CTI khối choáng chổ sau phúc mạc

 Xác định tổn thương là u hay nhiễm trùng, bất thường bẩm sinh.. KHỐI CHOÁN CHỖ TRONG THẬN Khối choán chỗ dạng dịch:  Bất thường bẩm sinh.. Năm giai đoạn theo phẫu thuật  Giai đoạn 1

KHỐI CHOÁN CHỖ SAU

PHÚC MẠC

BS NGUYỄN ANH TUẤN

 U THẬN

 U THƯỢNG THÂN

 CÁC KHỐI U KHÁC

VAI TRÒ CĐHA

 Xác định có khối choán chỗ sau phúc mạc.

 Xác định tổn thương là u hay nhiễm trùng, bất thường bẩm sinh.

 Xác định vị trí giải phẫu: TRONG – NGOÀI THẬN

 Tổn thương:

 Kích thước, giới hạn

 Đậm độ, bản chất mô học (dịch, mỡ, vôi …), bắt thuốc cản quang …

 Tổn thương phối hợp.

 Hướng dẫn sinh thiết.

 Theo dõi diễn tiến điều trị.

 U trung thất sau

 U sau phúc mạc

 U thận

 U ngoài thận

KHỐI CHOÁN CHỖ TRONG THẬN

 Khối choán chỗ dạng dịch:

 Bất thường bẩm sinh.

 Nang thận, bệnh lý nang thận.

 Khối choán chỗ mô đặc: bướu thận:

 Trẻ < 1 tuổi: mesoblastic nephroma.

 Trẻ 3-6 tuổi: Wilms’

 Các loại khác.

II. Bệnh học:

 Mô học: 3 thành phần

 Nguyên bào (blastemal cell)

 Tế bào biểu mô (epithelial)

 Khối u lớn, giới hạn rõ, vỏ bao giả

SIPO: International Society of Pediatric Oncology

Ba nhóm nguy cơ

 U có nguy cơ thấp

 U hoại tử hoàn toàn sau hóa trị

 U nguyên bào thận dạng nang biệt hóa 1

phần

 U có nguy cơ cao:

 U dạng nguyên bào

 U không biệt hóa : thường ở trẻ lớn.

 U có nguy cơ trung gian:

 U dạng biểu mô, mô đệm

 U hỗn hợp

 U có tổn thương không biệt hóa khu trú

 U thoái triển: u có thành phần hoại tử nhiều

> 60%.

Năm giai đoạn theo phẫu thuật

 Giai đoạn 1: khối u khu trú trong thận, không xâm lấn bể thận, mạch máu.

 Giai đoạn 2: Khối u xâm lấn ra khỏi bao thận, mạch máu, cơ quan kế cận nhưng được phẫu thuật hoàn toàn.

 Giai đoạn 3: Còn lại các tổn thương trong ổ bụng nhưng không phải lan truyền theo đường máu.

 Giai đoạn 4

 Di căn đường máu

 Hạch di căn ngoài bụng - chậu

 Giai đoạn 5: bướu Wilms’ 2 bên

III. Lâm sàng:

1 U bụng: >90%

2 Đau bụng: 30%

3 Tiểu máu: 25%

IV. Chẩn đoán hình ảnh

1 Siêu âm:

2 CT:

 Bướu Wilms’:

 Kích thước lớn # 10cm, giới hạn không rõ.

 Đậm độ không đồng nhất Bắt CM thấp hơn nhu mô thận

Bướu Wilms’ 2 bên, xuất huyết, tụ dịch dưới bao thận (P).

Tồn tại nguyên bào thận – Nephroblastomatosis

 Tế bào gốc tạo thận (renal blastema) sau 36 ws

 Lành tính – tiền thân của Wilms’

 100% trong bướu Wilms’ 2 bên, 25% bướu Wilms’ 1 bên

Clear cell sarcoma

RENAL CELL CARCINOMA.

 RCC, hypernephroma, bướu Grawitz’s …

 Xuất phát từ biểu mô ống lượn gần.

 Mọi lứa tuổi, trung bình 50-60ys Trẻ em trung bình 9ys, chiếm < 1% bướu thận.

 Siêu âm: u đặc trong thận.

 CT: khối u trong thận, 4cm, đóng vôi (25%), bắt CE kém, không phân biệt được với Wilms’  GPB.

LYMPHOMA THẬN

 LLA là bệnh lý ác tính thường gặp nhất ở trẻ em, thường 3-5 tuổi.

 Thậm nhiễm thận gây đau bụng, tiểu máu, CHA, suy thận.

 CT: thân lớn, thâm nhiễm lan tỏa, mất phân biệt vỏ – tủy, giảm bắt thuốc cản quang.

RENAL MEDULLARY CARCINOMA

 Renal hamartoma, chứa nhiều thành phần trưởng thành như

mỡ, cơ và mạch máu.

 Ở trẻ em thường trong bệnh lý tuberous sclerosis.

 Lâm sàng (-), đau bụng do xuất huyết

 CT:

CYSTIC NEPHROMA

 Tổn thương dạng nang đơn thuần, ± vách trong nang

 Hiếm ở trẻ em, chủ yếu ở phụ nữ

 CĐPB: bướu Wilms’ dạng nang

TRẺ EM:

 CT, MRI

 < trụ cơ hoành, <4mm

KHỐI CHOÁN CHỖ THƯỢNG THẬN

 U đứng thứ 3 ở TE < 5ys, TB 2ys

 Tủy TT, hạch giao cảm dọc CS ¾ ở bụng, ½ - 2/3 ở TT

 Neuroblastoma – Ganglioneuroblastoma – Ganglioneuroma.

 Phối hợp với NF1 và Hirschsprung

 Chất chuyển hóa của catecholamine/NT:  90%

 Giai đoạn 4: khối u lan tỏa, hạch di căn xa, di căn tủy xương, gan

…

 CT:

 U trung thất sau – sau phúc mạc

 Đậm độ không đồng nhất, đóng vôi, hoại tử Bắt CE không đồng nhất.

 Hạch

 Xâm lấn cơ quan kế cận: thận, tụy

 T2WI: “light bulb”

 T1WI: thấp – trung gian, đồng nhất/không đồng nhất

 Bắt gado ++

 Hình ảnh “muối tiêu”

 U thượng thận không tiết hormon: hiếm ở trẻ em.

 Phân biệt chủ yếu khi có di căn.

 Siêu âm:

32 UH

114UHFin d’injection

65 UH

15 minutes

CÁC KHỐI CHOÁN CHỖ KHÁC:

 Xuất huyết:

 Sơ sinh, chấn thương, RLĐM, stress, nhiễm trùng huyết.

 Một hoặc hai bên Không gây suy thượng thận.

 Nang thượng thận:

 Lipoma:

Xuất huyết thưự«ng thận (T), trẻ ss 9 ngày tuổi

Trẻ 16 ngày tuổi

Trẻ 2 tháng tuổi

TĂNG SẢN TUYẾN THƯỢNG THẬN

 Tăng sản thương thận thường thấy ở trẻ sơ sinh – adrenal congestion.

 Tăng sản vỏ thượng thận ở trẻ lớn: thông thường là khiếm khuyết enzyme tổng hợp cortisol và aldosterone

 Thiếu cortisol và aldosterone,

 Tăng testosteron

 Dậy thì sớm ở trẻ nam.

 Nam hoá trẻ nữ.

 CĐHA: không đặc hiệu:

 Siêu âm: thấy tuyến thượng thận ở trẻ lớn.

 CT, MRI: TT lớn, bắt thuốc mạnh hơn bình thường.

Đánh giá mức độ lan tỏa, bao bọc mách máu.

CÁC TỔN THƯƠNG KHÁC

 Các u ác tính hiếm: rhabdomyosarcoma, sarcoma kém biệt hoá.

 Xuất huyết: chấn thương, phẫu thuật, RLĐM.

 Abces: abces psoase, viêm xương tủy xương, lao.

 Bướu sau phúc mạc:

 trong thận  wilms’

 ngòai thận  neuroblastoma

 có mỡ, xương teratoma