Bài 11. Vận chuyển các chất qua màng sinh chất

Bài 11. Vận chuyển các chất qua màng sinh chất tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về t...

Trang 2

Kiểm tra bài cũ

Câu hỏi: Trình bày cấu trúc và chức năng của màng

sinh chất?

Trang 3

Cấu trúc của màng sinh chất

Gồm 2 thành phần: Phospholipit kép và prôtein (Ngoài ra

còn có các phân tử côlesterôn làm tăng tính ổn định của màng sinh chất.)

Trang 4

Chức năng của màng sinh chất

- Bảo vệ và giúp tế bào nhận biết tế bào cùng loại nhờ các

“dấu chuẩn”

- Thu nhận thông tin cho tế bào nhờ các thụ thể.

- Giúp tế bào trao đổi chất với môi trường một cách có chọn

lọc.

Trang 5

NỘI DUNG CƠ BẢN

Trang 6

I VẬN CHUYỂN THỤ ÐỘNG

1 Khái niệm:

Bài 11: VẬN CHUYỂN CÁC CHẤT QUA MÀNG SINH CHẤT

 Khuếch tán : Các chất đi từ nơi có nồng độ cao đến

nơi có nồng độ thấp (xuôi chiều nồng độ).

Trang 7

Thí nghiệm mô phỏng hiện tượng vận chuyển

thụ động các chất qua màng sinh chất

Mực nước ban đầu

Dung dịch CuSO 4 20%

Nước cất Màng sinh chất

Trang 8

Thí nghiệm mơ phỏng hiện tượng vận chuyển thụ

động các chất qua màng sinh chất

0

Sau 7 ngày Sau 3

ngày

Trang 9

Thế nào là vận chuyển thụ động?

 Vận chuyển thụ động là phương thức vận chuyển các chất qua màng sinh chất xuôi chiều nồng độ, không tiêu tốn năng lượng

Vận chuyển thụ động dựa trên nguyên lý nào?

 Khuếch tán : Các chất đi từ nơi có nồng độ cao đến

nơi có nồng độ thấp (xuôi chiều nồng độ).

 Thẩm thấu : Sự khuếch tán của các phân tử nước qua màng sinh chất

Trang 10

 Vận chuyển thụ động là phương thức vận chuyển các chất qua màng sinh chất xuôi chiều nồng độ, không tiêu tốn năng lượng

* Nguyên lí:

 Khuếch tán các chất từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp

Trang 11

2 Con đường vận chuyển thụ động

.

Các chất được vận chuyển thụ động qua màng sinh chất bằng

những con đường nào ?

TT Con đường vận chuyển Các chất được vận chuyển

1. - Khuếch tán trực tiếp qua lớp kép phôtpholipit: .

2. - Khuếch tán qua kênh prôtêin xuyên màng:

Trang 12

Prôtêin Xuyên màng

Màng sinh chất ( photpholipit kép )

H 2 O

BÊN NGOÀI TẾ BÀO

BÊN TRONG TẾ BÀO

Trang 13

.

TT Con đường vận chuyển Các chất được vận chuyển

1. - Khuếch tán trực tiếp qua lớp kép photpholipit Các chất không phân cực và chất có kích thước nhỏ như CO2, O2.

2. - Khuếch tán qua kênh prôtêin xuyên màng Các chất phân cực, các ion, chất có kích thước phân tử lớn như Glucôzơ.

Nước được khuếch tán qua kênh protein đặc biệt được gọi là các aquaporin

Trang 14

3 Các yếu tố ảnh hưởng tới tốc độ khuếch tán qua màng sinh chất:

Những yếu tố nào có thể ảnh hưởng đến tốc độ khuếch tán các chất qua màng sinh chất?

Trang 15

2 Con đường vận chuyển thụ động:

3 Các yếu tố ảnh hưởng tới tốc độ khuếch tán qua màng sinh chất:

 Kích thước, đặc tính lý hoá của chất tan

Nhiệt độ môi trường

 Sự chênh lệch về nồng độ các chất giữa môi trường trong

và ngoài tế bào

Trang 16

Ưu trương Đẳng trương Nhược trương

Tế bào để trong ba môi trường

Tếế́ bào

Chất tan

Trang 17

Các loại môi trường

.

MT

Yếu tố

MT ưu trương

MT đẳng trương

MT nhược trương

Ra < vào

Ra = vào

Ra > vào

Tế bào bình thường

Tế bào trương có thể bị vỡTế bào

co lại

Trang 18

Ưu trương Đẳng trương Nhược trương Bài 11: VẬN CHUYỂN CÁC CHẤT QUA MÀNG SINH CHẤT

Tế bào để trong ba môi trường

Trang 19

THẢO LUẬN

Hãy giải thích một số hiện tượng ?

1 Khi muối dưa bằng rau cải, lúc đầu rau bị quắt

lại (co lại) sau vài ngày lại trương to lên.

2 Ngâm quả mơ chua vào đường, sau 1 thời gian

quả mơ có vị chua ngọt, nước cũng có vị ngọt chua.

3 Ngâm rau sống bằng nước muối pha loãng để sát

khuẩn và tiêu diệt trứng giun sán

Trang 20

Sự hấp thụ glucozơ và đào thải urê ở

tế bào quản cầu thận

Vậy thế nào là vận chuyển chủ động ?

Trang 21

II VẬN CHUYỂN CHỦ ĐỘNG

 Là phương thức vận chuyển các chất qua màng sinh chất từ nơi có nồng độ chất tan thấp đến nơi

có nồng độ chất tan cao (ngược chiều nồng độ) vàà̀

tiêu tốn năng lượng.

Trang 22

2 Cơ chế:

Các chất được vận chuyển chủ động qua màng sinh chất bằng cơ

chế nào?

Trang 23

 ATP + Prôtêin vận chuyển đặc chủng cho từng loại chất  Prôtêin biến đổi cấu hình

 Prôtêin biến đổi cấu hình + các chất rồi đưa chúng từ ngoài vào tế bào, hay đẩy chúng ra khỏi tế bào.

Trang 24

III NHẬP BÀO VÀ XUẤT BÀO

Quan sát đoạn phim sau và cho biết thế nào là hình thức nhập bào ? hình thức xuất bào?

Trang 25

III NHẬP BÀO VÀ XUẤT BÀO

1 Nhập bào:

 Là phương thức tế bào đưa các chất vào bên trong tế bào bằng cách biến dạng màng sinh chất

Người ta chia nhập bào thành hai loại:

+ Thực bào: Lấy các phân tử có kích thước lớn:

như vi khuẩn, mảnh vỡ tế bào…

+ Ẩm bào: Lấy các phân tử nhỏ dạng lỏng

2 Xuất bào:

 Là sự vận chuyển các chất ra khỏi tế bào theo cách ngược lại với nhập bào

Trang 26

Theo em xuất bào và nhập bào có được coi là một hình thức vận chuyển chủ động không? Tại sao?

Trang 27

Do chênh lệch nồng độ Do nhu cầu của tế bào

Không cần chất mang Cần chất mang

Đạt đến cân bằng nồng

độ

Không đạt đến cân bằng nồng độ

Trang 28

Đây là sự vận chuyển của các chất tan từ nơi

có nồng độ cao tới nơi có nồng độ thấp?

Đây là phương thức vận chuy ển các chất qua

màng không tiêu tốn năng l ượng?

Qúa trình này xảy ra hoàn toàn ngược với

Đây là môi trường mà nồng độ chất tan ngo ài

tế bào bằng nồng độ chất tan trong tế bào?

T

Trang 29

Hướng dẫn về nhà



Định dạng
Số trang	30
Dung lượng	5,09 MB