Ngữ văn 8 CN- dễ dạy

-GV giới thiệu bài mới Hoạt động 2 :Hình thành khái niệm : Hoạt động của thầy và trò GV cho HS đọc thầm văn bản “ Tôi đi học ?Tác giả nhớ lại những kỷ niệm sâu sắc nào trong Nội dun

Ngày soạn : 03- 09-2007 Ngày dạy : 07- 09- 2007.Tiết 1 + 2 : Văn bản : Tôi đi học

- Biết yêu quý, trân trọng những kỉ niệm, kính trọng ngời thân

* Tiến trình giờ dạy :

Hoạt động 1 : Khởi động

- Kiểm tra bài cũ : GV kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

- GV giới thiệu bài

Hoạt động 2 : Đọc – hiểu văn bản :

Hoạt động của thầy và trò

? Nêu những nét chính về tác giả ?

? Nêu xuất xứ của tác phẩm ?

? Trình bày nội dung chính của văn bản

-Thơ văn của ông đạm chất trữ tình,

đằm thắm, tình cảm êm dịu, trongtrẻo

2-Tác phẩm-Thể loại : Truyện ngắn, in trong tập “Quê mẹ”

-Đại ý: kể về những cảm xúc, tâmtrạng của nhan vật tôi ngày đầu tiên

đến trờng

3-Tìm hiểu từ khó

4-Đọc văn bản

II-Phân tích

? Kỉ niệm đợc kể theo trình tự nào ?

? Cách kể của tác giả có gì ấn tợng ?

? Tâm trạng của tôi đợc kể theo mấy

? Kỉ niệm trong tôi hiện về bắt đầu bằng

hình ảnh nào ? Con đờng đợc tác giả kể

ra sao ?

? Nhân vật tôi còn có suy nghĩ và hành

động nào khác ?

? Điều đó cho ta thấy đựoc tâm trạng của

tôi lúc này nh thế nào ?

? Tại sao tôi có những suy nghĩ đó?

-2 phần+Hồi ức về kỉ niệm+ Tâm trạng của nhân vật tôi1-Hồi ức về kỉ niệm

-Cảnh lá rụng cuối thu, những đámmây bàng bạc, những em nhỏ núp dớinón mẹ -> nguyên nhân đánh thứcnhững kỉ niệm

->Kể theo trình tự thời gian kết hợpvới không gian: gợi nên những kỉniệm mơn man, sống động Khungcảnh hiện tại đánh thức quá khứ

-Dùng 1 loạt từ láy: nao nao, tngbừng, rộn rã -> diễn tả những rung

động tha thiết và vô cùng trẻ trungtrong tâm hồn tác giả bất chấp cả nămtháng đã qua đi

-Địêp khúc “ Hàng năm ” diễn tả sứcsống lâu bền của kỉ niệm

-Vì tôi đã đi học, có nghĩa là tôi đãlớn lên về nhận thức

*Tâm trạng của tôi khi đứng trớc sân

và gọi tên vào lớp

? Khi đứng trớc sân trờng, tôi có suy

nghĩ gì ? Hình ảnh so sánh đó có ý

nghĩa gì ?

? Tôi nhìn thấy lũ học trò ra sao ? Hình

ảnh nào cho em ấn tợng nhất ?

? Khi nghe tiếng trống và tiếng gọi tên

vào lớp, tôi có suy nghĩ gì ?

? Vì sao lại khóc, và thấy cha lần nào xa

mẹ nh lần này ?

? Tâm trạng của tôi lúc này là gì ?

? Khi vào lớp học, tôi có những suy nghĩ

-Học trò nh chim con đén bên cửa sổ ( so sánh )->Phía sau cổng trờng là cả

1 thế giới kì diệu, đày hấp dẫn, là 1 khung trời rộng mà những cậu học trò chỉ là những chú chim non vừ a thèm muốn lại vừa lo sợ

-Nghe tiếng trống vang dội cả lòng:tiếng trồng giao hoà quá khứ và hiệntại, khua động tâm hồn Nó chấm dứtquãng thời gian bay nhảy mà nó chỉcòn mở ra hiện tại: Sắp phải xa nguờithân và vào học

-Thấy tim nh ngừng đập Giật mình,lúng túng, khóc và cha lần nào thấy xa

mẹ nh lần này->Tâm trạng vừa sung sớng, vừa lo sợ

*Tâm trạng khi ngồi trong lớp-Thấy cái gì cũng hay, sau đó lạmnhận

-Ngửi mùi hơng lạ -> lần đầu tiên vàomôi trờng mới

-Thấy quen và gần gũi với bạn bè:nhận thức đợc việc học và sự gắn bó.-Hình ảnh “ Con chim con liệng đếnbên cửa sổ ” : Hình ảnh này vừa cóbóng dáng của quá khứ, vừa của hiệntại và vừa của tơng lai

III-Tổng kết

1-Nội dung :Truyện đã diễn đạt khá sâu sắc tâm

? Em hãy nêu nội dung chính của

Từ đó thể hiện lòng yêu tuổi thơ, bạn

bè, mái trờng, quê hơng của tác giả.2-Nghệ thuật

-Kết hợp các yếu tố miêu tả, biểu cảmtrong văn tự sự

-Ngôn ngữ trong sáng, giản dị Bộc lộtrực tiếp cảm xúc

+ GV kiểm tra vở ghi của học sinh

+ Giới thiệu bài

Hoạt động 2 : Hình thành khái niệm cho học sinh :

Hoạt động của thầy và trò

GV đa ví dụ

? Khi nói về “ vật nuôi” em sẽ nghĩ đến

những gì ? Vì sao ?

? Nhận xét về nghĩa của từ “ Mèo “ so

với mèo mớp, mèo tam thể ?

? Vậy nghĩa từ nào khái quát hơn từ “

mèo “ ?

? Nh thế nào là cấp độ khái quát nghĩa

của từ ngữ

-GV cho hs lấy ví dụ

GV cho hs quan sát sơ đồ trong sách

? Từ đợc coi là nghĩa rộng khi nào ?

? Từ đợc coi là nghĩa hẹp khi nào ?

? Qua ví dụ, em rút ra đựoc gì về nghĩa

-Nắm lại các kiến thức trong bài, học kĩ lí thuyết, làm các bài còn lại

- Chuẩn bị bài : Tính thống nhất về chủ đề của văn bản

-HS nắm đợc chủ đề của văn bản , tính thống nhất về chủ đề của văn bản

-Biết viết một văn bản đảm bảo tính thống nhất về chủ đề , biết cách xác định

và duy trì đối tợng trình bày , chọn lựa , sắp xếp các phần sao cho văn bản tập

trung nêu bật ý kiến

-Biết tích hợp với văn bản “ Tôi đi học”

*Tổ chức các hoạt động dạy – học :

Hoạt động 1 : Khởi động

-Kiểm tra bài cũ : GV kiểm tra sự chuẩn bị của HS

-GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2 :Hình thành khái niệm :

Hoạt động của thầy và trò

GV cho HS đọc thầm văn bản “ Tôi đi học

?Tác giả nhớ lại những kỷ niệm sâu sắc nào trong

Nội dung cần đạt

I-Khái niệm về chủ đề văn bản -“Tôi đi học” ghi lại những kỷ niệm của ngày đầu tiên đến trờng : đợc

thời thơ ấu của mình ?

? Theo em , tất cả những sự việc đợc kể trong văn

bản có thể hiện cho nội dung đó không ?

( HS thảo luận – trả lời )

? Đó gọi là chủ đề Vậy chủ đề là gì ?

? Căn cứ vào đâu mà em biết “Tôi đi học” nói

lên những kỷ niệm của tác giả về buổi tựu trờng

đầu tiên ?

? Với nhan đề đó , tác giả đã thực hiện nh thế

Nào để làm rõ chủ đề ?

( HS lấy dẫn chứng )

? Ngày đầu tiên đi học , tôi có tâm trạng nh thế

nào ? Tâm trạng đó đợc biểu đạt qua từ ngữ nào

( HS lấy dẫn chứng )

GV giảng : Các chi tiết , các phơng tiện ngôn từ

trong văn bản đều tập trung tô đậm cảm giác

này Tất cả những vấn đề vừa chỉ ra đó chính là

sự mạch lạc của văn bản để làm rõ chủ đề

Tiểu kết : Tính thống nhất của chủ đề văn bản

đợc biểu hiện ở bình diện thứ nhất : Bình diện

cấu trúc hình thức : Nhan đề – tính mạch lạc

? Văn bản “Tôi đi học” có nội dung gì ? Nội

dung đó có làm rõ trong văn bản không ?

? Tính thống nhát chủ đề của văn bảncòn đợc

thể hiện ở bình diện nào nữa ?

? Làm thế nào để đảm bảo tính thống nhất chủ

đề văn bản ?

( HS thảo luận –trả lời )

mẹ cầm tay , gặp thầy mới , bạn mới, cảm giác khi ngồi học thể hiện tâm trạng bồi hồi , xúc động , lòng yêu mến bạn bè, làng quê

-Chủ đề: đối tợng và vấn đề chính mà văn bản biểu hiện

II-Tính thống nhất về chủ đề của văn bản

*Căn cứ vào nhan đề trong văn bản ( đó chính là đối tợng mà văn bản phản ánh )

+ Cách xng tôi – nói chuyện của tôi + Đi học – nói những chuyện liên quan đến học => Các câu đều nhắc

đến kỷ niệm của ngày tựu trờng Đó chính là tính mạch lạc

*Căn cứ vào bình diện nội dung :+ Đối tợng phản ánh

+Biểu hiện qua mục đích hay chủ định của chủ thể văn bản

-Xác định đợc chủ đề , đề mục -Mối quan hệ giữa các phần

Hoạt động 3 :

Hình thức : làm theo tổ – cử đại diện trình bày

-Các từ ngữ , hình ảnh phải hớng vào chủ đề

III-Luyện tập :Bài tập 1 Đáp án :-Xét ở bình diện nội dung : Văn bản đẫ tập trung phản ánh rừng cọ => gửi gắm tình cảm yêu quý , tự hào về miền đất quê mình

-Xét ở bình diện hình thức:

+Nhan đề + bố cục : 3 phần + Từ ngữ : xng tôi +Các chi tiết về cây cọ

-Biết cách cảm thụ một thể loại văn học , tích hợp với bài “ trờng từ vựng” và “ bố cục văn bản”

*Tiến trình giờ dạy :

Hoạt động 1 : Khởi động :

Kiểm tra bài cũ :

? Nhận xét về bố cục , cốt truyện của văn bản “ Tôi đi học” Có thể nói truyện ngắn đó là 1 bài văn xuôi giàu chất trữ tình đợc không ? Tại sao ?

GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2 : Đọc – hiểu văn bản :

Hoạt động của thầy và trò

GV cho HS đọc phần chú thích – Nhấn

mạnh 1số ý

? Tại sao có thể nói , Nguyên Hồng là nhà

văn của phụ nữ và nhi đồng

-Cho HS nắm lại nghĩa của một số từ ngữ

khó nh: đoạn tang , tha hơng cầu thực , tâm

can , thành kiến

GV hớng dẫn đọc : chậm rãi, tình cảm, khi

thì uất ức xót xa, khi thì hồi hộp sung sớng

HS đọc theo yêu cầu GV nhận xét, đọc

-“ Trong lòng mẹ” thuộc chơng 4 3- Tìm hiểu từ khó

4- Đọc văn bản :

5- Bố cục : -Từ đầu đến chứ : Cuộc trò chuyện của bé Hồng với bà cô

-Còn lại :Cuộc gặp gỡ cảm động của 2

=> Cô độc , tủi cực , luôn khao khát tình yêu thơng

-Bà cô: Là hiện thân cho những thành kiến cổ hủ , lạc hậu , phi nhân đạo của XH

lời nói đó ? Vì sao ?

Bình : Bằng một trái tim nhạy cảm đồng thời

rất tỉnh táo , đặc biệt hơn là bằng tình yêu và

? Theo em , trong những cảm xúc của bé ,

cảm xúc nào gây ấn tợng mạnh nhất cho

ng-ời đọc ? Vì sao ?

Bình : Mỗi cảm xúc của bé có thể gợi lên ở

mỗi ngời về những cảm nghĩ riêng về những

nỗi cay đắng , tủi cực mà bé phải chịu đựng

Có điều trong những cay đắng của bé không

chỉ có nỗi đau mà còn có sự căm hờn cái xấu

, cái ác đang trà đạp lên tình mẫu tử

? ở đây phơng thức nào đợc vận dụng ? Tác

dụng ?

? Qua đoạn 1 , tác giả muốn thể hiện nội

dung gì ?

Việt Nam trớc cách mạng tháng tám Không yêu thơng , không bù đắp tình thơngcho cháu mà trái lại , luôn tìm cơ hội để châm chọc , nhục mạ , làm tổn thơng tình cảm

+Mày có muốn vào Thanh Hoá chơi với mẹmày không ?

+Sao lại không vào ? Mợ mày phát tài lắm

=>Dò xét tình cảm của bé dành cho mẹ , muốn gieo vào óc bé những hoài nghi khiến

bé khinh miệt và ruồng rẫy mẹ -Nhận ra đó là những ý nghĩ cay độc , những rắp tâm tanh bẩn vì trong lời nói đó chứa đựng sự giả dối mỉa mai , hắt hủi , thậm chí độc ác dành cho mẹ

-Ban đầu : cúi đầu không đáp , từ chối dứt khoát “ không cháu không muốn vào”=> cúi đầu “ im lặng , khoé mắt cay cay” Rồi nớc mắt chảy ròng ròng”, đầm đìa => cời dài trong tiếng khóc

->Diễn biến tâm trạng của bé đợc đẩy lên cực điểm

-Phơng thức : tự sự , miêu tả , biểu cảm ->thể hiện trực tiếp và gợi cảm trạng thái tâm hồn đau dớn của bé

-Làm nổi bật tình yêu lớn lao của bé dành cho mẹ

-Vạch trần tâm địa lạnh lùng độc ác của bà

Cho HS đọc phần 2

? So sánh kỷ niệm của 2 đoạn

( Đoạn 1: là những kỷ niệm cay đắng , tủi

nhục ; Đoạn 2 : là những kỷ niệm ngọt ngào

của tình mẫu tử )

? Niềm hạnh phúc của bé đợc xảy ra vào thời

điểm nào Thời điểm đó cùng với cử chỉ của

mẹ đã cho ta thấy mẹ bé Hồng là ngời nh thế

? Nhận xét về phơng thức biểu đạt của đoạn văn

trênvà tác dụng của phơng thức biểu đạt đó

2- Cuộc gặp gỡ cảm động của 2 mẹ con chú

bé Hồng

- Chợt thấy bóng – gọi rối rít => Tâm khảm bé luôn chất chứa , âm ỉ , cháy một nỗi khắc khoải mong nhớ mẹ

-So sánh với hình ảnh : dòng nớc trong suốttrong mắt ngời bộ hành giữ sa mạc

khao khát tình mẹ đến kiệt sức -Hành động : thở hồng hộc , chán đẫm mồhôi , trèo lên xe ríu cả chân ., khóc oà

=>Giọt nớc mắt của hạnh phúc -Nằm trong lòng mẹ : cảm thấy nh mu mị

nh mê man trong hơng vị ngọt ngào của tìnhmẫu tử

- Tự sự kết hợp biểu cảm -> gợi cảm xúc mạnh mẽ

- Nội tâm sâu sắcYêu mẹ mãnh liệt

Khao khát đợc yêu thơng

III- Tổng kết :Nội dung : Thể hiện nỗi đau lhổ bị hắt hủi của bé Hồng trong cảnh ngộ mồ côi cha ,

đồng thời biểu hiện lòng yêu mẹ , lòng tin bền bỉ , mãnh liệt dành cho mẹ và luôn khaokhát đợc yêu thơng

2-Nghệ thuật : -Tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm-Diễn tả nội tâm sâu sắc

Hoạt động 4 : Hớng dẫn học bài ở nhà

-Nắm lại nội dung nghệ thuật của đoạn trích

-Làm bài tập : phân tích tâm trạng của bé Hồng trong đoạn trích

-Chuẩn bị bài : Trờng từ vựng

-Hiểu đợc thế nào là trờng từ vựng , biết xác lập những trờng từ vựng đơn giản

-Biết đợc mối liên quan giữa trờng từ vựng với các hiện tợng ngôn ngữ khác đã học nh

đồng nghĩa , trái nghĩa , ẩn dụ , hoán dụ giúp ích cho việc làm văn , học văn

-Giáo dục HS có ý thức sử dụng đúng

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1 : Khởi động

-Kiểm tra bài cũ : Thế nào là cấp độ khái quát nghĩa của từ ngữ Lấy 1 ví dụ ( chỉ rõ nghĩa rộng , nghĩa hẹp )

-GV giới thiệu bài

Hoạt động 2 : Hình thành khái niệm :

Hoạt động của thầy và trò

? Gọi đó là trờng từ vựng Nêu khái niệm

GV đa ví dụ : gà , vịt , ngan , ngỗng

? Những từ trên có thuộc trờng từ vựng

Nội dung cần đạt

I-Khái niệm + Mặt :là một bộ phận của ngời , phần phíatrớc từ chán đến cằm của đầu ngời

+Mắt :Là một bộ phận của ngời dùng đểnhìn

+Da :Là một bộ phận của ngời , lớpmô bọc ngoài cơ thể

=>Có một nét giống nhau ( chung )-Là tập hợp của những từ có ít nhấtmột nét nghĩa chung

không?

Cho HS lấy ví dụ

GV đa từ “ tay”

? Hãy tìm TTV cho “ tay”?

+Bộ phận của tay :Cánh tay , cẳng tay ,

khuỷu tay , bàn tay

+Hoạt động của tay :chặt , viết , ném

+Đặc điểm của tay :dài , ngắn , khéo

+Âm thanh : the thé , dịu êm

Thời tiết : hanh , ẩm , giá

-Một TTV bao gồm những từ loạikhác nhau

-Một từ có thể thuộc nhiều TTV khác nhau

-Tăng thêm tính nghệ thuật của ngôn từ

II-Luyện tập

Đáp án :-Ngời ruột thịt :bà nội , cô mẹ , em Quế

-Dụng cụ bắt cá

-Dụng cụ để đựng -Hoạt động của chân -Trạng thái tâm lý -Tính cách

Bài tập 5 : GV hớng dẫn

-Dụng cụ để viết

*Lới : -Trờng dụng cụ ( vó , nơm , chài )-Trờng tổ chức :đội , pháp luật

*Lạnh :-Thời tiết : nóng , rét , buốt

-Tình cảm : xa lánh , hờ hững

-Không gian : ầm ĩ , vắng vẻ , hiu quạnh

+Chỉ rõ tính thống nhất chủ đề trong văn bản “ Bánh trôi nớc”

- GV giới thiệu bài

Hoạt động 2 : Tổ chức các hoạt động dạy – học

Hoạt động của thầy và trò

GV cho HS đọc văn bản

? Văn bản trên viết về vấn đề gì ?

? Đoạn nào giới thiệu vấn đề đó ?

? Đoạn nào đã làm rõ cho vấn đề “ Thầy

Nội dung cần đạt

I-Bố cục văn bản là gì

Chu Văn An là ngời thầy giáo giỏi , tính

tình cứng cỏi , không màng danh lợi

? Đoạn nào cho ta biết về vai trò , ý nghĩa

-Đọc đoạn 1 của vb “ Ngời trọng”

? Phần mở bài nêu gì , có vị trí nh thế nào

+Mở bài :nêu chủ đề văn bản +Thân bài: trình bày các khía cạnh của chủ đề

+Kết bài : tổng kết chủ đề

II-Nội dung , cách bố trí , sắp xếp các phần trong văn bản

*Phần mở bài : là phần bắt đầu của vb ;Nêu chủ đề của vb ( đối tợng – nhiệm vụ)

-Ngắn , rõ , có thể mở trực tiếp hoặc gián tiếp

*Thân bài :-Là phần chính -Có thể gồm nhiều đoạn liên kết với nhau -Triển khai lần lợt các vấn đề đặt ra ở phần mở bài

-Nội dung đợc trình bày theo 1 thứ tự phụ thuộc vào kiểu văn bản , ý đồ của ngời viết

=>Thể hiện rõ chủ đề Kết bài

-Đánh dấu sự kết thúc văn bản -Khái quát , tổng kết toàn bộ nội dung bàiviết , khơi gợi những suy nghĩ , cảm xúc

Hoạt động 3 : Luyện tập

Gọi HS đọc , cho từng em làm

III-Luyện tập

Đáp án -Trình bày theo thứ tự không gian

-Trình bày theothứ tự thời gian-2 luận cứ đợc sắp xếp theo tầm quan trọng của chúng đối với luận điểm cần chứng minh

-Nắm đợc nội dung - nghệ thuật của đoạn trích

-Tích hợp với phần tiếng Việt và Tập làm văn

-Giáo dục HS lòng yêu quý , trân trọng những phẩm chất của ngời nông dân

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1 : Khởi động :

-Kiểm tra bài cũ

-GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2 : Tổ chức các hoạt động dạy - học

Hoạt động của thầy và trò

? Nêu vài nét về tác giả ?

? Nêu xuất xứ của tác phẩm ?

? Nêu đại ý của đoạn trích ?

?Văn bản này có chủ đề gì ?

? Các ý trong văn bản có thể hiện chủ đề

ấy không ?

? Theo em , hành động nổi bật của chị Dậu

trong đoạn trích này là gì?

?Vì sao chị lại nôỉ dậy chống cự ?

?Tìm những chi tiết để nói lên tình thế

buộc chị Dậu phải hành động ?

?Qua cách miêu tả của tác giả , em thấy

cai lệ là ngời nh thế nào ?

?Bản chất đó thể hiện qua vấn đề gì ?

2-Tác phẩm :

*Xuất xứ : -Ra đời :1937 , kể về đời sống của ngời nông dân Việt Nam trong xã hội phong kiến

-Đoạn trích thuộc chơng 18

*Đại ý : Vạch rõ bản chất đê tiện của giai cấp phong kiến , đồng thời ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn , tinh thần phản kháng của chị Dậu

3-Tìm hiểu từ khó 4-Đọc - kể

đánh trói , vừa qua cơn thập tử nhất sinh -Cai lệ vẫn hằm hằm tiến vào , xông vào

đánh trói anh Dậu

=>Tình thế gay go , căng thẳng có thể xảy

ra án mạng -Xuất phát từ lòng yêu chồng , căm giận lũbất lơng -> Chị đã liều mạng đến cùng 2-Nhân vật cai lệ

-Đểu cáng , tàn ác , bất nhân , bất nghĩa -Lời nói , hành động , cách thức

?Lời nói của nó nh thế nào ?

?Hình ảnh chị Dậu đợc miêu tả nh thế nào

trớc khi cai lệ và ngời nhà lý trởng đến ?

?Qua những chi tiết đó cho ta thấy chị là

ngời nh thế nào ?

?Vì sao chị lại vùng dậy mạnh mẽ nh vậy ?

? Trớc khi phải chống trả quyết liệt với

ng-ời nhà lý trởng, chị đã có cách c xử nh thế

nào ? Chi tiết nào chứng minh điều đó ?

?Điều gì đã khiến chị chống đỡ quyết liệt

hiện qua lời nói nào ?

?Có ý kiến cho rằng : Cả Tắt đèn từ đầu

đến cuối đen tối , có chỗ đen quánh nhng

đến chỗ này thấy hửng sáng Theo em có

đúng không ?

?Theo em , hành động của chị Dậu có ý

-Quát , hét , thét -> ngôn ngữ của súc vật

+Hành động : đánh chi Dậu , trói anh Dậuhành động của thú dữ

=>đại diện cho bộ mặt tàn ác của quan lại trong xã hội phong kiến

3-Nhân vật chị Dậu-Chị lo toan , săn sóc cho chồng “ quạt cháo , bê, ngồi cạnh , dỗ dành , hồi hộp theo dõi”

=>yêu chồng

-Xng hô: ông - cháu ( kẻ bề dới )+Khi bọn chúng chỉ bới

+Khi bọn chúng không thèm nghe +Tên cai lệ xông đến chỗ anh Dậu nhng chị cũng chỉ dám đỡ tay hắn

-Khi tên cai lệ đánh chị -Lúc đầu phản ứng bằng lý lẽ =>xng “ ông-tôi” (ngang hàng )

-Nghiến chặt 2 hàm răng -Ném lời thách thức -Xng hô “ mày – tao”

=>T thế kẻ bề trên đè bẹp uy thế đối

ph-ơng -Túm lấy cổ áo hắn , ấn giúi ra cửa -> ngã chỏng quèo

- Thơng chồng của ngời phụ nữ nông dân nghèo

- Chứng tỏ sức mạnh tiềm tàng của ngời

-Cho đọc diễn cảm lại bài ( đọc phân vai )

-Chỉ rõ yếu tố miêu tả , biểu cảm trong bài

nông dân,nó chứng minh quy luật của xã hội : có áp bức thì có đấu tranh, con giun xéo lắm cũng quằn

III-Tổng kết 1-Nội dung : Vạch rõ bộ mặt quan lại đ-

ơng thời và nêu lên chân lý “ có áp bức ,

có đấu tranh”

- Vẻ đẹp tâm hồn của ngời phụ nữ nông dân, vừa giàu tình yêu thơng, vừa có sức sống tiềm tàng mạnh mẽ

2-Nghệ thuật -Tự sự + miêu tả + biểu cảm -Khắc hoạ nhân vật điển hình : ngời phụ nữ nông dân khoẻ mạnh về thể xác, đẹp đẽ

về tinh thần

-Miêu tả tinh tế tâm lý nhân vật

Hoạt động 4 : Hớng dẫn học bài ở nhà

-Nắm lại nội dung bài

-Làm bài tập : Chứng minh sự thành công trong việc sử dụng ngôn ngữ hội thoại để bộc

-Nắm đợc thế nào là doạn văn , từ ngữ chủ đề của đoạn vă , các cách trình bày

-Biết nhận diện và viết 1 đoạn văn hoàn chỉnh

-Giáo dục Hs về cách dùng từ , diễn đạt 1 nội dung nào đó trong cuộc sống

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1 : Khởi động :

-Kiểm tra bài cũ : Gọi 2 HS lên bảng đọc 2 bài văn của mình - chỉ ra bố cục

- GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2 : Tổ chức các hoạt động dạy học

Hoạt động của thầy và trò

Cho HS đọc ví dụ mẫu

? Văn bản trên gồm mấy đoạn văn ?Mỗi ý viết

thành mấy đoạn ?

?Đoạn 1 nêu nội dung gì ? Tại sao em có thể tìm ra

đợc nội dung đó ?

? Đoạn 2 nêu nội dung gì ?

? Dựa vào dấu hiệu nào để nhận biết đoạn văn

-Cho hs trình bày

? Thế nào là đoạn văn ?

GV nêu 1số kiểu đoạn văn

? ở đoạn 1 đối tợng đợc nói đến là ai ?

? Đoạn văn thứ 2 có nội dung gì ?

? Nội dung đó đợc biểu đạt bằng câu nào ?

?Các câu khác có làm rõ cho câu chủ đề đó

không ?

?Gọi đó là câu chủ đề Vậy câu chủ đề là gì?

? Đoạn 1 có câu chủ đề không Tại sao?

? Đoạn 2 câu chủ đề nằm ở vị trí nào Các

câu có nhiệm vụ gì ?

-Hình thức : Bắt đầu từ chỗ lùi vào đầudòng , kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng

Nôị dung : Các câu liên kết với nhau để biểu đạt nội dung

II-Từ ngữ chủ đề và câu chủ đề của

đoạn văn

1-Từ chủ đề : Là các từ đợc lặp đi lặp lại nhiều lần ( thờng là chỉ từ , đại từ ) nhằm duy trì đối tợng nói đến

2-Câu chủ đề :-Câu chủ đề là câu mang nội dung khái quát , có nhiệm vụ giới thiệu

Đ1 :Theo kiểu song hành

- Đ2 : diễn dịch ( câu chủ đề đầu đoạn,

tphẩm TĐ “ đợc trình bày các ý ntn ?

? Đoạn văn VD SGK trang 35 trình bày ý

ntn?

=>GV nói về các cách

các câu sau cụ thể hoá ý chính )

- Đoạn quy nạp ( câu chủ đề cuối

đoạn, các câu phía trớc cụ thể hoá ý chính )

Hoạt động 3 : Luyện tập

-Bài tập 1: GV hớng dẫn HS làm bài tập

Yêu cầu : Văn bản có 2 ý Mỗi ý trình bày bằng 1 đoạn văn

Hoạt động 4 : Hớng dẫn học bài ở nhà

-Nắm 3 đơn vị kiến thức vừa học

-Làm bài tập 3- 4

- Cho câu chủ đề : Chị Dậu là một phụ nữ biết nhẫn nhịn, nhng khi cần vẫn có thể quýêt liệt đến không ngờ

Hãy viết một đoạn diễn dịch và một đoạn quy nạp

- Chuẩn bị làm bài kiểm tra số 1

………

………

………

………

Ngày soạn : 15 -9-2007

Tiết 11-12 : Viết bài tập làm văn số 1

( Văn tự sự )

*Mục tiêu cần đạt :

-Nắm lại các kiến thức đã học

-Biết phân tích , nhận diện các đơn vị ngôn ngữ

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1 :

-Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

Hoạt động 2 : GV ghi đề bài lên bảng

Phần trắc nghiệm

1-Hãy điền vào dấu chấm để lời nhận xét hoàn chỉnh

- là nhà văn của phụ nữ và nhi đồng

- Là tác phẩm xuất sắc viết về ngời nông dân trớc cách mạng

- là truyện ngắn phản ánh sự khốn cùng của ngời nông dân trớc cách mạng

-Tác phẩm là bài thơ về những kỷ niệm đẹp của ngày đầu tiên đi học

2-Ghi tên nhân vật vaò nhũng câu sau :

Thà ngồi tù Để chúng làm tình ,làm tội mãi tôi không chịu đợc

Giá những cổ tục đầy đoạ mẹ là một vật nh hòn đá hay cục thuỷ tinh

3-Khoanh tròn vào chữ cái đầu câu trả lời đúng :

a) Chủ đề của văn bản Trong lòng mẹ là :

A- Tố cáo hạng ngời tàn nhẫn đến héo khô cả tình cảm ruột thịt trong xã hội

B- Sự khát khao tình mẹ, gặp mẹ của chú bé Hồng

C- Cuộc sống sớm chịu nhiều cay đắng của chú bé Hồng

D- Nỗi cay đắng tủi cực khi phải mồ côi cha, xa mẹ, và tình yêu mẹ cháy bỏng của chú bé Hồng

b) “Tôi đi học “ thuộc thể loại nào :

có tác dụng giải nhiệt Râu ngô phơi khô dùng nhồi chăn, gối và làm thuốc chữa bệnh.

A- Thiếu câu chủ đề

B- Không có câu khai triển

C- Các câu khai triển xa rời chủ đề, không làm rõ chủ đề

D- Cả 3 ý trên

Phần tự luận

1-Kể lại những kỷ niêm ngày đầu tiên đi học

2- Cho câu chủ đề : Chị Dậu là một phụ nữ biết nhẫn nhịn nhng khi cần vẫn có thể

quyết liệt đến không ngờ

Hãy viết một đoạn văn ( 7-8 câu ) trình bày ý theo kiểu quy nạp

+ Theo thời gian, không gian.

+ Theo diễn biến của sự việc

+ Theo diễn biến của tâm trạng

( Kết hợp thủ pháp đồng hiện )

- Xác định cấu trúc văn bản ( 3 phần ), sự phân đoạn và cách trình bày đoạn văn

Câu 2 ( 2,0 điểm ) : Viết đúng đoạn văn quy nạp, đúng số dòng

Chủ đề đứng cuối đoạn, các câu phía trớc cụ thể hoá ý chính

Hoạt động 3 : Thu bài

? Từ các nhân vật chị Dậu, anh Dậu , bà lão hàng xóm, em có thể khái quát điều gì

về số phận và phẩm cách ngời nông dân Việt Nam trớc cách mạng tháng Tám ? + GV giới thiệu bài mới

? Chia đoạn theo từng nội dung?

? Trong các sự việc đó có mặt của những

nhân vật nào? Nhân vật nào là trung tâm

? Truyện đợc kể theo ngôi nào? Ai kể ?

-Sau cách mạng, sáng tác phục vụ kháng chiến

-Đề tài : viết về ngời nông dân và trí thức nghèo sống mòn mỏi, bế tắc

-Đợc truy tặng giải thởng Hồ Chí Minh

về văn học ( 1996)

-Tác phẩm chính: Chí Phèo, Trăng sáng,

2-Tác phẩm

-Sáng tác 1943-Là 1 truyện ngắn xuất sắc viết về thảmkịch của ngời nông dân trớc cách mạng

3-Tìm hiểu từ khó4-Đọc, kể

II-Phân tích

-Có 2 sự việc chính+ Bán chó, sang kể cho ông giáo và nhờ cậy ông giáo giữ hộ 30 đồng cùng

3 sào vờn + Lão Hạc xin bả chó tự tử

-Đoạn 1: Những việc làm của lão trớc khi chết

-Đoạn 2: Cái chét của lão Hạc

-Tự sự + miêu tả + biểu cảm

1-Những việc làm của lão Hạc trớc khi chết

? Lão Hạc đã làm gì chuẩn bị cho cái chết

của mình?

? Theo dõi câu truyện, em thấy lão có tình

cảm gì đối với cậu vàng ?Tại sao?

Phân tích để thấy đợc tình cảm của lão

? Lí do gì lão phải bán cậu vàng?

? Cuộc bán cậu vàng đã lu lại trong tâm trí

Lão nh thế nào?

? Bộ dạng của lão khi nhớ về sự việc này

? Nhận xét cách dùng từ Tác dụng?

? Việc lão sang gửi tiền và vờn cho con

nói lên đợc phẩm chất gì của lão?

? Qua cách kể em thấy lão là ngời nh thế

nào ?

? Qua việc lão Hạc nhờ ông giáo, em có

nhận xét gì về mục đích của việc này ?

? Có ý cho rằng: lão làm nh thế là gàn dở;

lại có ý kiến cho rằng lão làm nh thế là

đúng, ý kiến của em thế nào?

? Tác giả tả cái chết nh thế nào?

? Nhận xét cách miêu tả ?

? Tại sao lão lại chọn cái chết nh vậy?

-Lão rất yêu quý cậu Vàng - nó là phầnmáu thịt của lão

+ Gọi bằng từ Cậu vàng+ Hành động : chăm chút->Tình cảm nh cha con, ông cháu, ruột thịt

-Lão phải bán cậu vàng vì cuộc sốngquá khó khăn

“ Nó có biết gì đâu ”

-Bộ dạng :+ Cời nh mếu

+ Mắt ầng ậc nớc+ Mặt co rúm+ Đầu ngẹo sang 1 bên+ Mồm: móm mém->Dùng từ tợng thanh, tợng hình tạo ấntợng cho ngời đọc về 1 ngời già nua, khô héo, 1 tâm hồn đau khổ đến cạn kiệt nớc mắt, 1 hình hài đau thơng-Lão Hạc gửi tiền và mảnh đất cho con

đó là lòng tự trọng, coi trọng bổn phận làm cha và danh giá làm ngời

=>Lão Hạc là ngời cô đơn, nghèo khổ nhng rất trong sạch

2-Cái chết của lão Hạc-Lão sang nói 1 cách vòng vo, dài dòngvì lão khó nói( vì câu chuyện quá hệ trọng và trình độ nói năng của lão )

-Lão đang vật vã trên giờng nẩy lên->Dùng liên tiếp từ tợng thanh, tợng hình ( vật vã, rũ rợi, xộc xệch ) tạo hình ảnh sinh động về cái chết dữ dội, thê thảm

-Dù cái chết có dữ dội, thê thảm nhng lão chắc chắn sẽ thanh thản tâm hồn vì lão đã hoàn thành nốt công việc với

? Theo em, 1 ngời tự đầu độc chết để giữ

lại vờn cho con thì đó là ngời nh thế nào ?

? Cái chết đó có ý nghĩa gì?

? Nhận xét gì về cách kết thúc truyện của

tác giả ?

? Nêu lại nội dung, nghệ thuật ?

Miêu tả lão Hạc khóc : rân rấn, ầng ậng,

hu hu , cời nh mếu -> giỏi quan sát

đứa con trai và với bà con lối xóm

đồng thời nh 1 sự tạ tội với cậu Vàng

-Nếu lão sống lão sẽ ăn vào tiền củacon

-Có ý thức cao về lẽ sống ( chết trong còn hơn sống đục )

-Trọng danh dự làm ngòi hơn cả sự sống

-ý nghĩa: Bộc lộ rõ tính cách, số phận

đồng thời tố cáo hiện thực

-Kết thúc bằng cái chết của lão Hạc:

phản ánh đúng xã hội lúc bấy giờ; làm tăng sức ám ảnh, hấp dẫn khiến ngời

đọc cảm độngIII-Tổng kết 1-Nội dung:

- Tình cảnh khốn cùng , nhân phẩm caoquý của lão Hạc

- Niềm thơng cảm, xót xa, sự trân trọng

đối với ngời nông dân của nhà văn

Truyện chứa chan tinh thần nhân đạo,

đồng thời đậm chất hiện thực

2-Nghệ thuật-Kể chuỵên kết hợp với miêu tả và biểucảm

-Cách chọn ngôi kể -Khắc hoạ đợc nhân vật điển hình, vừa

có chiều sâu tâm hồn vừa có tính tạo hình

Hoạt động 3: Luyện tập

Theo em ai là ngời có lỗi trong cái chết của Lão Hạc Bi kịch của lão là bi quan haylạc quan

-> GV cho HS thảo luận nhóm Có thể trả lời:

Xã hội thực dân có lỗi trong cái chết của lão ( đã đẩy ngời nông dân đến bớc đờng cùng )

Cái chết của lão Hạc , từ trong bản chất của nó, cha hẳn đã bi quan Bởi nó vẫn nói lênniềm tin sâu sắc và sự trờng tồn vào bản chất con ngời qua những dòng suy ngẫm của

ông giáo : “ không, cuộc đời cha hẳn đã đáng buồn “ , dù cuộc đời lão Hạc là một

dòng nớc mắt chảy dài của nỗi đau bất lực

Hoạt động 4: Hớng dẫn học bài ở nhà

-Nắm vững các kiến thức trong bài

-Chuẩn bị bài mới

-Hiểu đợc thế nào là từ tợng thanh , từ tợng hình

-Tích hợp với văn bản ( Lão Hạc ) và tập làm văn ( liên kết các đoạn văn trong văn bản -Rèn luyện kĩ năng sử dụng từ tợng thanh , từ tợng hình

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1:

-Kiểm tra bài cũ :? Thế nào là trờng từ vựng ? Lấy 1 ví dụ về 1 trờng từ vựng

? Cách chuyển trờng từ vựng có tác dụng gì ? Lấy VD ?

-GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới

Hoạt động của thầy và trò

GV lấy ví dụ :

Bác Hồ đó ung dung châm lửa hút

đêm tàn bay chập choạng dới chân

Ngời.

? Tìm những từ miêu tả dáng vẻ trong

đoạn văn

+Xe điện leng keng vui nh đàn con nít

Sum xuê chợ Bởi , tíu tít Đồng Xuân

? Tìm từ gợi tả âm thanh trong ví dụ

? Thế nào là từ tợng thanh , tợng hình

? Theo kinh nghiệm của bản thân em thấy

hay gặp những từ này trong lĩnh vực nào ?

-Từ tợng thanh : mô phỏng âm thanh của

tự nhiên , của con ngời -Từ tợng hình : gợi tả hình ảnh , dáng vẻ, hoạt động trạng thái của sự vật

-Trong văn miêu tả - biểu cảm => có giátrị biểu cảm cao

II-Luyện tập

Đáp án : +Soàn soạt , bịch , bốp , nham nhảm ( từtợng thanh )

+Sấn , rón rén , lẻo khoẻo, chỏng quèo.( từ tợng hình )

Tiết 16 : Liên kết các đoạn văn trong văn bản

*Mục tiêu cần đạt :

-Hiểu đợc vai trò và tầm quan trọng của việc sử dụng các phơng tiện liên kết để tạo

ra sự LK giữa các đoạn văn trong văn bản

-Tích hợp với văn bản lão Hạc và bài Tiếng Việt : từ tợng thanh

-Rèn luyện kĩ năng dùng các phơng tiện liên kết để tạo liên kết hình thức và liên

kết nội dung giữa các đoạnvăn

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1: Khởi động :

-GV kiểm tra bài cũ : GV kiểm tra vở bài tập của học sinh

-Giới thiệu bài mới

Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới

Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt

Cho HS đọc ví dụ

? 2 đoạn văn trên có nội dung gì ?

-Đoạn 1 có nội dung gì ?

-Đoạn 2 có nội dung gì ?

? 2 đoạn này có mối liên hệ gì không ?

Tại sao ?

Cho HS đọc ví dụ 2

? Nêu nội dung đoạn 1 – 2

? Tại sao em biết đoạn 2 tả ngôi trờng

trong quá khứ

? Cụm từ “ Trớc đó mấy hôm” bổ sung ý

nghĩa gì cho đoạn 2 ?

=>Cụm từ đó chính là phơng tiện liên kết

? Chỉ ra sự liên kết của 3 đoạn văn cuối

trong truyện Lão Hạc ?

? Nêu tác dụng của sự liên kết trong đoạn

văn ?

I-Tác dụng của liên kết các đoạn văn trong

văn bản

-Cảnh trờng Mĩ Lý trong mắt tôi tại thời

điểm hiện tại

-Liên kết lỏng lẻo ( tả và phát biểu cảm nghĩ không hợp lý : đánh đồng thời gian hiện tại và quá khứ )

-Tạo sự liên kết về nội dung - hình thức ,phân định rõ về thời gian quá khứ

=>2 đoạn gắn bó chặt chẽ

-Góp phần bổ sung ý nghĩa cho đoạn văn có chứa phơng tiện chuyển đoạn -Đảm bảo tính mạch lạc trong lập luận , giúp ngời đọc lĩnh hội đày đủ nội dung

Cho HS xét lần lợt ví dụ

? Ví dụ 1 nêu gì ?

? Tìm những phơng tiện liên kết ? Phơng

tiện LK có cấu tạo nh thế nào ?

GV lấy ví dụ từng loại

GV cho HS xét ví dụ

“ U lại nói tiếp”

? 2 đoạn văn này có liên kết không ? Chỉ

ra phơng tiện liên kết ? Nhận xét về cấu

tạo ?

văn bản

II-Cách liên kết đoạn văn

1-Dùng từ để liên kết -Vị trí : thờng đứng đầu đoạn -Nội dung : liệt kê , tổng quát , đối lập , nguyên nhân

- Nắm nội dung bài học

- Chuẩn bị bài : từ ngữ địa phơng và biệt ngữ xã hội

-Hiểu đợc từ địa phơng và biệt ngữ xã hội

-Tích hợp với văn ở các văn bản đã học với tập làm văn qua “ Tóm tắt tác phẩm tự sự”

-Rèn luyện kỹ năng sử dụng các lớp từ trên đúng , hiệu quả

*Tiến trình giờ dạy

-Giới thiệu bài mới

Hoạt động2 : Hình thành kiến thức mới

II-Biệt ngữ xã hội

-Là những từ ngữ chỉ đợc dùng trong

? Khi sử dụng từ ngữ địa phơng và biệt ngữ

-Phải chú ý đến đối tợng giao tiếp , tình huống giao tiếp , hoàn cảnh sống để

đạt hiệu quả giao tiếp cao -Gây ra sự tối nghĩa , khó hiểu -Để tô đậm sắc thái địa phơng hoặc tầnglớp xuất thân , tính cách của nhân vật

Ngày soạn : 25-9-2007

Tiết 18 : Tóm tắt văn bản tự sự

*Mục tiêu cần đạt :

-HS hiểu đợc thế nào là tóm tắt , nắm đợc các thao tác

-Tích hợp với văn bản đã học , với từ ngữ địa phơng và biệt ngữ xã hội

-Rèn luyện kỹ năng tóm tắt văn bản tự sự nói riêng và văn bản giao tiếp xã hội nói chung

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1: Khởi động

-Kiểm tra bài cũ :

? Nêu những yếu tố chính, yếu tố phụ trong văn bản tự sự ?

( Yếu tố chính : sự việc- cốt truyện, nhân vật chính Yếu tố phụ : miêu tả, biểu cảm, các nhân vật phụ )

-Giới thiệu bài mới

Hoạt động2 : Hình thành kiến thức mới

Hoạt động của thầy và trò

-GVnêu mục đích của việc tóm tắt tác

Nội dung cần đạt1- Thế nào là tóm tắt văn bản tự sự ?

phẩm trong đời sống hiện đại “ bùng nổ

-Dựa vào sự việc và nhân vật chính

-Là kể lại 1 cốt truyện để ngời đọc hiểu

đợc nội dung cơ bản của tác phẩm ấy

-Nội dung : Kể về số phận của lão Hạc ( có nhân vật - sự việc )

-Khác : +Nguyên văn dài hơn +Số lợng các nhân vật , các chi tiết trongtruyện nhiều hơn

+Lời văn trong truyện khách quan hơn

=>Kể lại các sự việc chính xoay quanh nhân vật chính của văn bản

Kể lại 1 cách trung thực , có sáng tạo cần thiết và phải diễn đạt bằng lời văn của mình

II-Quy trình tóm tắt 1 tác phẩm tự sự -Đọc kỹ toàn bộ văn bản

-Lựa chọn những sự việc chính , nhân vật chính

-Sắp xếp truyện tóm tắt theo một trình tự-Viết bảng tóm tắt bằng lời của mình

Hoạt động 3 : Luyện tập

HS tự tóm tắt truyện “ Thánh Gióng”

- Vợ chồng ông lão phúc đức đã già mà cha có con

- bà lão ớm vào vết chân lạ, thụ thai, sinh ra Gióng 3 năm không biết nói cời

-Giặc Ân xâm lợc, sứ giả đi mời ngời tài giúp nớc

- Thánh Gióng nói đợc và yêu cầu

- Thành 1 tráng sĩ ra trận đánh giặcẳcoi sắt gãy, nhổ tre đánh giặc

- Giặc tan, ngời ngựa bay về trời

- Các di tích còn để lại

Hoật động 4 : Hớng dẫn học ở nhà

-Học kĩ lí thuyết

-Chuẩn bị bài mới: Luyện tập tóm tắt văn bản tự sự

-GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2 : Hình thành kiến thức mới

Hoạt động của thầy và trò

Cho HS nắm lại kiến thức đã học về tóm

tắt văn bản tự sự

- HS tìm hiểu ví dụ ở SGK

? Nhận xét về văn bản tóm tắt ở SGK

Theo em các sự kiện đó đã đảm bảo nội

dung cốt truyện cha ?

? Hãy sắp xếp lại ?

? Tại sao em lại sắp xếp nh thế ?

? Trên cơ sở các ý đó , hãy viết lại một

đoạn văn tóm tắt truyện lão Hạc

-Bản tóm tắt đã nêu tơng đối đầy đủ các

sự việc , nhân vật chính nhng sắp xếp còn lộn xộn

-Sắp xếp : b- a –d –c –g- e – i – h – k

? tại sao em coi đó là những sự việc tiêu

biểu và nhân vật quan trọng ?

? Dựa vào các ý trên, hãy viết đoạn văn ?

Cho HS viết đoạn văn tóm tắt

? Qua 2 bài tập , em rút ra kinh nghiệm

gì khi tóm tắt ?

-Hớng dẫn HS trả lời câu hỏi 3

? Tại sao nói “ Tôi đi học” ( Thanh Tịnh)

khó tóm tắt Nếu muốn tóm tắt phải làm

gì ?

-Chị Dậu van xin mãi không đợc -Chúng đánh chị , chị Dậu vùng dậy mạnh mẽ

-Có những câu truyện tóm tắt theo trình

tự kể của tác giả

-Có những câu truyện , ngời kể phải hiểunội dung , lựa chọn , sắp xếp ý để nội dung truyện đợc thể hiện một cách rõ ràng

3- Các văn bản trữ tình :

- Vì những văn bản trữ tình chủ yếu miêu tả diễn biến trong đời sống nội tâmcủa nhân vật, ít các sự việc để kể lại

-> Phải viết lại truyện

- GV nhận xét

+Về trắc nghiệm : Làm tơng đối tốt

+Về tự luận :

+Cha đọc kỹ đề bài

+ Kể văn tự sự nhng cha có yếu tố miêu tả , biểu cảm

+ Cha sáng tạo trong kể

*Kết quả : Giỏi:

Khá :

Trung bình :

Yếu :

Hoạt động 3 : Gv trả bài đến từng HS , gọi điểm vào sổ

Đọc một số bài làm tốt và 1 số bài làm còn yếu kém

Yêu cầu HS trao đổi bài cho nhau để nhận xét, tự chữa bài cho mình, so sánh vớicách chấm chữa của GV

Nhắc nhở HS những vấn đề cần lu ý trong các bài viết sau

Hoạt động4 : Dặn dò học sinh chuẩn bị bài mới

- Tích hợp với phần trợ từ , thán từ , phần “ Miêu tả , biểu cảm trong bài tự sự”

- Rèn kỹ năng tóm tắt và phân tích bố cục văn bản tự sự , phân tích nhân vật qua lời kể, phân tích tác dụng của biện pháp đối lập , tơng phản

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1 : Khởi động

- Kiểm tra bài cũ

? Trình bày ngắn gọn nguyên nhân -ý nghĩa cái chết của lão Hạc ?

- GV giới thiệu bài mới

Hoạt động2 : Đọc - hiểu văn bản

Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt

? Nêu những hiểu biết về tác giả

GV nêu : Là nhà văn nổi tiếng của Đan

mạch và trên thế giới : cuộc đời ông gắn

trọn với nghệ thuật ( mồ côi cha từ bé

lúc 11 tuổi , mẹ đi tái giá , 1 mình kiếm

? Theo em truyện này nên bố cục thành

mấy phần ? Giới hạn và nội dung từng

giả Nghệ thuật đó nói lên điều gì ?

? Tại sao cô bé phải rơi vào tình cảnh đó

? Gia cảnh của cô có gì đặc biệt ?

? Em hiểu gì về cuộc sống của cô bé bán

2-Tác phẩm -Thể loại : truyện ngắn ( 1845 )-Chủ đề : Nói lên số phận thảm thơng , bất hạnh của cô bé bán diêm Tố cáo

XH vô nhân đạo , tàn nhẫn trớc số phận của con ngời

-Bố cục : 3 phần +Từ đầu cứng đờ ra : Hoàn cảnh của cô bé bán diêm

+Tiếp chầu thợng đế: Những lần quẹtdiêm của cô bé

+Còn lại : Cái chết của cô bé bán diêm

=>Kể theo trình tự thời gian và sự

việc-> tạo tính mạch lạc cho văn bản 3-Tìm hiểu từ khó

4-Đọc và tóm tắt II- Phân tích

1-Tình cảnh của cô bé bán diêm

- Đêm giao thừa – cô bé bán diêm trong thời gian rét dữ dội

=>Dùng hình ảnh tơng phản ->tạo ra nghịch cảnh đau xót

- Gia cảnh :+Bà nội mất +Mồ côi mẹ +Gia tài tiêu tán +Bố độc ác , tàn nhẫn

- chịu nhiều nỗi bất hạnh , thiếu thốn cả vật chất lẫn tinh thần

phải tự lăn lộn , bơn chải cuộc sống

? Đêm giao thừa em bé đã phải đối mặt

với những gì ?

-Trong khi đó mọi ngời nh thế nào ?

? Nhận xét nghệ thụât kể của tác giả ?

? Qua phần 1 , gợi cho em cảm nhận gì

? Cô bé đã quẹt diêm tất cả mấy lần ?

? Lần thứ nhất quẹt diêm , cô bé đã thấy

gì? Vì sao em lại thấy điều đó ?

?Lần quẹt diêm thứ 2 em bé thấy gì ?

Vì sao em lại mộng tởng về điều đó ?

? Lần thứ 3 quẹt diêm em bé thấy gì

- Đêm giao thừa , em phải đối mặt với :

đói , rét , cô đơn :+ Cửa sổ mọi nhà sáng rực - em ngoài

đờng lạnh cóng + Trong nhà mùi ngỗng quay- em đói , không dám về nhà vì sợ bố đánh

+Trớc kia : sống những ngày đầm ấm

có tình thơng của bà nội hiền hậu -hiện tại sống trong xó xỉnh tối tăm

=> Đối lập -> nghịch cảnh tội nghiệp của em bé : đói , rét , khổ ->gợi niềm thơng cảm cho ngời đọc

em đang rét => đây là một cảnh tợng sáng sủa , ấm áp

=> mong ớc đợc sởi ấm trong 1 mái nhàthân thuộc

+ Lần 2 : phòng ăn có đồ đạc

- Sang trọng , đủ đầy , sung sớng ->mong ớc đợc ăn ngon trong 1 mái nhàthân thuộc

=>Bần thần ngời và chợt nghĩ ra thân phận của mình : chẳng có bàn ăn thịnh soạn mà chỉ có phố sá lạnh lẽo , vắng teo

- Làm rõ mong ớc hạnh phúc chính

đáng của em bé và thân phận bất hạnh của em

- Cho thấy sự thờ ơ , vô nhân đạo của

XH đối với ngời nghèo

Vì sao ? ớc mơ điều gì ?

GV: Sau mỗi ảo ảnh tội nghiệp lập tức

thực tế khắc nghiệt phũ phàng ập xuống

Em cùng với những que diêm mỏng

manh chống trả cái rét khốc liệt của

thiên nhiên Có thể nói , từ que diêm 1 -

3 , thân thể em suy kiệt lả dần

? Lần thứ 4 , khi thiêm thiếp chìm vào

cõi mộng , em bé đã ảo ảnh điều gì ?

? Có nhận xét gì về ảo ảnh lần này ?

?Thái độ của em lúc này nh thế nào Tại

sao em lại vui sớng nh vậy ? Điều đó có

kết thúc đó gợi cho em suy nghĩ gì ?

? Tác giả đã miêu tả em bé nh thế nào?

? Qua câu truyện , tác giả muốn gửi tới

là đêm giao thừa) -> vui đón Nô - en

+ Lần thứ 4 : thấy bà xuất hiện

-> ảo ảnh lần này là chỗ bấu víu duy nhất , niềm tin cậy và chỗ dựa duy nhất của em

Vui sớng khi đợc gặp lại bà > mong

- Chỉ có cái chết mới giải thoát nỗi bất hạnh của những ngời đau khổ

3- Một cảnh thơng tâm

- Em bé chết cóng - mọi ngời vẫn vui vẻ

=> Số phận bất hạnh , 1 xã hội con ngờikhông còn nhân tính

- Em bé có “ đôi môi hồng đang mỉm ời”=> Cái chết cao đẹp , cô bé đang hạnh phúc và mãn nguyện với những

c-điều kỳ diệu Cái chết đau lòng

III-Tổng kết 1-Nội dung

HS đọc ghi nhớ

Tác giả cho ngời đọc hiểu số phận cay

đắng đầy nớc mắt của những đứa trẻ nghèo Đồng thời cho ta lòng thơng cảm sâu sắc đối với 1 em bé bất hạnh

2-Nghệ thuật

- Đan xen giữa yếu tố thực và ảo

- Kết hợp giữa tự sự , miêu tả , biểu cảm

- Xây dựng truyện theo lối tơng phản

- Trí tởng tợng bay bổng

Hoạt động 3 : Luyện tập

Cho hs viết đoạn văn phát biểu cảm nghĩ khi học xong câu truyện

Hoạt động 4 : Hớng dẫn học bài ở nhà

-Nắm lại nội dung , nghệ thuật của truyện

-Chuẩn bị bài “ Đánh nhau với cối xay gió”

- Rèn luyện kỹ năng dùng trợ từ , thán từ phù hợp với tình huống giao tiếp

*Tiến trình giờ dạy

Hoạt động 1

_ Kiểm tra bài cũ : Nêu cách dùng từ ngữ địa phơng và biệt ngữ xã hội

- Giới thiệu bài mới

Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới

Hoạt động của thầy và trò

HS đọc ví dụ trong SGK

? Nhận xét gì về nghĩa của 3 câu đó ?

- Nội dung của 3 câu có khác nhau

không ?

Nội dung cần đạtI-Trợ từ

- Nội dung giống nhau “ Nó ăn 2 bát cơm”