Bài 5: ; Vệ sinh hệ thần kinh

•Ngủ là một đòi hỏi tự nhiên của cơ thể, “cần hơn ăn Ngủ làm hoạt động của tất cả các cơ quan trong cơ thể điều hòa, đảm bảo phục hồi khả năng làm việc của hệ thần kinh... Để giữ gìn và

Môn sinh học khối 8

Kiểm tra bài cũCâu hỏi 1: Ý nghĩa của sự thành lập và ức chế các

phản xạ có điều kiện trong đời sống của con người?Cho VD thực tiển về sự thành lập phản xạ mới và ức chế phản xạ cũ?

Đáp: Sự hình thành và ức chế các phản xạ có điều kiện

ở người là hai quá trình thuận nghịch quan hệ mật

thiết với nhau, là cơ sở để hình thành thói quen, tập quán, nếp sống có văn hoá.

VD: Loại bỏ các thói quen xấu trong học tập, sinh

hoạt bằng hiện tượng ức chế, sống nề nếp, ngăn nắp,

… lâu dần hình thành phản xạ có điều kiện  thói

quen tốt

Kiểm tra bài cũCâu hỏi 2: Tiếng nói và chữ viết có vai trò gì trong đời sống của con người? Cho VD về tiếng nói là tín hiệu gây phản xạ có điều kiện cấp cao?

Đáp:Sự hình thành tiếng nói và chữ viết ở người cũng là kết quả của một quá trình học tập, là quá trình

hình thành các phản xạ có điều kiện cấp cao.Tiếng nói và chữ viết trở thành phương tiện giao tiếp giúp con người hiểu nhau, là cơ sở của tư duy

VD: Nói đến “chanh” ta hình dung đến quả chanh tươi với vị chua

Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

• 2) Giấc ngủ có ý nghĩa như thế nào đối với sức khỏe?

I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức khỏe.

1) Vì sao nói ngủ là một nhu cầu sinh lý của cơ thể?

•Ngủ là một đòi hỏi tự nhiên của cơ thể, “cần hơn ăn)

Ngủ làm hoạt động của tất cả các cơ quan trong cơ thể điều hòa, đảm bảo phục hồi khả năng làm việc của hệ thần kinh.)

• * Ngủ đúng giờ

• * Tránh các yếu tố ảnh hưởng đến giấc ngủ (ánh sáng, tiếng ồn)

• * Không dùng chất kích thích (trà đậm, café, …) trước giờ ngủ gây khó ngủ

• * Điều kiện quần áo, chăn màn, giường chiếu, … không tốt gây ảnh hưởng đến giấc ngủ

10 Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

• I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức khỏe.

• 3) Muốn có giấc ngủ tốt cần có những điều kiện gì?

• - Uống trà hay cafe đậm đặc.

10 Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

• I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức khỏe

• 4) Nêu những yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến giấc ngủ?

• - Thời gian ngủ

• - Ánh sáng trực tiếp, gián tiếp, tiếng ồn …

• - Các chất kích thích như trà, cafe,…

• - Nơi nằm ngủ không tốt

• 5) Em đã bao giờ bị mất ngủ chưa? Vì sao hôm đó

em bị mất ngủ

I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức khỏe.

10

• * Thời gian ngủ chiếm 1/3 đời sống con người

Nếu mất ngủ hoặc thức nhiều ngày liên tiếp thì sinh mệt mỏi  bệnh

• * Cho chó nhịn ăn 20 ngày, giảm 50% trọng

lượng cơ thể vẫn có thể nuôi béo trở lại Nhưng làm nó mất ngủ 10 – 12 ngày thì nó chết mặc dù trọng

lượng chỉ giảm 5-13%

Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

Có Thể Em Chưa Biết

• Ngủ là nhu cầu………của cơ thể Bản

chất của giấc ngủ là một quá trình ………

tự nhiên có tác dụng………., ……… khả năng làm việc của………

hệ thần kinh

I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức

khỏe.

Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

• 2 Vai trò của giấc ngủ là :

• A : Làm tăng khả năng tiếp nhận cảm giác cơ thể

• B : Làm tăng số lượng nơron trong cơ thể

• C : Bảo vệ, phục hồi khả năng hoạt động của hệ thần kinh

• D : Cả A, B, C đều đúng

Bài tập:

• 1 Bản chất của giấc ngủ là một quá trình :

• A : Ức chế thần kinh B : Hưng phấn thần kinh

• C : Lan truyền hưng phấn D : Trả lời kích thích

10

I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức

khỏe

Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

•II/ Vì sao cần lao động và nghỉ ngơi hợp lí?

•1) Em hãy nêu thời gian biểu của em trong những ngày

•đi học bình thường và trong những ngày ôn thi cuối năm?

2) Khi nào thì em thức quá khuya?

Ngày hôm sau em thấy có những triệu chứng gì?

3) Khi nào thì em lo lắng đến nổi không ngủ được

I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức

khỏe.

Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

•II/ Vì sao cần lao động và nghỉ ngơi hợp lí?

•4) Tại sao không nên làm việc quá sức? Thức quá khuya?5) Cần phải làm gì để giữ gìn và bảo vệ hệ thần kinh

10

I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức

khỏe.

Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

•II/ Vì sao cần lao động và nghỉ ngơi hợp lí?

Để giữ gìn và bảo vệ hệ thần kinh, cần thực hiện

các yêu cầu sau:

• - Đảm bảo giấc ngủ hằng ngày để phục hồi khả

năng làm việc của hệ thần kinh

• - Giữ cho tâm hồn được thanh thản, tránh suy nghĩ

lo âu

• - Xây dựng một chế độ làm việc và nghỉ ngơi hợp

lý

I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức khỏe.

Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

•II/ Vì sao cần lao động và nghỉ ngơi hợp lí?

III Tránh lạm dụng các chất kích thích và ức chế

đối với hệ thần kinh.

- Chất kích thích: Là chất tác dụng lên hệ thần kinh

trung ương

- Chất ức chế hệ thần kinh:

• - Ma tuý là tên gọi chung chỉ những chất gây

nghiện, chất hướng thần có nguồn gốc tự nhiên hay

nhân tạo Những chất này khi đưa vào cơ thể sống

sẽ làm thay đổi trạng thái nhận thức và sinh lý, có

10

I/ Tìm hiểu về ý nghĩa của giấc ngủ đối với sức khỏe

Bài 54: VỆ SINH HỆ THẦN KINH

•II/ Vì sao cần lao động và nghỉ ngơi hợp lí?

III Tránh lạm dụng các chất kích thích và ức chế

đối với hệ thần kinh

Câu hỏi thảo luận nhóm nhỏ:

• Câu 1: Trình bày các chất kích thích và tác hại của

chúng?

• Câu 2: Trình bày các chất gây nghiện và tác hại

của chúng?

• Câu 3: Trình bày các chất làm suy giảm chức năng

hệ thần kinh và tác hại của chúng?

- Cây cô ca và các

- Hoạt động võ não bị rối loạn, trí nhớ kém, bệnh về gan …

- Kích thích hệ thần kinh gây khó ngủ

- Tê liệt các đoạn dây thần kinh cảm giác, sử dụng liều cao có thể gây độc

III Tránh lạm dụng các chất kích thích và ức chế đối với hệ thần kinh

Câu hỏi thảo luận nhóm nhỏ:

Câu 1: Trình bày các chất kích thích và tác hại của chúng?

Aûnh của một số chất kích thích.

10

10 10

Hoa và quả cây cà phê

Câu 2: Trình bày các chất gây nghiện và tác hại của

- Suy giảm nòi giống, cạn kiệt kinh tế, mất nhân cách, lây nhiễm HIV…

III Tránh lạm dụng các chất kích thích và ức chế đối với hệ thần kinh

Câu hỏi thảo luận nhóm nhỏ:

Aûnh của một số chất gây nghiện

10

10 10

Cây thuốc lá và điếu thuốc lá

Aûnh của một số chất gây nghiện

Câu 3: Trình bày các chất làm suy giảm chức năng hệ

thần kinh và tác hại của chúng?

10

10

10

III Tránh lạm dụng các chất kích thích và ức chế đối với hệ thần kinh

Câu hỏi thảo luận nhóm nhỏ:

Sơ đồ mối quan hệ giữa lạm

dụng ma tuý, nghiện và hội chức

đói thuốc

Hội chứng đói thuốc

Sử dụng nhiều và

10

10

Bài tập

2 Sử dụng ma tuý với liều lượng nhỏ và lâu dài sẽ

không gây nghiện

A Đúng B Sai

1 Chất gây hại cho hệ thần kinh là :

A : Thuốc lá

B : Rượu

C : Các loại thuốc gây hưng phấn hệ thần kinh

D : Cả A, B, C đều đúng

10 10

Hoạt động mở rộng (Đóng vai)

Tình huống: Bạn A bị bạn xấu rủ rê sử dụng ma tuý

Các bạn trong lớp nhìn thấy Các bạn sẽ làm gì để giúp bạn A?

10

10

Hướng dẫn học bài ở nhà

- Xem lại thông tin ở mục II để hiểu rõ hơn về lao độngvà nghỉ ngơi hợp lí

- Về nhà ghi vào tập và học thuộc nội dung bài học

- Chuẩn bị trước bài 55 theo nội dung câu hỏi cuối bài

Câu hỏi thảo luận nhóm nhỏ:

• Câu 1: Trình bày các chất kích thích và tác hại của

chúng?

• Đáp: Rượu, chè cà phê …

• Tác hại:

• Câu 3:Trình bày các chất làm suy giảm chức năng

hệ thần kinh và tác hại của chúng?