=============================================================== Tuần 34 Tiết 134-135 Tổng kết phần văn I.Mục đích yêu cầu Giúp học sinh hệ thống hoá kiến thức văn bản nghị luận đã học nắm đợc giá trị nội dung và t tởng ,chủ đề chính của văn bản nhật dụng Rèn kỹ năng tổng hợp so sánh ,phân tích ,chứng minh ,hệ thống hoá ,sơ đồ hoá trong một bài ôn tập Giáo dục ý thức tự giác ôn tập các văn bản trong các trơng trình văn 8 II.Chuẩn bị GV: Nghiên cức soạn bài Hs: Ôn tập lại các văn bản đã học III. Tiến trình lên lớp A. ổn định lớp B. .Kiểm tra C. Bài mới : I.Văn bản nghị luận GV: Hớng dẫn học sinh kẻ bảng STT Tên văn bản Tác giả Thể loại Giá trị nội dung Giá trị nghệ thuật 1 Chiếu dời đô Lý Công Uẩn Chiếu Phản ánh khát vọng của nhân dân về một đất nớc độc lập thống nhất đồng thời phản ánh ý trí tự cờn của dân tộc Đại Việt đang trên đà lớn mạnh Kết cấu chặt chặt chẽ ,lập luận giàu sức thuyết phục ,hài hoà tình lý : trên vâng mệnh trời dới theo ý dân 2 Hịch t- ớng sĩ Trần Quốc Tuấn Hịch Tinh thần yêu nớc nồng nàn của dân tộc ta trong cuộc kháng chiến chống Mông Nguyên xâm lợc thể hiện lòng căm thù giặc ,ý trí quyết chiến quyết quyết thắng trên cơ sở đó ,tác giả phê phán khuyt điểm của các tì t- ớng ,khuyên họ phải ra sức học tập binh th ,rèn quân chuẩn bị sát thát .Bừng bừng hào khí Đông áng văn chính luận mà xuất sắc ,lập luận chặt chễ ,lý lẽ hùng hồn ,đanh thép ,nhiệt huyết chứa chan ,tình cảm thống thiết ,rung động lòng ngời sâu xa ,đánh vào lòng ngời lời hịc trở thành mệnh lệnh của lơng tâm ,ngời nghe sáng mắt sáng =============================================================== =============================================================== A lòng 3 Nớc Đại Việt ta Nguyễn Trãi Cáo ý thức dân tộc và chủ quyền đã phát triển tới trình độ cao ,ý nghĩa nh một bản tuyên ngôn độc lập : nớc ta là nớc có nền văn hiến lâu đời ,có lãnh thổ riêng và phong tục riêng ,có truyền thống lịch sử Kẻ xâm lợc phản nhân nghĩa ,nhất định thất bại Lập luận chặt chẽ ,chứng cứ hùng hồn xác thực ,ý tứ rõ ràng ,ság sủa hàm xúc ,kết tinh cao độ tinh thần và ý thức dân tộc trong thời kỳ lịc sử dân tộc thật sự lớn mạnh ;đạt tiền đề cơ sở lý luận cho toàn bài ;xứng đáng là thiên cổ hùng văn 4 Bàn luận về phép học La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp Tấu Quan niệm tiến bộ của tác giả về mục đích và tác dụng của việc hộc tập : học là để làm ngời có đạo đức ,có tri thức góp phần làm hng thịnh đất nớc .Muốn học tốt phải có ph- ơng pháp ,phải theo điều học mà làm Lập luận cặt chẽ chứng cứ rõ ràng sau khi phê phán những biểu hiện sai trái lệc lạc trong viêvj học ,khẳng định quan điểm và phng pháp học tập đúng đắn 5 Thuế máu Nguyễn Aí Quốc Phóng sự chính luận Bộ mặt giả nhân giả nghĩa ,thủ đoạn tàn bạo của chính quyề thực dân Pháp trong việc sử dụng ngời dan thuộc địa nghèo khổ làm bia đỡ đạn trong các cuộ chiến tranh phi nghĩa tàn khốc T liệu phong pphú xá thực ,tính chiến đấu rất cao ,nghệ thuật trào phúng sắc sảo hiện đậi : mâu thẫn trào phúng ,ngôn ngữ ,giọn điệu giễu lại II.Những điểm khác biệt giữa văn nghịluận trung đại và nghị luận hiện đại GV?: Văn nghị luận là gì ? GV?: Những điểm khác biệt giữa nghị luận trung đại và nghị luận hiện đại ? Nghị luận trung đại Nghị luận hiện đại Khuôn vào những thể loại riêng : chiếu hịch cáo .với kết cấu bố cục riêng Không có những đặc điểm trên sử dụng trong những thể loại văn xuôi hiện đại =============================================================== =============================================================== In đậm thế giới quan của con ngời trung đại : t tởng thần chủ mệnh trời ,tâm lý sùng cổ Dùng nhiều điển tích diển cố ,hình ảnh ớc lệ câu văn biền ngẫu nhịp nhàng cách viết giản dị câu văn gắn lời nói th- ờng,gắn với đời sống trung thực IVCác văn bản nghị luận trên đều đuực viết có lý có tình có sức thuyết phục cao GV: Ba yếu tố trên không thể thiếu và kết hợp chặt chẽ nhuần nhuyễn với nhau tạo nên giá trị thuyết phục ,sức hấp dẫn riêng của kiểu văn bản này .Nhng ở mỗi văn bản lại thể hiện theo cách riêng Lí Tình Chứng cứ Chiếu dời đô Dời đo để mở mang phát triển đất nớc Đô cũ không còn phù hợp cần phải dời đô sang nơi mới thuận lợi hơn mọi bề Thơng dân vì nớc vì sự nghiệp lâu dài của dân của nớc thái độ thận trọng với bầy tôi Những lần dời đô trong cổ sử Trung Hoa :Về kinh đô Hoa L về thành Đại La Hịch tớng sĩ Làm tớng phải hết lòng vì vua vì chủ ,vì nớc trong khi giặc giữ hoành hành ,làm nhục quốc thể ,ta thì đau xót căm hờn ,các ngời thì lại thờ ơ ăn chơi ,hởng lạc :Vậy làm sao mà không thất bại nhục nhã ?Nhng nếu các ngơi bỏ lối sống cũ chuyên cần học tập rèn quân thì lo gì không thắng lợi Nhiệt huyết tràn trề sôi sục khi căm hờn khi đau xót ,nhục nhã tái tê ,khi hết lòng lo lắng thơng yêu ,khi ân cần khuyên nhủ ,khi nghiêm khắc chỉ trích ,phê phán khi mệnh lệnh nghiêm trang ,dứt khoát rạch ròi Hàng loạt những tấm gơng trung thần nghĩa sĩ trong sử sách Trung Hoa Tình hình thực tế của nớc nhà Nỗi lòng và tâm tình và việc làm của vị chủ tớng Nớc Đại Việt ta Đạo lý nhân nghĩa trừ bạo làm gốc Quan niệm toàn diện về tổ quốc độc lập dân tộc trang nghiêm thiêng liêng ,đĩnh đạc rất đỗi tự hào Đối lập các triều đại Đại Việt và Trung Hoa những chiến công và chiến bại hiển nhiên Bàn luận về phép học Cái hại vô lờng của lối Hết lòng lo lắng cho sự học ,cho tơng lai của n- Dẫn liệu về cái của lối học hình thức ,về cách dạy học =============================================================== =============================================================== học sai lầm cầu danh lợi cái lợi đủ mặt của cái học chân chính với phép dạy học nên làm nên theo ớc nhà ,cẩn trọng thành kính mong đợc vua xem xét và thi hành nên làm theo Thuế máu bóc trần bản chất tàn ác của chính quyền thực dân trong việc lừa bịp đẻ lợi dụng thuế máu của nhân dân thuộc địa phục vụ quyền lợi của chúng Xuất phát từ tình thơng yêu đồng cảm những nạn nhân vô tội mà căm phẫn lên án chủ nghĩa thực dân Pháp bằng lối văn trào phúng sắc sảo và mới mẻ Con số chính xác ,hình ảnh cụ thể rải khắp ba phần của ch- ơng I III.Những nét giống nhau và khác nhau về nội dung t tởng của ba văn bản Chiếu dời đô ,Hịch tớng sĩ ,Nớc Đại Việt ta +Những điểm chungvề nội dung t ttởng ý thức độc lập dân tộc ,chủ quyền đất nớc -Tinh thần dân tộc sâu sắc +Những điểm chung về hình thức thể loại Văn bản nghị luận trung đại Lí tình kết hợp chứng cứ dồi dào ,đầy thuyết phục +Những điểm riêng về nội dung t tởng Chiếu dời đo là ý chí tự cờng của quốc gia Đại Việt đang lớn mạnh thể hiện ở t tởng dời đô Hịch tớng sĩ là tinh thần bất khuất quyết chiến quyết thắng kẻ thù Mông Nguyên ,là hào khí Đông A sôi sục Nớc Đại Việt ta là ý thức sâu sắc đầy tự hào về một nớc Đại Việt độc lập +Những điểm riêng về hình thức thể loại: chiếu ,hịch ,cáo GV; Trong Sông núi nớc Nam : 2yếu tố : lãnh thổ chủ quyền trong nuớc Đại Việt ta thêm 4 yếu tố khác rất quan trọng : văn hiến phong tục ,líchử ,chiến công oanh liệt .Rõ ràng trải qua 4 thế kỷ ý thức độc lập dân tộc ,quan niệm về tổ quốc củacha ông ta có bớc tiến dài D.Hớng dẫn về nhà Ôn tập lại các văn bản đã học IV Rút kinh nghiệm Tiêt135+136 =============================================================== =============================================================== Kiểm tra tổng hợp cuối năm I Mục tiêu cần đạt Nhằm đánh giá khả năng vận dụng linh hoạt theo hớng tích hợp các kiến thức và kỹ năng của cả ba phần văn tiếng việt ,tập làm văn trong một bài kiểm tra Rèn ý thức tự giác trong học tập Giáo dục ý thức học tập bộ môn II.Chuẩn bị GV: hớng dẫn học sinh ôn tập Học sinh: Ôn tập theo sự hớ dẫn của giáo viên III.Tiến trình lên lớp A,ổn định lớp B.Kiểm tra I Trắc nghiệm Có đoạn thơ Nào đâu .còn đâu ? (Nhớ rừng Thế Lữ) Trả lời bằng cách khoanh tròn câu trả lời đúng vào chữ cái in hoa đầu câu 1, Bài thơ đợc viết theo thể thơ nào A.Thất ngôn bát cú đờng luật B.Lục bát C.Thơ mới 8 chữ D.Song thất lục bát 2Trong đoạn thơ có bao nhiêu câu nghi vấn ,câu cảm thán ,câu phủ định ,,câu trần thuật A .5câu B .15câu C .20câu D.Không có câu trần thật chỉ có ba loại câu trên kết hợp trong 5 câu .Mỗi câu vừa là một câu hỏi ,câu cảm thán và câu phủ định 3.Văn bản hịch tớng sĩ ra đời trong hoàn cảnh nào ? A.Trong kháng chiến cống Tống B.Trớc kháng chiến chống quân Nguyên lần thứ hai C.Kết thúc cuộc kháng chiến chống quân Nguyên D.Kết thúc cuộc kháng chiến chống quân Minh 4.Văn bản nào dới đây không thuộc văn bản nghị luận trung đại A. Chiếu dời đô B. Hịch tớng sĩ C Nớc Đại Việt ta D. Thuế máu 5.Trong câu Nay ta bảo thật các ngơi .răn sợ thể hiện hành động nói nào A .Hứa hẹn B.Trình bày C .Bộc lộ cảm xúc D.Khuyên bảo II.Tự luận: Trình bày cảm nhận của em về đoạn văn sau Ta thờng tới bữa vui lòng =============================================================== =============================================================== (Hịch tớng sĩ của Trần Quốc Tuấn ) 2 Trang phục và văn hoá *Yêu cầu biểu điểm Phần I .trắc nghiệm Câu 1c, 2D,3B 4 D 5D Mỗi câu đúng cho 0,5 điểm II.Tự luận -Cảm nhận đựoc lòng yêu nớc của Trần Quốc Tuấn -Thấy đợc tấm lòng của vị chủ tớng hết lòng lo cho dân cho nớc IV.Rút kinh nghiệm =============================================================== . tập các văn bản trong các trơng trình văn 8 II.Chuẩn bị GV: Nghiên cức soạn bài Hs: Ôn tập lại các văn bản đã học III. Tiến trình lên lớp A. ổn định lớp B =============================================================== Tuần 34 Tiết 134- 135 Tổng kết phần văn I.Mục đích yêu cầu Giúp học sinh hệ thống hoá kiến thức văn bản nghị luận đã học nắm