậm; kinh tế tư bản chủ nghĩa không phát triển được

b Kinh tế.

+ Kinh tế nông nghiệp đa dạng, chủ yếu là kinh tế làng xã

Phát triển với quy mô rộng lớn, trình độ kỹ thuật cao hơn

+ Kinh tế hàng hóa, thủ công buôn bán khá phồn thịnh

+ Có luật pháp: B Hình Thư (th i Lý), Hoàng triều Đại Điển , ộ “ ” ờ ” ”

“ Hình Luật Thư thời Trần, b Lu t H ng ” ộ ” ậ ồ Đức ( th i h u Lê)” ờ ậ …

c.Văn hoá tinh thần.

* Văn hoá Phật giáo.

+ Phật giáo du nhập vào nư

ớc ta rất sớm.Từ thế kỷ

X-XV, đạo phật được

truyền bá rộng rãi

+ Nhiều công trình kiến trúc

phật giáo được xây dựng

Câu hỏi: Em hày kể một

số công trình kiến trúc

Phật giáo mà em biết?

Chùa Một cột

- Em biết gì về chùa một

cột ở nước ta ?

- Qua kiến trúc chùa em

có nhận xét gì ?

Tháp chuông chùa keo

b Văn hoá Nho giáo.

+ Chữ Hán thành

văn tự chính dùng

trong chế độ khoa cử

chọn quan

+ Nhiều tác phẩm

văn thơ chữ Hán nổi

tiếng: thơ Lý Thường

Kiệt, hịch tướng sĩ…

+ Các công trình

kiến trúc: kinh đô,

thành quách, cung

điện được xây dựng

Văn Miếu - Quốc Tử Giám

+ Chữ Nôm ra đời được nhân dân ta tiếp nhận và sử dụng rộng rãi.

Câu hỏi: Em h y kể tên các tác phẩm văn thơ và tác giả chữ ã Nôm tiêu biểu ?

- Ai là người đặt nền móng thơ Nôm đầu tiên ở nước ta?

a Hồ Xuân Hư

ơng

b.Đặng Trần Côn

c Đoàn Thị

Điểm

d Nguyễn Thuyên x

- Chinh phụ ngâm khúc là nguyên tác chữ Hán được ai dịch

sang chữ Nôm?

a.Đặng Trần

Côn

b Đoàn Thị Điểm

c Nguyễn Trãi

d Hàn Thuyên

Câu hỏi: Chữ Nôm ra đời có ý nghĩa gì ? Vì sao chữ Nôm sớm

được nhân dân ta tiếp thu và ứng dụng rộng r i? ã

x

ý nghĩa: Thể hiện một sáng tạo văn hoá của người Việt , vừa mang tính tự tôn dân tộc, vừa mang tính dân gian sâu sắc Phù hợp với

cách đọc và cách viết của người Việt

Hỏi: ở Huế có những công tình kiến trúc nào ảnh hưởng văn hoá Phật giáo và văn hóa Nho giáo?

c Văn hoá dân gian

+ Văn hoá dân gian còn gọi là dòng văn hoá truyền miệng của

dân gian làng xã,vừa chịu ảnh hưởng cả văn hóa nho giáo lẫnvăn hoá phật giáo

+ Nhiều thành tựu: Hát ví, hát dặm, hát đối, hát chèo, hát bội và nhiều trò vui lễ hội, múa hát dân gian: múa rối, đá cầu, đấu vật,

đánh đu, các lễ hội: hội làng, hội mùa, chợ tình

+ Những đồ chạm khắc với nhiều kiểu hoa văn trang trí uyển

chuyển, mềm mại, dịu dàng, độc đáo Việt Nam

Hỏi: Em có nhận xét gì về các thành tựu của văn minh Đại Việt và xu hướng chuyển hóa của nó ?

* Kết luận: Văn minh Đại Việt.

+ Thể hiện một nền văn hoá rực rỡ, phong phú, độc đáo

+ Ba dòng văn hoá hoà nhập, đan xen ; ý thức dân tộc, truyền

thống yêu nước là chất keo gắn bó ba dòng văn hoá với nhau

+ Tiếp thu có chọn lọc những tinh hoa của các dòng văn hóa khác

để phát triển cao hơn

III Đặc điểm và vị trí của nền văn minh Đại Việt.

1 Đặc điểm.

+ Văn minh Đại Việt là sự tiếp nối và phát triển văn minh Văn Lang

Âu Lạc của người Việt cổ

+Văn minh Đại Việt mang đậm tính dân tộc và dân gian

Câu hỏi: Tại sao nói văn minh Đại Việt mang đậm tính dân

tộc và tính dân gian?

- Tính dân tộc thể hiện: Gắn quá trình dựng nước với giữ nước, tất cả các thành tựu đều toát lên truyền thống yêu nước, tự hào dân tộc

- Tính dân gian thể hiện: sức sáng tạo và suy nghĩ của quần chúng nhân dân, làng xã, gần gũi, dân dã

2 Vị trí văn minh Đại Việt.

Văn minh Đại Việt là bước phát triển , kiện toàn bản sắc truyền

thống dân tộc, là nền tảng của văn hóa Việt Nam

* Củng cố.

-Văn minh Đại Việt đ tiếp thu văn hóa bên ngoài và bên ã

trong như thế nào?

- Tại sao văn minh Đại Việt mang đậm tính dân tộc và giàu

tính dân gian ?

* Hướng dẫn học bài ở nhà.

+Trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa.Tìm hiểu truyền thốngViệt Nam được kiện toàn trong văn minh Đại Việt như thế nào ?

+ Sưu tầm tài liệu, tranh ảnh các công trình kiến trúc, các chùa.

Ch©n thµnh c¸m ¬n quý thÇy, c« gi¸o

® cïng dù tiÕt gi¶ng h«m nay ·