Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh -Cảm nhận đợc vẻ đẹp chân thực giản dị của tình đồng chí, đồng đội và hình ảnh ngời lính cách mạng thể hiện trong bài thơ.. Phân tích để nêu rõ tình đồng
Trang 1Tiết 47: Đồng chí
Chính Hữu
A Mục tiêu cần đạt:
Giúp học sinh
-Cảm nhận đợc vẻ đẹp chân thực giản dị của tình đồng chí, đồng đội và hình ảnh ngời lính cách mạng thể hiện trong bài thơ
-Nắm đợc đặc sắc nghệ thuật của bài thơ: chi tiết chân thực, hình ảnh gợi cảm và cô đúc, giàu ý nghĩa biểu tợng
- Rèn luyện năng lực cảm thụ và phân tích các chi tiết nghệ thuật, các hình ảnh trong một tác phẩm thơ giàu cảm hứng hiện thực và không thiếu sức bay bổng
- Trọng tâm: phân tích vẻ đẹp của tình đồng chí, đồng đội cuả ngời lính.
B Chuẩn bị:
* Thầy: Giáo án, chân dung tác giả,tập thơ “đầu súng trăng treo”, máy chiếu
*Trò: soạn bài, trả lời câu hỏi theo yêu cầu
C Tiến trình dạy- học:
1.Sĩ số:
2 Kiểm tra bài cũ:(7 phút)
a Hình ảnh ông ng hiện lên nh thế nào trong đoạn trích “ Lục Vân Tiên gặp nạn”?
b.Câu thơ nào thể hiện rõ quan niệm về ngời anh hùng của Nguyễn Đình Chiểu?
*Đáp án:
Câu a: +Đó là một ông lão nghèo làm nghề chài lới
+ Có tấm lòng nhân hậu sẵn sàng cứu giúp Lục Vân tiên nhng không phải vì sự đền ơn đáp nghĩa cứu ngời khác
+ Sống cuộc đời thanh bần không màng danh lợi, yêu thích cuộc đời tự do tự tại
Câu b: Ng rằng lòng lão chẳng mơ
Dốc lòng nhân nghĩa há chờ trả ơn
3.Bài mới:
Hoạt động của thầy Hoạt động
của trò Nội dung cần đạt Hoạt động 1:
Giới thiệu bài:(2 phút)
Vào những năm kháng chiến chống Pháp,
đất nớc ta sục sôi ý chí, quyết tâm đánh
giặc Hoà mình vào khí thế ấy, đã có hàng
triệu thanh niên nhập ngũ Những chiến sĩ
dũng cảm can trờng ấy đã trở thành một
hình tợng, một đề tài trong thơ ca thời đó
Một trong những bài thơ viết rất hay về
ng-ời lính, về tình đồng đội là bài Đồng chí “ ”
của nhà thơ chiến sĩ Chính Hữu.
Hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu bài thơ
để thấy đợc tình đồng chí, đồng đội cao đẹp
và cảm động của họ.
H
Hoạt động2:
Nghe
Trang 2*Giáo viên chiếu hình ảnh chân dung nhà thơ.
- Dựa vào chú thích trong SGK và những
điều mình đợc biết, em hãy giới thiệu đôi
nét về Chính Hữu?
*G/V nhận xét, bổ sung, chốt.
*Giáo viên cho học sinh xem tập thơ Đầu
súng trăng treo
-Trình bày những hiểu biết của em về bài
thơ ở các khía cạnh:
+Hoàn cảnh sáng tác?
+Thể thơ?
+Phơng thức biểu đạt chính?
*Giáo viên nhận xét,bổ sung,chốt:
Theo tác giả cho biết, Đồng chí đợc sáng
tác vào đầu năm 1948 Trớc đó không
lâu,tác giả tham gia chiến dịch Việt Bắc với
vai trò là chính trị viên đại đội, trực tiếp
nếm trải mọi gian khổ của cuộc đời ngời
lính Kết thúc chiến dịch,ông bị ốm và đợc
chăm sóc bởi những đồng đội của mình Bài
thơ ra đời ở thời điểm này với một mục đích
rất cụ thể: Viết ra để tặng đồng đội, tặng “
ngời bạn nông dân của mình Chính Hữu ”
cho biết: bài thơ đ“ ợc làm nhanh nh” ng kì
thực nó đã đợc thai nghén rất lâu từ những
trải nghiệm chân thực của một ngời lính về
những gian khổ và cả những ấm áp thiêng
liêng của tình đồng đội.
* Hớng dẫn đọc: giọng đọc tha thiết ,tình
cảm sâu lắng với nhịp điệu chậm rãi Chú ý
những câu thơ tự do, vần chân, cách đối xứng
trong việc sắp xếp chi tiết, hình ảnh Câu
thơ “Đồng chí” cần đọc với giọng lắng sâu,
suy ngẫm; ba dòng thơ cuối giọng đọc hơi
lên cao để khắc hoạ những hình ảnh cụ thể và
giàu ý nghĩa biểu tợng
-Đọc và tìm hiểu chú giải 1,3.
-Xem tranh -Học sinh giớithiệu(dựa vào chúthích trong SGK và
điều mình su tầm)
-Một học sinh trình bày(dựa vào bài soạn)
-Một học sinh bổ sung
-Một học sinh đọc
I.Đọc Tìm hiểu chung– :(
1.Tác giả:Chính hữu
- -Sinh năm 1926 tên thật là
- Trần Đình Đắc, quê ở Hà Tĩnh
- - Là nhà thơ chiến sĩ Từng tham gia hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ
- - Thơ ông hầu nh chỉ gắn bó với hình tợng ngời lính, với những phẩm chất đẹp đẽ của tình đồng chí, đồng đội và
sự gắn bó giữa tiền tuyến với hậu phơng
- - Tập thơ tiêu biểu: Đầu súng trăng treo(1966)
- 2.Tác phẩm:
a Hoàn cảnh sáng tác: sáng tác đầu năm 1948, là kết quả trải nghiệm của lần tham gia chiến dịch Việt Bắc(Thu
Đông 1947)
b Thể thơ: tự do với sự biến hoá của dòng thơ và cách tổ chức nhịp điệu không cố
định
c Phơng thức biểu đạt:
Biểu cảm
d.Đọc và giải nghĩa từ:
* Đọc:
2
Trang 3-Bài thơ có thể chia làm mấy phần? Cho
biết nội dung từng phần?
*Giáo viên nhận xét, bổ sung, chốt.
-Mạch cảm xúc và suy nghĩ trong bài thơ
đợc triển khai nh thế nào trớc và sau dòng
thơ thứ bảy?
*Giáo viên giảng nhấn mạnh:
Bài thơ tập trung thể hiên vẻ đẹp và sức
mạnh của tình đồng chí,đồng đội, nhng ở
mỗi đoạn sức nặng t tởng và cảm xúc đợc
dồn tụ vào nhữngdòng thơ gây ấn tợng sâu
đậm(các dòng 7,17,20)
+ Sáu dòng đầu có thể là sự lí giải về cơ
sở của tình đồng chí.
+ Dòng 7 có cấu trúc đặc biệt(chỉ một từ
với dấu chấm than) nh một phát hiện, một lời
khẳng định sự kết tinh tình cảm giữa những
ngời lính.
+ Mời dòng tiếp theo,mạch cảm xúc khi
dồn tụ ở dòng 7 lại tiếp tục khơi mở trong
những hình ảnh,chi tiết biểu hiện cụ thể,
thấm thía tình đồng chí và sức mạnh của nó.
+ Ba dòng thơ cuối đợc tác giả tách ra
thành một đoạn kết, đọng lại và ngân rung
với hình ảnh đặc sắc đầu súng trăng treo “ ”
nh là một biểu tợng giàu chất thơ về ngời
lính
-Sáu dòng đầu bài thơ đã nói về cơ sở
hình thành tình đồng chí của những ngời
lính cách mạng Cơ sở ấy là gì?
Cách viết của tác giả ở đây có gì đặcbiệtđể
hớng ngời đọc tới tình đồng chí? Phân tích
để nêu rõ tình đồng chí của ngời lính đợc
hình thành một cách lô gích, tự nhiên nh
trong cuộc đời thật của họ?
-Một học sinh trả lời
-Một học sinh
- Học sinh khác nhận xét
- Thảo luận nhóm hai
ng-ời, trình bày
-Hoạt động nhóm
* Chú giải:SGK/T 129,130
e Bố cục: 3phần
- 7 câu đầu: cơ sở của tình đồng chí
- 10 câu tiếp theo: những biểu hiện cao đẹp của tình đồng chí
- 3câu cuối: biểu hiện cao đẹp nhất của tình
đồng chí
G Mạch cảm xúc: Từ chỗ lí giải cơ sở của tình đồng chí ->Khẳng định sự kết tinh tình cảm giữa những ngời lính-> Khơi mở những biểu hiện, sức mạnh của nó-> Chốt lại là biểu tợng giàu chất thơ về
ng-ời lính
II.Đọc Tìm hiểu chi tiết– :
1.Cơ sở hình thành tình
đồng chí của ngời lính:
-Hình ảnh: “đất cày nên sỏi
đá”
- - Thành ngữ: “nớc mặn đồng
chua”
- -Cặp câu thơ sóng đôi , đối
ứng
->Sự tơng đồng về cảnh ngộ xuất thân nghèo khó chính
Trang 4*Giáo viên bình, giảng:
Sáu câu thơ đầu đã xuất hiên những từ
ngữ để nói về ngời lính.Từ sự sóng đôi của
anh và tôi trong từng dòng thơ( d
nh vẫn là những thế giới riêng biệt).Rồi đến
sự gần gũi anh với tôi trong một “ ” câu thơ
và đến đôi tri kỉ là một tình bạn keo “ ” –
sơn, gắn bó và cao hơn nữa là đồng “
chí! Nh” vậy từ rời rạc, đơn lẻ dần nhập
thành chung ,thành một, khăng khít, khó
tách rời.
- Dòng thơ thứ 7 có gì đặc biệt? Sự đặc
biệt đó giúp em cảm nhận đợc điều gì về
mạch cảm xúc và suy nghĩ trong bài thơ?
*Giáo viên bình, giảng:
Câu thơ thứ 7 , nhà thơ hạ một dòng thơ
đặc biệt với hai tiếng Đồng chí và dấu !“ ” “ ”
tạo một nốt nhấn, một điểm tựa , một điểm
chốt; nó nh một đòn gánh gánh hai đầu là
những câu thơ đồ sộ; nó vang lên nh một sự
phát hiện, một lời khẳng định, một tiếng gọi
thiết tha,ấm áp , xúc động,lắng đọng trong
lòng ngời về hai tiếng mới mẻ, thiêng liêng
đó.Đồng thời, câu thơ nh một bản lề gắn
kết hai phần của bài thơ , làm nổi rõ một tất
yếu, một kết luận: cùng hoàn cảnh xuất
thân,cùng giai cấp, cùng lí tởng thì trở
thành đồng chí của nhau và mở ra một ý
tiếp: đồng chí còn là nh thế nào nữa?
- Đọc 10 câu thơ tiếp theo.
*Giáo viên chuyển ý : mời câu thơ tiếp theo
đợc ngắt làm hai ý : 3câu đầu và 7 câu tiếp
theo - Hãy tìm những chi tiết, hình ảnh
biểu hiện tình đồng chí, đồng đội của
những ngời lính cách mạng trong 3 câu
thơ đầu?Phân tích ý nghĩa, giá trị của
những chi tiết, hình ảnh đó?
Gợi ý cụ thể:+ ba câu thơ viết về nội dung
gì?
+ Câu thơ “giếng nớc gốc đa nhớ ngời ra
-Suy nghĩ cá
nhân, trình bày
-1 học sinh
đọc
-Phát hiện chi tiết, hình
ảnh
- phân tích
-là cơ sở đồng cảm giai cấp
của những ngời lính
-Điệp ngữ: “súng” , “đầu” ->Gợi hình ảnh của những ngời lính gắn bó bên nhau trong một đội ngũ họ cùng chung một lí tởng chiến đấu.
-Hình ảnh thơ: “đêm rét chung chăn thành đôi chi kỉ” ->Hình ảnh thơ giản dị mà hết sức gợi cảm.Tình đồng
chí còn đợc nảy nở bền chặt
trong sự chan hoà, chia sẻ mọi gian lao cũng nh niềm vui Vì thế họ đã trở thành
những ngời bạn chí cốt
-Dòng thơ thứ bảy: chỉ có một từ với hai tiếng đồng chí
và dấu “!”
->Tạo thành một dòng thơ
đặc biệt, vang lên nh một nốt nhấn, có tác dụng gắn kết
đoạn đầu và đoạn hai của bài thơ Và làm nổi rõ một tất yếu,
một kết luận: cùng hoàn
cảnh xuất thân,cùng giai cấp, cùng lí tởng thì trở thành đồng chí của nhau.
2 Những biểu hiện của tình
đồng chí và sức mạnh của tình cảm ấy của ngời lính:
-Câu thơ tạo hình và giàu giá trị biểu cảm:
+ Nói “gian nhà không” vừa gợi cái nghèo nàn , xơ xác, vừa gợi cái trống trải của ngôi nhà, của lòng ngời ở lại
Trang 5lính” sử dụng phép tu từ nào? giá trị biểu đạt
của phép tu từ đó?
+ Tình đồng chí biểu hiện trong 3 câu thơ
trên là gì?
- Từ mặc kệ đặt giữa câu thơ với hình “ ”
ảnh làng quê quen thuộc đã gợi cho em
cảm xúc gì về tình cảm của anh bộ đội vốn
xuất thân từ nông dân trong kháng chiến
chống Pháp?
*G/V có thể liên hệ đến mấy câu thơ của
Thâm Tâm trong “Tống biệt hành”:
Mẹ thà coi nh chiếc lá bay
Chị thà coi nh là hạt bụi
Em thà coi nh hơi rợu say
-> Ngời chiến sĩ sẵn sàng từ bỏ cái rêng để
cống hiến cái chung
-7 dòng thơ tiếp theo vẫn nói về tình đồng
chí, đồng đội một cách cụ thể Chi tiết,
hình ảnh, cách viết nào biểu hiện rõ điều
đó? Phân tích?
- Hình ảnh nào (trong 7 câu thơ) làm em
cảm động nhất? Vì sao?
*G/V có thể liên hệ đến câu thơ của Tố
Hữu:
Hoan hô chiến sĩ Điện Biên
Năm mơi sáu ngày đêm khoét núi, ngủ
hầm, ma dầm, cơm vắt.
* Giáo viên bình giảng:
Bảy dòng thơ với những hình ảnh hết sức
chân thực về cuộc sống , không một chút
nào cờng điệu hoá đã giúp ngời đọc hình
dung ra cuộc sống gian khổ, thiếu thốn của
ngời lính những ngày đầu của cuộc kháng
chiến chống Pháp Đặc biệt hình ảnh tay “
nắm lấy bàn tay là một hình ảnh giàu giá ”
trị biểu đạt Tay nắm lấy bàn tay không “ ”
phải là cái bắt tay thông thờng mà là cái
Trình bày suy nghĩ
- Liệt kê chi tiết, hình ảnh , có kèm phân tích
-Suy nghĩ cá
nhân, trình bày
+Hai chữ “mặc kệ”:
• Không phải là thái độ thờ ơ, bàng quan;
•Mà là cái “mặc kệ”, quyết dứt bỏ,quyết tâm mãnh liệt
ra đi để giải phóng cho đất
n-ớc Nhng vẫn nặng lòng gắn
bó với làng quê thân yêu; ở
đây ngời lính nói “mặc kệ”
mà không hề dửng dng , vô tình
- Hình ảnh ẩn dụ nhân hoá
“giếng nớc,gốc đa nhớ ngời
ra lính”:->Gợi về quê hơng, gợi về ngời thân nơi hậu
ph-ơng nhớ ngời lính mà thực ra
là nói ngời lính nhớ nhà Nỗi nhớ hai chiều nên càng da diết
=> Sự cảm thông sâu sắc những tâm t nỗi lòng của nhau.
-Những hình ảnh thơ chân thực: (áo- rách vai), (quần- mảnh vá);
- Hình ảnh thơ giàu giá trị biểu đạt:( tay nắm bàn tay)
- cấu trúc câu thơ sóng đôi,
đối ứng
=>Những ngời lính cùng nhau gắn bó, chia sẻ những gian lao,thiếu thốn của cuộc
đời ngời lính.
Trang 6bắt tay thân mật, thắm thiết,siết chặt tình
đồng chí keo sơn Cái bắt tay để truyền cho
nhau sức mạnh chiến đấu, truyền cho nhau
tình yêu thơng, cổ vũ cho nhau vợt qua khó
khăn, thử thách Cái bắt tay âm thầm, lặng
lẽ , không cần ồn ào, không cần lời nói hoa
mĩ,họ chỉ cần trao nhau hơi ấm từ lòng bàn
tay, hơi ấm từ trái tim, vì họ đã hiểu rõ
lòng nhau, vì họ th“ ơng nhau Hơi ấm lan ”
toả cả hai ngời, làm hai ngời nở một nụ
c-ời, dù là buốt giá Hơi ấm đủ làm xoá đi “ ”
cái nhợt nhạt, lạnh căm của mùa đông, đủ
để sởi ấm lên tình đồng chí, đồng đội.
- Đọc diễn cảm 3 câu thơ cuối?
- Những câu thơ cuối bài gợi cho em suy
nghĩ gì về ngời lính và cuộc chiến đấu?
- Đánh giá về câu thơ đầu súng trăng “
treo có ý kiến cho rằng đó là câu thơ hay ”
nhất, kết tinh mọi giá trị toàn bài ý kiến
của riêng em nh thế nào? Hãy phân tích
vẻ đep và ý nghĩa của hình ảnh đó?
* Giáo viên bình giảng:
“ Đầu súng trăng treo là một hình ảnh thơ”
rất thực và cũng rất lãng mạn trong những
đêm rừng khuya, ngơì lính còn có thêm một
ngời bạn nữa là vầng trăng, trăng trôi trên
nền trời, nhìn lên, trăng nh treo trên đầu
ngọn súng
nhịp 2/2 nh gợi lên một nhịp lắc của
một cái gì chung chiêng, lơ lửng trong sự
bát ngát, chứ không phải là buộc chặt.Súng
và trăng cũng thành một cặp đồng chí tô
đậm vẻ đẹp của cặp đồng chí kia Bên đồng
- 1 học sinh
- Trình bày suy nghĩ cá
nhân
-Bộc lộ ý kiến, phân tích
3 Bức tranh đẹp về tình
đồng chí, đồng đội:
-Đêm- rừng hoang sơng muối
- Đứng cạnh – chờ giặc ->Câu thơ rất thật, không tô
vẽ đã diễn tả cái khắc nghiệt
của đêm rừng Việt Bắc
(hoang vu, lạnh lẽo, đầy bất
trắc rình rập) và cuộc chiến
đấu Nhng những ngời lính
chờ giặc, đứng cạnh nhau và sức mạnh của tình đồng chí,
đồng đội đã giúp họ vợt lên trên tất cả và sởi ấm lòng họ giữa “rừng hoang , sơng muối”
-Đầu súng trăng treo
->Hình ảnh thơ vừa thực
vừa lãng mạn đồng thời còn mang ý nghĩa biểu tợng, gợi
ra những liên tởng phong
phú: súng và trăng là gần và
xa, thực tại và ớc mộng, chất chiến đấu và chất trữ tình, chất chiến sĩ và chất thi sĩ =>bổ sung cho nhau, hài hoà với nhau trong cuộc đời ngời lính
Trang 7đội, tâm hồn ngời chiến sĩ vẫn bình thản và
lãng mạn ngay cả giữa hiểm nguy, gian lao.
Hình ảnh thơ còn mang ý nghĩa biểu
t-ợng, gợi nhiều liên tởng Súng: hình ảnh của
chiến tranh, khói lửa; trăng: hình ảnh của
thiên nhiên trong mát, cuộc sống thanh
bình.
Sự hoà hợp giữa súng và trăng vừa toát
lên vẻ đẹp tâm hồn ngời lính và tình đồng
đội của họ, vừa nói lên ý nghĩa cao cả của
cuộc chiến tranh yêu nớc Ngời lính cầm
súng để bảo vệ cuộc sống hoà bình hạnh
phúc, độc lập, tự do cho Tổ quốc.Súng và
trăng, thực và mộng, chất chiến đấu và chất
trữ tình, chiến sĩ và thi sĩ, đó là các mặt
bổ sung cho nhau của cuộc đời ngời lính
cách mạng, làm nên vẻ đẹp của tình đồng
chí.
- Phát phiếu cho học sinh làm nhóm:
Theo em, vì sao tác giả lại đặt tên cho bài
thơ về tình đồng đội của những ngời lính
là đồng chí :“ ”
a Đó là từ quen dùng trong quan hệ xã
hội, trong quân ngũ.
b.Ngời có cùng chí hớng, lí tởng.
c Là sự kết tinh cao độ của tình ngời,
tình bạn bè, tình cảm của những ngời
cùng chung chí hớng.
-Học xong bài thơ Đồng chí , em cảm “ ”
nhận đợc điều gì về hình ảnh anh bộ đội
thời kháng chiến chống Pháp?
- Giáo viên tiểu kết:
Bài thơ kết thúc nhng lại mở ra những
-Nhóm khoanh vào
đáp án đúng, trình bày
-Suy nghĩ cá
nhân, trình bày
-Nhận xét,
bổ sung
-> Đáp án: c
4.Hình ảnh ngời lính những năm đầu cuộc kháng chiến chống Pháp:
-Là anh bộ đội xuất thân từ nông dân nghèo Sẵn sàng hi sinh lợi ích cá nhân để cống hiến cho sự nghiệp chung
nh-ng vẫn nặnh-ng lònh-ng gắn bó, không vô tình với quê hơng
- Vợt qua gian lao,thiếu thốn, bệnh tật, vẫn lạc quan yêu
đời, vui đời vệ quốc
- Đẹp nhất ở họ là tình đồng chí, đồng đội thắm thiết
- Có tâm hồn lạc quan, lãng mạn(bức tranh đặc sắc trong
đoạn cuối)
Trang 8suy nghĩ mới trong lòng ngời đọc Bài thơ
đã làm sống lại một thời khổ cực của cha
ông ta, làm sống lại cuộc chiến tranh ác
liệt, nhng không làm sống lại tình đồng chí-
bởi vì tình đồng chí cha bao giờ chết; bài
thơ chỉ đánh thức lại tình cảm ấy, khơi gợi
lại những kỉ niệm đẹp, những tình cảm tha
thiết gắn bó yêu thơng mà chỉ có những
ng-ời lính mới có thể hiểu và cảm nhận đợc.
Hoạt động 3:
- Khái quát lại những thành công về nội
dung và nghệ thuật đặc sắc của bài thơ?
Hoạt động 4:
* Khoanh tròn vào nội dung em cho là đúng:
a Bài thơ thể hiện tình đồng chí của những
ngời lính dựa trên cơ sở cùng chung cảnh
ngộ và lí tởng chiến đấu
b Những khó khăn thiếu thốn gian khổ mà
ngời lính phải trải qua
c Vẻ đẹp và sức mạnh của ngời lính cách
mạng
d Nội dung a và c đều đúng
Giáo viên tổng kết toàn bài: Với nhiều
hình ảnh chọn lọc, từ ngữ gợi cảm mà lại
gần gũi, thân thuộc, với biện pháp sóng đôi,
đối ngữ đợc sử dụng rất thành công Bài
thơ Đồng chí đã nói lên tình cảm sâu sắc“ ”
chân thành của những ngời đồng đội gắn bó
keo sơn trong cuộc chiến đấu vì lí tởng cao
đẹp Tình đồng chí xuất phát từ tình yêu
n-ớc, đó là cội nguồn của chiến thắng và đó
cũng là truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta.
Dặn dò:
-Lắng nghe
Dựa vào hiểu biết và ghi nhớ khái quát lại
-Một học sinh trả lời ->Một học sinh nhận xét
Lắng nghe
III Tổng kết:
1 Nội dung:bài thơ thể hiện
tình đồng chí của những ngời lính dựa trên cơ sở cùng chung cảnh ngộ và lí tởng chiến đấu, tình cảm ấy góp phần quan trọng tạo nên sức mạnh và vẻ đẹp tinh thần của những ngời lính cách mạng
2 Nghệ thuật:
- Hình ảnh thơ chân thực giản dị
- Ngôn ngữ cô đọng giàu sức biểu cảm
V Luyện tập, Củng cố, h-ớng dẫn:
=> Đáp án đúng: d
Trang 9- Học thuộc lòng bài thơ.
- viết một đoạn văn trình bày cảm nhận của
em về đoạn thơ cuối của bài thơ “ Đồng chí”
- Soạn “Bài thơ về tiểu đội xe không kính”
-
(Chính Hữu)
I.Đọc Tìm hiểu chung: –
-Dựa vào chú thích trong SGK và những điều mình đợc biết, em hãy giới thiệu đôi nét về Chính Hữu?
1.Tác giả:Chính Hữu.
- Sinh năm 1926 tên thật làTrần Đình Đắc, quê ở Hà Tĩnh.
- Là nhà thơ chiến sĩ, từng tham gia hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.
- Thơ ông hầu nh chỉ gắn bó với hình tợng ngời lính, với những phẩm chất đẹp
đẽ của tình đồng chí, đồng đội và sự gắn bó giữa tiền tuyến với hậu phơng.
Trang 10-Thơ Chính Hữu giàu hình ảnh, nhiều suy tởng, lại thờng diễn tả cô đọng và có sức khái quát,ngôn ngữ đợc chọn lọc và giàu nhạc điệu, nên có một giá trị xứng
đáng trong thơ ca hiện đại Việt Nam.
-Tập thơ tiêu biểu: Đầu súng trăng treo(1966).
2.Tác phẩm :
-Trình bày những hiểu biết của em về bài thơ ở các khía cạnh:
+Hoàn cảnh sáng tác?
+Thể thơ?
+Phơng thức biểu đạt chính?
a Hoàn cảnh sáng tác:
Theo tác giả cho biết, Đồng chí đợc sáng tác vào đầu năm 1948 Trớc đó không lâu,tác giả tham gia chiến dịch Việt Bắc với vai trò là chính trị viên
đại đội, trực tiếp nếm trải mọi gian khổ của cuộc đời ngời lính Kết thúc
chiến dịch,ông bị ốm và đợc chăm sóc bởi những đồng đội của mình Bài thơ
ra đời ở thời điểm này với một mục đích rất cụ thể: Viết ra để tặng đồng “
đội, tặng ngời bạn nông dân của mình Chính Hữu cho biết: bài thơ đ ” “ ợc làm nhanh nh ” ng kì thực nó đã đợc thai nghén rất lâu từ những trải nghiệm chân thực của một ngời lính về những gian khổ và cả những ấm áp thiêng liêng của tình đồng đội.
b Thể thơ: tự do
c Ph ơng thức biểu đạt :
Biểu cảm.
-Đọc và tìm hiểu chú giải 1,3.
d .Đọc và giải nghĩa từ:
* Đọc:
-* Chú giải:SGK/T 129,130.
-Bài thơ có thể chia làm mấy phần? Cho biết nội dung từng phần?
e Bố cục: 3phần
- 7 câu đầu: cơ sở của tình đồng chí.
- 10 câu tiếp theo: những biểu hiện cao đẹp của tình đồng chí.
- 3câu cuối: biểu hiện cao đẹp nhất của tình đồng chí.
-Mạch cảm xúc và suy nghĩ trong bài thơ đợc triển khai nh thế nào trớc
và sau dòng thơ thứ bảy?
G Mạch cảm xúc: Từ chỗ lí giải cơ sở của tình đồng chí->Khẳng định sự kết
tinh tình cảm giữa những ngời lính-> Khơi mở những biểu hiện, sức mạnh của nó-> Chốt lại là biểu tợng giàu chất thơ về ngời lính.
II.Đọc Tìm hiểu chi tiết – :
-Sáu dòng đầu bài thơ đã nói về cơ sở hình thành tình đồng chí của
những ngời lính cách mạng Cơ sở ấy là gì?