ngu van hay toan tap

Luyện tập Bài 1: ý nghĩa của phong tục ngày tết nhân dân ta làm bánh chng, bánh giầy là đề cao nghề nông, đề cao sự thờ kính trời đất tổ tiên của dân tộc - Kể tên ngày tết trong năm của

Giáo án ngữ văn 6

Ngày dạy: /2008

Tuần 1 Bài 1

* Kết quả cần đạt:

-Bớc đầu nắm đợc định nghĩa Truyền thuyết Hiểu đợc nội dung ý nghĩa và những chi

tiết tởng tợng, kỳ ảo của truyền thuyết Con Rồng cháu tiên“Con Rồng cháu tiên” ” và Bánh ch“Con Rồng cháu tiên” ng, bánh

giầy” trong bài học Kể đợc hai truyện này.

- Nắm đợc định nghĩa về từ và ôn lại các kiểu cấu tạo từ Tiếng Việt đã học ở tiểu học

- Năm đợc mục đích giao tiếp và dạng thức của văn bản

Tiết 1(Văn bản)

con rồng cháu tiên

( Truyền thuyết)

A Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức: Qua bài học giúp hs hiểu đợc định nghĩa sơ lợc về truyền thuyết

+ Hiểu đợc nội dung ý nghĩa của truyện Giải thích nguồn gốc dân tộc, tự hào nguồngốc tốt đẹp đó

+ Chỉ ra và hiểu đợc ý nghĩa của những chi tiết tởng tợng kỳ ảo

2 Kỹ năng : Rèn kỹ năng đọc, kể, phân tích

3 Giáo dục t tửng: Hs có lòng tự hào về nguồn gốc dân tộc, ý thức tự tôn, đoàn kết

thơng yêu nhau, giữ gìn bảo vệ và xây dựmg đất nớc, quê hơng

- Tranh ảnh về Lạc Long Quân và Âu Cơ cùng các con

- Tranh về Đền Hùng, đất Phong Châu

C Tiến trình tổ chức hoạt động

1 ổn định (1’)

2 Kiểm tra ( 2’) Đồ dùng sách vở

3 Bài mới ( 39’)

HĐ1 (2’) Giới thiệu bài:

Truyện “Con Rồng cháu tiên” Con Rồng cháu tiên” là một truyền thuyết tiêu biểu mở đầu cho chuỗitruyền thuyết về thời kỳ các Vua Hùng Nội dung, ý nghĩa của truyện ntn thì chúng ta

chia con), căn cứ vào sự việc đó em hãy

chia đoạn cho truyện? (3 đoạn)? Nêu ý

chính từng đoạn?

- ý1: Giới thiệu Lạc Long Quân và Âu Cơ

- ý 2: Kết duyên, sinh nở, chia con

- ý 3: Sự việc sau khi chía tay

? Bức tranh trong SGK minh hoạ cho nội

dung nào? Hãy kể lại doạn truyện đó?

+ Hs đọc đoạn 1:

- Tìm những chi tiết nói về nguồn gốc hình

dạng của Lạc Long Quân và Âu Cơ?

( Gv ghi chi tiết bảng phụ)

+Long Quân: Mình rồng, con trai thần

Long Nữ, khỏe vô địch, ở đất Lạc Việt

+ Âu Cơ : Dòng họ Thần nông ở núi phía

Bắc, xinh đẹp tuyệt trần

- Những chi tiết này mang yếu tố gì?

- Từ những chi tiết trên em có hình dung gì

về những LLQ và ÂC? (Nguồn gốc cao

sang, lớn lao, tài năng phi thờng)

- Công việc của họ là gì? ( bảng phụ)

(Giúp dân diệt trừ Ng tinh, Hồ tinh.,… yêu

quái dạy dân cách trồng trọt,chăn nuôi ăn

- Chi tiết ởng tợng, hoang đờng, kì ảo

- Xuất thân cao quí là con ngời đẹp đẽ,tài năng

* Sự nghiệp mở nớc

- Công việc khai phá mở mang đất nớc

(GV: Đây chính là nét đặc trng của truyền

thuết Sau những chi tiết hoang đờng ấy là

dấu ấn LS và sự nghiệp mở nớc của DT từ

khai thiên lập địa )

+ Hs đọc đoạn 2

? Việc kết duyên của 2 ngời có gì là lạ? Âu

Cơ sinh nở ntn? Có giống ngời bình thờng

? Hs thảo luận vềắy nghĩa của “Con Rồng cháu tiên” Cái bọc

100 trứng, nở 100 ngời con trai” - chi tiết

này gợi cho em suy nghĩ gì?

( Gv phân tích: Nghĩa Hán: Long: rồng;

LLQ: Vua rồng đất Lạc Việt

? Nguyên nhân nào khiến họ chia tay và

chia các con? Chia các con để làm gì? Có

hợp lý không? Vì sao? (cai quản các phơng

- Hãy tìm 1 từ chỉ tên của Thủ đô có yếu tố

“Con Rồng cháu tiên”Long” là rồng và giải nghĩa tên gọi đó?

(Thăng long: Rồng bay lên)

+ Hs thảo luận ý nghĩa của truyện Con“Con Rồng cháu tiên”

Rồng cháu Tiên ”

? ý nghĩa đó cho ta biết thêm điều gì về

phong tục tập quán của ngời Việt?

(Tên nớc, văn hoá, thủ đô, vua, phong

tục…)

? Em có nhận xét gì về nghệ thuật kể

chuyện của văn bản?

? Em hiểu thế nào là những chi tiết tởng

t-ợng,kỳ ảo của truyện? Tác dụng?

GV liên hệ: Ngày nay trong thời kì đất nớc

đổi mới, ND ta càng tự hào về nòi giống tổ

ý nghĩa của truyện

- Giải thích suy tôn, nguồn gốc giốngnòi, ý nguyện đoàn kết dân tộc

+ Chi tiết có thật gắn với lịch sử, yếu tốhoang đờng

IV Tổng kết

1- Nghệ thuật: Tởng tợng kỳ ảo, gắn

với lịch sử2- Nội dung: Giải thích suy tôn nguồngốc dân tộc, đoàn kết dân tộc

Ghi nhớ: SGK

*Hs đọc ghi nhớ

- Hs trả lời các câu hỏi SGK

- Gv bổ sung thêm

+ Ngời Mờng: Quả trứng to nở ra con ngời

+ Ngời Khơ mú: Quả bầu mẹ

- Hs đọc và kể diễn cảm câu chuyện

A Mục tiêu bài học

1 Kiến thức – Giúp hs hiểu đợc nội dung, ý nghĩa của truyện “Con Rồng cháu tiên”Bánh chng, bánh giầy ”Nắm đợc những chi tiết kỳ ảo

- Giúp hs tập phân tích nhân vật trong truyền thuyết

* Đáp án: - Kể đúng nội dung cốt truyện

- Nêu đợc ý nghĩa của truyện là giải thích suy tôn nguồn gốc dân tộc, đoàn kết dân tộc

3 Bài mới( 36’)

Tại sao lại có tập tục ấy thì chúng ta đi tìm hiểu bài học hôm nay…?

? Bức tranh minh hoạ cho chi tiết nào của

truyện? Nhìn tranh kể lại đoạn đó?

( bảng phụ)

? Đoạn mở đầu truyện giới thiệu nhân vật

nào?

- Hs thảo kuận câu hỏi sau:

? Vua Hùng chọn ngời nối ngôi trong

hoàn cảnh nào? với ý định gì? Bằng hình

thức nào?

- GV hớng dẫn hs tìm hiểu các chi tiết

- HS thảo luận nhóm 4’-> Hs phát biểu

- Hs nhận xét-> Gv kết kuận, bổ sung

? Vì sao trong các con vua chỉ có Lang

Liêu đợc thần giúp đỡ?

(Chàng là ngời mồ côi mẹ, thiệt thòi nhất

con vua nhng từ khi lớn lên chàng ra ở

riêng chỉ chăm lo trồng lúa, khoai –>

gần gũi với dân, hiểu đợc dân.)

? Theo em thần ở đây là ai?( nhân dân)

? Ai có thể hiểu đợc gía trị của lúa gạo?

(ngời trực tiếp làm ra lúa gạo- ngời nông

truyền ngôicho con

ý vua

- Ngời nốingôi phảinối đợc chíkhông nhấtthiết là contrởng

Hình thức

- Một câu đố

- Yêu cầugiải đố

chọn tế trời đất Thiên Vơng?

?Tại sao Lang Liêu đựơc chọn làm vua?

( Chàng đã giải đợc câu đố của vua

“Con Rồng cháu tiên” Lấy dân làm gốc )”

? Từ đó em thấy quan niệm của ngời xa

đề cao nghề nào? (nghề nông sức LĐ của

con ngời)

(Ông cha có câu: Nhất sĩ nhì nông, hết

gạo chạy rông, nhất nông nhì sĩ)

- Em hiểu ý nghĩa của hình tợng BCBG ở

đây là gì?

- Từ đó em hiểu tác giả dân gian muốn

nhắn nhủ điều gì?

(Lời nói của vua Hùng đã chứng tỏ: Cha

ông ta đã phát hiện ra ý nghĩa xã hội nhân

văn trong mómn ăn truyền thống -> nh

một biểu tợng văn hoá-> DTVN có bản

sắc VH riêng)

? Nêu những nét chính về NT của truyện?

(Y/tố kì ảo: thần báo mộng- y/tố hiện

thực, gắn với ls: Vua Hùng thực hiện chế

độ cha truyền con nối, tục làm bánh ngày

=> Luôn luôn quí trọng nghề nông, quýtrọng hạt gạo nuôi sống con ngời –>chàng đúng là ngời con hiếu thảo, thôngminh

III Tổng kết

1- NT: Yếu tố hoang đờng gắn với lịch sử

2- NĐ: Giải thích tục làm bánh của DTVNvào ngày lễ, tết, hội hè

( Ghi nhớ sgk/12)

IV Luyện tập

Bài 1: ý nghĩa của phong tục ngày tết

nhân dân ta làm bánh chng, bánh giầy là

đề cao nghề nông, đề cao sự thờ kính trời

đất tổ tiên của dân tộc

- Kể tên ngày tết trong năm của dân tộc ta

Bài 2: Tìm chi tiết mà em thích

- Lang Liêu đợc thần mách bảo làm bánh

- Lang Liêu đợc chọn nối ngôi vua

Bài 3: Viết đoạn văn 8-10 dòng

HĐ6: Củng cố, hớng dẫn (3 )’

4 Củng cố( 2’):

- Hệ thống toàn bài

5 Hớng dẫn về nhà(1’)

- Học thuộc bài ghi nhớ,kể lại truyện

- Soạn từ và cấu tạo từ

Ngày22 tháng 8 năm 2008

Tiết 3 ( Tiếng Việt): Từ và cấu tạo từ tiếng Việt

A Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức : Giúp hs hiểu đợc thế nào là từ và đặc điểm cấu tạo từ tiếng Việt cụ thể

là:- Khái niệm về từ - Đơn vị cấu tạo từ

- Các kiểu cấu tạo của từ (đơn, ghép, láy)

2 Kỹ năng : Phân biệt các từ trên, sử dụng đúng khi giao tiếp

3 T tởng: Giáo dục hs ý thức dùng từ đặt câu đúng Trau dồi kiến thức về từ

- Giải thích nguồn gốc của BCBG và ý nghĩa của nó

-> Đề cao nghề nông,quý trọng hạt gạo

3 Bài mới (36’)

? Khi nào 1 tiếng đợc coi là 1 từ?

( Tiếng đó dùng để tạo từ, câu khi nó có

? Vậy em hiểu thế nào là từ đơn, từ phức?

Hãy nhận xét về các tiếng của từ chăn nuôi

và trồng trọt?

- Từ chăn nuôi- các tiếng có nghĩa

- Từ Trồng trọt- 1 tiếng có nghĩa 1 tiếng láy

lại tiếng gốc

? Từ phức có mấy loại?(2 loại: ghép và láy)

? Cấu tạo từ ghép và láy có gì gioóng và

khác nhau?

(Giống: đều là 2 hoặc nhiều tiếng

Khác: Từ ghép: quan hệ về mặt nghĩa

Từ láy: quan hệ về âm thanh)

? Dựa vào kiến thức đã học em hãy tìm từ

đơn, từ phức( ghép, láy) điền vào bảng phân

loại?

- Gv gọi 1 hs lên bảng điền

- HS thảo luận và sửa sai

? Em hiểu thế nào là từ ghép, thế nào là từ

láy?

- Hs đọc ghi nhớ

- >Từ là đơn vị ngôn ngữ nhỏ nhất để đặtcâu

Từ đơn

từ,đấy, nớc, ta, chăm, nghề, và, có, tục, ngày tết, làm

Từ phức Từ ghép

chăn nuôi, bánh chng, bánh giầy

Từ láy trồng trọt

- Từ phức các tiếng có qhệ với nhau vềnghĩa –> từ ghép

- Từ phức các tiếng có qhệ láy âm-> từláy

2 Bài học:

Ghi nhớ 2 SGK/14

III Luyện tập

HĐ3 ( 13’) Luyện tập

- Hs đọc bài tập1

? XĐ y/c của bài 1?

+ Từ nguồn gốc, con cháu thuộc kiểu cấu

Bài tập 2:

- Theo giới tính: Ông bà, cha mẹ, anh

chị,cô chú, cậu mợ,

- Theo bậc: Ông cháu, bà cháu, bố con,

mẹ con, bác cháu, chú cháu

Bài tập 3:

+ Cách chế biến: bánh rán, nớng, hấp,

tráng,+Chất liệu: bánh nếp, tẻ, khoai, sắn, ngô,

5 Hớng dẫn về nhà(1’)

- Học thuộc bài, làm bài tập

- Soạn bài “Con Rồng cháu tiên” Giao tiếp văn bản và phơng thức biểu đạt”

+ Mục đích giao tiếp trong đời sống con ngời trong xã hội

+ Khái niệm văn bản, các kiểu văn bản, các phơng thức biểu đạt cơ bản trong giao tiếpngôn ngữ con ngời

HĐ1: GTB; Các em đã học 1 số vd nói viết trong cuộc sống con ngời muốn bộc lộ tình

cảm, t tởng…bằng giao tiếp Vậy giao tiếp là gì?

HĐ2: (20’) Hình thành khái niệm

? Trong đời sống khi có một t tởng t/c

nguyện vọng… cần biểu đạt cho mọi ngời

I Tìm hiểu chung về văn bản và ph -

ơng thức biểu đạt

hay ai đó biết thì em phải làm thế nào?

( Nói , viết)

? Khi muốn biểu đạt t tởng, t/c nguyện vọng

ấy đầy đủ trọn vẹn thì em phải làm ntn?

( Tạo lập văn bản nói, viết có đầu có đuôi,

mạch lạc đầy đủ lí lẽ = giao tiếp…)

? Vậy giao tiếp là gì?

? Trong VD1,4 mục đích nói, viết ra để làm

? Câu ca dao 4 nêu chủ đề gì? mục đích gì?

? 2 câu đó liên kết với nhau ntn về ý?

? Lời phát biểu của thầy cô trong buổi lễ

khai giảng có phải là văn bản không? Vì

sao?

( Phải vì là 1 chuỗi câu nó có đủ chủ đề có

các hình thức liên kết với nhau-> văn bản

- Bài xã luận-> mục đích kêu gọi

- Thơ truyện-> mục đích biểu cảm

a3: Chao ôi! Buồna4: Ai ơi giữ chí cho bền

Dù ai xoay hớng đổi nền mặc ai

* Nhận xét

- Nói, viết = giao tiếp

(Giao tiếp là hoạt động truyền đạt tiếpnhận t tởng tình cảm bằng phơng tiệnngôn từ)

- Dùng từ đặt câu để tạo lập văn bản

- Xét VD4:

+ Chủ đề: Khuyên giữ chí+ Mục đích: là khuyên+ Liên kết: quan hệ giải thích

- > đủ tiêu chuẩn là một văn bản

? Có mấy kiểu văn bản?( 6 kiểu)

- Có 2 loại văn bản -> Viết -> Nói

2 Kiểu văn bản và phơng thức biểu đạt( Bảng phụ)

STT

Kiểu văn bản,

phơng thức biểu

Dừa, Thánh Gióng…

2 Miêu tả Tái hiện trạng thái sự vật, con ngời Miêu tả cánh đồng,

ng-ời…

3 Biểu cảm Bày tỏ tình cảm, cảm xúc Bức th, bài thơ…

4 Nghị luận Nêu ý kiến đánh giá, bàn luận Câu tục ngữ, ca dao “Con Rồng cháu tiên”

Trình bày ý muốn, quyết định nào

đó, thể hiện quyền hạn, trách nhiệmgiữa ngời và ngời

Đơn từ, báo cáo, giấymời

- Gv lấy một số VD minh hoạ

?Văn bản Con rồng cháu Tiên thuộc kiểu văn

bản nào và phơng thức biểu đạt nào? ( Tự sự)

? Thế nào là phơng thức biểu đạt?

- Cho hs đọc các tình huống giao tiếp SGK/17

hãy lựa chọn kiểu văn bản và phơng thức biểu

đơn từ)+ Tình huống 2: ( văn bản thuyết minhhoặc tờng thuật)

+ Tình huống 3: ( văn bản miêu tả)+ Tình huống 4: ( văn bản nghị luận)

*Bài học: Ghi nhớ( SGK/17)

II Luyện tập

Bài tập 1: Các đoạn văn thơ dới đây

? Các đoạn văn, thơ dới đây thuộc phơng thức

thuộc phơng thức biểu đạt nào?

a.Tự sự: - Kể về việc Cám lừa Tấmb.Miêu tả: Cảnh đêm trăng

c.Nghị Luận: ý kiến đánh giá, bàn luậnd.Biểu cảm: Bộc lộ t/c

đ.Thuyết Minh: Gthiệu đặc điểm,t/chất quả địa cầu

Bài tập 2:

- Thuộc văn bản tự sự: Truyện kể vềviệc, ngời và lời nói hành động của họtheo 1 diễn biến nhất định

Bài tập 3:

Nối A với B sao cho đúng

A Kiểu văn bản Phơng thức biểu đạt B Mục đích giao tiếp

- Kể diễn biến sự việc

- Giới thiệu đặc điểm, tính chất

- Tái hiện sự vật, con ngời

- Trình bày ý muốn nói

- Bình luận nêu ý kiến

- Học thuộc bài – hoàn thành bài tập

- Soạn bài “Con Rồng cháu tiên” Thánh Gióng”

Ngày 25 tháng 8 năm 2008

Tuần 2 Bài 2

* Kết quả cần đạt:

- Hs nắm đợc nội dung ý nghĩa và 1 số nét nghệ thuật tiêu biểu của truyện Thánh

Gióng Kể lại đợc truyện

- Hiểu đợc thế nào là từ mợn, bớc đầu biết cách sử dụng từ mợn( đặc biệt là từ Hán Việt)

- Nắm đợc những hiểu biết chung về văn tự sự

- Luyện tập để làm văn tự sự

Tiết 5 ( văn bản) Thánh gióng

( Truyền thuyết)

A Mục tiêu bài học

1 Kiến thức : Qua giờ giúp hs nắm đợc đặc điểm truyền thuyết trong truỵện

- Nắm đợc nội dung, ý nghĩa và một số nét nghệ thuật tiêu biểu của truyện Thánh Gióng

- Kể tóm tắt truyện “Con Rồng cháu tiên”Bánh chng, bánh giầy”

- Nêu ý nghĩa của truyện?

* Gợi ý: - Kể về nhân vật và sự việc trong truyện

- Nguồn gốc của bánh chng bánh giầy…

3 Bài mới( 36’)

HĐ1(2 )’ Giới thiệu bài:

Chủ đề đánh giặc giữ nớc thắng lợi là chủ đề lớn xuyên suốt lịch sử văn hoá VN

nói chung và văn học dân gian nói riêng Truyện Thánh Gióng đã thể hiện rõ chủ đề

?Em có thể nêu những sự việc nhỏ? Căn cứ vào đó

em chia đoạn cho truyên? (3 phần)

- Đ1: Từ đầu- > năm đấy

I Đọc hiểu chú thích- bố kể

cục-1 Đọc, hiểu chú thích

2 Bố cục: (3 Phần)

- Hoàn cảnh ra đời của Gióng

- Sức mạnh phi thờng của Gióng

- Đ2: Tiếp- > lên trời

- Đ3: Còn lại

?Truyện thuộc kiểu Vb nào? (tự sự)

? Kể lại 1 đoạn mà em thích nhất

? Quan sát tranh trên bảng + SGK, bức tranh đó

minh hoạ cho chi tiết nào trong truyện?

? Kể lại đoạn theo tranh?

?Em hãy kể cho cả lớp nghe về sự ra đời của

Gióng? (ứơm chân, mang thai 12 tháng )

? Em có nhận xét gì về sự ra đời đó?

(kì lạ, phi thờng)

GV nâng cao: Chi tiết: : Lên ba tuổi ko biết

nói đấy”gợi cho em suy nghĩ gì về tình hình đất

n-ớc? (Giờ phút căng thẳng của nớc Văn Lang trớc

thế giặc Ân )

? Câu nói đầu tiên của G là câu nói nào? Nói với

ai? trong hoàn cảnh nào? Em hiểu gì về câu nói

đó?

( Đòi đi đánh giặc, nói với sứ giả, trong 1 đất nớc

có giặc ngoại xâm đe doạ)

? Gióng đòi những gì? Những vật dụng đó có ý

nghĩa gì ko? (Ngựa sắt đánh dấu thời kì đồ sắt,

đồng, KT quân sự)

? G là hình ảnh của ai? ( Lúc bình thờng thì lặng lẽ,

khi đất nớc có lâm nguy thì mọi ngời dân đều đánh

giặc)

? Khi nghe tin G đòi đi đánh giặc mọi ngời dân

ntn?

( Góp gạo nuôi G)

? Chi tiết mọi ngời góp gạo nuôi G có ý nghĩa gì?

( Mong chóng có ngời đánh giặc)

*Liên hệ: Ngày nay ở Hội Gióng thi nấu cơm

- Sự ra đời kỳ lạ, phi thờng

- 3 năm không biết nói biết cời

b, Câu nói đầu tiên

- Đòi đi đánh giặc-> chi tiết thần

kỳ có nhiều ý nghĩa ca ngợi ýthức đánh giặc cứu nớc

c, Bà con góp gạo nuôi Gióng

- Tinh thần đoàn kết, sự mongmuốn có ngời tài giỏi giết giặccứu nớc của nhân dân

d, Gióng lớn nhanh nh thổi

? Lúc này G đã thể hiện yếu tố “Con Rồng cháu tiên”Thần” cha? Yếu tố

“Con Rồng cháu tiên”thần” xuất hiện khi nào?

? G lớn nhanh nh thổi thể hiện ớc vọng gì của nd

ta?

( Giặc đến thế nớc nguy G không lớn nhanh thì làm

sao đáp ứng đợc nhiệm vụ cứu nớc- cuộc chiến đấu

đòi hỏi dân tộc ta phải vơn mình lớn nhanh nh vậy)

? Hãy kể lại đoạn Gióng ra trận và bay về tròi?

? Chi tiết gậy sắt gẫy G đã nhổ tre để tiếp tục đánh

giặc? Điều đó có ý nghĩa gì?

( G đánh giặc ko chỉ bằng vũ khí vua ban mà cả vũ

khí tự tạo để đánh giặc( tre)

*Liên hệ: Trong cuộc k/c chống Mỹ, Pháp của nd

ta Bác Hồ kêu gọi “Con Rồng cháu tiên” Ai có súng…không có súng

dùng cuốc , thuổng, gậy gộc…” Chông tre, tầm

vông đánh giặc

? Em có suy nghĩ gì về chi tiết khi thắng giặc G

cởi áo giáp bỏ lại bay lên trời?

(Hoàn thành nhiệm vụ, tự nguyện, ko màng danh

lợi)

?Tại sao TGDG ko để G trở về kinh đô nhân tớc

phong hoặc về quê ở với mẹ cùng thứ vua ban mà

lại để G bay về trời? (G là con trời->trở về trời)

( Đánh giặc xong G không trở về nhận phần thởng,

không hề đòi hỏi công danh- dấu tích chiến công G

để lại cho quê hơng xứ sở Gióng là biểu tợng của

ngời dân Văn Lang sống mãi trong lòng dân)

TLN:

? Hình tợng Thánh Gióng có ý nghĩa gì?

(- Sức mạnh của tổ tiên- sự ra đời thần kỳ

- Sức mạnh của tập thể – Bà con nuôi Gióng

- Sức mạnh của thiên nhiên( núi non, văn hóa kỹ

thuật( tre, sắt)

HĐ4( 4’) Tổng kết

? Nêu vài nét tiêu biểu về nghệ thuật và nội dung

của truyện Thánh Gióng?

- Hs đọc ghi nhớ sgk

- Sự lớn lên của G là sự lớn lêncủa dân tộc Bằng chi tiết kỳ lạthể hiện mong ớc đánh giặc,quan niệm về ngơì anh hùng củadtộc

đ, Gióng ra trận

- Sức mạnh phi thờng của Gióng

- Kết hợp giữa vũ khí hiện đạivới vũ khí thô sơ để đánh giặc

e,Gióng bay về trời

- Chi tíêt hoang đờng đẹp đẽ

- Nhân dân yêu mến trân trọnggiữ mãi hình ảnh về ngời anhhùng

-> Quan niện về ngời anh hùng

về dân không màng phú quí

2 ý nghĩa của hiện tợng Gióng

- Gióng là hình tợng tiêu biểucủa ngời anh hùng đánh giặc cứunớc, là sức mạnh của cả cộng

đồng, sức mạnh quật khởi của cảdân tộc

III Tổng kết

- NT: Chi tiết hoang đờng thầnkì, gắn với lịch sử

- ND: Quan niệm của nhân dân

về ngời anh hùng, ớc mơ chiếnthắng kẻ thù của DT

* Ghi nhớ SGK/23

HĐ5( 4’) Luyện tập

- Hình ảnh nào của G là hình ảnh đẹp để lại trong

tâm trí em?

? Xem tranh SGK/23, nêu ý nghĩa của tranh đó?

- Cho hs làm bài 2 trong SBT

IV Luyện tập

Bài 1: Thánh Gióng cỡi ngựa sắt

bay về trời…

Bài 2: Đó là Hội thi thể thao

dành cho lứa tuổi Thiếu niên.Tuổi của G trong thời đại mới,mục đích hội thi là khoẻ để lậpnghiệp và giữ nớc…

A Mục tiêu bài học

1 Kiến thức : Giúp hs hiểu đợc thế nào là từ mợn, phân biệt đợc từ mợn và các loại từ

mợn

2 Kỹ năng: Giúp hs sử dụng từ mợn đúng sắc thái, ý nghĩa phù hợp với văn cảnh

3 Giáo dục t tởng: Giáo dục hs sử dụng đúng mức từ mợn- giữ gìn sự trong sáng của

* Gợi ý : - Từ là đơn vị ngôn ngữ nhỏ nhất để tạo câu

- Từ đơn là từ chỉ có 1 tiếng, từ phức có 2 tiếng tạo thành…

3 Bài mới(37’)

HĐ1: GTB: Trong đời sống hằng ngày chúng ta sử dụng 2 loại từ đó là: Từ Tiếng Việt

do ông cha ta sáng tạo ra và Từ mợn tiếng nớc khác

HĐ2 ( 16’) Tìm hiểu khái niệm

- Hs đọc vd trên bảng phụ

? VD trên trích từ vb nào?

? Dựa vào chú thích SGK bài “Con Rồng cháu tiên” TG” hãy giải

thích 2 từ “Con Rồng cháu tiên”Tráng sĩ” và “Con Rồng cháu tiên” Trợng”

- Hs nhận xét- Gv kết luận

? Các từ vừa giải thích có nguồn gốc từ đâu?(

Từ mợn của tiếng hán TQ)

? Xác định nguồn gốc của các từ mợn sau từ

mợn nào là của tiếng Hán?

? Từ nào là đợc mợn từ các ngôn ngữ khác?

? Em có nhận xét gì về cách viết của 2 nhóm

từ trên? Có từ có gạch ngang, có từ viết nh

tiếng Việt)

? Vì sao lại có cách viết nh vậy?

( Có từ muợn đợc Việt hoá cao, có những từ

mợn cha đợc Việt hoá cao khi viết dùng gạch

ngang để nối - VD: Ra- đi-ô,… )

? Bộ phận từ mợn trung nhất là mợn tiếng

nào?

? Hãy tìm những từ ghép có yếu tố “Con Rồng cháu tiên”sĩ” đứng

sau? ( Hiệp sĩ, thi sĩ, dũng sĩ, bác sĩ, dợc sĩ,

nghệ sĩ )

?Vậy từ đợc mợn từ những nguồn gốc nào?

- Hs đọc ghi nhớ

HĐ2 (6’) Nguyên tắc mợn từ

- Hs đọc bài nói của Chủ Tịch Hồ Chí Minh

? Em hiểu ý kiến đó của Bác ntn?

- Sứ giả ,giang sơn,gan-> mợn tiếngHán

- Những từ còn lại mợn ngôn ngữ khácgốc ấn Âu( Pháp, Anh, Liên Xô…)-> Những từ gốc ấn Âu đợc việt hoácao đợc viết nh Tiếng Việt (mít tinh,ten nít, Xô viết)

- yếu lợc - yếu-> quan trọng

c, là tên đồ vật: rađi ô, riô, xa lông…Bài 4: Phôn, phan, nốc ao

-Hoàn cảnh giao tiếp: Thân mật vớiban, ngời thân, tin trên báo

*u điểm: Ngắn, gon

*Nhợc điểm: không trang trọngBài 5: Hs viết chính tả

HĐ4( 2 )’

4 Củng cố (1’) - Khái quát toàn bài

- Đọc lại ghi nhớ

5 HDVN( 1’)

- Học thuộc bài – hoàn thành bài tập

- Soạn bài Tìm hiểu chung về văn tự sự

Ngày 27 tháng 8 năm 2008

Tiết 7( Tập làm văn) Tìm hiểu chung về văn tự sự

A Mục tiêu bài học

1 Kiến thức: Qua giờ giúp hs nắm đợc mục đích giáo tiếp của phơng thức tự sự- Có khái

niệm sơ bộ về tự sự

2 Kỹ năng: Trên cơ sở hiểu đợc mục đích giao tiếp của tự sự Từ đó bớc đầu biết phân

tích các sự việc trong tự sự

3 T tởng:- Giáo dục hs ý thức diễn đạt có đầu có cuối

- Giáo dục ý thức học tập nghiêm túc, chăm chỉ

- Thế nào là từ thuần Việt, Từ mợn?

- Nêu các kiểu văn bản và các phơng thức biểu đạt?

* Gợi ý: - Từ thuần Việt là từ do ông cha ta sáng tạo ra, từ mợn…

- Có 6 kiểu văn bản và phơng thức biểu đạt( tự sự, mtả, biểu cảm…)

( cổ tích, đời thờng, sinh hoạt)

? Ta thờng nói bà ơi bà kể chuyện cho cháu

nghe đi? Bà phải kể ntn?

( Bà kể câu chuyện có đầu có cuối, có diễn

biến, có kết thúc)

? Cậu kể cho mình, Lan là ngời ntn?

(Phải nêu đợc những đặc điểm của Lan, hình

dáng tính tình)

? Bạn An gặp truyện gì mà thôi học?

( Kể chuyện liên quan việc thôi học )

I ý nghĩa và đặc điểm chung của ph

ơng thức tự sự

1 Tình huống ( bảng phụ)

* Nhận xét

?Gặp các tình huống trên , theo em ngời nghe

muốn biết điều gì? (Tìm hiểu, biết nhiều hơn)

Ngời kể phải làm gì? (thông báo, cho biết, giải

thích)

*Hs trả lời và liệt kê các sự việc thứ tự trớc sau

của chuyện TG

? Văn bản Thánh Gióng cho ta biết điều gì?

( Kể về ai? Thời gian nào? làm việc gì? diễn

biến của sự việc,kết quả ra sao? ý nghĩa của

sv?

? Hãy liệt kê các sự việc theo thứ tự trớc sau?

Hs làm ra giấy -> gọi trình bày->GV ghi bảng

phụ

?Các sự việc đợc sắp xếp ntn?(Theo chuỗi)

? Chuỗi các sự việc đó liên hệ với nhau ntn?

( Sự việt này –> sự việc kia-> kết thúc có ý

nghĩa Chú ý khi kể phải kể chi tiết nhỏ hơn để

tạo nên sự việc đó)

? Kết thúc là ntn? (Là hết việc, sự việc đã thực

hiện xong mục đích giao tiếp)

? Thế nào là chuỗi các sv? Thế nào là có đầu,

có cuối?

(Sự việc nào xảy ra trớc là nguyên nhân kể

tr-ớc-> sv sau-> sự việc cuối (kết thúc)

(Trong 7 SV trên ko thgể kết thúc ở sv

4,5 mà phải kết thúc ở 7 thì mới nói lên lòng

biết ơn, sự ngỡng mộ của ND )

? Từ các thứ tự của sự việc em hãy suy ra đặc

điểm của phơng thức biểu đạt văn tự sự?

- Hs đọc ghi nhớ SGK/28

- Ngời kể thông báo cho biết, giảithích

- Ngời nghe tìm hiểu biết

2 Tìm hiểu về văn bản tự sự “Con Rồng cháu tiên”ThánhGióng”

(Ghi bảng phụ)

+ Mở đầu: Sự ra đời và đi đánh giặc + Diễn biến:

- Gióng biết nói và đòi đi đánh giặc

- Gióng lớn nhanh nh thổi

- Gióng vơn vai thành tráng sĩ ->ratrận đánh giăc (cao trào)

- Giặc tan G cởi bộ áo giáp sắt bay vềtrời

+ Kết thúc

- Vua lập đền thờ

- Những dấu tích còn lại

* Nhận xét

Truyện kể về 1 chuỗi các sự việc, có

đầu có cuối Sự việc này là nguyênnhân của SV sau, cuối cùng tạo thành

1 kết thúc có ý nghĩa

*Bài học:

Ghi nhớ SGK/28

HĐ2( 2 )’

4 Củng cố(1’) - Khái quát toàn bài

5 HDVN (1 )’ - Hs học thuộc bài - Hoàn thành bài tập

- Đọc và tìm hiểu bài tập

Ngày tháng năm 2008

Tiết 8( TLV) tìm hiểu chung về văn tự sự ( tiết 2)

A Mục tiêu bài học

1 Kiến thức : Hs biết vận dụng lý thuyết vào văn tự sự để giải quyết các bài tập

2 Kỹ năng: Rèn kỹ năng sắp xếp các sự việc trong văn tự sự nhận biết văn bản tự sự

3 T tởng: - Giáo dục hs ý thức thái độ học tập nghiêm túc

* Gợi ý: - Văn tự sự là kể về 1 chuỗi các sv sự việc mở đầu sự việc phát triển, sự việc cao

trào, sự việc kết thúc, cùng thể hiện 1 ý nghĩa VB “Con Rồng cháu tiên”Bánh chng, bánh giầy” là văn tự sự,vì kể về một chuỗi các sự việc…

? Câu chuyện trên nêu lên ý nghĩa gì?

( Muốn sống không sợ chết cho dù vất vả…)

2 Cả bé Mây và mèo con đều tin

rằng chuột tham ăn sẽ sa bẫy

3 Đêm, bé Mây mơ thấy chuột sập

- Tinh thần muốn sống dù là lao độngvất vả

Bài tập 2:

- Là văn bản tự sự

- Kể chuyện bé Mây và mèo con rủ nhaubẫy chuột, mèo con tham ăn mắc vàobẫy

? Xác định yêu cầu bài tập 4?

? Hãy kể lại câu chuyện để giải thích vì sao ngời

Vn tự xng là “Con Rồng cháu tiên”con Rồng cháu Tiên”

- Yêu cầu hs lựa chọn chi tiết sắp xếp theo

+Mục đích: Giới thiệu, tờng thuật

- Văn bản2 : Đoạn ngời Âu lạc đánhtan quân xâm lợc trong sách lịch sử lớp6

+Mục đích: KC lịch sử, thông báo sựviệc bày tỏ thái độ ngợi ca

=> Đó là 2 bản tự sự với ý nghĩa kểchuyện sự việc nó có vai trò giới thiệu,tờng thuật kể chuyện thời sự hay lịchsử

Bài tập 4

Tổ tiên của ngời Việt xa là Lạc LongQuân và Âu Cơ Lạc Long quân là nòiRồng hay chơi ở vùng sông hồ LạcVịêt Bà Âu Cơ là dòng họ Tiên ở ph-

ơng Bắc Bà xuống chơi vùng Lạc Việtthấy cảnh đẹp quên về LLQ và Âu Cơgặp nhau, lấy nhau Âu Cơ đẻ ra 100con Sau đó 2 ngời chia con cai quản 2nơi: biển, núi Ngời con trởng lên làmvua gọi là vua Hùng Từ đó cha truyềncon nối 18 đời vua nhân dân ta tự xng

là “Con Rồng cháu tiên”Con Rồng cháu Tiên”

* Kết luận SGK/28

HĐ3 ( 3 )”

4 Củng cố (2”) - GV hệ thống toàn bài

5 Hớng dẫn về nhà(1’) - Học thuộc bài – làm bài tập còn lại

- Soạn bài “Con Rồng cháu tiên”Sơn Tinh Thuỷ Tinh”

Tuần 3: Bài 3

* Kết quả cần đạt

- Hiểu đợc nội dung ý nghĩa một số yếu tố nghệ thuật tiêu biểu của truyệnSơn Tinh Thủy Tinh- Kể lại đợc câu chuyện

- Hiểu thế nào là nghĩa của từ và nắm đợc một số cách giải thích nghĩa của từ

- Năm đợc vai trò và ý nghĩa của nó yếu tố sự việc và nhân vật trong văn tự sựchỉ ra và vận dụng các yếu tố trên khi đọc hay kể một câu chuyện

Ngày tháng năm 2008

Tiết 9 ( Văn bản)

Sơn tinh thuỷ tinh

( Truyền thuyết)

A Mục tiêu bài học

1 Kiến thức : Qua giờ giúp hs hiểu đợc nội dung, ý nghĩa một số yếu tố nghệ thuật tiêu

biểu của truyện – nắm đợc vai trò ý nghĩa cuả các yếu tố tự sự và nhân vật trong vănbản tự sự chỉ ra và vân dụng các yếu tố trên khi đọc hay kể một câu chuyện

2 Kỹ năng : Rèn kỹ năng đọc, kể lu loát, tìm ý nghĩa các chi tiết

3 T tởng: Giáo dục ý thức tự hào dân tộc,ý thức phòng chống thiên tai

- Tranh : cuộc giao tranh giữa ST&TT

- Bảng phụ: Chi tiết truyện , bài tập

C, Tiến trình tổ chức hoạt động

1 ổn định tổ chức (1’)

2 Kiểm tra(5’)

* Câu hỏi: - Kể tóm tắt truyện Thánh Gióng?

- Nêu ý nghĩa của truyện?

* Đáp án: Tóm tắt truyện “Con Rồng cháu tiên”Thánh Gióng”: Bà mẹ ra đồng ớm chân có thai-> 12 tháng

sinh 1 cậu bé-> 3 tuổi không biết nói cời –> nghe sứ giả tìm ngời tài giỏi cứu nớc cất tiếng nói đòi đi đánh giặc-> lớn nhanh nh thổi là con dân làng góp gạo nuôi Gióng-> Gióng đòi vũ khí –> Gióng ra trận –> thắng giặc Gióng bay lên trời-> Vua nhớ công

- Hs đọc tiếp – kết hợp giải nghĩa từ khó

? Căn cứ vào các sự việc đó em hãy chia

đoạn cho văn bản? (3 đoạn)

? Truyện ST,TT đợc gắn với thời đại nào?

? Quan sát bức tranh và cho biết bức tranh

minh hoạ cho chi tiết nào?

- Kể minh hoạ theo tranh

? Vua Hùng có ý định gì cho con gái? (chọn

cho con 1 ngời chồng thật xứng đáng)

? Tìm những chi tiết miêu tả ST,TT?

- Hs điền vào bảng phụ

- Nhận xét – Gv kết luận KL

? Hãy so sánh nguồn gốc và tài năng của hai

chàng? (cả 2 đều tài giỏi)

? Nhận xét về chi tiết miêu tả?

( Kỳ lạ, hoang đờng, không có thật,)

? Hai chàng gợi cho em về sự việc gì hằng

năm? ( lũ lụt và chống lụt)

? Cách giới thiệu nhân vật ở truyện ST,TT

khác gì với truyện Thánh Gióng?

( Nhân vật phụ trớc)

TLN:

? Tại sao tgdg lại lấy tên nhân vật chính để

đặt tên truyện? (Vì mọi chi tiết đều xoay

2.Bố cục: ( 3 đoạn)

3 Kể tóm tắt

*Mở đầu- Hùng Vơng 18 kén rể cho MịNơng

Sơn Tinh Thuỷ Tinh

- Nguồn gốc

- Điều kiệnsống

- Tài năng

- Từ núiTản Viên(Thần núi )

- Trên cạn

- Vẵy taynổi cồn cát,

đồi núi

Từ miềnbiển(thần nước)

quanh n/v chính làm nổi bật n/v, tập trung

? Em có biết những sính lễ đó có ở đâu? Em

đoán ai sẽ là ngời lấy dễ?

( Có ở rừng- ST lấy đợc dễ)

?Có ý kiến cho rằng vua Hùng đã ngầm chọn

ST ý kiến của em?

? ST đến trớc lấy đợc MN thì thái độ của TT

ntn?

? Tìm các sự việc nêu diễn biến trận đánh?

(Hs đọc đoạn miêu tả cuộc giao

tranh minh hoạ cuộc đấu tranh đó)

? Em thấy tính chất mức độ của cuộc giao

tranh ntn?

? Những chi tiết miêu tả là những chi tiết ra

sao? ( hoang đờng)

? Hình ảnh ST gợi cho em nhớ đến việc gì

của nhân dân ta? TT gợi cho em hình ảnh

nào?

? Cuộc giao tranh trong trí tởng tợng của dg

khiến em hình dung gì về thiên nhiên mà

nd gặp hằng năm?

( lũ lụt xảy ra hằng năm và công việc chống

lũ lụt của nd ta )

? Việc ST thắng TT Có ý nghĩa gì?

( Ước mơ chiến thắng thiên nhiên của nd)

? Theo em, ST đại diện sức mạnh của ai? TT

đại diện sức mạnh gì? ( ST đại diện cho dân,

cho lao động TT đại diên cho TN, bão lũ)

Liên hệ: Các trận bão lũ, sạt lở đất

Mị Nơng

- TT đemquân đánh

ST, thần hô

ma gọi gió

- ST bốctừng quả

đồi rời núi

đắp lũy

- ST thắng -TT thua Hàng năm Lại dâng

đ-III Tổng kết

- NT: chi tiết tởng tợng kỳ ảo

- ND: Truyện giải thích hiện tợng lũ lụt

- Hs nêu yêu cầu bài 3

và thể hiện sức mạnh, mong ớc của nhândân ta chống thiên tai…

- Hs cần hiểu nạn phá rừng hiện nay?

- Mối quan hệ giữa truyện với hiện tợngthiên tau lũ lụt ngày nay

- Chủ trơng của nhà nớc

Bài 3: Kể tên một số câu chuyện dân

gian liên quan đến thơi đại Vua Hùng

- Con Rồng cháu Tiên

- Hs thuộc bài, kể lại chuyện

- Soạn bài “Con Rồng cháu tiên” Nghĩa của từ”

Ngày tháng năm 2008

Tiết 10 (Tiếng việt): Nghĩa của từ

A Mục tiêu bài học

1 Kiến thức: Qua giờ giúp hs hiểu đợc ( khái niệm nghĩa của từ và cách giải nghĩa từ,

- Bảng phụ ghi VD, phấn màu

* Đáp án : Từ mợn là những từ mợn ngôn ngữ khác Hán Việt, Anh, Pháp, Nga…

VD: Ghi đông, Xích, líp, Pê đan, Gác đờ bu

3 Bài mới(37’):

HĐ1: GTB: GV cho hs giải nghĩa từ “Con Rồng cháu tiên” nao núng” GV dẫn dắt vào bài.

HĐ2 ( 18’) Tìm hiểu VD – Khái niệm

- Gv treo bảng phụ ghi VD

- Hs đọc vd trên bảng phụ

? Từ “Con Rồng cháu tiên”tập quán” thuộc văn bản nào?

? Từ “Con Rồng cháu tiên”lẫm liệt” thuộc văn bản nào?

?Nếu lấy dấu hai chấm làm chuẩn thì mỗi

chú thích trên gồm mấy bộ phận? Đó là

bộ phận nào? (2 bộ phận: Trớc dấu 2

chấm là từ cần gt và sau dấu 2 chấm là

nội dung của từ)

? Bộ phận nào làm rõ nghĩa cho 3 từ ấy?

(phần sau 2 chấm- tơng ứng với nghĩa của

từ )

? Nghĩa của từ tơng ứng với phần nào

trong mô hình nội dung và hình thức?

- Tập quán : thói quen của cộng đồng có từ

lâu, đợc mọi ngời làm theo

- Lẫm liệt : hùng dũng, oai nghiêm

- Nao núng: lung lay, không vững vàng

vào lòng tin ở mình->mỗi chú thích gồm 2 bộ phận( từ vànghĩa của từ)

Bảng phụ

Từ Hình thức Nội dung

- Cầuhôn

- Thớttha

-Doãng-Câuchuyện

điệu

- rộng ra

- sự vật sự việc đợc nói

( Nghĩa của từ)

Mô hình : Hình thức Nội dung

2 Bài học: Ghi nhớ SGK/35

- HS đọc ghi nhớ SGK

HĐ3(10’) Cách giải nghĩa từ

- HS đọc lại vd phần 1

?Trong 2 câu sau đây “Con Rồng cháu tiên”tập quán” và “Con Rồng cháu tiên”thói

quên” có thể thay thế cho nhau đợc

ko?â-a-Ngời Việt có tập quán ăn trầu

b- Bạn Nam có thói quên ăn quà vặt

(Hs trao đổi ->trả lời)

(câu a có thể dùng cả 2 từ, câu b chỉ dùng

đợc “Con Rồng cháu tiên”thói quên” ko dùng “Con Rồng cháu tiên”tập quán”) Vì

sao? Tập quán chỉ nghĩa rộng gắn chủ thể

số đông, thói quen nghĩa hẹp gắn với chủ

thể các nhân)

- Vậy từ “Con Rồng cháu tiên”tập quán” đợc gt = cách nào?

? Trong 3 câu sau, 3 từ “Con Rồng cháu tiên”lẫm liêt”, “Con Rồng cháu tiên”hùng

dũng”, “Con Rồng cháu tiên” oai nghiêm” có thay thế cho

nhau đợc ko?

a-T thế lẫm liệt của 1 ngòi anh

b- T thế hùng dũng của 1 ngời anh

c- T thế oai nghiêm của 11 ngời anh

(Đợc vì chúng ko làm nội dung thông báo

và sắc thái ý nghĩa của câu ko đổi)

? Những từ có thể thay thế đợc cho nhau

là những từ gì? (đồng nghĩa)

? Vậy từ “Con Rồng cháu tiên”lẫm liệt đợc gt = cách nào?

? Hãy tìm từ trái nghĩa với :

+ Báo cáo kết quả

II Cách giải nghĩa của từ

Bài tập 1: Đọc lại vài chú thích…

- Truyền thuyết: nêu khái niệm

- Gv là ngời giảng dạy : nêu khái niệm

- Anh hùng : gan dạ, xông pha-> từ đồngnghĩa

- Bài tập 3 giống bài 2

Giải thích từ theo các cách đã biết

Đọc truyện”Thế thì không mất”

Giải thích từ “Con Rồng cháu tiên”mất”

Lu ý cần hiểu 2 nghĩa: đen và bóng

- Sính lễ: nhà trai mang đến…-> khái niệmBài 2:

- Học hành

- Học lỏm

- Học hỏi

- Học tậpBài 3:

- Trung bình

- Trung gian

- Trung niênBài 4/36

- Giếng: Hố đào sâu vào lòng đất để lấy

n-ớc ăn, uống, sinh hoạt.->trình bày k/niệm

mà ko mất, có nghĩa là vẫn còn)

HĐ4 ( 2 )’

4 Củng cố - Khái quát toàn bài

5 Hớng dẫn về nhà(1’) - Học thuộc bài - Hoàn thành bài tập

- Soạn bài “Con Rồng cháu tiên”Sự việc và nhân vật”

Ngày tháng năm 2008

Tiết 11 ( TLV):

sự việc và nhân vật trong văn tự sự

A Mục tiêu bài học (Tiết 1)

1 Kiến thức: giúp học sinh hiểu đợc 2 yếu tố then chốt của tự sự là sự việc và nhân vật.

- Hiểu đợc ý nghĩa của sự việc và nhân vật trong tự sự việc có liên quan với chủ đề tácphẩm và gắn với thời gian, địa điểm, nhân vật, diễn biến, nguyên nhân và kết quả

2 Kỹ năng : Biết vận dụng các yếu tố khi đọc hay kể câu chuyện

3 T t ởng: Giáo dục hs ý thức chọn lọc, sắp xếp sự việc khi nói hoặc viết

a - Tóm tắt truyện Sơn Tinh Thuỷ Tinh ? ý nghĩa?

b Văn bản Sơn Tinh Thuỷ Tinh thuộc ph“Con Rồng cháu tiên” ” ơng thức biểu đạt nào?

A Miêu tả C Tự sự *

B Biểu cảm D Nghị luận

* Đáp án: a Tóm tắt các sự việc trong truyện theo thứ tự thời gian Nêu đợc ý nghĩa của

truyện là giải thích hiện tơng lũ lụt hàng năm ở Đồng bằng Sông Hồng

b Câu C đúng

3 Bài mới(36’)

- Hs đọc truyện “Con Rồng cháu tiên”Sơn Tinh, Thuỷ Tinh”

HĐ1 ( 20’) Tìm hiểu sự việc trong văn tự sự

- Gv nêu 7 sự việc trong truyện Sơn Tinh

Thuỷ Tinh trên bảng phụ

- Hs đọc ví dụ bảng phụ

? Em hãy chỉ ra s việc khởi đầu,(1) sự việc

phát triển(2,3,4) –sự việc cao trào (5,6) và

sự việc kết thúc (7) trong chuỗi sự việc

trên?

? Nêu mối quan hệ nhân quả của chúng?

- GV giới thiệu rõ các sự việc đó

? Các sự việc trên có thể bỏ bớt đợc không?

Vì sao? ( không lợc bỏ đợc vì thiếu tính liên

tục sv trớc -> sv sau bỏ 1 sv thì sv sau

không đợc giải thích rõ)

? Các s việc quan hệ với nhau ntn?

? Có thể đổi các trật tự đó đợc không? Vì

sao? ( Sv trớc là ng nhân của sv sau, sv sau

là kết quả của sv trớc- VD: Vua Hùng có

kén rể thì 2 chàng mới đến cầu hôn)

- Có thể thay đổi trật tự trớc sau các sv đó

đợc ko? (ko vì các sv sắp xếp theo trật tự có

ý nghĩa, sv truớc gt lí do cho sv sau và

chuỗi sv k/định chiến thắng của ST)

? Nếu kể một câu chuyện mà chỉ có các sự

việc trên thì câu chuyện có hấp dẫn không?

( không vì rất trừu tợng, khô khan, truyện

phải có sv cụ thể chi tiết)

- GV sv trong văn tự sự phải đợc cụ thể do

ai làm? việc xảy ra ở đâu? lúc nào? Nguyên

nhân? diễn biến? kết quả?

+ GV cho hs thảo luận nhóm :6 yếu tố

trong truyện ST,TT , hs trình bày-> Gv nhận

I Đặc điểm của sự việc và nhân vật trong văn tự sự

* VD: Truyện: Sơn Tinh, Thuỷ Tinh

1 Sự việc trong văn bản tự sự

1- Vua Hùng kén rể2- Sơn Tinh Thuỷ Tinh đến cầu hôn3- Vua Hùng ra điều kiện chọn rể 4- Sơn Tinh đến trớc lấy đợc Mị Nơng 5- Thuỷ Tinh đến sau không lấy đợc vợ

đánh Sơn Tinh6- Hai bên đánh nhau hàng tháng trời,Thuỷ Tinh thua rút về

7- Hàng năm Thuỷ Tinh lại dâng nớc

đánh Sơn Tinh nhng đều thua

* Nhận xét:

- Sự việc1 là sự việc khởi đầu

- Sự việc2,3,4 là sự việc phát triển

- Sự việc 5,6 là sự việc cao trào

- Sự việc7 là sự việc kết thúc

->Sự việc trong văn bản tự sự đợc sắpxếp theo một trình tự có ý nghĩa (mở

đầu->phát triển->cao trào->kết thúc)

- Cần 6 yếu tố:

xét, bổ sung.

? Theo em có thể bỏ bớt yếu tố thời gian địa

điểm trong truyện đợc không? Vì sao?

( không đợc vì nếu nh vậy cốt truyện sẽ

thiếu sức thuyết phục, không còn mang ý

nghĩa sâu sắc, truyền thuyết)

? Sự việc giới thiệu ST có tài có cần thiết

không? (có)

? Nếu bỏ đi chi tiết Vua Hùng kén rể cho

con đợc không?( không đợc vì không có lý

do để hai thần thi tài)

? Việc TT nổi dậy có lý không? Lý ấy ở chỗ

nào?( có lý vì TT rất kiêu ngạo cho rằng

mình không kém ST)

Gv chốt lại SV trong tự sự cần 6 yếu tố trên

? Sự việc nào thể hiện mối thiện cảm của

ngời kể với ST và vua Hùng?

+ST tài giỏi, món vật của núi rùng

+ ST thắng liên tục, lấy đựoc vợ, thắng trận

tiếp theo, năm nào cũng thắng

? Vậy em hiểu sự việc trong văn tự sự đợc

+ Diễn biến: Sinh bọc trăm trứng Chia con Con trởng lên ngôi+ Kết quả: Ngời VN tự xng là con rồngcháu Tiên

A Mục tiêu bài học

1.Kiến thức: Cho hs làm các bài tập về sự việc và nhân vật trong văn tự sự để củng cố lýthuyết

2 Kỹ năng: Tiếp tục vận dụng các yếu tố khi đọc hay kể một câu chuyện trong văn tự

sự… Kể diễn cảm câu chuyện

3 T tởng: Giáo dục hs ý thức chăm chỉ làm bài có ý thức chọn lọc, sắp xếp sự việc khinói viết cho tốt

? Sự việc trong văn tự sự đợc trình bày ntn?

* Đáp án: - Kể đợc diễn biến các sự việc trong truyện diễn cảm

- Sự việc là vấn đề chính đợc nói đến trong truyện có nhiều sự việc( Khởi đầu, phát triển,cao trào, kết thúc, đựơc sắp xếp theo 1 trình tự hợp lý có ý nghĩa

phụ ? (vua Hùng, Mị Nơng, lạc hầu)

Nhân vật phụ có cần thiết không (Rất

cần thiết vì giúp làm nổi bật n/v

chính)có thể bỏ đi đợc không? (ko)

? Nhân vật trong tự sự đợc kể ntn?

(Gọi tên, giải thích lai lịch, việc

làm, lời nói, ý nghĩa, chân dung

- Nhân vật chính : ST,TT

- Nhân vật phụ: Vua Hùng, Mị Nơng,…

Nhân vật Tên lịchLai Chândung năngTài Việc làm

Sơn Tinh TinhSơn ViênTản khoẻTo phéplạ Cầu hônlấy vợ Thuỷ

Tinh ThuỷTinh Vùngbiển khoẻTo phéplạ lấy đợcKhông

? Nêu yêu cầu bài tập 1?

? Tại sao gọi là truyện ST,TT?

? Nếu đổi thành các tên sau có đợc

chuyện theo nhan đề ấy?

? Muốn kể câu chuyện này em dự

- Nêu nội dung, ý nghĩa chủ đề của chuyện.+ Giải thích hiện tợng lũ lụt và thể hiện mong -

ớc sức mạnh của ngời Việt cổ Muốn chế ngựthiên tai, đồng thời suy tôn, ca ngợi công laodựng nớc của các vua Hùng

b Tóm tắt truyện Sơn Tinh, Thuỷ Tinh

( Dựa vào 7 sự việc ở tiết 1 Bảng phụ)

- Kể tóm tắt

c Tại sao truyện lại gọi là Sơn Tinh, Thuỷ Tinh

- Văn bản đợc gọi theo tên nhân vật chính làSơn Tinh, Thuỷ Tinh

- Đây là truyền thống thói quen của dân gian

- Gọi là Vua Hùng kén rể cha nói đợc thực chất,

ý nghĩa của truyện

- Gọi là Vua Hùng, MN, ST,TT dài dòng ……

Bài tập 2: Cho nhan đề truyện “Con Rồng cháu tiên” Một lần không

vâng lời”

- Kể một lần không vâng lời gây hậu quả xấu

- Có thể là trèo cây, đua xe, ham chơi, quay cópbài , hút thuốc, nói tục…

Trong cuộc sống ai chả có một lần mắc lỗi Lỗi

đó nh thế nào? Có hậu quả gì? Thì hôm nay tôixin kể cho các bạn nghe về một lần mắc lỗi củatôi

Vào đầu năm học, tôi đã làm một việc không tốtkhiến cô giáo buồn Việc đó là… .

Lu ý: Kể đảm bảo 6 yếu tố và nhân vật

A Mục tiêu bài học:

1- Kiến thức : Qua giờ giúp hs hiểu đc nd, ý nghĩa của chuyện “Con Rồng cháu tiên” sự tích hồ gơm” thấy

đc vẻ đẹp của 1 số hình ảnh chính trong truyện

- Nắm đc thế nào là chủ đề của bài văn và pthức tự sự đợc thể hiện trong bài

2- Kỹ năng : rèn kỹ năng kể tóm tắt,phân tích tìm hiểu truyện rút ra đc ý nghĩa của truyện

3.Giáo dục t tởng: GD hs ý thức tự hào, nhớ ơn cha ông, ý thức giữ gìn di tích lịch sử

+ Kể tóm tắt truyện “Con Rồng cháu tiên” STTT”

+ Nội dung nổi bật nhất của truyện STTT là gì?

A- Hiện thực đấu tranh, chinh phục thiên nhiên của tổ tiên ta

B- Các cuộc tranh chống nguồn nớc, đất đai giữa các bộ tộc

C- Sự tranh chấp quyền lực giữa các thủ lĩnh

Tuỳ tòng: Ngời theo hầu, giúp đỡ

Tả Vọng: Nghiêng về bên phải (tên cũ của hồ

Gơm)

- Kể tóm tắt ( gv ghi ý chính trên bảng phụ)

? Truyện kể về sv gì?

? Hãy liệt kê các sv trong truyện?

? Căn cứ vào các sự việc em hãy chia đoạn

- Hãy kể các n/v trong truyện?

? Đức Long Quân là ai? (LLQ) Nhắc đến đức

Long Quân em nhớ đến truyện nào? (CRCT)

Em thử gắn kết qua sự hình dung của em giữa

2 truyện này?

?Phải chăng đó là sự thực hiện lời hẹn khi 2

ngời chia tay nhau: “Con Rồng cháu tiên”Khi nào khó khăn thì

giúp đõ nhau ”

? Vì sao đức LQ lại cho nghĩa quân mợn gơm

thần? (Giặc Minh đô hộ, NQLS non yếu)

->Cuộc KN đợc thần linh giúp đõ

-Lê Lợi trả lại gơm thần cho Long Quân

II- Phân tích:

g

? Hãy kể đoạn truyện Lê Thận bắt đợc gơm?

Khi đó lỡi gơm đã “Con Rồng cháu tiên”Thần” cha? (cha)

? Chỉ khi nào lỡi gơm mới “Con Rồng cháu tiên”thần”? (Khi Lê

Lợi đến nhà Lê Thận chơi-> “Con Rồng cháu tiên”Thuận Thiên”

? “Con Rồng cháu tiên”Thuận Thiên” nghĩa là gì? (thuận theo ý

trời)

? Ai là ngời nhận đựoc chuôi gơm? (LL)

Trong h/cảnh nào? Kể lại đoạn truyện này?

?Hãy đọc câu nói của Lê Thận khi trao gơm

cho Lê Lợi giaỉ thích “Con Rồng cháu tiên”Minh công”?

? Câu nói ấy có ý nghĩa gì? (K/định tính chất

chính nghĩa của cuộc k/c, vai trò của Lê Lợi ,

tự nguyện )

? Chi tiết lỡi gơm ở dới nớc, chuôi gơm trên

rừng có ý nghĩa gì? (tinh thần cứu nớc ở khắp

nơi từ miền núi đến miền biển )

? Các bộ phận rời nhau, nhận ở các nơi khác

nhau mà khi khớp nhau vừa nh in, điều đó có

ý nghĩa gì? (nguyện vọng dân tộc là nhất trí

một lòng, nhắc lại câu nói của tiếng cha ông)

? Từ ngày có gơm thần lực lợng nghĩa quân

ntn? điều đó có nghĩa gì? (Cuộc KN hợp ý

trời, hợp lòng dân)

? Em có nhân xét gì về NT của đoạn truyện

này? Tác dụng của nghệ thuật đó?

? Từ đó cho ta hiểu gì về ý nghĩa việc LQ cho

mợn gơm thần

? Đất nớc bình yên, sự việc gì đã xảy ra? Vì

sao LQ đòi lại gơm (đ/nớc hết giặc, không

cần đến gơm nữa)

? Tại sao nhận gơm ở Thanh Hoá mà lại trả

g-ơm ở Hà Nội? (nơi mở đầu cuộc KN là Thanh

Hoá, nơi kết thúc là Đông Đô)

? Hình tợng thần Kim Quy- Rùa vàng xuất

hiện gợi sự hình dung đến câu chuyện dân

? ý nghĩa của tên hồ Hoàn kiếm?

K/định chiến thắng hoàn toàn của NQLS

- Cuộc KN do Lê Lợi lãnh đạo hợp ý trời, lòng dân Do vậy đã chiến thắng

G ơm.

-Hồ tả vọng có tên ý nghĩa: Hồ hoàn kiếm (hồ trả gơm)

III- Tổng kết:

1-NT: tởng tợng, kì ảo, giàu ý nghĩa 2- ND: Ca ngợi tính chất chính nghĩa,

HĐ5: HD luyện tập

- Đọc truyện “Con Rồng cháu tiên”ấn kiếm Tây Sơn”

Hs trao đổi: Chi tiết lặp lại

Hs thảo luận.bài tập 2?

- Học sinh làm bài tập 3?

tính nhân dân và chiến thắng vẻ vang của NQ Lam Sơn

- Giải thích tên gọi hồ Hoàn kiếm

*Ghi nhớ: SGK/43

IV- Luyện tập:

BT1:

Đọc truyện “Con Rồng cháu tiên”ÂKTS”

-> Chi tiết có tính lặp lại, trao phó, tin tởng cho lãnh đạo

BT2:

Vì sao LL ko trực tiếp nhận cả gơm vàchuôi gơm? Nếu nh vậy thì tác phẩm

ko thể hiện tính chất toàn dân trên dới

1 lòng _ Thanh gơm thống nhất, hội tụ

t tởng t/c, sức mạnh của toàn dân trên mọi miềm đất nớc

A Mục tiêu bài học:

1- Kiến thức : Nắm đơc chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự, mối quan hệgiữa sự việc

+ Kể tóm tắt truyện “Con Rồng cháu tiên” Truyền thuyết hồ gơm”

+ Nêu ý nghĩa của truyện ?

(ĐA: Kể tóm tắt truyện, nêu ý nghĩa của truyện (ghi nhớ)

3, Bài mới( 37’)

HĐ1: Giới thiệu bài: Trong một bài văn tự sự, trớc hết ngời đọc cần nắm đợc chủ đề

của nó, sao đó tìm hiểu bố cục Vậy chủ đề và bố cục có phải là dàn ý ko? bài học hôm nay

HĐ2:HD tìm hiểu chủ đề và dàn bài của

bài văn tự sự

I- Tìm hiểu chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự.

? ý chính của bài văn đợc thể hiện ở lời

văn nào? (đầu tiên: TT là ngời bệnh)

? ý chính, vấn đề chính của bài văn chính

là chủ đề Vậy chủ đề của bài văn này là

gì? (chính là câu câu đầu của bài)

? Sự việc tiếp theo triển khai ý chủ đề ntn?

(Đặt trớc sự lựa chọn-> chữa bệnh cho

ng-ời nghèo nguy hiểm hơn, sau đó mới đến

chữa cho nhà quý tộc)

? Điều đó nói lên phẩm chất gì của ngời

thầy thuốc? ( Hết lòng yêu thơng ng bệnh

-> Y đức cao cả của Tuệ Tĩnh)

? Tên (nhan đề) bài văn thể hiện chủ đề

của bài văn Cho các nhan đề của bài hãy

chọn và cho biết lí do

Nhan đề 1: Nhắc cả 3 n/v chính

Nhan đề 2: K/quát phẩm chất của TT

Nhan đề 3: giống nhan đề 2 nhng dùng từ

vì: nếu thiếu MB ngời đọc sẽ khó theo dõi

truyện; nếu thiếu TB ngời đọc sẽ ko hiểu

nội dung, vì Tb là xơng sống xuyên suốt

truyện, còn nếu thiếu KB ngời đọc sẽ

-HS đọc yêu cầu bài tập 1?

Đọc truyện : “Con Rồng cháu tiên”Phần thởng”

? Xác định chủ đề của truyện?

? Truyện ca ngợi ai? ntn?

? Tập trung ở sự việc nào?

b.Bài học( Ghi nhớ: ý 1)SGK 2- Tìm hiểu dàn bài của bài văn tự sự a.Bài văn: SGK

lam, cậy quyền thế

- Ca ngợi trí thông minh, lanh lợi của ngờinông dân

- Sự việc thể hiện ở câu nói của ngời nôngdân với vua

b- Bố cục:

Mở bài: Câi 1Thân bài: Các câu tiếp theoKết bài: Câu cuối cùng

c- So sánh:

với truyện Tuệ Tĩnh.

*Đọc, nêu yêu cầu bt2?

? Sự việc ở thân bài thú vị ở chỗ nào?

* Giống: Kể theo trật tự TG Bố cuục 3 phần rõ rệt ít hành động, nhiều đối thoại

*Khác:

Nhân vật trong “Con Rồng cháu tiên”PT”ít hơn ở “Con Rồng cháu tiên”TT”

Chủ đề của “Con Rồng cháu tiên”TT” nói rõ ngay ở MB còn

ở “Con Rồng cháu tiên”PT” nằm trong sự phán đoán của ng

đọc kT của “Con Rồng cháu tiên”PT” bất ngờ, thú vị hơn

d- Thú vị ở câu trả lời của ngời nông dân:Thể hiện trí thông minh, lanh lợi

BT2:

a-Phần mở bài:

.STTT: Cha nói rõ câu chuyện sắp xảy rachỉ nói tới vua Hùng chuẩn bị kén rể.STHG: Giới thiệu rõ hơn

b- Phần kết bài:

STTT: Kết thúc theo lối vòng tròn, lặplại, sự việc tiếp diễn

STHG: Kết thúc trọn vẹn, sự việc kếtthúc

A Mục tiêu bài học:

1- Kiến thức : Biết tìm hiểu đề một bài văn tự sự, các bớc và nội dung tìm hiểu đề, lập ý, lập dàn ý, viết thành bài

2- Kỹ năng : Rèn kỹ năng viết dàn bài, tìm chủ đề trớc khi làm bài, tập viết mở bài.3.Giáo dục t tởng: GD hs ý thức chăm chỉ học tập

(ĐA: Chủ đề của bài văn TS là ý chính, vđ chủ yếu

Chủ đề của VB STHG: Ca ngợi tính chất chính nghĩa của cuộc Kn do

LL lãnh đạo- Bài văn TS gồm 3 phần )

3, Bài mới( 37’)

HĐ1: Giới thiệu bài: (1’)