bài 11 vận chuyển các chất qua màng

Các chất tan vận chuyển từ nơi có nồng độ cao -> nơi có nồng độ thấp, không tiêu tốn năng lượng... vận chuyển màng sinh chất không tiêu tốn thụ động chất tan thấp... 3/ Các kiểu vận chu

Lê Thị Hiền - GV Trường THCS Đăk La - Đăk Hà - K

on Tum

TRƯỜNG PTDTNT TỈNH KON TUM

Lớp 10

Người thực hiện:

GV: Phan Thanh Thế

Giáo viên thực hiện:

7 8 6

4

5

9

2 3

1

Đây là thành phần cấu trúc nào của tế bào nhân thực ? Nêu chức năng của từng thành phần ?

Sinh học 10

1g00

B

1g30

Tinh thể KI

Nước

Màng thấm chọn

lọc (da ếch)

I/ Vận chuyển thụ động:

1/ Thí nghiệm:

Quan sát thí nghiệm hiện tượng gì xảy ra sau 30 phút ?

Các phân tử CuSO4 bên nhánh A khuếch tán sang nhánh B và các phân tử KI bên nhánh B khuếch tán sang nhánh A

Các chất tan CuSO4 và KI vận chuyển như thế nào ?

Có tiêu tốn năng lượng không ?

Các chất tan vận chuyển từ nơi có nồng độ cao -> nơi

có nồng độ thấp, không tiêu tốn năng lượng

2/ Kết luận:

 Vận chuyển thụ động là phương thức ……… các chất qua………., ………năng lượng

 Các chất hoà tan vận chuyển ………qua màng theo cơ chế ……….: từ nơi có nồng độ ……… -> nơi có nồng độ………

vận chuyển màng sinh chất không tiêu tốn

thụ động

chất tan thấp

3/ Các kiểu vận chuyển qua màng:

các phân tử có tính phân

+

-Aquaporin

+

 Khuếch tán qua kênh prô xuyên màng:

cực, ion, có kích thước lớn glucôzơ, prôtêin.

các chất không phân cực,

các phân tử nước.

NaCl 0,9% NaCl 0,6% NaCl 0,3%

Đẳng trương

Ưu trương

Nhược trương

Đẳng trương

4/ Các loại môi trường

Nồng độ chất tan ngoài tế bào cao hơn trong tế bào

Nồng độ chất tan ngoài tế bào thấp hơn trong tế bào

Nồng độ chất tan trong tế bào bằng ngoài tế bào

Thận Urê (độc)

Glucôzơ (bổ)

II/ Vận chuyển chủ động (sự vận chuyển tích cực):

1/ Hiện tượng:

 Tại ống thận tuy nồng độ glucôzơ trong nước tiểu thấp hơn trong máu nhưng glucôzơ trong nước tiểu vẫn thu hồi về máu

Các chất cần thiết cho cơ thể thì bằng mọi cách cơ thể phải lấy vào được, nên phải tiêu tốn năng lượng

 Quan sát hình và giải thích hiện tượng ?

ATP 2/ Cơ chế:

+ ATP + prôtêin đặc chủng từng loại chất

+ Prôtêin biến đổi để liên kết với các chất rồi đưa từ ngoài vào tế bào bay đẩy ra khỏi tế bào

ADP

Trong tế bào

Ngoài tế bào

Màng

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

+

Na

ADP

+

K

+

K

+

K

+

K

+

K

+

K

+

K

+

K

+

K

+

Na

+

Na

+

Na Na+ K+

+

K

+

K

+

K

+

K

3 Kết luận: vận chuyển chủ động là phương thức

……… các chất qua màng từ nơi có nồng độ

……….-> nơi có nồng độ ……… (ngược chiều gradien nồng độ)

 Các chất khác nhau khi vận chuyển tích cực qua màng đều có các “máy bơm” cho mỗi chất

Ví dụ: “Máy bơm Na+ - K+”

 Ý nghĩa của vận

chuyển chủ động ?

 Giúp tế bào có thể

lấy vào hoặc thải ra

các chất ngay cả khi

ngược dốc nồng độ

vận chuyển

III - Nhập bào và xuất bào :

 Từ các khái niệm nhập khẩu, xuất khẩu – Nhập kho, xuất

kho hãy cho biết nhập bào là gì ? Xuất bào là gì ?

A

B

 Tế bào nào, xảy ra hiện tượng gì ?

 Vật thể nào được thực bào, ẩm bào ?

Ẩm bào : giọt dầu ăn

vào chỗ trống ( )

 Nhập bào bao gồm 2 phương thức (1 )

Thực bào xảy ra với vật thể (2 ), ẩm bào

xảy ra với vật thể (3 )

a) ẩm bào và thực bào c) rắn

b) xuất bào và ẩm bào d)

lỏng e) thực bào và xuất bào

a c

d

tượng đó được gọi là gì ?

 Xuất bào là quá trình ngược với nhập bào

 Nhập bào và xuất bào có đặc

điểm chung nào ?

 Nhập bào, xuất bào đều có sự biến

dạng tích cực của màng sinh chất, đều tiêu

tốn năng lượng

 Lập bảng phân biệt 3 phương thức vận chuyển các chất qua màng tế bào

 Trả lời câu hỏi 3 ; 4 tr 50

Thực bào

Ẩm bào

c b a

Bên ngoài

Bên trong