Skkn phương pháp dạy đọc hiểu môn tiếng anh THCS

BÁO CÁO SÁNG KIẾNI.Điều kiện hoàn cảnh tạo ra sáng kiến: Trong quá trình giảng dạy tôi gặp rất nhiều khó khăn trong việc giúp các em nhớ từ vựng để làm bài tập đọc hiểu nên tôi đã tìm tò

Ph(TÊN CƠ QUAN, ĐƠN VỊ CHỦ QUẢN) (TÊN CƠ QUAN ÁP DỤNG SÁNG KIẾN)

BÁO CÁO SÁNG KIẾN

(Tên sáng kiến)

Tác giả: Trình độ chuyên

môn:

Chức vụ: Nơi công tác:

THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN

PHÒNG GD & ĐT HUYỆN NGHĨA HƯNG

TRƯỜNG THCS NGHĨA PHONG

BÁO CÁO SÁNG KIẾN

KINH NGHIỆM PHƯƠNG PHÁP ĐỌC HIỂU MÔN TIẾNG ANH THCS

Tác giả:Lưu Thị Thu Trình độ chuyên môn: Đại học Tiếng Anh Chức vụ: Giáo viên

Nơi công tác: Trường THCS Nghĩa Phong

Nam Định, ngày 15 tháng 04 năm 2016

1 Tên sáng kiến: P h ư ơ n g p h á p d ạ y đ ọ c h i ể u m ô n T i ế n g A n h

T H C S

1 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: H ọ c s i n h T H C S

2 Thời gian áp dụng sáng kiến:

Từ ngày 15 tháng 05 năm 2016 đến ngày 16 tháng 08 năm 2016

3 Tác giả:

Họ và tên: Lưu Thị Thu

Năm sinh: 16/06/ 1980

Nơi thường trú: xã Nghĩa Phong - Nghĩa Hưng - Nam Định

Trình độ chuyên môn: Đại học Tiếng Anh

Chức vụ công tác: Giáo viên

Nơi làm việc: Trường THCS Nghĩa Phong

Điện thoại: 01217319438

Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến: 10%

4 Đồng tác giả (nếu có):

Họ và tên:

Năm sinh:

Nơi thường trú:

Trình độ chuyên môn:

Chức vụ công tác:

Nơi làm việc:

Điện thoại:

Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến: …….%

5 Đơn vị áp dụng sáng kiến:

Tên đơn vị: Trường THCS Nghũa Phong

Địa chỉ: Đội 9- xã Nghĩa Phong – Nghĩa Hưng- Nam Định

Điện thoại: 03503872272

BÁO CÁO SÁNG KIẾN

I.Điều kiện hoàn cảnh tạo ra sáng kiến:

Trong quá trình giảng dạy tôi gặp rất nhiều khó khăn trong việc giúp các em nhớ từ vựng

để làm bài tập đọc hiểu nên tôi đã tìm tòi và đưa ra một số phương pháp giúp các em làm tốt bài đọc hiểu

II Mô tả giải pháp:

1 Mô tả giải pháp trước khi tạo ra sáng kiến

Trước khi áp dụng phương pháp cũ hầu hết các em đều bị động khi làm dạng bài tập nàynên kết quả không mấy khả quan, nên tôi đưa ra giải pháp mới này tuy không áp dụngcho tất cả các đối tượng học sinh nhất là học sinh yếu kém Đối với học sinh khá giỏi tôithấy giải pháp này rất khả quan giúp học sinh học tập tích cực

2 Mô tả giải pháp sau khi có sáng kiến: (trọng tâm).Giải pháp mới có nhiều sự khác nhau

rõ rệt, phần lớn các đối tượng đều dược áp dụng mang lại hiệu quả, các em hăng sayhứng thú với dạng bài tập đọc hiểu mà trước đây các em hay sợ và thường bị điểm kém,giờ đây dạng bài đọc hiểu là dạng bài mà các em gỡ điểm

III Hiệu quả do sáng kiến đem lại:

1 Hiệu quả kinh tế

2.Hiệu quả về mặt xã hội (Giá trị làm lợi không tính thành tiền (nếu có):

Mang lại rất nhiều hiệu quả giúp các em giờ đây không sợ dạng bài đọc hiểu, tạo hứng thú hăng say cho cả thầy và trò

IV Cam kết không sao chép hoặc vi phạm bản quyền

CƠ QUAN ĐƠN VỊ

B Giải quyết vấn đề (Nội dung sáng kiến kinh nghiệm) Trang số 2

1 Cơ sở lý luận của vấn đề

2 Thực trạng của vấn đề

3 Các biện pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề

4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm

Tài liệu tham khảo

DANH MỤC CHỮ CÁI VIẾT TẮT

A ĐẶT VẤN ĐỀ

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Đất nước ta đang trên đà hội nhập phát triển ,điều đó càng khẳng định vịtrí của môn Tiếng Anh ở các cấp học cũng như việc đóng góp vào công cuộcđổi mới và

khẳng định được vai trò và tầm quan trọng của môn Tiếng Anh trongtrường học, thì việc nâng cao chất lượng dạy học là vấn đề quan trọng hàngđầu Chương trình cải cách được áp dụng hàng loạt, vấn để phương pháp dạyhọc Tiếng Anh nảy sinh Câu hỏi đặt ra là: Làm thế nào để học sinh có thểlĩnh hội được toàn bộ kiến thức và sử dụng và sử dụng nó một cách thànhthạo?

Học Tiếng Anh đơn thuần là học ngôn ngữ, muốn sử dụng thành thạongôn ngữ đó thì người học phải rèn luyện 4 kỹ năng cơ bản: Nghe – Nói -Đọc – Viết Trong đó, vai trò nói giữ vai trò quyết định xem người học cóhiểu hay không nội dung bài mình vừa đọc Ngay từ năm lớp 6 học đã đượclàm quen với những bài học ngắn dễ hiểu Chương trình càng lên cao kỹnăng đọc càng được yêu cầu rèn luyện khắt khe hơn Nếu giáo viên không

có phương pháp giảng dạy tốt, sẽ không truyền đạt hết nội dung của bài dạy.Mặt khác nội dung của bài học thường thì dài và nhiều từ mới, dễ gây nảnlòng cho học sinh

Để đáp ứng nhu cầu thực tế Mỗi giáo viên cần phải tìm cho mình mộtphương pháp tối ưu, phù hợp với tình hình thực tế và với từng đối tượng họcsinh Để đáp ứng được yêu cầu thực tế, mỗi giáo viên cần phải tìm chomình một phương pháp dạy học tối ưu, phù hợp với từng đối tượng thực tếcủa từng học sinh để đạt kết qủa cao Vì vậy, cải tiến phương pháp và nộidung dạy học luôn được ngành giáo dục quan tâm đúng mức Ngành luônđộng viên khuyến khích những giáo viên có những cải tiến mới về phương

pháp dạy học và có những đề tài sáng kiến kinh nghiệm hay, thiết thực ápdụng thực tế ngay cho việc dạy hoặc là cải tiến về đồ dùng dạy học v.v….

Là một giáo viên trực tiếp giảng dạy bộ môn Tiếng Anh, với mongmuốn đem sự hiểu biết của mình để truyền đạt cho các em, đồng thời tìm raphương pháp giảng dạy cho riêng mình Cuối cùng, tôi đã quyết định chọn

đề tài : “Phương pháp dạy kỹ năng đọc Tiếng Anh” ở trường THCS

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

- Mục đích của nghiên cứu đề tài là nhằm tìm hiểu tầm quan trọng của

kĩ năng đọc Tiếng Anh Từ thực trạng của việc dạy kĩ năng đọc Tiếng Anh ởtrường THCS, tìm ra những phương pháp giảng dạy tích cực phù hợp vớitừng bài, từng đối tượng học sinh

III NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

- Nghiên cứu cơ sở lý luận của việc dạy kĩ năng đọc Tiếng Anh

- Nghiên cứu cơ sở thực tiễn của việc dạy kĩ năng đọc Tiếng Anh ởtrường THCS Từ đó có thể so sánh với kết quả đạt được sau khi áp dụngphương pháp mới

- Rút ra một số bài học bổ ích sau khi nghiên cứu

IV ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU

Vì thời gian có hạn nên và tôi cũng giảng dạy lớp 8 nên tôi chỉ áp dụngphương pháp dạy kĩ năng đọc ở các đối tượng học sinh lớp 8 ở trường THCSNghĩa Phong

V PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

- Để thực hiện được sáng kiến kinh nghiệm này, cùng với sự giúp đỡcủa các đồng nghiệp và các học sinh trong trường Tôi đã sử dụng cácphương pháp sau:

+ Đọc tài liệu nghiên cứu những vấn đề có liên quan

+ Sử dụng phương pháp phân tích tổng hợp vấn đề

+ Sử dụng phương pháp điều tra khảo sát, lấy ý kiến

+ Phương pháp sư phạm

B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

I CƠ SỞ LÝ LUẬN

1 Tầm quan trọng của việc dạy kĩ năng đọc.

Đọc là một kĩ năng quan trọng rất cần thiết trong việc dạy và học ngônngữ ở các cấp lớp Trong lớp học ngoại ngữ, học sinh để nắm bắt thông tin,

để kiểm tra lại các dữ liệu để tìm câu hỏi trả lời cho những câu hỏi hoặc làmsáng tỏ một số vấn đề nào đó… Nếu không đọc được thì học sinh sẽ khó tiếpthu và ghi nhớ được dữ liệu và thông tin lâu dài

Trong cuộc sống hàng ngày, học sinh lưu trữ được rất nhiều thông tinqua dạy chữ viết từ việc học qua sách vở trong trường đến việc đọc nhữngthông tin nhằm quảng cáo tiếp thị, hướng dẫn sử dụng máy móc, thiết bị,thông báo tin tức qua báo chí, truyền hình Học đọc có nghĩa là người họcđược rèn luyện để nhận ra mặt chữ và ý nghĩa của thông tin đang được đọc.Người Việt học đọc Tiếng Anh có nhiều thuận lợi hơn một số dân tộckhác như người Hoa, người Thái, người Nga, ngừơi ARập vì hệ thống chữviết của Tiếng Việt và Tiếng Anh gần giống nhau, chỉ một số rất ít mẫu tựkhác nhau Z, W, J, tuỳ theo mục đích của bài học giáo viên có thể dạy họctheo một vài cách khác nhau

- Người đọc thay phiên nhau đọc lớn tiếng (thường áp dụng trong cáclớp bắt đầu học và cho người nhỏ tuổi)

- Giáo viên đọc, học sinh dò theo trong sách

- Học sinh đọc thầm

Ở các lớp mới bắt đầu học Tiếng Anh, học sinh phải làm quen với sự kếthợp các chữ cái trong hệ thống chữ viết mới và dựa vào thông tin cho sẵn đểhiểu được ngữ nghĩa của từ, của cụm từ, mệnh đề và câu Tiếng Anh

Việc đọc thành tiếng một câu hoặc một bài văn Tiếng Anh là một việckhó đối với người Việt vì từ Tiếng Anh không thể đánh vần như tiếng Việt.Ngoài ra còn nhiều yếu tố khác ảnh hưởng đến việc đọc thành tiếng như

trọng âm, tiết tấu và ngữ điệu vì những yếu tố này có ảnh hưởng đến việcdiễn đạt ý nghĩa của từ và câu.

Ở các lớp dạy ngoại ngữ, hoạt động đọc thường được tổ chức nhằmcủng cố những hoạt động rèn luyện trước đó như các hoạt động nghe và nóichẳng hạn

Việc đọc trong lớp theo các phương pháp cũ thường manh tính “épbuộc” vì giáo viên thường ra bài tập để học sinh thực hiện Để việc dạy đọc

có hiệu quả và mang tính giao tiếp hơn, giáo viên cần có giai đoạn chuẩn bị

và làm cho học sinh cảm thấy có nhu cầu đọc, hứng thú đọc

Các bài đọc cần phải chuẩn xác về ngôn ngữ, phong phú và đa dạng vềthể loại, có nội dung liên quan và làm phong phú thêm kinh nghiệm sốngcủa học sinh, gây hứng thú việc đọc không bị nhàm chán Lời hướng dẫnthực hiện các bài tập đọc cần chú ý nhấn mạnh hướng dạy các kĩ thuật đọc

và việc thảo luận mở rộng đề tài của bài đọc

Ngoài ra, việc đọc còn giúp các em nâng cao vốn hiểu biết về truyền thốngvăn hóa của Việt Nam và các nước trên thế giới

2 Một số yếu tố ảnh hưởng đến việc dạy học.

Qua một vài nghiên cứu cho thấy giáo viên cần phải chú ý đến các yếu

tố ảnh hưởng đến sự thành công của việc dạy học cho những người mới bắtđầu học như:

- Khả năng tập trung của học sinh trong một thời gian tối thiểu

- Khả năng đọc hiểu lời hướng dẫn

- Khả năng đọc một mình và đọc với người khác

- Khả năng quan hệ với những người đồng học

- Khả năng nêu lên từng mục trong hình

- Khả năng đọc từ trái sang phải và đọc từ trên xuống dưới

- Khả năng sắp xếp phân loại (giống nhau / khác nhau)

- Khả năng thể hiện các kĩ năng thuộc chức năng vận động như sự khéoléo, vụng về

- Khả năng theo dõi một dòng chữ in dài.

- Khả năng phân biệt từ trái qua phải và từ trên xuống dưới

- Khả năng hiểu và hình thành các kí hiệu

- Khả năng theo dõi những biểu hiện qua cử chỉ, nét mặt, thân mình

- Khả năng nhận ra ý tưởng do tranh thể hiện một vật thực nào đó

- Khả năng nhận ra các kí hiệu âm thanh và hình ảnh

- Khả năng nhận thức rằng lời nói có thể được viết ra

- Khả năng nhận ra những câu khẳng định và câu hỏi mà học sinh ngheđược

- Khả năng nhận ra và nói được những mẫu ngữ điệu cơ bản

- Khả năng nhận ra ý nghĩa do các vật thể hai chiều thể hiện (sách,tranh, tờ giấy có in chữ viết )

Các khả năng này có thể đạt được qua quá trình rèn luyện trong cáchoạt động đọc và viết mà học sinh thực hiện Kết quả mau hay chậm tuỳ vàokiến thức nền mà học sinh đã có trước trong việc học tiếng mẹ đẻ, sức khoẻ,

và sự sắc sảo trong khả năng nghe và nhìn

Ngoài ra, còn có 8 yếu tố khác tác động đến việc học ngoại ngữ của họcsinh như:

- Học sinh không có một trình độ học vấn phổ thông nhất định thườnggặp khó khăn trong việc chuyển di và khái quát hoá kiến thức Do đó họ cầnphải được hướng dần kĩ trong việc đọc các trang in để từ đó có thể tăng sựquan tâm đến các trang in

- Học sinh thường có phản ứng không tích cực đối với nhiều trang chữ

in dày đặc, cùng rất nhiều từ mới

- Học sinh có khuynh hướng tập trung các nổ lực vào việc giải mã các

từ trong ngôn ngữ mới, trong khi lại hạn chế sự chú ý đến việc giải nghĩacủa bài văn

- Giáo viên có thể đoán trước được rằng học sinh sẽ khó khăn trongviệc đọc hiểu bài văn nếu nội dung bài văn không quen thuộc với họ

- Kinh nghiệm nói của học sinh được sử dụng vào việc giải mã bài vănthay đổi tuỳ theo lứa tuổi và kinh nghiệm sống của học sinh đối với thứ tiếngđang học.

- Khả năng suy luận, nói và sự hiểu biết về các khái niệm như từ, cụm

từ, câu, âm và các khái niệm khác có tác động tích cực đến sự thành côngcủa việc đọc ban đầu

- Mức độ hiểu các loại văn bản tuỳ theo lứa tuổi và kinh nghiệm củahọc sinh đối với văn hóa của dân tộc thứ tiếng đang được học

- Học sinh học ngoại ngữ có nhu cầu về các giải thích liên quan đếnnhững phép ẩn dụ trong văn viết, các thành ngữ và các thông tin về văn hoácủa dân tộc có thứ tiếng được đọc nhiều hơn so với học sinh tiếng mẹ đẻ củamình

II CƠ SỞ THỰC HIỆN

1 Thực trạng của kĩ năng đọc Tiếng Anh ở trường THCS.

Mặc dù Tiếng Anh đã trở thành môn học chính thức trong trường học.Nhưng việc phát huy lợi ích của nó vẫn chưa được quan tâm nhiều Mộtphần do hạn chế về cơ sở vật chất và thiết bị dạy học, nhưng phần lớn là dochất lượng dạy học chưa cao, chưa thu hút được sự ham mê học tập của họcsinh Điều đó thể hiện rõ rệt trong các giờ dạy Học sinh luôn tìm cách lẫntránh việc phải đọc một bài văn dài với những dòng chữ dày đặc từ mới Mặtkhác, hầu hết học sinh chỉ quan tâm đến nghĩa của từ mà không đi sâu tìmhiểu bài đọc Kết quả các em không thể trả lời hoàn chỉnh các câu hỏi về bàihọc Chất lượng dạy học vì thế mà giảm xuống, không đáp ứng được đề racủa chương trình

Bên cạnh đó, vai trò của giáo viên rất quan trọng trong việc nâng caochất lượng dạy học Phương pháp dạy học phải đổi mới phù hợp với từng bàihọc, từng đối tượng học sinh Trong chương trình sách giáo khoa cũ, kỹnăng đọc được rèn luyện đồng thời với kỹ năng Nghe - Nói và Viết Từ mớitrong mỗi bài đọc thường tùy theo các bậc học tăng dần lượng từ theo lớp

6,7,8,9 hoặc là những chủ đề quen thuộc học sinh đã biết Giáo viên chỉ cầnđặt câu hỏi và yêu cầu học sinh trả lời ép buộc, gượng gạo và như vậy chấtlượng học tập của các em sẽ không bao giờ cao.

Hơn nữa, vai trò của giáo viên không thể không kể đến Chất lượng dạyhọc có được nâng cao, phương pháp dạy học có đổi mới phù hợp với từngbài học, từng đối tượng học sinh Trong chương trình SGK cũ, kĩ năng đọcđược rèn luyện đồng thời với các kĩ năng nghe – nói và viết Từ mới và cấutrúc mới trong mỗi bài đọc thường ít hoặc là những chủ đề quen thuộc, họcsinh đã biết qua, giáo viên chỉ cần đặt câu hỏi và yêu cầu học sinh trả lờitheo kiểu ép buộc Sau khi chương trình Tiếng Anh được biên soạn lại, kĩnăng đọc được rèn luyện riêng rẽ, việc đổi phương pháp dạy học càng đượcchú trọng và bắt buộc phải thực hiện theo Nhiều đề tài mới lạ được đề cậpđến, số lượng từ vựng cũng nhiều lên Học sinh cảm thấy quá tải, phươngpháp cũ vì thế mà không còn phù hợp Chính vì vậy, trong việc này giáoviên mất vai trò chủ đạo Dạy như thế nào để vừa đáp ứng được yêu cầuthực tế, vừa nâng cao được chất lượng học tập của các em

Biện pháp hữu hiệu để giải quyết vấn đề vướng mắc này cũng chính lànhững phương pháp thiết thực được áp dụng có hiệu quả vào mỗi tiết dạy kĩnăng đọc

2 Tiến trình dạy kĩ năng đọc.

Trong thực hành giảng dạy có thể chia việc dạy đọc làm các giai đoạnsau:

a Giai đoạn chuẩn bị đọc < Pre/ reading >

Trong giai đoạn này giáo viên cần giới thiệu tổng quát về đề tài sắpđọc, dùng các dữ kiện có liên quan đến kinh nghiệm sống của học sinh quamột số hoạt động như: Đặt câu hỏi trước và giúp học sinh đoán trước nộidung của bài đọc Nếu bài đọc là một đoạn hội thoại giáo viên có thể nói đếnđịa điểm diễn ra hội thoại, số người tham gia và nếu có thể, về mối liên hệgiữa những người (Người trong gia đình, bạn bè, người quen…) Nếu là một

đoạn trích trong một truyện ngắn, giáo viên có thể cho một hay vài ngườihọc điểm lại những sự kiện chính trước

Trong quá trình này hoạt động được tổ chức nhằm giúp cho học sinhrèn luyện kỹ năng đọc hiểu, bên cạnh đó một số kỹ năng học khác được kếthợp trong kỹ năng đọc hiểu

Trong một số sách giáo khoa thường có in tranh, ảnh kèm với bài đọc.Giáo viên nên sử dụng những tranh ảnh này để thu hút sự chú ý của học sinhvào nội dung bài đọc bằng các giúp họ đoán trước những ý tưởng và ngônngữ sẽ được thể hiện trong bài

1 Thông thường giáo viên chỉ cần nêu vài câu gợi mở trong giai đoạnnày Các câu hỏi này thể hiện câu trúc cơ bản của bài đọc và là phương tiện

để giúp học sinh đoán trước nội dung của bài đọc, từ đó chuyển sang việcđọc bài văn một cách tự nhiên hơn

Đôi khi giáo viên có thể yêu cầu học sinh đọc lướt qua bài để có một số

ý niệm tổng quát về thông tin trong bài đọc Bằng một số hoạt động như thếgiáo viên có thể gây hứng thú “Muốn đọc” và là cho học sinh quan tâm đếnchủ đề sắp được học

Các hoạt động trong giai đoạn này có thể thay đổi theo tình hình thực tế củalớp học và trình độ học sinh Giáo viên có thể thực hiện một hay hai hoạtđộng trong giai đoạn này

Vi dụ1: Tiếng anh 8- Unit 9: A first- aird course

Giáo viên: You are going to read a text about first – aid Look at thepictures ( hang the illustrative pictures on the board)

Can you guess what pappened to the people in each picture? What doyou call these cases in English?

Can you give me first – aid instructions for each case? If not, ask yourteacher to explain it to you then have a class dicussion about it

Ví dụ 2: Tiếng Anh 8 Unit 10: Recyling

Lesson: Read