hịch t­ướng sĩ

Tiết93-94:văn bản Hịch tướng sĩ Trần Quốc Tuấn I.Đọc-Hiểu chú thích: 1.Tác giả tác phẩm 2.Đọc 3.Giải thích từ khó 4.Thể loại- Bố cục: -Hịch là thể văn nghị luận ngày xưa ,thường đ

Kiểm tra bài cũ:

Câu1 Chiếu dời đô thể hiện tầm nhìn xa trông rộng và phản ánh khát vọng xây dựng đất nước

độc lập, phồn thịnh của Lý Công Uẩn và nhân dân ta.

A/Đúng

B/Sai.

Câu 2 ý nào nói đúng nhất mục đích của thể chiếu?

A Giãi bày tình cảm của người viết

B Kêu gọi cổ vũ mọi người hăng hái chiến đấu tiêu diệt

kẻ thù

C.Miêu tả phong cảnh ,kể sự việc

D.Ban bố mệnh lệnh của nhà vua

Tiết 93,94 văn bản: hịch tướng sĩ

Trần quốc Tuấn

I.Đọc –Hiểu chú thích:

1.Tác giả, tác phẩm:

-Trần Quốc Tuấn (1231?-1300) tức Hưng Đạo Vương là một danh tướng kiệt xuất của dân tộc Ông là người văn

võ song toàn, có công lớn trong cuộc k/c chống Mông- Nguyên lần 2,3

-Bài Hịch viết khoảng năm 1284(trước cuộc k/c chống Mông- Nguyên lần 2-1285)

2.Đọc :

3.Giải thích từ khó:

Kỉ tín,Do Vu,Vương Công Kiên,Cốt Đãi Ngột Lang

Dựa vào chú thích sgk,nêu vài

nét về tác giả?

Bài Hịch viết trong thời gian

nào?

Tiết93-94:văn bản Hịch tướng sĩ

Trần Quốc Tuấn

I.Đọc-Hiểu chú thích:

1.Tác giả tác phẩm

2.Đọc

3.Giải thích từ khó

4.Thể loại- Bố cục:

-Hịch là thể văn nghị luận ngày xưa ,thường được vua chúa, tư ớng lĩnh hoặc thủ lĩnh một phong trào dùng để cổ động , thuyết phục hoặc kêu gọi đấu tranh chống thù trong giặc ngoài Hịch

có kết cấu chặt chẽ,có lí lẽ sắc bén,có dẫn chứng thuyết

phục,khích lệ tình cảm người đọc, người nghe.

Bố cục 4 phần:

Đ1.Nêu gương các trung thần nghĩa sĩ bỏ mình,hi sinh vì chủ, vì nước.

Đ2.Tình hình đất nước hiện tại, nỗi lòng chủ tướng…

Đ3.Phân tích, phê phán những biểu hiện phải trái,đúng sai…

Đ4.Nhiệm vụ cụ thể cấp bách…

Thế nào là Hịch?

Bài Hịch có bố cục như thế nào?

Tiết 93,94 văn bản:hịch tướng sĩ

Trần Quốc Tuấn

I.Đọc –Hiểu chú thích:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

1.Đoạn1 Nêu gương các trung thần nghĩa sĩ:

- Các tấm gương đượcdẫn từ sử sách Trung hoa=>thói quen truyền thống của cácnhà nho,nhà văn chịu ảnh hư ởng sâu sắc văn hoá Hán

-Tác giả chủ ý hướng vào tinh thần hy sinh vì chủ,vì vua 2.Đoạn 2.Phơi bày tội ác,sự ngang ngược của kẻ thù và tâm sự yêu nước của tác giả: ý chính của đoạn

văn là gì?

Tại sao tác giả chỉ nêu các gương ở Trung Quốc,thậm chí cả gương

của Cốt Đãi Ngột Lang?

Mục đích của việc nêu dẫn

chứng này?

•Tình hình Đai việt cuối 1284 như

thế nào?

-thời loạn lạc,rối ren

Sứ giặc nghênh ngang,uốn lưỡi cú diều sỉ mắng triều đình,

đem thân dê chó bắt nạt tể phụ,đòi ngọc lụa,thu bạc vàng, vét của kho…

-.Hình ảnh ẩn dụ,vật hoá

=>kẻ thù ngang ngược ,tham lam ,tàn bạo

-vạch tội ác của kẻ thù, tác giả kích động lòng căm thù

giặc

Tiết 93,94 văn bản:hịch tướng sĩ

Trần Quốc Tuấn

thùđược tác giả kể, tả qua những chi tiết nào?

Tác giả đã dùng nghệ thuật gì để chỉ kẻ thù?

học,nói rõ hơn.Mục

đích của đoạn văn là gì?

I.Đọc –Hiểu chú thích:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

1.Đoạn1 Nêu gương các trung thần nghĩa sĩ

2.Đoạn 2.Phơi bày tội ác,sự ngang ngược của kẻ thù và tâm

sự yêu nước của tác giả:

Tiết 93-94:Văn bản: Hịch tướng sĩ

Trần Quốc Tuấn

Trước sự ngang ngược và tội ác của

kẻ thù,tác giả có thái độ gì?

Nhận xét về nghệ thuật,về cách bày tỏ tình cảm của

tác giả?

Tác dụng của biện pháp nghệ thuật trên?

Cảm xúc của em sau khi đọc xong đoạn

văn này?

2.Đoạn 2.Vạch tôi ác của kẻ thù và bày tỏ tâm sự yêu nước của tác giả:

-Ta thường tới bữa quên ăn, ruột đau như cắt,nước mắt -Ta thường tới bữa quên ăn, ruột đau như cắt,nước mắt ……

đầm đìa;chỉ căm tức chưa xả thịt lột da,nuốt gan uống

máu quân thù.Dẫu trăm thây này phơi ngoài nội,nghìn xác này gói trong da ngựa,ta cũng vui lòng

I.Đọc –Hiểu chú thích:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

1.Đoạn1 Nêu gương các trung thần nghĩa sĩ

-.Hình ảnh so sánh,cách nói ngoa dụ=>tâm trạng đau

xót,căm thù uất hận,sẵn sàng hy sinh

=>có sức thuyết phục gợi sự đồng cảm cao với người nghe

Củng cố:

Câu 1 Hình ảnh nào không xuất hiện trong đoạn văn miêu tả sự ngang ngược và tội ác của giặc?

A.Trâu ngựa

B.Dê chó

C.hổ đói

D.Cú diều

Câu2.Tác giả sử dụng nghệ thuật gì khi nêu gương các

trung thần nghĩa sĩ ở phần mở đầu?

A.So sánh B.Cường điệu

C.Nhân hoá

D.Liệt kê

Tiết 93-94:Văn bản:

Hịch tướng sĩ

trần Quốc Tuấn

I.Đọc-Hiểu chú thích:

1.Tác giả tác phẩm

2.Đọc

3.Giải thích từ khó

4.Thể loại- Bố cục:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

1.Đoạn1 Nêu gương các trung thần nghĩa sỹ

2.Đoạn 2.Vạch tôi ác của kẻ thù và bày tỏ tâm sự yêu nước của tác giả:

Kiểm tra bài cũ:

Câu 1 Dụng ý của tác giả thể hiện qua câu:Huống chi ta

cùng các ngươi sinh phải thời loạn gặp buổi gian nan?

.A.Thể hiện sự thông cảm với các tướng sĩ

B.Kêu gọi tinh thần đấu tranh của các tướng sĩ

C.Miêu tả hoàn cảnh sinh sống của mình cũng như của các tư ớng sĩ

D.Khẳng định mình và các tướng sĩ là những người cùng cảnh ngộ

Câu 2.Đọc thuộc lòng đoạn văn nói về tâm sự yêu nước của

tác giả?

Tiết 93-94:Văn bản:

Hịch tướng sĩ

trần Quốc Tuấn

I.Đọc –Hiểu chú thích:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

1.Đoạn1 Nêu gương các trung thần nghĩa sĩ

2.Đoạn 2.Vạch tôi ác của kẻ thù và bày tỏ tâm sự yêu nước của tác giả:

3.Đoạn 3.Tình cảm và ân nghĩa của chủ tướng đối với tỳ tướng của mình:

Không có mặc cho áo không có cơm cho ăn quan nhỏ… … …

Không có mặc cho áo không có cơm cho ăn quan nhỏ… … … thăng chức lương ít cấp bổng đi thuỷ cho thuyền đi … … …

thăng chức lương ít cấp bổng đi thuỷ cho thuyền đi … … …

bộ cho ngựa trận mạc cùng nhau sống chết nhàn hạ… … …

bộ cho ngựa trận mạc cùng nhau sống chết nhàn hạ… … …

cùng nhau vui cười…

Tác giả đã kể về việcđối xử của mình đối với các tướng

sĩ như thế nào?

Qua việc đối xử trên, có thể thấy mối quan hệ giữa chủ tư

ớng và tì tướng như thế nào?

Mối quan hệ chủ-tớ đồng thời là mối quan hệ cùng cảnh ngộ

Tác giả bày tỏ mối quan

hệ ấy nhằm mục đích

gì?

=>khích lệ ý thức trách nhiệm và nghĩa vụ của mỗi người đối với đạo vua tôi cũng như đối với tình cốt nhục

Tiết 93-94 : Văn bản : Hịch tướng sĩ

trần Quốc Tuấn

I.Đọc –Hiểu chú thích:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

4.Đoạn 4:Phê phán những thái độ và hành động sai trái của tư ớng sĩ,chỉ ra cho họ thấy những thái độ,hành động đúng nên

theo,cần làm:

Nhìn chủ nhục không biết lo,thấy nước nhục không biết … …

Nhìn chủ nhục không biết lo,thấy nước nhục không biết … … thẹn,hầu quân giặc khôngbiết tức,nghe nhạc, đãi yến nguỵ … …

thẹn,hầu quân giặc khôngbiết tức,nghe nhạc, đãi yến nguỵ … …

sứ không biết căm chọi gà, đánh bạc, vui thú ruộng vư… … … …

sứ không biết căm chọi gà, đánh bạc, vui thú ruộng vư… … … …

ờn, quyến luyến vợ con, lo làm giàu, thích rượu ngon,… … … …

ờn, quyến luyến vợ con, lo làm giàu, thích rượu ngon,… … … … ham săn bắn mê tiếng hát đau xót chẳng những mà… … …

ham săn bắn mê tiếng hát đau xót chẳng những mà… … …

=>Phê phán với thái độ nghiêm khắc

Nghệ thuật so sánh,tương phản,điệp ngữ,điệp cấu trúc,tăng

tiến

Tác giả đã phê phán hành động của các tướng sĩ như thế nào?

Tác giả phê phán với thái độ như

thế nào?

Tác giảphê bình,chỉ trích thái độ,hành động sai trái của các tướng sĩ bằng biện pháp nghệ thuật gì?

Tiết 93-94 : Văn bản : Hịch tướng sĩ

I.Đọc –Hiểu chú thích:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

4.Đoạn 4:Phê phán những thái độ và hành động sai trái của tư ớng sĩ,chỉ ra cho họ thấy những thái độ,hành động đúng nên theo,cần làm:

Tác giả phê phán nghiêm khắc hành động hưởng lạc,thái độ

bàng quan tước vận mệnh của đất nước

Nay ta bảo thật đặt mồi lửa vào dưới đống củi kiềng canh … …

Nay ta bảo thật đặt mồi lửa vào dưới đống củi kiềng canh … … nóng mà thổi rau nguội huấn luyện quân sĩ,tập dượt cung …

nóng mà thổi rau nguội huấn luyện quân sĩ,tập dượt cung … tên …

Có thể bêu đầu Hốt Tất Liệt chẳng những mà sử sách lưu … … …

Có thể bêu đầu Hốt Tất Liệt chẳng những mà sử sách lưu … … … thơm…

Tác giả phê phán thái độ gì ở họ?

Sau khi phê phán nghiêm khắc,tác giả

bảo thậtcác tỳ tướng những điều gì?Tác giả hình dung trước kết quảcủa sự thay đổi lối

sống,hành động sống của

tỳ tướng như thế nào?

Em có nhận xét như thế nào về kết cấu câu trong

đoạn văn trên?

dụng gì?

•Kiểu câu văn biền ngẫu,kết cấu lặp làm cho người đọc thấy rõ

đúng sai,nhận ra phải trái

Tiết 93-94 : Văn bản : Hịch tướng sĩ

I.Đọc –Hiểu chú thích:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

4.Đoạn 4:Phê phán những thái độ và hành động sai trái của tướng sĩ,chỉ ra cho họ thấy những thái độ,hành động đúng nên theo,cần làm:

=>hai cảnh trái ngược nhau được tác giả nêu ra để thuyết phục các tư ớng sĩ.

Đoạn kết:

+học tập binh thư yếu lược theo lời dạy bảo mới phải đạo thần … …

chủ trái lời dạy bảo là kẻ nghịch thù giặc với talà kẻ thù … … …

không đội trời chung…

Câu kết đoạn này so với câu kết đoạn trên có gì lý thú?

Đưa ra chủ trương,mệnh lệnh một cách ngắn gọn,tác giả tiếp tục lập luận như thế nàođể tỳ tướng hoàn toàn tâm phục,khẩu phục?

Câu kết bài có gì lạ lùng?

Câu văn này có tác dụng như thế nào?

Tác giả vạch ra hai con đường chính và tà (sống và chết) để

thuyếtphục tướng sĩ.Lời khuyên của ông cũng chính là tấm long của

vị chủ tướng hết lòng vì vua,vì nước,của người cha hiền hết lòng thư

ơng yêu sĩ tốt dưới quyền.

Tiết 93-94 : Văn bản : Hịch tướng sĩ

I.Đọc –Hiểu chú thích:

II.Đọc-Hiểu văn bản:

III.Tổng kết

1/Nghệ thuật:Khích lệ nhiều mặt để tập trung một hướng,lập luận chặt chẽ,sắc bén với lời văn thống thiết

2/Nội dung:Bài Hịch phản ánh tinh thần yêu nước nồng nàn

của dân tộc ta trong cuộc kháng chiến chống ngoại xâm,thể hiện qua lòng căm thù giặc,ý chí quyết chiến,quyết thắng kẻ thù xâm lược

Khái quát lập luận của bài Hịch? Đặc sắc nghệ thuật

Củng cố

Câu1.Trần Quốc Tuấn đã sử dụng giọng văn nào để phê

phán những hành động sai trái của các tướng sĩ dưới

quyền?

ANhẹ nhàng,thân tình

B.Nghiêm khắc,nặng nề

C.Mạt sát thậm tệ

D.Bông đùa,hóm hỉnh

Câu2.Trần Quốc Tuấn yêu cầu tướng sĩ phải thực hiện điều gì? A.Hành động đề cao bài học cảnh giác

B.Chăm chỉ huấn luyện cho quân sĩ

C.Tích cực tìm hiểu cuốn sách Binh thư yếu lược

D.Gồm cả A,B,C