Tư liệu dạy chương trình địa phương THCS

Ngay từ trong Tết, ông đã dặn dò vợ con kĩ lỡng: Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, đúng mồng 10 Tết phải trông cháu để ông còn đi dự lễ phát động trồn

Vũ Văn Tiến

Phía

sau

cổng làng

Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia

Hà Nội, 2005

Có phải chỉ vì nghĩa vụ?

Sở dĩ, ông Hải biết trớc đợc tin sẽ có lãnh đạo tỉnh về dự lễ phát động tròng tre chắn sóng ở xã N (tỉnh H) vào đầu xuân Quý Mùi là nhờ có con trai làm ở Uỷ ban Ông Hải phấn khởi khoe khắp với bạn nè trong tổ hu trí Lần này

bà con xã ông sẽ đợc tiếp xúc với những đồng chí lãnh đạo cao nhất của tỉnh mà

họ mới chỉ đợc thấy trên TV, đài, báo.

Cũng nh nhiều ngời dân trong thôn, cả gia đình ông Hải ai cũng cố gắng thu xếp công việc để đến hôm đó có thời gian ra dự lễ trồng cây Ngay từ trong Tết, ông đã dặn dò vợ con kĩ lỡng: Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

đúng mồng 10 Tết phải trông cháu để ông còn đi dự lễ phát động trồng cây ”

Ngay từ trớc Tết, xã đã chỉ đạo Đoàn thanh niên phải chuẩn bị trớc cho ngày ra quân trồng cây đầu xuân thật chu đáo Bí th chi đoàn thôn mệt nhoài vì phải

đôn đốc các đoàn viên vác đất đắp bồi, xin mống tre để chuẩn bị cho lãnh đạo tỉnh về trồng.

Lễ khai mạc Tết trồng cây rồi cũng đến Hàng ngàn ngời trong xã đã có mặt ở địa điểm tổ chức buổi lễ từ sáng sớm Ngời đến vì trách nhiệm, ngời vì lòng nhiệt tình và cũng có ngời vì muốn tận mắt đợc nhìn thấy các đồng chí lãnh đạo của tỉnh Khách trên tỉnh, trên huyện về dự có cả chục chiếc xe ôtô sang trọng Sau những thủ tục của buổi lễ, các vị lãnh đạo trồng cây xong, vội vàng lên xe ôtô về tỉnh Nhiều ngời dân trong xã bỗng thấy hụt hẫng và ngán ngẩm: Thôi thì lãnh đạo không có điều kiện ở lại lâu, ít ra cũng phải có vài lời chúc mừng năm mới, động viên phong trào của xã để bà con phấn khởi, chứ nếu

về xã chỉ vì nghĩa vụ thì uổng công sức chuẩn bị của bà con Làm lãnh đạo mà

xa dân thế thì không biết đến bao giờ dân mới đợc nhờ?

Vũ Văn Tiến

Báo NTNN số 35, ra Thứ Hai 3 – 3 – 2003 3 – 3 – 2003 2003

Bốc thăm cho t

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợng

Chùa làng Đoài phen này có mà chật ních tợng Cha năm nào lại có

đông ngời cung tiến tợng vào chùa đông nh dịp cuối năm nay.

Nhà ông Hải bổ đầu mỗi con hai trăm nghìn đồng để mua pho tợng một triệu Nhà bà Hoạch cũng chẳng chịu kém, bà bán luôn con bò để mua cho đợc pho tợng 1,5 triệu đồng Rồi nhà ông Lùng cũng hô hào con cháu ở miền Nam gửi tiền ra để mua hai pho tợng từ Hà Tây đem về Nếu nh ban đầu dân làng

Đoài phấn khởi bao nhiêu vì chùa mới xây xong mà đã có nhiều ngời cung tiến tợng thì sau lại ngán ngẩm vì quá nhiều gia đình cung tiến nên chẳng đủ chỗ để tợng, chẳng lẽ lại xây thêm chùa (!) Không chỉ vậy các gia đình cung tiến tợng

ai cũng muốn pho tợng nhà mình phải đợc thờ ở gian chính, không thì cũng phải cùng gian thờ Thành Hoàng Thành thử ban khánh tiết chùa đành phải đa ra tiêu chí xét việc kê t

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợng sao cho không mất lòng ai.

Một cuộc họp không xong, cuộc họp thứ hai vẫn còn tranh cãi Tợng gia

đình nào cũng quan trọng, cũng đẹp, mà lại đa về cùng thời gian nên việc đa

các pho tợng vào chùa không thể thực hiện đợc Ban khánh tiết cuối cùng đa ra sáng kiến là bốc thăm Gia đình bốc đ“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợc chỗ nào đẹp cho pho t“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợng nhà mình thì hả hê Gia đình khác không may bốc phải chỗ không ng ý thì nói bóng nói bóng nói gió: Ban khánh tiết có mỗi việc lo chỗ ngồi cho t“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợng cũng không xong!.

Cụ Đổng – 3 – 2003 ng ời cao tuổi nhất làng không khỏi buồn lòng chép miệng than, nếu có tâm đâu cứ phải cung tiến tợng trong khi chùa làng còn thiếu, còn cần biết bao thứ khác nữa.

Báo NTNN số 185, ra Thứ Năm 20 – 3 – 2003 11 – 3 – 2003 2003

Khẩu giả, quyền thật!

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Mấy hôm nay nhà ông Phen – 3 – 2003 các bộ xã T lục đục Tối nào vợ chồng cũng to tiếng với nhau tới tận khuya Thế là dân làng Dục lại có chuyện để mà buôn Quán n

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ớc bà Giang trở thành nơi tụ tập của mọi ngời Câu chuyện nhà

ông Phen tởng không ai hiểu thì tại đây, nó đã đợc mổ xẻ đến từng chi tiết.“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Chả là ông Phen nhất định chuyển hộ khẩu cả mấy đứa con vào một xã thuộc khu vực vùng sâu Bà vợ ông phát sốt lên với cái tin đó Ngời ta muốn cho con cái ra thị trấn, thành phố học không đợc, mình thì lại thích chuyển vào vùng sâu, vùng xa Bà khăng khăng không đồng ý Ông giải thích: Bây giờ, bọn nhỏ

đang học cấp II, mình phải chuyển khẩu cho chúng nó vào đó, sau này có thi

đại học mới đợc u tiên, đợc cộng điểm, mà cộng nhiều đằng khác Việc cắt khẩu thí cứ cắt, việc chuyển thì cứ chuyển Bọn nhỏ vẫn học ở trờng làng, vẫn ăn ở cùng vợ chồng mình chứ có phải vào vùng sâu, vùng xa ở thật đâu mà bà lo Chúng nó chỉ có khẩu trên giấy tờ ở những nơi đó thôi Bà phải hiểu: Khẩu“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

giả mà quyền lợi thật đó.

Đợc giải thích, nhng vợ ông Phen vẫn không thông Ông mà làm thế sau này con cái mình có đỗ đại học thì dân làng cũng không phục, họ còn cời cho là khác Khi con lớn, nó hiểu ra sẽ xấu hổ với bạn bè Mà cả làng đang cời cái chiến l

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ợc của ông đấy Thế là xung đột xảy ra ”

Con nhà mình không chuyển thì tôi chuyển cho con nhà khác Sau này

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

con cái không vào đại học là lỗi ở bà! Thế là chỉ sau vài hôm, mấy đứa con”

ông Phen đã có hộ khẩu ở một xã vùng sâu của tỉnh.

Việc ông Phen chuyển khẩu thành công, dại gì ngời khác lại đứng nhìn Không khéo cả làng phen này chuyển khẩu vào hết vùng sâu, vùng xa!

Bà Giang – 3 – 2003 chủ quán n ớc thở dài: Các anh, các chị cứ động viên con cái học cho giỏi Các cháu chịu khó, cần cù thì chẳng cần điểm “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” u tiên vẫn cứ

đậu đại học Còn nếu học dốt thì dù hộ khẩu có ở đâu thì trợt vẫn hoàn trợt mà thôi!

Báo NTNN số 195, ra Thứ Hai 8 – 3 – 2003 12 – 3 – 2003 2003

Tham thì thâm

Có tin sẽ có đờng giao thông chạy qua nghĩa trang thôn Đông để vào khu công nghiệp mới của huyện, nên mấy hôm nay cả làng Đông đổ xô đi xây mồ mả Có mấy ngày thôi mà đã xuất hiện đến vài dãy mộ vuông, tròn cùng vài chục mộ đắp đất mới Trẻ con cũng đợc huy động vào công việc này.

Cứ nh tính toán của ông Đê thì sau vụ đền bù giải phóng mặt bằng cho ờng giao thông chạy qua nghĩa trang, với hơn 10 ngôi mộ ông vừa thiết kế sơ“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

đ-sơ cũng thu đợc chục triệu đồng, gấp 3 – 3 – 2003 4 lứa lợn của bà xã ông nuôi Vì vậy,

để gấp rút hoàn thành các ngôi mộ, ông dừng cả việc xây cong trình phụ để điều thợ ra nghĩa trang.

Theo ông Đê, ông Bình cũng chớp cơ hội huy động ngay mấy anh con rể

ở thôn bên sang giúp Các chàng rể khuyên can: Bố không nên chạy theo ngời ta trong việc này Nếu có đợc thêm đôi triệu, thậm chí đến cả mời triệu mà phải xây mồ mả giả để nhận đền bù chúng con cũng chẳng nhận Thế là mấy anh chàng rể bị ông mắng té tát: Các anh không giúp thì tôi thuê thợ “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Chính quyền thôn tuy biết việc làm của ông Đê, ông Bình là sai nhng muốn ngăn cấm cũng chẳng đợc vì trong tay họ làm gì có văn bản pháp luật nào quy định việc xây dựng mồ mả giả Chỉ trong một thời gian ngắn, mồ mả mới ở nghĩa trang thôn Đông mọc lên nh nấm.

Chỉ đến khi cán bộ địa chính xã nhận bản thiết kế giao thông từ trên huyện về thì tất cả mới vỡ lẽ Đờng giao thông vẫn cứ mở và đi qua địa phận thông Đông, nhng lại không hề ảnh hởng tới diện tích nghĩa trang của làng Cái tin đó nh sét đánh ngang tai ông Đê, ông Bình Trong khi cái bếp, cái chuồng lợn đang xây dở, cầu ao còn ngổn ngang vôi vữa, mà Tết nhất thì đến nơi rồi.

Nhìn cảnh đó mấy bác hu trí trong thôn vừa thơng, vừa buồn Thơng cho các ông đã đến tuổi nghỉ ngơi rồi mà bất chấp cả đạo đức để làm giàu Buồn“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

cho các ông là giờ đây đi đâu cũng chẳng dám ngẩng mặt lên.

Báo NTNN số 201, ra Thứ Năm 18 – 3 – 2003 12 – 3 – 2003 2003

Bệnh phát trong mùa tuyển quân

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Cứ đà này đến mùa tuyển quân, để tìm ra một thanh niên không mắc bệnh ngoài da ở thôn hạ (xã T huyện H) chẳng khác gì mò kim đáy bể “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Nhà ông Định có hai ông con trai thì cả hai cứ đến mùa khám tuyển nghĩa vụ quân sự là lại bị hắc lào, lang ben Nhà bà Mơ, ông Thức cũng vậy.

Có khi vùng này là ổ bệnh cũng nên (!) Thanh niên làng Hạ chắc là lây“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

bệnh từ đây ” – 3 – 2003 bà Sủng nhận xét Mấy năm nay hễ cứ đến mùa tuyển quân là thanh niên cả xã thi nhau mắc bệnh ngoài da, thậm chí có ngời còn bị yếu tim.

Vợ ông Định thấy con trai bị bệnh cuống lên Lo con ế vợ, bà chạy“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

khắp xóm vay tiền để cho hai đứa ra thành phố chữa Ông Định thấy vậy liền quạt cho bà một trận: Con nhà ng

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ời ta muốn có bệnh chẳng đ“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợc, có khi còn phải chạy chọt Con nhà mình bệnh thật, lại đúng vào mùa tuyển quân nh thế này là nhờ kinh nghiệm của tôi đấy Bọn trẻ ở nhà năm nào là làm ra tiền năm đấy ”

Lo ngại cho sức khoẻ của trai tráng trong làng, bà Sủng thắc mắc với chồng Nh đợc chia sẻ, ông nói liền một mạch: Bọn trẻ bây giờ chúng nó lắm“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

võ thật, cố tình bị bệnh để khỏi phải đi nghĩa vụ quân sự Nếu ở đâu cũng nh

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

làng mình thì lấy ai đi bảo vệ Tổ quốc ”

Để đảm bảo quân số theo chỉ tiêu trên giao, xã phải gọi 100% thanh niên trong độ tuổi nghĩa vụ quân sự đi khám tuyển Cuối cùng, Ban tuyển quân cũng chọn ra đợc 16 ngời lành lặn Chỉ tiêu tuyển quân của xã năm nay đã hoàn“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

thành Sau vụ tuyển quân này, xã đội trởng cũng đã kịp thời rút ra kinh nghiệm

để đối phó với dịch bệnh tr“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ớc nguy cơ lại bùng phát trong mùa tuyển quân năm sau.

(!) Nhng thực tế, ngân sách xã năm nào cũng bội chi.

Để giải quyết tình trạng này, cán bộ xã đã vạch ra kế hoạch : Tăng vé“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

thu của những ngời bán hàng ở chợ, cho thuê nhiều dịch vụ trong tầm quản lý của xã; bán những mảnh đất trong phạm vi thẩm quyền Và việc quyết định bán cả mảnh đất đang là chỗ chứa rác thải của khu chợ và thị tứ cũng là một phần trong kế hoạch đó Nghe tin này bà con bán hàng ở chợ nhao lên, xã bán

chỗ đất đó thì đổ rác ở đâu? Hay là chở ra sông Cái (?!) Bất chấp mọi ý kiến, mảnh đất chứa rác trên vẫn có chủ mới.

Tởng rằng giải pháp tình thế của xã chỉ dừng lại đây Nh“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ng rồi hai khu nhà vệ sinh nằm trong chợ chỉ trong vòng mấy ngày cũng lại có ngời mới đứng tên Trớc kia, ai vào chợ bán hàng chỉ mất một lần vé thì giờ lại có thêm loại vé nữa khi có nhu cầu mà giá vào còn cao hơn cả tiền thuê chỗ ngồi bán hàng.“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Mọi ngời ấm ức lắm, nhng biết kêu ai (?).

Sau sự kiện lãnh đạo xã H bán nhà vệ sinh trong chợ, mội ngời băn khoăn: không biết sau nhà vệ sinh thì cái gì sẽ bị bán nữa đây? Lời xì xào rồi cũng đến tai cán bộ xã Nhng đất đã bán thì sao thu lại đợc, chẳng lẽ lại chuộc (?) Nếu cứ đà này ngời dân xã H sẽ còn đợc chứng kiến nhiều chuyện cời ra n-

ớc mắt.

Báo NTNN số 3, ra Thứ Hai 5 – 3 – 2003 1 – 3 – 2003 2004

Chỉ vì nói đổng ! “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Đám hiếu con bà Hạc ngời đến chia buồn thì ít, ngời đến để nghe ngóng

về nguyên nhân cái chết của con bà thì nhiều.

Chuyện chẳng xảy ra nếu nh anh Thục – 3 – 2003 con bà chịu khó làm ăn Đằng này anh ta hết lô đề, cờ bạc lại còn rợu chè, mà cứ có cốc rợu vào là lại nói linh tinh Trong thôn có ai chê con bà là h hỏng mà bà nghe đợc thể nào cũng đợc

bà dạy cho một bài học về cái tội rỗi mồm Nay con bà cũng vì cái tội đó“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

mà mất mạng.

Trúng đợc con lô , con đề nào bà cũng hào phóng mời rất đông bạn“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

bè đi nhậu Rợu vào thì lời ra, những chuyện đợc coi là bí mật của cái làng bà“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

đợc lôi ra mổ xẻ Lúc đầu chỉ là chuyện nhà cửa, sau là chuyện vợ con của“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

nhau Anh Thục còn tự hào vì có vợ đảm đang, chẳng cần phải cho vợ đi đâu“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

cũng thừa ăn, chứ để vợ đi làm ô sin nh“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” vợ thằng Bang thì hèn Máu sĩ diện nổi lên, Bang vớ ngay chai rợu, túm cổ áo đập vào đầu ngời phát ngôn bừa“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

bãi đó án mạng xảy ra quá nhanh, những tràng cời trớc đó bỗng in bặt.

Lo tang cho con trai mà bà Hạc ân hận vô cùng Nếu nh bà Hạc cứ để

cho xóm làng góp ý con bà từ sớm thì đâu đến nỗi Thanh niên trong thôn cũng

rút ra đợc bài học cho mình, tết nhất đến rồi, có vui cũng đừng đem chuyện đời

t của ngời khác ra mà buôn “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Báo NTNN số 8, ra Thứ Hai 12 – 3 – 2003 1 – 3 – 2003 2004

Làng văn hoá chín ép! “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Thôn Thợng đợc công nhận danh hiệu Làng văn hoá mà chẳng mấy ai“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

vui Vui sao đ“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ợc khi mình không xứng đáng khen mà lại bị khen , ông Khởi“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ”

tr

– 3 – 2003 ởng thôn nói.

Xã T có 5 thôn với trên 6.000 nhân khẩu Tuy nằm ở trung tâm của huyện

nhng mãi xã vẫn cha có thôn nào đợc công nhận là làng văn hoá Trong khi“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

các xã khác đều có từ một đến hai làng đạt danh hiệu này Không thể thua chị

kém em đợc, xã ra Nghị quyết dựng thôn Th“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợng lên Dù gì đây cũng là thôn

đông dân mà lại có nhiều ngời làm cán bộ trên xã nhất

Chỉ sau có mấy tháng, thôn Thợng nghiễm nhiên khoác lên mình danh

hiệu Làng văn hoá Bốn thôn còn lại đang trong đà thi đua, phấn đấu thấy thế“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

chững lại Cứ nh lời so sánh của ông Phùng – 3 – 2003 ởng thôn 2, thì xét về mọi mặt, tr

thôn Thợng vẫn đứng sau bốn thôn còn lại Nay thôn Thợng đã đạt danh hiệu

làng văn hoá thì thôn ông việc gì phải phấn đấu cho mệt Trong khi ng

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ời dân

thôn Thợng càng ngày càng tỏ ra chán với cái áo choàng của thôn mình vì“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

phong trào gì cũng bị thúc giục, dồn ép để lấy thành tích; gia đình nào hơi to

tiếng một chút chẳng biết lí do gì cũng bị gọi ra nhà văn hoá của thôn; mấy cậu

thanh niên đi chơi khuya là bị dân quân tra hỏi Thôn có vài con đờng đổ bê

tông nay cấm xe bò chở vật liệu, khiến việc làm ăn của nhiều hộ kinh doanh gặp

khó khăn Ông Khởi thì suốt ngày đi hòa giải hết vụ nhà anh Hùng mất đôi gà

mái ghẹ, mấy bà mất chục bắp ngô, mơi khóm hành ngoai đồng Rồi cả thôn

lại giật mình với cái tin thằng Hội con bà Phong bị bắt do tiêm chích ma tuý

Hoá ra, để xã đợc tiếng thơm, những cán bộ nh ông Khởi đã p hải gồng

mình lên quá sức.

Báo NTNN số 11, ra Thứ Năm 15 – 3 – 2003 1 – 3 – 2003 2004

Giật giải đầu năm

Sắp đến giao thừa rồi mà chị Trinh ngóng mãi không thấy chồng về.

Nóng ruột, chị sai ngay thằng Nam ra đình gọi bố Rồi thằng Nam cũng chẳng

thấy tăm hơi đâu Còn có mời phút nữa là sang năm mới, chị hộc tốc ra đình để

lôi cổ hai bố con về Nh

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ng ra đến nơi chị mới giật mình: Không chỉ có chồng,

con chị mà bà con trong thôn ra đình đón giao thừa rất đông

Quay đi, quay lại nhìn đồng hồ thì năm mới đã bớc sang tự bao giờ chị

Trinh cũng không hay Lúc này chị mới nhận ra nhiệm vụ của mình Nh“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ng

thôi, mình còn muốn ở đây thăm hỏi, chức tết, mừng năm mới, huống chi bố con

cu Nam Đúng lúc đó, trong nhà văn hoá, ông trởng thôn trịnh trọng tuyên bố

trao giải nhất cho nhà chị Trinh – 3 – 2003 gia đình có mặt đông đủ nhất trong lễ đón

giao thừa xuân Giáp Thân của thôn Hoá ra, thôn mình có cuộc thi này từ mấy

năm nay mà đến Tết này chị mới biết Đầu năm gặp may thế này nhất định năm

nay gia đình chị sẽ làm ăn phát đạt.

Về đến nhà, chị Trinh chẳng còn tâm trạng nh trớc lúc giao thừa nữa.

Chị thắp hơng lễ năm mới và không quên rót rợu chúc sức khoẻ mọi ngời trong

giao đình Chị nói với chồng: Giao thừa năm tới nhất định gia đình mình lại đi

thi và quyết tâm giật giải

Báo NTNN số 21, ra Thứ Năm 29 – 3 – 2003 1 – 3 – 2003 2004

Cỗ bàn cha hẳn đã hay

Đã thành lệ, xuân năm nào thôn Đầu cũng tổ chức lễ mừng thọ cho các

cụ cao niên Nhà ai cũng chuẩn bị chu đáo cho buổi khao thọ Riêng ông Bạch

thì lại khác Vợ mới mất đợc hai năm, con cái thì khó khăn Tết này ông vừa

tròn 70 – 3 – 2003 cái tuổi x a nay hiếm mà ông giúp đỡ đợc con cháu khối việc thế là

quý Ông dự định lễ khao thọ chỉ mời bà con trong xóm, ngoài làng đến ăn trầu,

xơi nớc Nh thế con cháu đỡ phải tổ chức cỗ bàn tốn kém, lại thực hiện tốt nếp

sống văn hoá mới Nhng mấy ông trong họ đâu có nghe Họ lý luận: Giàu,

nghèo không biết Đã khao thọ là phải có rợu, có thịt mới đàng hoàng! Ông

và các cháu không lo đợc thì đã có chúng tôi giúp Trớc áp lực này ông Bạch“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

đành buông xuôi

Các thủ tục của buổi chúc thọ tại nhà văn hoá của thôn đã xong Cụ nào

cũng có con cháu vây quanh lên tặng hoa, chụp ảnh Riêng cụ Bạch thì lặng lẽ

đứng một chỗ ở ngoài sân có ai đó nói vọng vào: Nhà cụ Bạch cỗ bà r“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ợu say

đang xảy ra tranh cãi ầm ầm kia kìa Chẳng biết cụ Bạch có nghe thấy”

những lời đó không, nhng ai nhìn vào cũng thấy cụ rơm rớm nớc mắt Thật kính

không bõ phiền Giá mọi ngời cứ tổ chức mừng thọ cho cụ chè nớc bình thờng,

vừa vui vừa tiết kiệm thì đâu đến thế Mấy ngày Tết ở thôn Đầu xảy ra vài vụ

thanh niên ẩu đả nhau vì rợu rồi, nay lại đến các cụ khẩu chiến nhau cũng vì“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

tửu Nhìn cảnh đó, nhiều cụ sắp khao thọ vào xuân năm sau đã phác thảo“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

cho mình một buổi chúc thọ thật vui mà không cần cỗ bàn nữa.

Báo NTNN số 23, ra Thứ Hai 2 – 3 – 2003 2 – 3 – 2003 2004

Không phải cứ họ to là trúng cử

Hôm nay là buổi thứ ba chị Thơng phải bỏ đi chợ, tính sơ sơ cũng mất

gần trăm bạc tiền lãi Tiếc đấy nhng biết là thế nào đợc Thôi, tất cả cũng vì nhà

chồng, vì họ tộc Mà chồng chị đã tuyên bố dứt khoát: Họ có buổi họp nào bàn

quán triệt việc bầu trởng thôn cấm chị vắng mặt.

Chẳng là, tình hình chính trị thôn Xoan của chị đang nóng lên từng“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

ngày Kì bầu trởng thôn lần này khéo đi vào lịch sử của thôn Xoan Cha năm

nào có tới 6 ngời cùng ra tranh cử chức trởng thôn Trong số này, ngoài một vài

ngời có năng lực, có tâm huyết với bà con còn lại là cậy vào u thế của họ mình

vì đông nhân khẩu Do vậy, những ngời nh chị Thơng phải nghỉ buổi chợ, buổi

làm đồng để ở nhà đi họp Ngời ở nhà đã vậy, nhà nào có con em đi làm ăm ở

xa đã đến tuổi đi bầu cũng đợc gọi hết về Ông Đăng – 3 – 2003 tr ởng tộc họ Nguyễn

Văn to nhất làng tuyên bố: Con nhà nào không nghe lời về họp là khai trừ ra

khỏi họ Vì thế, nhà ai cũng sợ.

Ngày bầu trởng thôn, thôn Xoan nhộp nhịp chẳng khác gì ngày hội làng.

Dòng họ nào cũng cầu mong ng“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ời họ mình trúng cử.

Nhng không nh dự đoán của nhiều ngời, anh Vinh con bà Thắm còng ở

đầu làng trúng chức trởng thôn Nghe tin này, mấy ông trởng họ đông nhân“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

khẩu ngớ ng” ời ra Vì nh tính toán của các ông thì chức trởng thôn không thể

lọt xuống các họ bé, mà nhất là lại rơi vào anh Vinh mồ côi cha, quê ở nơi

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

khác về thôn Xoan ở rể.

Nhng điều này đã đợc các bác trong tổ hu trí giải thích: Trớc khi thôn

Xoan bầu trởng thôn, xã đã quán triệt với tất cả cán bộ, Đảng viên của thôn là

phải chọn đợc ngời có năng lực, có tâm huyết với dân, với làng Việc anh Vinh

đợc bầu làm trởng thôn là đã trúng lòng dân, ý Đảng.

Báo NTNN số 33, ra Thứ Hai 16 – 3 – 2003 2 – 3 – 2003 2004

Gặp hạn “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Nhà bà Hải mua cho cậu con trai chiếc xe máy đời mới khiến nhiều ngời

ngạc nhiên Cách đây không lâu bà còn lên xã xin xác nhận lý lịch cho cậu ra

Hà Nội chuẩn bị học nghề, vậy mà giờ bà đã thay đổi ý định Nghe đâu bà còn

định cới vợ cho cậu ta nữa Việc làm của bà quá nhanh, đến ông xã cũng chẳng

kịp hiểu Có ai hỏi thì bà gắt giọng một cách khó hiểu

Không phải chỉ một mình nhà bà Hải mà một số hộ trong thôn đến cái ăn

trớc vẫn còn lo mà nay cũng đã mua TV, xe máy Ông trởng thôn đi điều tra“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

mới vỡ lẽ: Có một doanh nghiệp về địa phơng mua đất mở nhà máy, nghe đâu

còn hứa gia đình nào bán đất cho doanh nghiệp họ sẽ nhận con em vào làm“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

việc Bà Hải sớm biết tin này nên đã nhanh nhạy đi tr“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ớc Nh” ng, bà khôn thì

ngời khác cũng khôn, vừa có tiền đền bù, con cái khỏi phải đi học nghề tốn tiền“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

mà vẫn có việc làm gần nhà - bà Hải khoe với ông tr” ởng thôn.

Nay nhà máy đã xây xong, đã tuyển công nhân mà không hề thấy mặt

mũi con em địa phơng mình đợc vào đó làm Chỉ thấy nay bà con xóm dới, mai

bà con xóm trên kéo nhau ra nhà máy, rồi lại về Uỷ ban xã để thắc mắc:

Doanh nghiệp đã hứa sau khi xây nhà máy sẽ nhận con em chúng tôi vào dạy

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

nghề, ai thạo nghề rồi thì vào làm việc ngay Vậy mà công nhân đã tuyển xong

sao chẳng thấy con em thôn mình đợc nhận vào làm ”

Cán bộ xã hỏi doanh nghiệp, doanh nghiệp hỏi xã, xã hỏi thôn xem ai đã

hứa với bà con nh

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” vậy Nhng tìm mãi vẫn chẳng thấy một văn bản, hợp đồng

nào Những tin đồn thất thiệt trên là tự bà con lan truyền cho nhau Doanh“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

nghiệp lấy đất của địa phơng và đền bù theo quy định Việc nhận công nhân vào

làm thì phải căn cứ vào tay nghề, trình độ.

Nghe cán bộ giải thích, bà con mới ngớ ngời ra Xe máy, TV đã mua, nay

lấy tiền đâu để đi học nghề, để đầu t làm kinh tế Mấy bà đành an ủi nhau:

Thôi! Nó cũng là cái hạn Từ bây giờ, nhất định chúng ta phải theo sự chỉ đạo“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

của cán bộ, chứ nghe tin vỉa hè có ngày đến cái bát mẻ cũng không có mà ăn!

Báo NTNN số 43, ra Thứ Hai 1 – 3 – 2003 3 – 3 – 2003 2004

Thi đỗ thì đợc sổ nghèo (!) “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Vài năm trở lại đây, các em ở xã T đỗ vào các trờng cao đẳng, đại học

khá cao Bởi gia đình nào cũng khuyến khích, tạo điều kiện cho các em học tập.

Vì thế, Hội Khuyến học huyện đã phát động phong trào học theo xã T.

Cán bộ xã T phấn khởi lắm Còn gì vinh dự hơn là xã mình có nhiều con

em thi đậu các trờng cao đẳng, đại học Hồ sơ trúng tuyển của thí sinh luôn đợc

xã u tiên số một khi lấy dấu xác nhận Và cả sổ chứng nhận hộ nghèo của những

hộ có con em thi đỗ cao đẳng, đại học cũng đợc xã tận tình giúp đỡ Nhà ông“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Bẩy có hai cậu con trai đỗ đại học liền đợc xã làm cho hai sổ chứng nhận

nghèo Nhng trong thực tế, gia đình ông Bẩy chẳng nghèo tí nào Rồi hộ nhà ông

Đỉnh, bà Lễ cũng vậy Hễ ai có phàn nàn, thắc mắc đều nhận đợc câu trả lời từ

cán bộ xã: Con em các vị cứ đỗ đạt đi, chúng tôi sẽ tạo điều kiện nh vậy

Quả thực với cải sổ nghèo , mỗi năm một sinh viên cũng đỡ đ“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợc 1/2 học

phí Nếu cộng mấy năm học là cả một số tiền lớn Dân trong xã thấy cán bộ làm

nh vậy ngời thì ủng hộ, nhng cũng có ngời lại phản đối Họ bảo, nếu xã nào

cũng nhiệt tình nh“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” xã ta thì cả huyện mỗi năm lại tăng lên vài trăm hộ nghèo

mất Vì trong huyện năm nào chẳng có vài trăm em trúng tuyển cao đẳng, đại

học Xã ta làm vậy, các nơi khác cũng noi g“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ơng thì hậu quả sẽ ra sao? Rồi đến”

khi con em hộ nghèo thật, hộ nghèo giả lẫn lộn biết giải quyết thế nào

Nghe nói thế cũng có vị cán bộ chột dạ Năm nay xã nhà có con em đỗ

đại học, cao đẳng nhiều đến mấy cũng phải cân nhắc, bình xét kĩ lỡng chứ nhất

định không để sổ nghèo bị trao nhầm chủ.“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Báo NTNN, số 51 ra Thứ Năm 11- 3- 2004

Giàu thế để làm gì?!

Mấy năm nay khi nhà anh Phong làm ăn phát tài thì trong thôn ai cũng mừng Ai giàu ba họ, ai khó ba đời Làm ăn gặp nhiều may mắn nh thế, lại có

điều kiện kinh tế thì ông bà Thuỷ chắc cũng vui mà sống thọ hơn Anh Phong có

điều kiện đấy, nhng thực ra ông bà Thuỷ cũng chẳng phải để anh cho tiền tiêu vặt Đôi khi ông bà Thuỷ còn cho cả con anh Phong tiền mua sách vở Có số tiền tiêu hàng tháng là do ông bà Thuỷ đều đợc hởng lơng liệt sĩ trong kháng chiến chống pháp Ông thì hay đi cỗ bàn, đám xá nên không có tiền để dành Còn bà thờng tích góp để có chút lộc già cho các cháu sau này.“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Gần đến Tết, bà Thuỷ có đa hơn một triệu đồng nhờ anh Phong mua giúp hai chỉ vàng Vợ chồng anh Phong phản ứng ngay: Bà cứ gom đủ thì vợ chồng“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

con mua giúp, tết nhất bao nhiêu là việc, bà cứ Tôi biết số tiền trên ch” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, a đủ mua hai chỉ vàng thì anh chị cứ cho tôi vay, lĩnh lơng những tháng sau tôi sẽ hoàn trả - bà Thuỷ nói T” ởng rằng đến nớc này anh chị Phong sẽ chiều lòng bà

cụ Ai ngờ, vợ chồng anh Phong đi mua cho bà lợng vàng đúng bằng số tiền trên Cầm chiếc nhẫn vàng trên tay mà nớc mắt bà Thuỷ cứ rng rng Kể từ hôm

đó bà ốm nằm bẹp trên giờng Suốt những ngày tết ngời đến thăm hỏi rất nhiều những cũng chẳng ai biết bà buồn phiền vì chuyện gì mà đâm ra bệnh Duy chỉ

có ông Thuỷ là rõ tất cả Bà Thuỷ quý cô cháu gái con anh Phong, biết cũng chẳng còn sống đợc mấy nữa, muốn cho cháu chiếc nhẫn gọi là một chút của bà nội Chứ nào bà có mua để cho con cháu hàng xóm, hay để bà đeo Nay bà ốm nằm đó, vợ chồng anh Phong giá có mua cho bà đến 5 chỉ vàng thì bà cũng không khoẻ lại đợc nh trớc

Trong họ có ngời nhắc khéo vợ chồng anh Phong: Còn ông Thuỷ đó,“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

chớ có để ông lại ốm nh bà (!) Giàu nh vợ chồng anh thì cũng chẳng nên giàu.

Báo NTNN số 24, ra Thứ Ba 3 - 2 – 3 – 2003 2004

Hối thì đã muộn

Mới sáng sớm mà ở đầu làng thôn Hạ đã xuất hiện chiếc xe cứu thơng màu trắng toát Nhìn thấy nó không ít ngời đã phải giật mình Lời xì xào cho hay anh Toán vì goá vợ đâm ra thần kinh Đêm vừa rồi nặng quá nên phải gọi

xe cấp cứu cho đi viện.

Cũng chính cách đây đợc ba năm, vào buổi sáng sớm có xe cứu thơng đa

vợ anh Toán về từ bệnh viện Vợ anh mất đi để lại đứa con trai học lớp Ba và cô con gái mới sinh đợc bốn tháng Trong những ngày đau thơng đó ai cũng thầm trách một ngời chồng có bệnh ghen bóng ghen gió vô cớ Chị Thuý- vợ anh Toán

đi làm ở quán ăn trên thị trấn thỉnh thoảng mới về muộn có mấy tối mà anh đã nghi ngờ Nh ngời khác chỉ cần nhắc khéo vợ mình vài câu, hay góp ý thẳng thắn Đằng này, mặt anh cứ hằm hằm, chẳng nói chẳng rằng Mấy tối đó, chị vào trong nhà đợc là nhờ cậu con trai ra mở cửa cho Tối nay chị về thì nó vừa sang bà ngoại chơi với em Chị gọi cửa mà anh Toán nhất định không mở, rồi anh lại còn nói vọng ra những câu bóng gió Đói, rét cộng với tâm trạng của một ngời phụ nữ đang có biết bao nỗi buồn vì ngời chồng lạnh nhạt đã đa chị tới một hành động mà chị không thể biết hậu quả của nó Chị đã uống cả một chai thuốc sâu để ở đầu nhà Tiếng ú ớ của chị to lên, hàng xóm nhốn nháo sang rất

đông Trong khi anh Toán vẫn im ỉm cửa đóng then cài, và chỉ đến khi chị Thuý

đợc đa đi viện cùng tiếng đập cửa thình thình của hàng xóm thì anh mới xuất hiện

Nhng tất cả đều đã muộn, anh Toán dù có hối hận vô cùng thì chị Thuý cũng không sống lại đợc Ai cũng hi vọng thời gian sẽ dần làm vơi đi nỗi đau đó, giúp anh thoát khỏi sự dằn vặt, ám ảnh Nhng hôm nay, anh đã phải vào viện

điều trị bệnh thần kinh mãn tính thì biết đến ngày nào hai đứa con anh mới có

sự chăm sóc của ngời bố?.

Báo NTNN số 54, ra Thứ Ba 16 – 3 – 2003 3

-2004

Giải hạn ! “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Năm nay bà Quỳnh sao xấu, các con cháu bà cũng vậy Đi xem ở đâu“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

các thầy cũng phán là muốn an lành thì phải dâng sao giải hạn Bà đã mời“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

nhiều thầy về giải hạn rồi, nh“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ng ai cũng từ chối Nay gặp đợc thầy Mê cao“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

tay, lại có thiện chí giúp thật quý biết mấy Có điều thầy Mê có phong cách“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

làm việc khá đặc biệt: Đồ cũng phải mua của thầy, mà quan trọng nhất là đồ mã Nếu thiếu một trong những thứ mà thầy đã kê là thầy không giải hạn“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

cho Giá của những lễ vật phục vụ buổi dâng sao giải hạn mà thầy kê cho bà“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

tính sơ sơ cũng vài triệu bạc Nhng bà vẫn quyết tâm làm Bởi tốn kém mà giải

đợc hạn, gia đình bình an, mạn khoẻ thì còn gì bằng.

Đến ngày thầy hẹn, sân nhà bà Quỳnh đầy ắp hàng mã: mũ, ngựa, TV,“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

xe máy, nhà lầu Con cháu trong gia đình tề tựu đông đủ.

Thầy hẹn bà Quỳnh là đúng 8 giờ sáng là có mặt, giờ đã 11 giờ tr

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” a mà vẫn không thấy tăm hơi đâu Con cháu xúm vào hỏi bà có mua thiếu của thầy“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

món đồ gì không, hay đã làm điều gì để thầy phật ý Đúng lúc căng thẳng ,“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

trên hệ thống loa truyền thanh của xã vang lên bản tin An ninh “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, – 3 – 2003 thời sự của”

Đài Phát thanh-truyền hình tỉnh: Hôm qua Công an tỉnh vừa bắt quả tang thầy“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

cúng Mê đang hành nghề mê tín dị đoan ”

Nghe đến đây, cả nhà bà Quỳnh cùng chột dạ Sau một lúc, tĩnh tâm lại

ai cũng phấn khởi vì không còn bị lời thầy phán ám ảnh Nhìn đống đồ mã, bà“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ’ phán ám ảnh Nhìn đống đồ mã, bà

tiếc đứt cả ruột Bà an ủi: chắc đây là cái hạn của sao xấu năm nay “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Báo NTNN số 58, ra Thứ Hai 22 – 3 – 2003 – 3 – 20033 2004

Cái gì cũng thầu ! “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Làng Thợng dạo này lên cơn sốt thầu Hễ trong làng có chuyện gì dù“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

nhỏ hay lớn cũng có thể đa ra bỏ thầu Đầu tiên là cái ao của làng Để không thật lãng phí, vì vậy làng giao cho một hộ quản lý Thế là có tới hàng chục cái

đơn xin nhận Không còn cách nào khác thôn đành tổ chức bỏ thầu công khai.

Ai bỏ cao giá nhất thì giao ao cho ngời đó quản lý Hôm làng Thợng tổ chức bỏ thầu không khí nhộn nhịp chẳng khác gì sự kiện thời sự lớn Bình thờng cái ao làng chỉ thả bào tây, vậy mà hôm đấu thầu ai cũng nghĩ nếu may mắn đợc nhận

nó sẽ trở thành tỷ phú trong nay mai Đơng nhiên đông ngời muốn làm chủ cái

ao thì giá bỏ thầu cũng leo thang Từ 5 tạ, rồi 7, 8 tạ và cuối cùng ông Khung trúng thầu với giá 10 tạ thóc/năm.

Sau buổi thầu, ông Khung về nhà cứ ra ngẩn vào ngơ Tính toán lại, ông thấy với mức nộp 10 tạ thóc/năm thì cả nhà ông quay vòng nh chong chóng, có thả cá, tôm đặc sản thì lãi lời cũng chẳng đáng là bao Nhng đã đâm lao thì phải theo lao Việc ông trúng thầu cái ao của làng cả thôn đều biết, muốn thôi thì cũng phải thực hiện hết thời hạn hợp đồng Mới hơn một tuần kể từ ngày trúng thầu mà ông Khung gầy rộc cả ngời vì lo nghĩ.

Tiếp theo vụ đấu thầu cái ao làng, mấy mảnh đất trồng rau dọc bờ kênh thuỷ nông, mấy cây gỗ bạch đàn của thôn ở cổng làng không sử dụng cũng đợc

đem đấu thầu Và rồi lại có hàng chục cái đơn gửi đến, lại có buổi đấu giá ở“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

nhà văn hoá thôn Nguy hại hơn, sau những lần đấu thầu, tình đoàn kết giữa các gia đình ở làng Thợng có nguy cơ rạn nứt

Chuyện bỏ thầu, đấu giá của làng Thợng nếu cứ diễn ra thế này thật không ổn Cán bộ thôn phải dành mấy buổi họp rút kinh nghiệm để những việc tiếp theo của thôn không bị rơi vào cảnh dở khóc, dở c“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ời nh” vậy nữa

Báo NTNN số 68, ra Thứ Hai 5 – 3 – 2003 4 – 3 – 2003 2004

Loạn cây l

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” u niệm!

Bây giờ ở thôn Chiêm không chỉ có mùa xuân mới là mùa trồng cây Hễ

có sự kiện giao lu văn hoá, văn nghệ, trận đấu bóng, hay lễ khánh thành công trình công cộng nào là đều có lễ trồng cây l“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” u niệm Nhiều ngời đã bắt đầu dị ứng bởi phong trào trồng cây này “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Ban đầu là một số lãnh đạo cấp trên trồng cây ở khu nhà trẻ mẫu giáo của thôn nhân dịp khánh thành Sau đến các chị em phụ nữ đi giao lu văn nghệ

ở xã bên đợc tặng cây về trồng làm kỉ niệm Mốt trồng cay l“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” u niệm ở thôn Chiêm đã đến hồi báo động Bởi tuần nào cũng có ngời xin cán bộ thôn cho trồng cây lu niệm Mấy anh đi xuất khẩu lao động bên Hàn Quốc về quê dự hội làng cũng có nhã ý muốn trồng cây Chị em trong thôn lấy chồng trên thành phố

về thăm quê cũng đề nghị đợc trồng cây Họ còn thuê cả ôtô để chở cây từ hàng trăm cây số về Thôi đều là thể hiện tấm lòng với quê hơng, mà trồng cây chứ có phải xin cây đâu mà hạn chế Vì thế, ai có nhã ý tặng cây, thôn đều sẵn sàng tiếp nhận Và tất nhiên đã là cây lu niệm thì không thể đem trồng trong v-

ờn của gia đình nào đó đợc mà phải mang ra trung tâm văn hoá của thôn.

Điều đáng nói nữa là dới mỗi gốc cây đều có bia đá ghi rõ tên tuổi, chức danh ngời chủ cây Mà không hiểu tại sao cây trồng sau bao giờ bia đá cũng to hơn cây trồng trớc Mọi ngời bảo, chẳng cần nhìn cây to hay nhỏ, ngày trồng ghi trên bia đá, chỉ cần nhìn kích cỡ bia là biết cây đó trồng lúc nào, gia chủ của cây ra sao

Nếu cứ đà này chỉ một, hai năm nữa là khu đất trung tâm văn hoá thôn Chiêm sẽ thành rừng cây, rừng bia đá Mà cảnh quan còn bị biến dạng bởi sự“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

lộn xộn của các cây lu niệm Xác định đợc nguy cơ này, xã chỉ đạo quyết liệt,“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

thôn Chiêm phải bỏ hẳn hủ tục mới phát sinh này Nếu không nó sẽ làm mất“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

giá trị thực và nét đẹp văn hoa của việc trồng cây lu niệm.

Báo NTNN số 71, ra Thứ Năm 8 – 3 – 2003 4 – 3 – 2003 2004

Gãi đúng chỗ

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

Con đờng vào xóm Hạ từ rất lâu rồi, hễ cứ có tí ma là lầy lội, bão gió là

ngập úng Trớc kia ngời dân xóm Hạ muốn sửa sang thì không có tiền Nhng

mấy năm nay, nhà nào ở xóm Hạ chẳng có của ăn, của để Riêng xe máy nhà ít

nhất cũng phải một cái Nhà nhiều thì ba, bốn cái ấy vậy mà con đờng vào xóm

vẫn cứ để ngập mỗi khi ma gió.

Dũng – 3 – 2003 con ông Thắng công tác ở Hà Nội về thăm nhà, đi cả trăm

kilômet đờng trờng mà chiếc xe máy @ chẳng bẩn tí nào Vậy mà chỉ có gần

trăm mét vào xóm Hạ nó nh con trâu đất Vợ chồng ông Thắng nhìn chiếc xe

của cậu con trai xót ruột lắm Ông nghĩ, hay mình bỏ tiền ra tu sửa đoạn đờng

này Nhgn rồi bàn di tính lại, vợ chồng ông thấy nếu nhà mình bỏ cả tiền ra sửa

đờng thì không có khả năng vì số tiền quá lớn Mà nhà mình có mỗi chiếc xe

máy của thằng Dũng, thỉnh thoảng nó mới về Còn nhà ông Bồng, ông Bởi,

những 3- 4 cái xe chở hàng chạy vè vè suốt ngày Rồi nhà bà Phùng, anh con rể

thỉnh thoảng còn đánh cả ôtô về.

Nhng chẳng lẽ cứ để con đờng của xóm lầy lội mãi, nhân dịp Thanh

Minh năm nay, Dũng nói với bố thử bàn với các gia dình trong xóm đóng góp

làm đờng Việc đóng góp dựa trên số khẩu của mỗi gia đình Ngời thoát ly đóng

gấp đôi khẩu làm nông nghiệp Nhà nào khó khăn quá thì có thể góp công Khi

ông Thắng đa ra ý kiến, hầu hết mọi ngời trong xóm đều ủng hộ Riêng anh con

rể nhà bà Phùng xin ủng hộ số tiền trị giá nửa con đờng

Hoá ra chỉ vì cha có ngời đứng ra tổ chức nên số phận của con đ“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ờng

xóm Hạ vẫn lầy lội nh vậy Sáng kiến anh Dũng đa ra đã gãi đúng chỗ ngứa“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

của ngời dân trong xóm Nhiều ngời bảo, giá mà cậu ấy nêu ý kiến này sớm hơn

Không biết từ bao giờ ngời dân làng Lực có cái thú nhận con nuôi Gia“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”.

đình cụ Thọ có tới 4 ngời con nuôi, các con cụ đều là những ngời gặp nhau trong hoạn nạn, rồi đùm bọc nhau Tình cảm giữa hai cụ với các con cứ thế mà sâu nặng hơn Giờ đây, các cụ cũng đợc vui lây bởi tiếng thơm công thành danh toại của mấy đứa cháu Ngợc lại các cháu cũng đợc sởi ấm tình cảm của ông

bà Rồi gia đình cụ Cố, cụ Quảng vì cu mang ngời nghèo trong lúc hoạn nạn Khi khá giả, họ tìm về các cụ để nhận bố, mẹ nuôi

Nhng khác với thời các cụ, mấy năm nay, mốt nhận con nuôi của làng“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

có phần xô bồ, thậm chí mang tính vụ lợi Cán bộ thôn đã mở cuộc điều tra và“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

phát hiện thằng cu Hiếu đang học lớp 4, con nhà Thanh ở đầu làng, là do bố mẹ

no nhờ vợ chồng ông Nùng nhận làm con nuôi Nguyên do là đi xem bố các thầy phán tuổi nó mệnh thuỷ xung, khắc với mệnh hoả của bố mẹ đẻ Nếu

“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

đợc làm con nuôi vợ chồng ông Nùng, nó sẽ thi đỗ đại học Hay nh trờng hợp thằng Hoàng, con vợ chồng ông Thìn đến xin làm con nuôi nhà ông Hào (Ông không có con) với ý đồ khi ông Hào về già , mảnh đất h“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ơng hoả của ông ta nằm ngay mặt đờng sẽ có chủ mới là Hoàng Nhng nhà ông Hào đâu phải không có họ hàng, anh em Mà nhất là mảnh đất trị giá vài trăm triệu chứ có phải buồng chuối, buồng cau trị giá vài chục nghìn đâu mà anh con nuôi Hoàng lại dễ xơi đến thế Vậy là kiện tụng xảy ra giữa họ nhà ông Hào với gia đình“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

nhà anh Hoàng trở nên căng thẳng

Những vụ con kiện bố mẹ nuôi, bố mẹ đa con nuôi ra toà ở làng Lực bây giờ không còn là hiếm Nhiều ngời nói: Giá mà chính quyền có biện pháp tuyên truyền, giáo dục thì tụ lệ đẹp của làng sẽ không bị thị tr“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ờng hoá nh” vậy.

ời dân làng Phềnh thì ai nấy đều bị nhiễm cái máu của làng mình (!?) Trong“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

sinh hoạt hàng ngày họ có thể phình đ“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ợc cái gì là phình ngay Đầu năm, xã

mời một đoàn văn công về chiêu đãi bà con trong xã Mới nhá nhem tối, dân làng Phềnh đã kéo nhau ra ngồi gần kín sân đình Đã thế họ còn mang theo đủ cả chiếu, ghế trải ra sân để xí chỗ nữa chứ Ngời các làng khác đến sau hết chỗ thấy thế thì bất bình lắm Nhng cả năm mới có một buổi biểu diễn văn nghệ,

ai cũng cố nhịn để trong ấm ngoài êm Nh“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ng cũng có ngời nóng tính thì

tuyên bố luôn: Chúng tôi không phải đi xem ké văn nghệ của làng Phềnh đâu“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

đấy nhé (!) ”

Dân làng Phềnh ngày càng bộc lộ sự lấn lớt của mình hơn Hễ xã có chủ ờng, chính sách gì mới, có lợi một tí là cán bộ làng Phềnh lôi về cho làng mình ngay Nh những đợt ngân hàng cho vay tiền sản xuất, dân làng Phềnh thi nhau mua sắm xe máy để không thua chị kém em Rồi mấy cậu học sinh choai choai cũng thi nhau nhuộm tóc xanh, đỏ, tím, vàng Tiếp nữa, nghĩa trang của làng Phềnh cũng đợc ốp lát đá, xây cất to đẹp hơn các làng Và còn biết bao cái hơn của làng Phềnh mà không thể nào kể hết.

tr-“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Tháng vừa rồi, theo thông báo của UBND xã thì số nợ thuế và các khoản

đóng góp khác của làng Phềnh cao nhất xã, và cũng cha năm nào làng Phềnh lại nợ nhiều đến vậy Xã giục làng, làng giục dân, nhng cuối cùng cũng chẳng thu đợc các khoản thuế mà dân làng Phềnh phải đóng góp Bởi họ còn đang vắt chân lên cổ lo tiền lãi trả ngân hàng, trả chủ các đại lý xe máy Để khắc phục tình trạng này thì không những cán bộ, mà ngay cả ngời dân làng Phềnh phải

bỏ ngay cái máu thích phô tr“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ơng của mình.

Báo NTNN số 81, ra Thứ Năm 22 – 3 – 2003 4 – 3 – 2003 2004

Nói chay!

Mấy năm trớc, ngời dân làng Cầu hào hứng lắm mỗi khi ông trởng thôn

thông báo mời bà con ra nhà văn hoá để nghe cán bộ khuyến nông trên huyện

về hớng dẫn kĩ thuật trồng vải, nuôi gà Nhiều ngời còn bỏ cả buổi chợ, buổi cấy để đi nghe Nhng không ít cán bộ khuyến nông đã làm họ thất vọng.

Chị Na kể, lần cán bộ khuyến nông trên huuyện về hớng dẫn kĩ thuật nuôi lợn siêu nạc, hầu hết mọi ngời nghe xong nhng khi về áp dụng thì chữ thầy“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm,

lại trả thầy Nhiều ng” ời tự ti, hay là tại mình tiếp thu chậm Nhng rồi những lần tiếp sau đó cũng vậy Mọi ngời xì xào bàn tán về cách giảng của cán bộ có phần thiếu thực tế Hớng dẫn quy trình gì cũng toàn lý thuyết Đơn giản nh hớng dẫn ghép, chiết một cành cam, cành vải mà cứ vòng vo mãi Trong khi đó, bà con lại muốn xem cán bộ thực hành ngay tại vờn Có ngời nghi ngờ, hay là cán

bộ không biết chiết ? Nghe vậy nên buổi chuyển giao kĩ thuật lần này ông trởng thôn tới dự và yêu cầu cán bộc chiết thử một cành vải cho bà con xem Đúng nh

dự đoán, giảng viên tuy có thâm niên đi h“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” ớng dẫn kĩ thuật chiết ghép cây ăn quả nhung lại rất lúng túng với mấy cành vải mà bà con yêu cầu họ chiết hộ Để

gỡ thêm ý, giảng viên đành xin phép trở về huyện sớm vì bận họp “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ” “Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

Đến nớc này, thì ông trởng thôn mới hiểu rõ nỗi niềm của bà con Ông“Bu nó và chúng mày làm gì thì làm, ”

nghĩ, phải khắc phục ngay bằng cách góp ý thẳng với cán bộ về hớng dẫn bà con áp dụng tiến bộ kĩ thuật sao cho thật đơn giản, dễ hiểu Sau mỗi bài giảng,