Giáo án Hình học 6

đờng thẳng là gì?- Hiểu quan hệ điểm thuộc không thuộc đờng thẳng * Kĩ năng: - Biết vẽ điểm, đờng thẳng - Biết đặt tên cho điểm, đờng thẳng - Biết sử dụng kí hiệu II- Chuẩn bị của GV và

- hs hiểu điểm là gì? đờng thẳng là gì?

- Hiểu quan hệ điểm thuộc (không thuộc) đờng thẳng

* Kĩ năng:

- Biết vẽ điểm, đờng thẳng

- Biết đặt tên cho điểm, đờng thẳng

- Biết sử dụng kí hiệu

II- Chuẩn bị của GV và HS

GV: thớc thẳng

Bảng phụ vẽ hình sau

HS: thớc thẳng, bút chì

III Các hoạt động dạy học

HS: đọc tên các diểm trong hình

HS nhận xét hai điểm ở hình 2 trùng nhau

HS ghi bài vào vở

Giáo viên:Trơng Văn Quang

3 Điểm thuộc đ ờng thẳng

- Điểm không thuộc đ ờng

GV Diễn đạt quan hệ giữa

các điểm A,B với đờng

HS lªn b¶ng tr×nh bµy lêi gi¶i

HS suy nghÜ Ýt phót t¹i chçHS1: lµm c©u a

HS 2: lµm c©u b

HS 3: lµm c©u cC- H íng dÉn vÒ nhµ (2 phót)

Ngày soạn:12/06/05

Ngày giảng:13/09/05

Tiết 2: Ba điểm thẳng hàng I- Mục tiêu

III Các hoạt động dạy học

? Khi nào thì ba điểm thẳng hàng

? Khi nào thì 3 điểm không thẳng

? Hãy cho biết vị trí của hai điểm C và

B đối với điểm A? vị trí của hai điểm

A và C đối với điểm B? vị trí của 2

điểm A và B đối với điểm C?

B vµ C

? Cã mÊy c¸ch vÏ

? Trong ba ®iÓm th¼ng hµng cã mÊy

®iÓm n»m gi÷a 2 ®iÓm?

GV giíi thiÖu h×nh vÏ trªn b¶ng phô

? Trªn h×nh vÏ cã ®iÓm nµo n»m gi÷a 2

®iÓm kh«ng ?

GV th«ng b¸o: kh«ng kh¸i niÖm ®iÓm

n»m gi÷a khi ba ®iÓm kh«ng th¼ng

HS hiểu có một và chỉ một đờng thẳng đi qua 2 điểm phân biệt

- HS biết đợc thế nào là 2 đờng thẳng cắt nhau, song song , trùng nhau

* Kĩ năng:

- HS biết vẽ đờng thẳng đi qua 2 điểm, vẽ 2 đờng thẳng có 1 điểm chung, hai đờng thẳng song song

* Thái độ:

Yêu cầu HS vẽ cẩn thận và chính xác đờng thẳng đi qua 2 điểm phân biệt cho trớc

II- Chuẩn bị của GV và HS

GV: thớc thẳng

Bảng phụ vẽ các đờng thẳng với các tên gọi khác nhau (a; xy; AB)

HS: thớc thẳng, bút chì

III Các hoạt động dạy học

A Kiểm tra (7ph)

GV nêu đề bài kiểm tra

Câu 1: thế nào là 3 điểm thẳng hàng?

vẽ hình minh hoạ và nêu quan hệ giữa

- Cho 2 điểm A và B, vẽ đợc ấy đờng

thẳng đi qua 2 điểm đó?

GV nêu nhận xét: có một và chỉ một

đ-ờng thẳng đi qua 2 điểm A và B

Củng cố: làm bài 15 sgk

HS vẽ hình ra vở nháp sau đó nêu kết quả

HS quan sát hình 21 sgk và trả lời miệng

2- Tên đ ờng thẳng (7 phút)

? Hãy nêu lại cách đặt tên cho đờng

thẳng?

HS trả lời

Đờng thẳng AB, đờng thẳng AC

Đờng thẳng BA, đờng thẳng CA

Các đờng thẳng song song với nhau

? Em hiểu thế nào là 2 đờng thẳng

trùng nhau, cắt nhau, song song với

nhau?

GV nêu định nghĩa về hai đờng thẳng

trùng nhau, cắt nhau, song song với

nhau?

GV nêu chú ý sgk

Củng cố:

Vẽ 2 đờng thẳng phân biệt có một

điểm chung, không có điểm chung

- Vẽ 2 đờng thẳng cắt nhau mà giao

điểm nằm ngoài trang giấy

HS quan sát các vị trí tơng đối của hai

Giáo viên:Trơng Văn Quang

D- Híng dÉn vÒ nhµ (3 ph)

Häc bµi theo sgk

Lµm bµi tËp : 20, 21 sgk ; 16,17 sbt

ChuÈn bÞ dông cô cho buæi thùc hµnh tiÕt sau

Mçi nhãm 2 HS chuÈn bÞ: 3 cäc tiªu b»ng tre hoÆc gç dµi 1,5m mét ®Çu nhän, th©n cäc d¸n giÊy mµu xen kÏ vµ 1 d©y däi

Chia nhóm (2 HS một nhóm) và phân công nhiệm vụ

HS: Mỗi nhóm 3 cọc tiêu bằng tre (gỗ) dài 1,5m có bọc giấy màu xen kẽ; 1 dây dọi; 1 búa nhỏ

III Tổ chức thực hành

A- Kiểm tra dụng cụ (3 ph)

Gv kiểm tra dụng cụ thực hành của HS

B- Hớng dẫn cách làm (7ph)

GV nêu các bớc thực hiện

Bớc 1: Cắm cọc tiêu thẳng đứng với mặt đất tại hai điểm A và B

Bớc 2: Em thứ nhất đứng ở A, em thức hai cầm cọc tiêu dựng thẳng đứng ở một

điểm C

Bớc 3: Em thứ nhất ra hiệu để em thứ hai điều chỉnh vị trí cọc tiêu sao cho em thứ

nhất thấy cọ tiêu ở B và C Khi đó 3 cọc A, B, C thẳng hàng

HS chú ý theo dõi và ghi nhớ các bớc làm

C- Thực hiện (20 ph)

Gv cho lớp ra vị trí đã chọn (sân bóng) và yêu cầu mỗi nhóm thựchiện nhiệm vụ

đã hớng dẫn

HS thực hành theo nhóm

GV quan sát, kiểm tra việc thực hiện công việc của mỗi nhóm

Các nhóm báo cáo kết quả thực hiện

GV kiểm tra kết quả thực hiện của các nhóm và yêu cầu một hạơc hai nhóm trình bày lại cách thực hiện

D- Nhận xét - đánh giá (15 ph)

GV nhận xét ý thức tham gia hoạt động của HS

Nhận xét kết quả thực hiện của các nhóm

Tuyên dơng các nhóm làm tốt, nhắc nhở nhóm làm cha đạt (cho điểm 1 - 2 nhóm)

Giáo viên:Trơng Văn Quang

Ngày soạn:10/10/05

Ngày giảng:11/10/05

Tiết 5: Tia I- Mục tiêu

Bảng phụ vẽ các cặp tia phân biệt, phấn màu

III Các hoạt động dạy học

A Kiểm tra (7ph)

GV nêu yêu cầu

Vẽ đờng thẳng xy

Vẽ điểm O nằm trên đờng thẳng xy

GV dùng phấn màu xanh vẽ phần đờng

thẳng Ox và giới thiệu hình gồm điểm

O và phần đờng thẳng này là một tia

gốc O

HS lên bảng vẽ hình

HS dới lớp vẽ hình vào vở

HS tô đậm điểm O và phần đờng thẳng Ox

GV giới thiệu tên hai tia: Ox, Oy nhấn

mạnh: Tia Ox bị giới hạn bởi điểm O

không bị giới hạn về phía x

b) Bài tập

Củng cố bài tập 25 sgk

Đọc tên các tia trên hình sau

GV: Hai tia Ox và Oy là hai tia đối

HS đọc định nghĩa về tia trong sgk /111

HS trả lời: Tia gốc O

HS lên bảng vẽ hình

HS đọc tia Ox, tia Oy, tia Om

nhau

2- Hai tia đối nhau (8 phút)

Hãy quan sát hai tia Ox và Oy xem

chúng có gì đặc biệt

Khái niệm: hai tia đối nhau là hai tia

- có chung gốc

- hai tia tạo thành một đờng thẳng

Củng cố: Hai tia Ox và OM có là 2 tia

đối nhau không ? Vì sao?

Củng cố: Vẽ hai tia đối nhau Bm và Bn

Củng cố ?1 sgk

Chú ý: HS có thể trả lời là tia Ay hoặc

AB Khi đó GV giới thiệu Ay và AB

chỉ là một tia và gọi là 1 tia trùng

HS trả lời : Hai tia Ox và Om không

đối nhau vì không thoả mãn yêu cầu 2

HS lên bảng vẽ hình

HS trả lời a) Hai tia Ax và By không đối nhau vì không thoả mãn yêu cầu 1

b) các tia đối nhau là : Ax và Ay; Bx

và By3- Hai tia trùng nhau (8 phút)

GV dùng phấn vẽ tia AB, dùng phấn

màu vẽ tia Ax và cho HS nhận xét về

hai tia này

Khái niệm: hai tia trùng nhau

Nếu: - 2 tia có chung gốc

- tia này nằm trên tia kia

Củng cố: hãy tìm các tia tùng nhau

trên hình 28 sgk

GV giới thiệu hai tia phân biệt

HS nhận xét

- Hai tia có chung gốc

- Tia này nằm trên tia kia

HS trả lời : Hai tia AB và Ay trùng nhau, hai tia Bx và BA trùng nhau

c) Hai tia Ox và Oy không đối nhau vì không tạo thàng 1 đờng thẳng

HS đọc đề bài và trả lời b) 2 tia đối nhau

c) Hai tia AB và AC đối nhauHai tia CA và CB trùng nhauHai tia BA và BC trùng nhau HS: có 6 tia là: BA, AC, Cy, CA, AB, Bx

Tiết 6: Luyện tập I- Mục tiêu

* Kiến thức:

Củng cố các kiến thức về: Định nghĩa tia, định nghĩa hai tia đối nhau, hai tia trùng nhau và thứ tự các điểm trên hai tia đối nhau

* Kĩ năng:

Luyện kỹ năng vẽ hình: tia, hai tia đối nhau

II- Chuẩn bị của GV và HS

GV: thớc thẳng

HS: ôn tập các kiến thức về tia, tia đối nhau, tia trùng nhau

III Các hoạt động dạy học

A Kiểm tra (8ph)

GV nêu câu hỏi:

Câu 1: a) Phát biểu định nghĩa tia

b) Cho 3 điểm A,B,C thẳng hàng theo

thứ tự đó hãy viết tên các tia gốc A,

gốc B, gốc C

Câu 2: a) Phát biểu định nghĩa 2 tia

đối nhau, định nghĩa 2 tia trùng nhau

b) vẽ hình minh hoạ

GV yêu cầu HS dới lớp làm câu 1b và

trả lời câu hỏi

c) Viết tên các tia trùng nhau gốc C

d) Viết tên các tia đối nhau

B- Luyện tập

Bài 26 sgk (7 ph)

GV gọi HS trả lời câu hỏi a

a) Hai điểm B và M nằm cùng phía đối

với điểm A

GV gọi h trả lời câu hỏi b

b) Có thể điểm M nằm giữa hai điểm

A,B hoặc điểm B nằm giữa hai điểm

A,M

Bài 27: sgk (7 phút)

GV vẽ hình lên bảng

GV gọi HS phát biểu câu a

GV gọi HS phát biểu câu b

Bài 32 sgk (7ph)

Trong các câu sau sâu nào đúng

a) hai tia Ox và Oy chung gốc thì đối

nhau

b) Hai tia Ox và Oy nằm trên một

đ-ờng thẳng thì đối nhau

c) Hai tia Ox và Oy tạo thành đờng

GV gọi HS trả lời câu a,b

a) hai tia đối nhau gốc O là: Tia Ox và

HS: Hình tạo thành bởi điểm A và phần đờng thẳng chứa tất cả các điểm nằm cùng phía đối với A là một tia gốc A

HS đọc đề bài

HS đứng tại chỗ trả lời Câu a: Sai

Câu b: Sai Câu C: đúng

- Xem lại lời giả các bài tập đã chữa

- Định nghĩa tia bằng các cách khác nhau

- Làm bài tập 29,31 sgk , bài 26,27 sbt

- Lu ý có nhiều cách vẽ hình bài 31

Ngày soạn:17/10/05

Ngày giảng:18/10/05

Tiết 7: đoạn thẳng I- Mục tiêu

* Kiến thức:

Hs biết định nghĩa đoạn thẳng

* Kĩ năng:

Hs biết vẽ đoạn thẳng, biết nhận dạng đoạn thẳng, đoạn thẳng cắt đờng thẳng,

đoạn thẳng cắt tia, biết mô tả hình vẽ bằng các cách diễn đạt khác nhau

* Về thái độ: HS có ý thức vẽ hình cẩn thận và chính xác

II- Chuẩn bị của GV và HS

GV: thớc thẳng, bảng phụ vẽ các trờng hợp: đoạn thẳng cắt đoạn thẳng, cắt tia, cắt

đờng thẳng

HS: thớc thẳng, bút chì

III Các hoạt động dạy học

Giáo viên:Trơng Văn Quang

GV giới thiệu bảng phụ vẽ

các trờng hợp hai đoạn

thẳng cắt nhau

GV nêu các cách nói khác

nhau: AB cắt CD tại I; AB

và CD cắt nhau tại I; I là

giao điểm của AB và CD

GV giới thiệu bảng phụ vẽ

các trờng hợp đoạn thẳng

cắt tia

? Hãy phát biểu quan hệ

giữa đoạn thẳng và tia ở

HS quan sát và mô tả từng hình

HS phát biểu theo các cách khác nhau

HS quan sát và mô tả từng trờng hợp trên hình vẽ

HS: Khi chúng không cùng nằm trên một đờng thẳng và có 1 điểm chung duy nhất gọi là giao điểm

Tuần 8 Ngày soạn:

Độ dài đoạn thẳng I- Mục tiêu

* Kiến thức: HS biết mỗi đoạn thẳng có một độ dài xác định lớn hơn 0

* Kĩ năng: Hs biết sử dụng thớc đo đọ dài để đo đoạn thẳng, biết so sánh hai đoạn thẳng

* Về thái độ: giáo dục HS tính cẩn thận trong khi đo đoạn thẳng

II- Chuẩn bị của GV và HS

GV: Thớc thẳng, thớc đo độ dài (thớc dây, thớc gấp, thớc có đơn vị inch)HS: thớc thẳng có chia độ dài, thớc dây

III Các hoạt động dạy học

GV giới thiệu bài học và

các dụng cụ dùng để đo độ

dài đoạn thẳng cho trớc

HS dới lớp vẽ 1 đoạn thẳng AB sau đó hãy đo

độ dài của đoạn thẳng AB vừa vẽ

HS lên bảng đo độ dài

đoạn thẳng AB và ghi kết quả đo đợc bên cạnh đoạn AB

HS trả lời

HS khác nhận xét cách đo của bạn

HS khác lên đo lại độ dài

đoạn thẳng AB trên bảng

1 Đo đoạn thẳng:

HS suy nghĩ và trả lời

GV: Cho HS đo độ dài 3

đoạn thẳng AB, CD,EG

? Hai đoạn thẳng đợc gọi

là bằng nhau khi nào?

HS suy nghĩa và trả lời

HS khi cung có cùng một

số đo độ dài

HS tiến hành đo độ dài các

đoạn thẳng trên hình 41 sgk và lần lợt trả lời các câu hỏi a,b

2- So sánh hai đoạn thẳng

HS kiểm tra độ dài của 1

3 Các dụng cụ đo độ dài

Giáo viên:Trơng Văn Quang

hỏi ?2

GV cho HS làm ?3

GV giới thiệu các mẫu

th-ớc đo độ dài thờng gặp

Tuần 9 Ngày soạn:

Khi nào thì AM +MB = AB I- Mục tiêu

* Kiến thức: HS hiểu nếu điểm M nằm giữa hai điểm A và B thì ta có hệ thức AM + MB = AB

* Kĩ năng: HS biết nhận ra một điểm nằm giữa hay không nằm giữa hai

điểm khác Bớc đầu tập suy luận dạng toán “Nếu có a+b =c và biết hai trong

3 só a,b,c thì suy ra số thứ ba

* Về thái độ: Giáo dục tính cẩn thận khi đo các đoạn thẳng và khi cộng các

độ dài

II- Chuẩn bị của GV và HS

GV: thớc thẳng, thớc đo độ dài (thớc dây, thớc gấp, thớc có đơn vị inch)

HS: thớc thẳng có chia độ dài, bút chì

III Các hoạt động dạy học

GV nêu yêu cầu công việc

Vẽ 3 điểm A,B,C cới B

nằm giữa A,C nêu cách vẽ

Trên hình có mấy đoạn

thẳng? kể tên?

Đo độ dài các đoạn thẳng

Nhóm trởng phân công các nhóm nhỏ (2 bạn một nhóm)

HS ở mỗi nhóm thực hiện các công việc theo nội dung do GV yêu cầu

1 Khi nào thì tổng độ dài hai đoạn thẳng AM và

MB bằng độ dài đoạn thẳng AB

?1:

Giáo viên:Trơng Văn Quang

GV nªu c©u hái cñng cè

kh¾c s©u kiÕn thøc NÕu

®iÓm M n»m gi÷a hai

HS c¸c nhãm kh¸c nhËn xÐt kÕt qu¶

HS : nÕu ®iÓm M n»m gi÷a hai ®iÓm A vµ B th×

AM +MB =AB

Mçi nhãm (2 HS tiÕp tôc c«ng viÖc theo c¸c néi dung ë bªn

HS nªu nhËn xÐt: nÕu

®iÓm M kh«ng n»m gi÷a hai ®iÓm A vµ B th×

Yêu cầu 1 HS đọc lời giải

sau đó GV đa ra lời giải

mẫu để HS cùng sửa lời

giải

? Cho 3 điểm thẳng hàng,

ta cần đo mấy đoạn thẳng

mà vẫn biết đợc độ dài của

HS : Nằm giữa A và B

2 Một vài dụng cụ đo

khoảng cách giữa 2 điểm

trên mặt đất (7 phút)

GV hỏi: để đo độ dài một

đoạn thẳng ta dùng dụng

cụ gì? để đo khoảng cách

giữa 2 điểm trên mặt đất ta

HS nêu cách đo

HS nêu cách đo

3.Luyện tập (15 phút)

Yêu cầu HS làm bài tập

Bài tập: Cho hình vẽ hãy

giải thích vì sao?

AM +MN +NP+PB =AB

HS đọc đề bài và suy nghĩ trả lời

Giải: Theo hình vẽ Vì N nằm giữa A và B nên AN+NB =ABVì M nằm giữa A và M

Giáo viên:Trơng Văn Quang

AM +MN =AN

? Qua bài toán này hãy

cho biết muốn đo khoảng

nằm giữa hai điểm khác

hay không ta dựa vào điều

kiện nào?

Bài tập : Điểm nào nằm

giữa hai điểm còn lại

trong 3 điểm A,B,C biết

=AB

HS đặt thớc đo liên tiếp rồi cộng các độ dài lại

HS dùng thớc dây , thớc cuộn

HS dựa vào hệ thức cộng

đoạn thẳng Nếu EM +MF =EF thì M nằm giữa hai điểm E và F

HS đọc đề bài và nêu lời giải

a) Ta có AB+BC =AC (vì

4+1=5)nên B nằm giữa A và Cb) Ta có :

AB+AC≠BCAB+AC≠ACAC+BC≠ ABNên không có điểm nào nằm giữa 2 điểm còn lại

Ngày soạn:

Ngày giảng:

Tiết 10: Luyện tập I- Mục tiêu

* Kiến thức:

Củng có khắc sâu kiến thức: Nếu điểm M nằm giữa 2 điểm A và B thì

AM +MB =AB, qua việc giải các bài tập

Rèn kĩ năng nhận biết một điểm nằm giữa hay không nằm giữa hai điểm khác, tính độ dài của đoạn thẳng

Bớc đầu rèn cho HS biết suy luận đơn giản

II- Chuẩn bị của GV và HS

GV: Bảng phụ vẽ hình 53 sgk/122

III Các hoạt động dạy học

A- kiểm tra (8 phút)

GV nêu câu hỏi

1 Khi nào AM+MB =AB?

HS 2: chữa bài tập 48 1/5 độ dài sợi dây là 1,25.1/5 = 0,25 mChiều rộng lớp học đó là

GV yêu cầu HS đọc đề bài và nêu rõ đề

bài cho biết gì? yêu cầu gì?

a)

b)

HS đọc và phân tích đề bài

1/2 lớp làm ý a) trớc, ý b) sau /2 lớp làm ý b) trớc, ý a) saua) M nằm giữa A vàN

Giáo viên:Trơng Văn Quang

Từ (1), (2) và (3) => AM =BNb) N nằm giữa A và M

=> AN +NM = AM

M nằ giữa N và B

=> NM +MB = NBVì AN =BM => AM =BN

2 Luyện tập (27 phút)

Bài 50 sgk /121

GV cho HS đọc đề bài và trả lời miệng

Cho điểm V,A,T thẳng hàng

điểm nào nằm giữa hai điểm còn lại nếu

TV +VA =TA

Bài 51 sgk 122

GV cho HS đọc đề bài và cho HS làm

bài theo nhóm (chia lớp thành 4 nhóm)

Bài 47 sbt

Cho 3 điểm A,B,C thẳng hàng Hỏi điểm

nào nằm giữa hai điểm

a) AC +CB =AB

b) AB +BC =AC

c) BA +AC =BC

GV cho HS trả lời miệng từng câu

? Điểm M không nằm giữa A và B khi

nào

HS đọc đề bài

HS trả lời miệnga) Điểm C nằm giữa hai điểm A, Bb) Điểm B nằm giữa hai điểm A, Cc) Điểm A nằm giữa hai điểm B, C

HS : Điểm M không nằm giữa hai điểm

A và B

<=> AM +MB ≠ABBài 48 sbt

Cho 3 điểm A,B,M biết AM =3,7cm;

MB =2,3cm, AB = 5cm chứng tỏ rằng

a) Trong 3 điểm A,B,M không có điểm

nào nằm giữa 2 điểm còn lại

* áp dụng nhận xét trên hãy giải câu a

HS đọc đề bài

HS trả lời Theo đề bài : AM =3,7cm

MB = 2,3cm; AB =5cmNên ta có AM+MB ≠AB (3,7+2,3 ≠ 5)

GV gọi HS trả lời

Bài 52 sgk 122

GV cho HS quan sát hình trên bảng phụ

và trả lời

Hs : vì không có điểm nào nằm giữa 2

điểm còn lại nên ba điểm A,B,M không thẳng hàng

HS trả lời miệng : Đi từ A đến B thì đi theo đoạn thẳng là ngắn nhất

- trên tia Ox có một và chỉ một điểm M sao cho OM =m (đơn vị đo độ dài) (m>0)

- trên tia Ox nếu OM =n; ON =n và m <n thì M nằm giũa O và N

* Kĩ năng cơ bản: HS biết cách ap dụng các kiến thức trên để vẽ đoạn thẳng có độ dài cho trớc và giải bài tập có liên quan

* Thái độ: giáo dục tính cẩn thận, chính xác khi đo, đặt điểm

II- Chuẩn bị của GV và HS

GV: thớc kẻ đo độ dài, com pa

HS : thớc kẻ đo độ dài, com pa

III Các hoạt động dạy học

2) Trên đờng thẳng d hãy vẽ 3 điểm

A,B,C sao cho

AB =10cm;BC =20cm; AC =30cm

Hỏi điểm nào nằm giữa 2 điểm còn lại

? hãy nêu lại cách vẽ đoạn thẳng AB