Tuần 15 đọc thêm vi hành

Gi¸o viªn: NguyÔn Thu NguyÖt Tr êng: THPT Hoµng Quèc ViÖt Thơ Hai-cư của Ba-sô TiÕt 53 - §äc thªm... - Tứ thơ: ghi lại khoảnh khắc của cảnh vật ở một thời điểm, từ đó khơi gợi cảm xúc, s

Gi¸o viªn: NguyÔn Thu NguyÖt

Tr êng: THPT Hoµng Quèc ViÖt

Thơ Hai-cư của Ba-sô

TiÕt 53 - §äc thªm

I GIíI THIÖU CHUNG

1 T¸c gi¶ Ba-s«

- Matsu« Basho (1644 -1694) lµ

mét trong nh÷ng nhµ th¬ næi

tiÕng nhÊt NhËt B¶n

- Tâm hồn phóng khoáng, ưa

thích cuộc sèng lãng du

- C¸c t¸c phÈm chÝnh: SGK

(tr.155)

2 Thơ Hai-c

- Hình thức: ngắn gọn, gồm 17 âm tiết, ngắt thành 3 đoạn

(5/7/5)

- Tứ thơ: ghi lại khoảnh khắc của cảnh vật ở một thời điểm, từ

đó khơi gợi cảm xúc, suy t

- Thấm đẫm chất Thiền tông và tinh thần văn hoá ph ơng Đông

- Thủ pháp t ợng tr ng khi viết về thiên nhiên và triết lí về thiên nhiên

- Ngôn ngữ:

+ Không dùng nhiều tính từ và trạng từ, chỉ gợi mà không tả… + Mỗi bài thơ đều sử dụng quý ngữ

II H ớng dẫn đọc - hiểu văn bản

1 Các nhóm chủ đề

- Nhóm 1 (Bài 1, 2): Tình yêu quê h ơng, đất n ớc

- Nhóm 2 (Bài 3): Tình cảm với mẹ

- Nhóm 3 (Bài 4, 5): Tình cảm nhân đạo

- Nhóm 4 (Bài 6, 7): Triết lí về thiên nhiên

- Nhóm 5 (Bài 8): Mộng lãng du

- Bài 1: m ời năm sống nơi đất khách (Ê-đô) nay về thăm quê bỗng lại thấy nhớ, thấy Ê-đô thân thiết nh chính đó là quê h

ơng mình

+ Quý ngữ: Mùa s ơng – mùa thu

 Tình cảm gắn bó sâu nặng với mảnh đất mình đã và đang

sống

a Bài 1, 2: Tình yêu quê h ơng, đất n ớc

2 Tìm hiểu chi tiết văn bản

- Nhìn mớ tóc bạc, di vật của ng ời mẹ quá cố, Ba-sô

trào n ớc mắt

+ Quý ngữ: làn s ơng thu

- Tr ờng liên t ởng:

+ Tóc mẹ nh s ơng

+ Giọt n ớc mắt nh s ơng

+ Cuộc đời mỏng manh nh hạt s ơng - ngắn ngủi, vô th ờng

 Bài thơ mơ hồ, đa nghĩa, ghi dấu khoảnh khắc thiêng liêng

của tình mẫu tử; nối kết mất – còn, hữu hạn – vô hạn

b Bài 3: Tình cảm gia đình

- Bài 4: đi qua khu rừng, nghe tiếng v ợn hú, ngỡ nh tiếng trẻ con bị bỏ rơi đang than khóc

 Tình cảm của Ba-sô đối với những đứa trẻ bất hạnh, thể hiện tấm lòng nhân đạo sâu sắc

c Bài 4, 5: Tình cảm nhân đạo

- Bài 6: cánh hoa anh đào mỏng manh lả tả nh mây hoa rụng xuống làm n ớc hồ gợn sóng

+ Quý ngữ: hoa anh đào – mùa xuân

d Bài 6,7: Triết lí về thiên nhiên

9

- Lúc sắp phải từ biệt thế giới, Ba-sô vẫn mơ thấy những cuộc lãng du trên những cánh đồng hoang vu

+ Quý ngữ: cánh đồng hoang vu – mùa đông

đ ợc tiếp tục lãng du

e Bài 8: Mộng lãng du

III kết luận

- Mỗi bài thơ Hai-c của Ba- sô là một nét chấm phá

về đời sống ở nhiều góc độ khác nhau Chất triết

lí, sự suy t ởng, tính hàm súc cao đã làm nên vẻ

đẹp riêng cho các tác phẩm này