Đây là tài slide bài giảng chi tiết dùng để giảng dạy tại trường kĩ thuật rất chi tiết Đây là tài slide bài giảng chi tiết dùng để giảng dạy tại trường kĩ thuật rất chi tiết Đây là tài slide bài giảng chi tiết dùng để giảng dạy tại trường kĩ thuật rất chi tiết vĐây là tài slide bài giảng chi tiết dùng để giảng dạy tại trường kĩ thuật rất chi tiết
Trang 1Môn học: Đo lường điện
Bài 6
Đo góc lệch pha
Trang 2Nội dung
I Khái niệm chung về đo góc lệch pha
II Các phương pháp đo góc lệch pha
Trang 3Pha đặc trng cho trạng thái của dao động điều hòa
tại thời điểm xét
Ví dụ, điện áp xoay chiều: U(t) = Umsin ( t + o)
( t + o) là pha của điện áp U(t)
o là pha ban đầu
Đối với hai điện áp xoay chiều:
U1(t) = Um1 sin ( 1t + o1)
U2(t) = Um2 sin ( 2t + o2) Góc lệch pha của hai điện áp:
= ( o1 - o2) + ( 1 - 2)t
Trang 4Khi hai điện áp cùng tần số ( 1 = 2 = ) thì góc
lệch pha giữa chúng là không đổi và không phụ
thuộc vào thời điểm xét
Trang 52.1 Phương pháp dùng máy hiện sóng
2.2 Phương pháp biến đổi góc lệch về điện áp
2.3 Phương pháp biến đổi góc lệch pha về
khoảng thời gian
2.5 Phương pháp biến đổi tần số
Mỗi phương pháp đo có đặc điểm riêng và sử
dụng ở dải tần số xác định
Trang 7Thiết lập MHS:
Chế độ quét liên tục
Chế độ đồng bộ tùy thuộc vào số tia của MHS:
Đồng bộ trong với MHS 2 tia
Đồng bộ ngoài với MHS 1 tia
Trang 9b Phơng pháp quét sin
Thiết lập MHS: chế độ khuyếch đại
U1(t) và U2(t) đa tới các đầu vào X và Y của MHS:
sin cos
A
B xy
Trang 10A (hoặc B) và X0 (hoặc Y0);
tính hàm sin, rồi lấy hàm ngược arcsin
Trang 11Phơng pháp quét sin
(tiếp theo)
Thực tế, thường xỏc định góc lệch pha
bằng cách đo các độ dài A (hoặc A’)
và B (hoặc B’); sau đú tính hàm sin,
rồi lấy hàm ngợc arcsin
A’
B’
Minh hoạ
Trang 12Phơng pháp quét sin
(tiếp theo)
Các dạng ảnh trên màn máy hiện sóng ứng với các góc
lệch pha của hai tín hiệu sin thay đổi 0o đến 180o
Phơng pháp quét sin đo góc lệch pha từ 0 đến 180 o ; không phân biệt đợc dấu
Đo góc lệch pha bằng MHS
< < < <
Trang 132.2 Phơng pháp biến đổi góc lệch pha về điện áp
Chủ yếu sử dụng ở tần số thấp
Xây dựng trên cơ sở đo góc lệch pha
của hai điện áp điều hòa thông qua
điện áp tổng U, điện áp hiệu U
U U arc
Trang 14Đồ thị biểu diễn quan hệ giữa điện áp
tổng và điện áp hiệu với góc lệch pha
M¹ch t¸ch sãng pha c©n b»ng
cos 2
sin 2
Trang 15Các điốt đồng nhất Đ1, Đ2 (làm việc ở vùng đặc tuyến tách sóng
tuyến tính); kết hợp với tụ và điện trở tải, tạo thành hai mạch tách
sóng mắc đối nhau.
Điện áp một chiều giữa hai điểm 1-0 tỷ lệ thuận với điện áp tổng:
Điện áp một chiều giữa hai điểm 2-0 tỷ lệ với điện áp hiệu:
Nh vậy:
Chỉ số của vôn mét đo điện áp U1-2 phụ thuộc vào góc lệch pha
và có thể khắc độ trực tiếp qua góc lệch pha.
2
cos 2
2
sin 2
2
sin 2
cos )
( 2
1 )
K KU
Trang 16Phơng pháp biến đổi góc lệch pha về điện áp
(tiếp theo)
Sơ đồ điều chế mạch vòng để đo góc lệch pha theo
nguyên lý biến đổi góc lệch pha thành điện áp
Trang 17ng ược nhau Vì vậy vôn mét phải có thang đo hai phía với
điểm " 0 " ở giữa thang
Chỉ đo được góc lệch pha từ 0 0 đến 180 0 với sai số khoảng
Trang 183 Phơng pháp biến đổi góc lệch pha
thành khoảng thời gian
Biến đổi góc lệch pha về
khoảng thời gian T , sau đó
đo khoảng thời gian đó
trong một hay trong một số
chu kỳ tín hiệu, nghĩa là đo
Pha một xõy dựng theo nguyờn lý này được gọi là pha một
thời gian xung; cú hai loại:
Pha một tương tự thời gian xung
Pha một số thời gian xung
Trang 19Các loại pha mét thời gian xung
Pha mét tương tự thời gian xung
a Pha mét tương tự thời gian xung dùng trigơ
b Pha mét tương tự thời gian xung dùng đa hài
đồng bộ
Pha mét số thời gian xung
c Pha mét số thời gian xung dùng trigơ
d Pha mét số thời gian xung với bộ chia tần
Trang 21
.360
t
t t
Trang 22Pha một tương tự dựng trigơ
(tiếp theo)
Góc lệch pha tỉ lệ tuyến tính với dòng điện Itb khắc
độ thang đo của chỉ thị từ điện theo đơn vị của góc
lệch pha
Sai số của pha mét thời gian xung (có trị số khoảng 1
3%), phụ thuộc vào:
Quá trình quá độ của các bộ tạo dạng, và trigơ
Sai số thiết bị chỉ thị
Phạm vi đo góc lệch pha từ 00 đến 1800
Dải tần tới vài chục KHz
Trang 23Mạch
vi phân phân bố
Đầu vào 1
U 1 (t)
Mạch vào
KĐ hạn chế
Đa hài
đồng bộ B
Trang 25T¹o d¹ng xung 2
Chän cùc 2
ĐÇu vµo 2
U 2 (t)
M¹ch vi ph©n ph©n b«
Có thể tạo ra pha mét số thời gian xung từ pha mét
tương tự thời gian xung bằng cách biến đổi số và thay
chỉ thị từ điện bằng chỉ thị số
Trang 261 360
TR x
T N
T T T
T T K
t
t
t t
Trang 27Trong pha mét số, khoảng thời gian T và chu kỳ tín hiệu T đợc
lấp đầy bởi xung mẫu có cùng tần số f0, góc lệch pha đợc xác
định thông qua tỷ số của hai số lợng xung đếm đợc tơng ứng với
T và T :
U K1
U TR U CT U K2
Trang 28Pha mét số thời gian xung với chia tần
(tiếp theo)
0 0
-sè chu kú tÝn hiÖu trong
kho¶ng thêi gian T d)
Do vËy,
Sè xung qua K1 trong
kho¶ng thêi gian
Sè xung qua K2 trong thêi
gian T d lµ N 2 = N 1 .n
T
Do vËy
Trang 29Pha mét số thời gian xung với chia tần
(tiếp theo)
Góc lệch pha không phụ thuộc tần số của tín
hiệu vào và được xác định trực tiếp trên thiết bị
hiển thị số của pha mét
Sai số của pha mét số thời gian xung
Sai số do khoảng thời gian Td không bằng số nguyên lần của chu kỳ tín hiệu vào T
Có thể giảm nếu chọn được hệ số chia tần thích hợp
Sai số lượng tử hoá
Trang 30Hết bài 6
Hỏi và thảo luận