Tuần 14 đọc tiểu thanh kí (độc tiểu thanh kí)

Tiết 39 Đọc tiểu thanh kí độc tiểu thanh kí -NG ƯỜI SOẠN: TRẦN THỊ LOAN I SO N: TR N TH LOAN ẠN: TRẦN THỊ LOAN ẦN THỊ LOAN Ị LOAN... Đọc tập thơ của Tiểu Thanh Đọc tập truyện viết về Tiể

Tiết 39

Đọc tiểu thanh kí

(độc tiểu thanh kí)

-NG ƯỜI SOẠN: TRẦN THỊ LOAN I SO N: TR N TH LOAN ẠN: TRẦN THỊ LOAN ẦN THỊ LOAN Ị LOAN

2 Tác phẩm:

- Thể thơ:

- Nhân vật chính:

- Chủ đề:

- Nhan đề:

Thất ngôn bát cú Đ ường luật

Phùng Tiểu Thanh - tài sắc, bạc mệnh (1594-1612) - thời Minh (Trung Hoa)

Sự đồng cảm với những kiếp ngư ời

tài hoa bạc mệnh.

Đọc tập thơ của Tiểu Thanh

Đọc tập truyện viết về Tiểu Thanh

1 Tác giả

(Dịch thơ) ĐỌC TIỂU THANH KÍ

Tây Hồ cảnh đẹp hoá gò hoang, Thổn thức bên song mảnh giấy tàn.

Son phấn có thần chôn vẫn hận, Văn chương không mệnh đốt còn vương Nỗi hờn kim cổ trời khôn hỏi,

Cái án phong lưu khách tự mang.

Chẳng biết ba trăm năm lẻ nữa, Người đời ai khóc Tố Như chăng?

(Phiên âm Hán Việt)

ĐỘC TIỂU THANH KÍ

Tây Hồ hoa uyển tẫn thành khư, Độc điếu song tiền nhất chỉ thư.

Chi phấn hữu thần liên tử hậu, Văn chương vô mệnh lụy phần dư.

Cổ kim hận sự thiên nan vấn, Phong vận kì oan ngã tự cư.

Bất tri tam bách dư niên hậu, Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như?

(Dịch nghĩa)

Vườn hoa bên Tây Hồ đã thành bãi hoang rồi,

Chỉ viếng nàng qua một tập sách đọc trước cửa sổ.

Son phấn có thần chắc phải xót xa vì những việc

sau khi chết,

Văn chương không có số mệnh mà cũng bị đốt dở

Những mối hận cổ kim khó mà hỏi trời được,

Ta tự coi như người cùng một hội với kẻ mắc nỗi

oan lạ lùng vì nết phong nhã.

Không biết hơn ba trăm năm sau,

Thiên hạ ai người khóc Tố Như?

1 Hai câu đề

- Hình ảnh: Tây Hồ gò hoang

Quá khứ >< Hiện tại

- Từ ngữ: Độc điếu - nhất chỉ thư

( Một ngư ời đơn độc viếng một hồn đơn độc)

Tiếng thở dài tr ước lẽ đời “biến thiên dâu bể” và niềm

“thổn thức” của một tấm lòng nhân đạo lớn tr ước số phận

bất hạnh của Tiểu Thanh

Tiết 39: Đọc Tiểu Thanh kí (Nguyễn Du)

ii đọc - hiểu tác phẩm

2 Hai câu thực:

- Từ ngữ: Chi phấn (sắc)

Văn ch ương (tài)

chôn vùi

đốt bỏ

(Hiện thân của T.Thanh) (Kết cục bi thảm)

Ca ngợi, khẳng định tài sắc của Tiểu Thanh, đồng thời xót

xa cho số phận bi thảm của nàng - Cái nhìn nhân đạo mới mẻ, tiến bộ

-> Gợi lại cuộc đời và số phận bi thư ơng của Tiểu Thanh

3 Hai câu luận:

- Từ ngữ:

Cổ kim hận sự:

+ Cổ:

Mối hận của Tiểu Thanh

Mối hận của những ng ười phụ nữ khác như nàng

+ Kim:

Mối hận của những ng ười Hồng nhan bạc mệnh thời

Nguyễn Du

Mối hận của thế hệ ngư ời có tài nh ưng lại gặp những

điều không may trong cuộc đời như Nguyễn Du

Phong vận kì oan: Nỗi oan lạ lùng vì nết phong nhã.

Mối hận x ư a nay

Tiết 39: Đọc tiểu thanh kí (Nguyễn Du)

ii đọc - hiểu tác phẩm

3 Hai câu luận:

- Nghệ thuật: Đối

Hận sự / Kì oan

Sự nhỏ bé, bế tắc của con ngư ời

trước những bất công, phi lí của cuộc đời

/

Từ niềm cảm thông với những kiếp hồng nhan tài “

hoa bạc mệnh , Nguyễn Du khái quát về quy luật nghiệt ”

ngã: tài mệnh t “ ư ơng đố , hồng nhan bạc phận và tự nhận ” “ ”

mình cùng hội cùng thuyền với họ.“ ”

4 Hai câu kết:

- Từ ngữ:

Tam bách d ư niên:

Tố Nh ư : Nguyễn Du

Con số ước lệ - thời gian dài.

ý thơ chuyển đột ngột từ “th ương ng ười” sang “th ương mình” với khát vọng tìm đ ược sự đồng cảm nơi hậu thế

( Giá trị nhân đạo)

Tiết 39: Đọc Tiểu Thanh kí (Nguyễn Du)

iii tổng kết

1 Nội dung

- Giá trị nhân đạo sâu sắc, mới mẻ, tiến bộ

- Hình ảnh thơ giàu ý nghĩa biểu t ượng, hàm súc

- Mang đầy đủ đặc trưng của thể thơ thất ngụn Đường luật

2 Nghệ thuật

1 Vì sao Nguyễn Du đồng cảm với số phận của Tiểu Thanh?

A Vì Tiểu Thanh nghèo khổ

B Vì Tiểu Thanh bị áp bức, bóc lột

C Vì Tiểu Thanh có tài nh ưng bất hạnh

2 Anh (chị) hiểu gì về tâm sự của Nguyễn Du đ ược gửi gắm trong bài thơ này? (Viết thành một đoạn văn ngắn.)

* Tác giả Nguyễn Du ( 1765 – 1820 ) 1820 )

- Cuộc đời nhiều thăng trầm

- Đặc biệt thấu hiểu những đau khổ của nhân dân, nhất là những

ng ười tài hoa bạc mệnh trong XHPK.

- Sáng tác cả chữ Hán và chữ Nôm với nhiều tác phẩm có giá trị

Là bậc thiên tài văn học, nhà nhân đạo chủ nghĩa lớn, có

đóng góp to lớn cho sự phát triển của nền văn học Việt Nam

Tiết 39: Đọc tiểu thanh kí ( Nguyễn Du)

iii tổng kết

* Câu hỏi gợi ý tổng kết bài học:

1 Biểu hiện của giá trị nhân đạo trong tác phẩm?

3 Qua bài thơ, em hiểu thêm điều gì về con ng ời Nguyễn Du và đặc điểm sáng tác của ông?

2.Những biện pháp nghệ thuật nào đ ợc sử dụng? Hiệu quả nghệ thuật của chúng?

nàng vẫn đau đớn vì bị kẻ ác tiếp tục trả thù.

+ Tiểu Thanh chết rồi, nhưng sắc đẹp và tài

năng của nàng vẫn khiến bao người thương tiếc.

+ Nguyễn Du trân trọng, khẳng định sự vĩnh

hằng của cái đẹp, tài năng và khát

vọng của con người.

“Tiếng thơ ai động đất trời Nghe nh ư non n ước vọng lời ngàn thu Nghìn năm sau nhớ Nguyễn Du Tiếng thư ơng nh ư tiếng mẹ ru những ngày”

(Tố Hữu)

“Bất tri tam bách dư niên hậu

Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như ?”

(Chẳng biết ba trăm năm lẻ nữa,

Ng ười đời ai khóc Tố Như chăng ?)

(Nguyễn Du)

Héi thi

gi¸o viªn d¹y giái cÊp tr êng

Giáo viên: Trần Thị Loan

Môn: Ngữ Văn 10

Năm học 2011 - 2012