BÀI GIẢNG VIÊM CẦU THẬN CẤP

Trình bày lâm sàng và cận lâm sàng của viêm cầu thận cấp hậu nhiễm liên cầu trùng 5.. Viêm cầu thận cấp là quá trình viêm lan tỏa ở cầu thận ống thận với hội chứng đặc trưng bởi khởi ph

BS VÕ HOÀNG NGHĨA

MỤC TIÊU:

1 Trình bày được định nghĩa Viêm cầu thận cấp

2 Kể các nguyên nhân của viêm cầu thận cấp

3 Trình bày được chẩn đoán viêm cầu thận cấp.

4 Trình bày lâm sàng và cận lâm sàng của

viêm cầu thận cấp hậu nhiễm liên cầu trùng

5 Trình bày được nguyên tắc điều trị viêm

cầu thận cấp.

Viêm cầu thận cấp là quá trình viêm lan tỏa ở cầu thận ống thận với hội chứng đặc trưng bởi khởi phát đột ngột tiểu máu, tiểu đạm, giảm

độ lọc cầu thận

Tiểu máu được xem là triệu chứng quan trọng

và cần thiết để chẩn đoán

Viêm cầu thận

tăng sinh màng

Cầu thận bình thường

Diffuse endocapillary proliferative (exudative) GN

Fibrinoid necrosis and cellular crescents

Nhiễm trùng:

Viêm cầu thận hậu nhiễm liên cầu trùng

Không hậu nhiễm liên cầu trùng: vi khuẩn, viêm nội tâm mạc, sốt thương hàn, Pneumococci, giang mai, viêm màng não

Siêu vi: viêm gan siêu vi B, quai bị, thủy đậu

Ký sinh trùng: sốt rét, toxoplasmosis

Bệnh hệ thống: Lupus đỏ, viêm mạch, hội

chứng Henoch-Scholein, Hội chứng Goodpasture

Bệnh cầu thận nguyên phát: viêm cầu thận

tăng sinh màng, bệnh thận IgA, Viêm cầu thận tăng sinh trung mô

Các nguyên nhân khác: Hội chứng Guilain-

Barre, xạ trị, chủng ngừa

Chẩn đoán nguyên nhân:

Xét nghiệm máu ( bổ thể và các xét nghiệm khác) ở b ệnh cầu thận

BỆNH CẦU THẬN C4 C3 ASO, ADN-B Cryo, Ig

ANTI-GBM ANCA

Bệnh cầu thận sang thương tối thiểu N N — — — —

Xơ cầu thận khu trú từng vùng N N — — — —

ADN-B, antideoxyribonuclease B; Cryo, cryoglobulins; Ig, immunoglobulins.

ASO: Anti- Streptolysine O (> 250 đơn vị Todd), Anti- GMB: anti- glomerular basement membrane: Kháng

thể kháng màng đáy cầu thận ANCA: anti- neutrophil cytoplasmic antibodies ( kháng thể kháng tế bào chất

của bạch cầu đa nhân trung tính).

Chẩn đoán phân biệt:

Cần chẩn đoán phân biệt với các bệnh thận cũng có tiểu máu, tiểu đạm, tăng huyết áp, suy thận… như : Nhiểm trùng tiểu, viêm cầu thận mãn, viêm thận kẽ cấp, bệnh thận đa nang…

4.1 Nguyên nhân

Bệnh là hậu quả của nhiều loại nhiễm trùng (staphylococci, pneumococci, siêu vi) nhưng thường gặp nhất là streptococcus beta tán huyết nhóm A

4.2 Nhiễm trùng tiên phát:

Nhiễm trùng tiên phát có thể ở hầu họng,

da Nhiễm trùng hầu họng có triệu chứng sốt, khạc đàm, hạch cổ to, thời gian từ viêm họng đến viêm cầu thận cấp là 1-2 tuần Thời gian

từ lúc nhiễm trùng da đến khi có biểu hiện viêm cầu thận cấp là 2-6 tuần

4.3 Triệu chứng lâm sàng:

Tiểu máu vi thể 2/3 trường hợp

Phù 80-90% trường hợp

Tăng huyết áp 75-80%

Suy tim sung huyết

Đôi khi bệnh nhân có biểu hiện lâm sàng của viêm cầu thận tiến triển nhanh, suy thận cấp

Truï Hoàng Caàu

Viêm cầu thận hậu nhiễm liên cầu trùng

 do một số ít chủng Streptocci -tán huyết nhóm A “gây viêm thận” (nephritogenic)

Viêm cầu thận hậu nhiễm liên cầu trùng

Sau nhiễm trùng họng Sau nhiễm trùng da

4.4 Xét nghiệm cận lâm sàng

Tổng phân tích nước tiểu:tiểu máu đại thể

hoặc vi thể gần như luôn luôn hiện diện trong viêm cầu thận cấp hâu nhiễm liên cầu trùng Cặn lắng có trụ hồng cầu và hồng cầu biến dạng, đôi khi có trụ bạch cầu Tiểu đạm gần như luôn luôn dương tính, dưới ngưỡng hội chứng thận hư

Yếu tố thấp RF (+) 30-40%

Rối loạn đông máu

4.4 Xét nghiệm cận lâm sàng

Phết cấy họng và mủ da: phát hiện

streptococcus (+) 10-70%

Điều trị triệu chứngĐiều trị nâng đỡ

Điều trị nguyên nhân